ಪಶ್ಚಿಮ ಘಟ್ಟಗಳ ಇಎಸ್‌ಎ ಅಧಿಸೂಚನೆ ಮತ್ತು ಬೇಡ್ತಿ-ವರದಾ ಯೋಜನೆ | Western Ghats ESA Kasturirangan Report

1. ಪೂರ್ಣ ವಿಷಯದ ಸಾರಾಂಶ ಮತ್ತು ಪರೀಕ್ಷಾ ವಿಶ್ಲೇಷಣೆ (Comprehensive Summary & Exam Analysis):

ಪ್ರಮುಖ ಪ್ರಚಲಿತ ಘಟನೆಗಳು (Core Current Affairs Summary):

• ಕೇಂದ್ರ ಪರಿಸರ ಸಚಿವಾಲಯವು ಪಶ್ಚಿಮ ಘಟ್ಟಗಳ ರಕ್ಷಣೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ 7ನೇ ಕರಡು ಅಧಿಸೂಚನೆಯನ್ನು ಹೊರಡಿಸಿದ್ದು, ಕರ್ನಾಟಕದಲ್ಲಿ 20,668 ಚ.ಕಿ.ಮೀ. ಪ್ರದೇಶ ಹಾಗೂ 1,449 ಗ್ರಾಮಗಳನ್ನು ಪರಿಸರ ಸೂಕ್ಷ್ಮ ವಲಯ (ESA) ವ್ಯಾಪ್ತಿಗೆ ತರಲು ಪ್ರಸ್ತಾಪಿಸಿದೆ. / MoEFCC issued the 7th draft notification proposing 20,668 sq km and 1,449 villages in Karnataka under Ecologically Sensitive Areas (ESA).
• ಉತ್ತರ ಕನ್ನಡ ಜಿಲ್ಲೆಯೊಂದರಲ್ಲೇ ಗರಿಷ್ಠ 556 ಗ್ರಾಮಗಳು ಕರಡು ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಸೇರ್ಪಡೆಯಾಗಿದ್ದು, ಸ್ಥಳೀಯ ಜನರಲ್ಲಿ ಭಾರಿ ಆತಂಕ ಮೂಡಿಸಿದೆ. / In Uttara Kannada district alone, 556 villages have been included in the draft ESA notification.
• ಕರ್ನಾಟಕ ವಿಧಾನಸಭೆಯು ಈ ಕರಡು ಅಧಿಸೂಚನೆಯನ್ನು ಪ್ರಸ್ತುತ ರೂಪದಲ್ಲಿ ತಿರಸ್ಕರಿಸಿ, ಸರ್ವೆ ನಂಬರ್ ಆಧಾರಿತ ಭೌತಿಕ ಸಮೀಕ್ಷೆಗೆ ಒಂದು ವರ್ಷದ ಕಾಲಾವಕಾಶ ಕೋರಿ ಸರ್ವಾನುಮತದ ನಿರ್ಣಯ ಅಂಗೀಕರಿಸಿದೆ. / Karnataka Legislative Assembly unanimously resolved against the draft notification in its present form, seeking physical ground surveys.
• ಪಶ್ಚಿಮಾಭಿಮುಖವಾಗಿ ಹರಿಯುವ ಬೇಡ್ತಿ ನದಿಯನ್ನು ಪೂರ್ವಾಭಿಮುಖವಾಗಿ ಹರಿಯುವ ವರದಾ ನದಿಗೆ ಜೋಡಿಸುವ ಬೇಡ್ತಿ-ವರದಾ ನದಿ ಜೋಡಣೆ ಯೋಜನೆ ಮತ್ತು ಶರಾವತಿ ಪಂಪ್ಡ್ ಸ್ಟೋರೇಜ್ ಯೋಜನೆ (2,000 MW) ಪರಿಸರ ಹೋರಾಟಗಾರರ ತೀವ್ರ ವಿರೋಧ ಎದುರಿಸುತ್ತಿವೆ. / The Bedti-Varada river linking project and the 2,000 MW Sharavathi pumped storage project are facing severe environmental resistance.

ಸ್ಥಿರ ಸಾಮಾನ್ಯ ಜ್ಞಾನದ ಜೋಡಣೆ (Static GS Linkage):

• ಪಶ್ಚಿಮ ಘಟ್ಟಗಳ ಸಂರಕ್ಷಣೆಗೆ ಶಿಫಾರಸು ಮಾಡಿದ ಎರಡು ಪ್ರಮುಖ ಸಮಿತಿಗಳು: ಮಾಧವ್ ಗಾಡ್ಗೀಳ್ ಸಮಿತಿ (WGEEP, 2011) ಮತ್ತು ಡಾ. ಕೆ. ಕಸ್ತೂರಿರಂಗನ್ ಸಮಿತಿ (HLWG, 2013). / Two key expert panels on Western Ghats: Madhav Gadgil Committee (2011) and Dr. K. Kasturirangan High-Level Working Group (2013).
• ಕಸ್ತೂರಿರಂಗನ್ ಸಮಿತಿಯು ಪಶ್ಚಿಮ ಘಟ್ಟದ ಒಟ್ಟು ವಿಸ್ತೀರ್ಣದ ಸುಮಾರು 37% ಪ್ರದೇಶವನ್ನು ಪರಿಸರ ಸೂಕ್ಷ್ಮ ಪ್ರದೇಶ (ESA) ಎಂದು ಗುರುತಿಸಲು ಶಿಫಾರಸು ಮಾಡಿತ್ತು. / Kasturirangan Committee recommended classifying approximately 37% of Western Ghats as Ecologically Sensitive Area (ESA).
• ಪರಿಸರ ಸಂರಕ್ಷಣಾ ಕಾಯ್ದೆ 1986 ರ ಸೆಕ್ಷನ್ 3 ರ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರವು ಪರಿಸರ ಸೂಕ್ಷ್ಮ ವಲಯಗಳನ್ನು (ESZ/ESA) ಅಧಿಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ. / ESZs and ESAs are notified under Section 3 of Environment (Protection) Act, 1986.
• ಪಶ್ಚಿಮ ಘಟ್ಟಗಳನ್ನು 2012 ರಲ್ಲಿ ಯುನೆಸ್ಕೋ (UNESCO) ವಿಶ್ವ ಪರಂಪರೆಯ ತಾಣವಾಗಿ (World Heritage Site) ಮತ್ತು ಜಾಗತಿಕ ಜೀವವೈವಿಧ್ಯ ತಾಣವಾಗಿ (Biodiversity Hotspot) ಗುರುತಿಸಿದೆ. / Western Ghats was designated as a UNESCO World Heritage Site in 2012 and is a global biodiversity hotspot.

ಪರೀಕ್ಷಾ ದೃಷ್ಟಿಕೋನದ ಮುಖ್ಯಾಂಶಗಳು (High-Yield Exam Highlights):

• ಕರಡು ಅಧಿಸೂಚನೆಯಲ್ಲಿ ಕರ್ನಾಟಕದ ಗ್ರಾಮಗಳು: 1,449 ಗ್ರಾಮಗಳು. / Karnataka villages in draft ESA: 1,449 villages.
• ಉತ್ತರ ಕನ್ನಡ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಗ್ರಾಮಗಳು: 556 ಗ್ರಾಮಗಳು. / Uttara Kannada villages: 556 villages.
• ಬೇಡ್ತಿ ನದಿಯ ಹರಿವಿನ ದಿಕ್ಕು: ಪಶ್ಚಿಮಾಭಿಮುಖ (ಅರಬ್ಬಿ ಸಮುದ್ರ ಸೇರುತ್ತದೆ). / Bedti river flow: West-flowing (Arabian Sea).
• ವರದಾ ನದಿಯ ಹರಿವಿನ ದಿಕ್ಕು: ಪೂರ್ವಾಭಿಮುಖ (ತುಂಗಭದ್ರಾ ನದಿಯ ಉಪನದಿ). / Varada river flow: East-flowing (Tributary of Tungabhadra).

---

2. ಈ ವಿಷಯಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಬಹುಆಯ್ಕೆ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳು (MCQs):

ಪ್ರಶ್ನೆ 1: ಪಶ್ಚಿಮ ಘಟ್ಟಗಳ ಪರಿಸರ ರಕ್ಷಣೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ರಚಿಸಲಾದ ಉನ್ನತ ಮಟ್ಟದ ಕಾರ್ಯಕಾರಿ ಸಮಿತಿಯ (HLWG) ಅಧ್ಯಕ್ಷರು ಯಾರು? / Who chaired the High-Level Working Group (HLWG) on the Western Ghats formed in 2012?

A) ಪ್ರೊ. ಮಾಧವ್ ಗಾಡ್ಗೀಳ್ / Prof. Madhav Gadgil
B) ಡಾ. ಕೆ. ಕಸ್ತೂರಿರಂಗನ್ / Dr. K. Kasturirangan
C) ಡಾ. ಯು. ಆರ್. ರಾವ್ / Dr. U. R. Rao
D) ಸುನೀತಾ ನಾರಾಯಣ್ / Sunita Narain

ಉತ್ತರ: B / Answer: B

ವಿವರಣೆ (Explanation): ಗಾಡ್ಗೀಳ್ ವರದಿಯ ಪರಿಶೀಲನೆಗೆ ರಚಿಸಲಾದ ಉನ್ನತ ಮಟ್ಟದ ಕಾರ್ಯಕಾರಿ ಗುಂಪಿನ ಅಧ್ಯಕ್ಷತೆಯನ್ನು ಡಾ. ಕೆ. ಕಸ್ತೂರಿರಂಗನ್ ವಹಿಸಿದ್ದರು. / The High-Level Working Group on Western Ghats was chaired by Dr. K. Kasturirangan.

---

ಪ್ರಶ್ನೆ 2: ಪಶ್ಚಿಮ ಘಟ್ಟಗಳ 7ನೇ ಕರಡು ಅಧಿಸೂಚನೆಯ ಪ್ರಕಾರ ಕರ್ನಾಟಕದ ಯಾವ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಅತಿ ಹೆಚ್ಚು (556) ಗ್ರಾಮಗಳನ್ನು ಇಎಸ್‌ಎ ವ್ಯಾಪ್ತಿಗೆ ತರಲು ಪ್ರಸ್ತಾಪಿಸಲಾಗಿದೆ? / Which district in Karnataka has the highest number of villages (556) proposed under ESA in the 7th draft notification?

A) ಶಿವಮೊಗ್ಗ / Shivamogga
B) ಚಿಕ್ಕಮಗಳೂರು / Chikkamagaluru
C) ಉತ್ತರ ಕನ್ನಡ / Uttara Kannada
D) ಕೊಡಗು / Kodagu

ಉತ್ತರ: C / Answer: C

ವಿವರಣೆ (Explanation): 7ನೇ ಕರಡು ಅಧಿಸೂಚನೆಯಲ್ಲಿ ಉತ್ತರ ಕನ್ನಡ ಜಿಲ್ಲೆಯ 556 ಗ್ರಾಮಗಳು ಇಎಸ್‌ಎ ವ್ಯಾಪ್ತಿಗೆ ಸೇರಿವೆ. / Uttara Kannada has 556 villages included in the proposed ESA list.

---

ಪ್ರಶ್ನೆ 3: ಪ್ರಸ್ತಾವಿತ ನದಿ ಜೋಡಣೆ ಯೋಜನೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ಈ ಕೆಳಗಿನ ಹೇಳಿಕೆಗಳನ್ನು ಪರಿಗಣಿಸಿ: 1. ಬೇಡ್ತಿ ನದಿಯು ಪಶ್ಚಿಮಾಭಿಮುಖವಾಗಿ ಹರಿಯುವ ನದಿಯಾಗಿದೆ. 2. ವರದಾ ನದಿಯು ಕೃಷ್ಣಾ ನದಿಯ ನೇರ ಉಪನದಿಯಾಗಿದೆ. / Consider the statements: 1. Bedti is a west-flowing river. 2. Varada is a direct tributary of the Krishna river. Which is/are correct?

A) 1 ಮಾತ್ರ / 1 only
B) 2 ಮಾತ್ರ / 2 only
C) 1 ಮತ್ತು 2 ಎರಡೂ / Both 1 and 2
D) ಯಾವುದೂ ಅಲ್ಲ / Neither 1 nor 2

ಉತ್ತರ: A / Answer: A

ವಿವರಣೆ (Explanation): ಬೇಡ್ತಿ ಪಶ್ಚಿಮಾಭಿಮುಖ ನದಿಯಾಗಿದೆ (ಸರಿ). ವರದಾ ನದಿಯು ತುಂಗಭದ್ರಾ ನದಿಯ ಉಪನದಿಯಾಗಿದ್ದು, ಕೃಷ್ಣಾ ನದಿಯ ನೇರ ಉಪನದಿಯಲ್ಲ. ಆದ್ದರಿಂದ ಹೇಳಿಕೆ 1 ಮಾತ್ರ ಸರಿ. / Bedti flows west; Varada is a tributary of Tungabhadra (not directly Krishna). Hence only statement 1 is correct.

---

ಪ್ರಶ್ನೆ 4: ಪಶ್ಚಿಮ ಘಟ್ಟಗಳಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ‘ಪರಿಸರ ಸೂಕ್ಷ್ಮ ವಲಯಗಳನ್ನು’ (ESZ) ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರವು ಯಾವ ಕಾಯ್ದೆಯ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಘೋಷಿಸುತ್ತದೆ? / Under which statutory Act does the Central Government notify Ecologically Sensitive Zones (ESZ)?

A) ಅರಣ್ಯ ಸಂರಕ್ಷಣಾ ಕಾಯ್ದೆ, 1980 / Forest Conservation Act, 1980
B) ವನ್ಯಜೀವಿ ಸಂರಕ್ಷಣಾ ಕಾಯ್ದೆ, 1972 / Wildlife Protection Act, 1972
C) ಪರಿಸರ (ಸಂರಕ್ಷಣೆ) ಕಾಯ್ದೆ, 1986 / Environment (Protection) Act, 1986
D) ಜೀವವೈವಿಧ್ಯ ಕಾಯ್ದೆ, 2002 / Biological Diversity Act, 2002

ಉತ್ತರ: C / Answer: C

ವಿವರಣೆ (Explanation): ಪರಿಸರ (ಸಂರಕ್ಷಣೆ) ಕಾಯ್ದೆ, 1986 ರ ಸೆಕ್ಷನ್ 3 ರ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಪರಿಸರ ಸೂಕ್ಷ್ಮ ಪ್ರದೇಶಗಳನ್ನು ಕೇಂದ್ರ ಪರಿಸರ ಸಚಿವಾಲಯವು ಅಧಿಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ. / ESZs are notified under Section 3 of the Environment (Protection) Act, 1986.

---

ಪ್ರಶ್ನೆ 5: ಯುನೆಸ್ಕೋ (UNESCO) ಪಶ್ಚಿಮ ಘಟ್ಟಗಳನ್ನು ‘ವಿಶ್ವ ಪರಂಪರೆಯ ತಾಣ’ವನ್ನಾಗಿ ಘೋಷಿಸಿದ ವರ್ಷ ಯಾವುದು? / In which year did UNESCO designate the Western Ghats as a World Heritage Site?

A) 2010
B) 2012
C) 2014
D) 2016

ಉತ್ತರ: B / Answer: B

ವಿವರಣೆ (Explanation): 2012 ರಲ್ಲಿ ಯುನೆಸ್ಕೋ ವಿಶ್ವ ಪರಂಪರೆ ಸಮಿತಿಯು ಪಶ್ಚಿಮ ಘಟ್ಟಗಳ 39 ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಪ್ರದೇಶಗಳನ್ನು ವಿಶ್ವ ನೈಸರ್ಗಿಕ ಪರಂಪರೆಯ ತಾಣಗಳನ್ನಾಗಿ ಘೋಷಿಸಿತು. / Western Ghats was inscribed as a World Heritage Site by UNESCO in 2012.

---

ಪ್ರಶ್ನೆ 6: ಕಸ್ತೂರಿರಂಗನ್ ಸಮಿತಿಯು ಪಶ್ಚಿಮ ಘಟ್ಟದ ಒಟ್ಟು ಭೌಗೋಳಿಕ ವಿಸ್ತೀರ್ಣದ ಎಷ್ಟು ಶೇಕಡಾವಾರು ಪ್ರದೇಶವನ್ನು ಇಎಸ್‌ಎ (ESA) ಎಂದು ವರ್ಗೀಕರಿಸಲು ಶಿಫಾರಸು ಮಾಡಿತ್ತು? / What percentage of the Western Ghats was recommended as ESA by the Kasturirangan Committee?

A) ಸುಮಾರು 25%
B) ಸುಮಾರು 37%
C) ಸುಮಾರು 64%
D) ಸುಮಾರು 75%

ಉತ್ತರ: B / Answer: B

ವಿವರಣೆ (Explanation): ಕಸ್ತೂರಿರಂಗನ್ ಸಮಿತಿಯು ಪಶ್ಚಿಮ ಘಟ್ಟದ ಸುಮಾರು 37% ಪ್ರದೇಶವನ್ನು ಪರಿಸರ ಸೂಕ್ಷ್ಮ ಪ್ರದೇಶವೆಂದು ಗುರುತಿಸಿತ್ತು (ಗಾಡ್ಗೀಳ್ ಸಮಿತಿ 64% ಶಿಫಾರಸು ಮಾಡಿತ್ತು). / Kasturirangan panel recommended classifying around 37% as ESA, whereas Gadgil panel recommended covering entire ghats divided into 3 zones.

---

ಪ್ರಶ್ನೆ 7: ಪಶ್ಚಿಮ ಘಟ್ಟಗಳು ಭಾರತದ ಎಷ್ಟು ರಾಜ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಹರಡಿಕೊಂಡಿವೆ? / Across how many Indian States do the Western Ghats span?

A) 4 ರಾಜ್ಯಗಳು / 4 States
B) 5 ರಾಜ್ಯಗಳು / 5 States
C) 6 ರಾಜ್ಯಗಳು / 6 States
D) 7 ರಾಜ್ಯಗಳು / 7 States

ಉತ್ತರ: C / Answer: C

ವಿವರಣೆ (Explanation): ಪಶ್ಚಿಮ ಘಟ್ಟಗಳು ಒಟ್ಟು 6 ರಾಜ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಹರಡಿವೆ: ಗುಜರಾತ್, ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರ, ಗೋವಾ, ಕರ್ನಾಟಕ, ಕೇರಳ ಮತ್ತು ತಮಿಳುನಾಡು. / The Western Ghats span across 6 states: Gujarat, Maharashtra, Goa, Karnataka, Kerala, and Tamil Nadu.

---

ಪ್ರಶ್ನೆ 8: ಕರ್ನಾಟಕದ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಜೋಗ ಜಲಪಾತವನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸುವ ನದಿ ಯಾವುದು? / Which river creates the famous Jog Falls in Karnataka?

A) ಕಾಳಿ ನದಿ / Kali River
B) ಶರಾವತಿ ನದಿ / Sharavathi River
C) ನೇತ್ರಾವತಿ ನದಿ / Netravati River
D) ಅಘನಾಶಿನಿ ನದಿ / Aghanashini River

ಉತ್ತರ: B / Answer: B

ವಿವರಣೆ (Explanation): ಶರಾವತಿ ನದಿಯು ಶಿವಮೊಗ್ಗ ಜಿಲ್ಲೆಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಜೋಗ ಜಲಪಾತವನ್ನು (ಗೇರುಸೊಪ್ಪೆ) ನಿರ್ಮಿಸುತ್ತದೆ. / The Sharavathi River plunges to form the world-renowned Jog Falls in Shivamogga district.

---

ಪ್ರಶ್ನೆ 9: ಪಶ್ಚಿಮ ಘಟ್ಟಗಳ ಪರಿಸರ ತಜ್ಞರ ಸಮಿತಿಯ (WGEEP - 2011) ಮುಖ್ಯಸ್ಥರಾಗಿದ್ದ ಪರಿಸರ ವಿಜ್ಞಾನಿ ಯಾರು? / Who headed the Western Ghats Ecology Expert Panel (WGEEP) submitted in 2011?

A) ಡಾ. ಮಾಧವ್ ಗಾಡ್ಗೀಳ್ / Dr. Madhav Gadgil
B) ಸುನಿತಾ ನಾರಾಯಣ್ / Sunita Narain
C) ಪ್ರೊ. ಸಿ.ಆರ್. ಬಾಬು / Prof. C.R. Babu
D) ರಾಮಚಂದ್ರ ಗುಹಾ / Ramachandra Guha

ಉತ್ತರ: A / Answer: A

ವಿವರಣೆ (Explanation): 2010 ರಲ್ಲಿ ರಚಿತವಾಗಿ 2011 ರಲ್ಲಿ ವರದಿ ನೀಡಿದ ಪಶ್ಚಿಮ ಘಟ್ಟಗಳ ಪರಿಸರ ತಜ್ಞರ ಸಮಿತಿಯ ಅಧ್ಯಕ್ಷತೆಯನ್ನು ಮಾಧವ್ ಗಾಡ್ಗೀಳ್ ವಹಿಸಿದ್ದರು. / The WGEEP panel was chaired by renowned ecologist Madhav Gadgil.

---

ಪ್ರಶ್ನೆ 10: ಕರ್ನಾಟಕದಲ್ಲಿ ಕಸ್ತೂರಿರಂಗನ್ ವರದಿಯ 7ನೇ ಕರಡು ಅಧಿಸೂಚನೆಯಲ್ಲಿ ಇಎಸ್‌ಎ ವ್ಯಾಪ್ತಿಗೆ ಪ್ರಸ್ತಾಪಿಸಲಾದ ಒಟ್ಟು ವಿಸ್ತೀರ್ಣ ಎಷ್ಟು? / What is the total area proposed under ESA in Karnataka in the 7th draft notification?

A) 14,250 ಚ.ಕಿ.ಮೀ. / 14,250 sq km
B) 18,900 ಚ.ಕಿ.ಮೀ. / 18,900 sq km
C) 20,668 ಚ.ಕಿ.ಮೀ. / 20,668 sq km
D) 25,400 ಚ.ಕಿ.ಮೀ. / 25,400 sq km

ಉತ್ತರ: C / Answer: C

ವಿವರಣೆ (Explanation): 7ನೇ ಕರಡು ಅಧಿಸೂಚನೆಯ ಪ್ರಕಾರ ಕರ್ನಾಟಕದ ಸುಮಾರು 20,668 ಚದರ ಕಿಲೋಮೀಟರ್ ಪ್ರದೇಶವನ್ನು ಇಎಸ್‌ಎ ವ್ಯಾಪ್ತಿಗೆ ತರಲು ಪ್ರಸ್ತಾಪಿಸಲಾಗಿದೆ. / Around 20,668 sq km of Western Ghats area in Karnataka is proposed under the ESA.