DailyCA - ಕನ್ನಡ | EnglishDaily Current Affairs | ದೈನಂದಿನ ಪ್ರಚಲಿತ ವಿದ್ಯಮಾನಗಳು

ಕಸ್ತೂರಿರಂಗನ್ ವರದಿ ಮತ್ತು ಪಶ್ಚಿಮ ಘಟ್ಟ ಪರಿಸರ ಸೂಕ್ಷ್ಮ ವಲಯ (ಇಎಸ್‌ಎ) ವಿವಾದ | Kasturirangan Report on Western Ghats ESA Notification

ಕೇಂದ್ರ ಪರಿಸರ ಸಚಿವಾಲಯದ 7ನೇ ಕರಡು ಅಧಿಸೂಚನೆ ವಿರುದ್ಧ ಕರ್ನಾಟಕ ವಿಧಾನಸಭೆಯು ಸರ್ವಾನುಮತದ ನಿರ್ಣಯ ಕೈಗೊಂಡಿದೆ. The Karnataka Assembly unanimously resolved against the 7th draft ESA notification on Western Ghats.

1. ಪೂರ್ಣ ವಿಷಯದ ಸಾರಾಂಶ ಮತ್ತು ಪರೀಕ್ಷಾ ವಿಶ್ಲೇಷಣೆ (Comprehensive Summary & Exam Analysis):

ಪ್ರಮುಖ ಪ್ರಚಲಿತ ಘಟನೆಗಳು (Core Current Affairs Summary):

  • ಕೇಂದ್ರ ಪರಿಸರ, ಅರಣ್ಯ ಮತ್ತು ಹವಾಮಾನ ಬದಲಾವಣೆ ಸಚಿವಾಲಯವು (MoEFCC) ಪಶ್ಚಿಮ ಘಟ್ಟಗಳ ಸಂರಕ್ಷಣೆಗಾಗಿ 7ನೇ ಕರಡು ಪರಿಸರ ಸೂಕ್ಷ್ಮ ಪ್ರದೇಶ (ESA) ಅಧಿಸೂಚನೆಯನ್ನು ಹೊರಡಿಸಿದೆ / The MoEFCC issued the 7th draft notification declaring Ecologically Sensitive Areas (ESA) in the Western Ghats.
  • ಕರಡು ಅಧಿಸೂಚನೆಯನ್ವಯ ಕರ್ನಾಟಕದ 20,668 ಚದರ ಕಿಲೋಮೀಟರ್ ವ್ಯಾಪ್ತಿ ಹಾಗೂ 1,449 ಗ್ರಾಮಗಳನ್ನು ಇಎಸ್‌ಎ ವ್ಯಾಪ್ತಿಗೆ ತರಲು ಪ್ರಸ್ತಾಪಿಸಲಾಗಿದೆ / The notification proposes covering 20,668 sq km across 1,449 villages in Karnataka under ESA restrictions.
  • ಉತ್ತರ ಕನ್ನಡ ಜಿಲ್ಲೆಯೊಂದರಲ್ಲೇ ಬರೋಬ್ಬರಿ 556 ಗ್ರಾಮಗಳು ಈ ಕರಡು ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಸೇರಿವೆ / In Uttara Kannada district alone, 556 villages have been included.
  • ಕರ್ನಾಟಕ ವಿಧಾನಸಭೆಯು ಈ ಕರಡು ಅಧಿಸೂಚನೆಯನ್ನು ಪ್ರಸ್ತುತ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಒಪ್ಪಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲವೆಂದು ಸರ್ವಾನುಮತದ ನಿರ್ಣಯ ಅಂಗೀಕರಿಸಿದೆ / The Karnataka Legislative Assembly unanimously passed a resolution opposing the draft notification in its present format.
  • ಕಂದಾಯ ಮತ್ತು ಅರಣ್ಯ ಪ್ರದೇಶಗಳನ್ನು ಪ್ರತ್ಯೇಕಿಸಿ ಗ್ರಾಮ ಸರ್ವೆ ನಂಬರ್ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಭೌತಿಕ ಸಮೀಕ್ಷೆ (Physical Ground Survey) ನಡೆಸಲು ರಾಜ್ಯ ಸರ್ಕಾರವು ಒಂದು ವರ್ಷದ ಕಾಲಾವಕಾಶ ಕೋರಿದೆ / The State seeks a one-year window to conduct ground physical surveys at the survey-number level.

ಸ್ಥಿರ ಸಾಮಾನ್ಯ ಜ್ಞಾನದ ಜೋಡಣೆ (Static GS Linkage):

  • ಪರಿಸರ ಸಂರಕ್ಷಣಾ ಕಾಯ್ದೆ 1986: ಪರಿಸರ ಸೂಕ್ಷ್ಮ ವಲಯಗಳನ್ನು (Eco-Sensitive Zones/Areas) ಪರಿಸರ ಸಂರಕ್ಷಣಾ ಕಾಯ್ದೆ 1986ರ ಸೆಕ್ಷನ್ 3ರ ಅನ್ವಯ ಅಧಿಸೂಚಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ / ESAs are notified under Section 3 of the Environment (Protection) Act, 1986.
  • ಗಾಡ್ಗಿಳ್ ಸಮಿತಿ (WGEEP): 2010ರಲ್ಲಿ ಮಾಧವ್ ಗಾಡ್ಗಿಳ್ ನೇತೃತ್ವದ ಸಮಿತಿಯು ಇಡೀ ಪಶ್ಚಿಮ ಘಟ್ಟವನ್ನು ಪರಿಸರ ಸೂಕ್ಷ್ಮ ವಲಯವೆಂದು ಘೋಷಿಸಲು ಮತ್ತು 3 ಹಂತಗಳ ನಿಯಂತ್ರಣವನ್ನು ಶಿಫಾರಸು ಮಾಡಿತ್ತು / The Madhav Gadgil Committee (2011) recommended declaring entire Western Ghats as ESA across three zones.
  • ಕಸ್ತೂರಿರಂಗನ್ ಸಮಿತಿ (HLWG): ಡಾ. ಕೆ. ಕಸ್ತೂರಿರಂಗನ್ ಉನ್ನತ ಮಟ್ಟದ ಸಮಿತಿಯು (2013) ಪಶ್ಚಿಮ ಘಟ್ಟದ ಕೇವಲ ಶೇ 37ರಷ್ಟು ನೈಸರ್ಗಿಕ ಭೂದೃಶ್ಯವನ್ನು (ಸುಮಾರು 59,940 ಚ.ಕಿ.ಮೀ.) ಇಎಸ್‌ಎ ವ್ಯಾಪ್ತಿಗೆ ತರಲು ಶಿಫಾರಸು ಮಾಡಿತು / The K. Kasturirangan panel recommended covering roughly 37% natural landscape (59,940 sq km) under ESA.
  • ಯುನೆಸ್ಕೋ ಪರಂಪರೆ ತಾಣ: 2012ರಲ್ಲಿ ಪಶ್ಚಿಮ ಘಟ್ಟದ 39 ಉಪ-ಕ್ಲಸ್ಟರ್‌ಗಳನ್ನು ಯುನೆಸ್ಕೋ (UNESCO) ವಿಶ್ವ ನೈಸರ್ಗಿಕ ಪಾರಂಪರಿಕ ತಾಣವಾಗಿ ಗುರುತಿಸಿದೆ / Western Ghats was inscribed as a UNESCO World Heritage Site in 2012 across 39 clusters.

ಪರೀಕ್ಷಾ ದೃಷ್ಟಿಕೋನದ ಮುಖ್ಯಾಂಶಗಳು (High-Yield Exam Highlights):

  • ಪಶ್ಚಿಮ ಘಟ್ಟಗಳು ಹರಡಿರುವ ರಾಜ್ಯಗಳ ಸಂಖ್ಯೆ: 6 ರಾಜ್ಯಗಳು (ಗುಜರಾತ್, ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರ, ಗೋವಾ, ಕರ್ನಾಟಕ, ಕೇರಳ, ತಮಿಳುನಾಡು) / States covered by Western Ghats: 6 states.
  • ಕರ್ನಾಟಕದಲ್ಲಿ ಪಶ್ಚಿಮ ಘಟ್ಟಕ್ಕೆ ಇರುವ ಸ್ಥಳೀಯ ಹೆಸರು: ಸಹ್ಯಾದ್ರಿ ಪರ್ವತ ಶ್ರೇಣಿ / Local name in Karnataka: Sahyadri Range.
  • ಜೀವವೈವಿಧ್ಯತೆಯ ತಾಣ: ಪಶ್ಚಿಮ ಘಟ್ಟವು ವಿಶ್ವದ 36 ಪ್ರಮುಖ ಜೀವವೈವಿಧ್ಯ ಹಾಟ್‌ಸ್ಪಾಟ್‌ಗಳಲ್ಲಿ (Biodiversity Hotspots) ಒಂದಾಗಿದೆ / It is one of the world’s 36 global biodiversity hotspots.
  • ಉತ್ತರ ಕನ್ನಡದ ಪ್ರಮುಖ ನದಿಗಳು: ಕಾಳಿ, ಗಂಗಾವಳಿ, ಅಘನಾಶಿನಿ, ಶರಾವತಿ / Major West-flowing rivers in Uttara Kannada: Kali, Gangavali, Aghanashini, Sharavathi.

2. ಈ ವಿಷಯಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಬಹುಆಯ್ಕೆ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳು (MCQs):

ಪ್ರಶ್ನೆ 1: ಪಶ್ಚಿಮ ಘಟ್ಟಗಳ ಪರಿಸರ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯ ಕುರಿತು ಅಧ್ಯಯನ ನಡೆಸಲು ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರ ನೇಮಿಸಿದ್ದ ಉನ್ನತ ಮಟ್ಟದ ಕಾರ್ಯಕಾರಿ ಗುಂಪಿನ (HLWG) ಅಧ್ಯಕ್ಷರು ಯಾರಾಗಿದ್ದರು? / Who headed the High-Level Working Group (HLWG) on Western Ghats submitted in 2013?

A) ಮಾಧವ್ ಗಾಡ್ಗಿಳ್ / Madhav Gadgil
B) ಡಾ. ಕೆ. ಕಸ್ತೂರಿರಂಗನ್ / Dr. K. Kasturirangan
C) ಬಿ. ರಮಣ್ ರಾವ್ / B. Raman Rao
D) ಅನಿಲ್ ಅಗರ್ವಾಲ್ / Anil Agarwal

ಉತ್ತರ: B / Answer: B

ವಿವರಣೆ (Explanation): ಡಾ. ಕೆ. ಕಸ್ತೂರಿರಂಗನ್ ನೇತೃತ್ವದ ಉನ್ನತ ಮಟ್ಟದ ಸಮಿತಿಯು 2013ರಲ್ಲಿ ಪಶ್ಚಿಮ ಘಟ್ಟಗಳ ಸಂರಕ್ಷಣಾ ವರದಿಯನ್ನು ನೀಡಿತು / Dr. K. Kasturirangan headed the High-Level Working Group.


ಪ್ರಶ್ನೆ 2: ಕಸ್ತೂರಿರಂಗನ್ ವರದಿಯ ಪ್ರಕಾರ ಪಶ್ಚಿಮ ಘಟ್ಟದ ಒಟ್ಟು ವಿಸ್ತೀರ್ಣದ ಎಷ್ಟು ಪ್ರತಿಶತ ಪ್ರದೇಶವನ್ನು ಪರಿಸರ ಸೂಕ್ಷ್ಮ ವಲಯವೆಂದು (ESA) ಗುರುತಿಸಲು ಶಿಫಾರಸು ಮಾಡಲಾಗಿದೆ? / What percentage of the Western Ghats was recommended as ESA by the Kasturirangan panel?

A) 100%
B) 60%
C) 37%
D) 25%

ಉತ್ತರ: C / Answer: C

ವಿವರಣೆ (Explanation): ಕಸ್ತೂರಿರಂಗನ್ ಸಮಿತಿಯು ನೈಸರ್ಗಿಕ ಭೂದೃಶ್ಯದ ಸುಮಾರು ಶೇ 37ರಷ್ಟು (ಸುಮಾರು 59,940 ಚ.ಕಿ.ಮೀ.) ಪ್ರದೇಶವನ್ನು ಇಎಸ್‌ಎ ವ್ಯಾಪ್ತಿಗೆ ತರಲು ಶಿಫಾರಸು ಮಾಡಿದೆ / The committee recommended bringing roughly 37% of the total area under ESA.


ಪ್ರಶ್ನೆ 3: ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಪರಿಸರ ಸೂಕ್ಷ್ಮ ವಲಯಗಳನ್ನು (ESZ/ESA) ಯಾವ ಕಾಯ್ದೆಯ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಘೋಷಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ? / Under which statutory Act are Eco-Sensitive Zones notified in India?

A) ವನ್ಯಜೀವಿ ಸಂರಕ್ಷಣಾ ಕಾಯ್ದೆ 1972 / Wildlife Protection Act, 1972
B) ಪರಿಸರ (ಸಂರಕ್ಷಣಾ) ಕಾಯ್ದೆ 1986 / Environment (Protection) Act, 1986
C) ಅರಣ್ಯ ಸಂರಕ್ಷಣಾ ಕಾಯ್ದೆ 1980 / Forest Conservation Act, 1980
D) ಜೈವಿಕ ವೈವಿಧ್ಯತೆ ಕಾಯ್ದೆ 2002 / Biological Diversity Act, 2002

ಉತ್ತರ: B / Answer: B

ವಿವರಣೆ (Explanation): ಪರಿಸರ ಸೂಕ್ಷ್ಮ ಪ್ರದೇಶಗಳನ್ನು ಪರಿಸರ (ಸಂರಕ್ಷಣಾ) ಕಾಯ್ದೆ 1986ರ ಸೆಕ್ಷನ್ 3ರ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಅಧಿಸೂಚಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ / ESAs are notified under the Environment (Protection) Act, 1986.


ಪ್ರಶ್ನೆ 4: ಪಶ್ಚಿಮ ಘಟ್ಟಗಳ ಭೌಗೋಳಿಕ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯು ಭಾರತದ ಒಟ್ಟು ಎಷ್ಟು ರಾಜ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಹರಡಿಕೊಂಡಿದೆ? / The Western Ghats span across how many Indian States?

A) 4 ರಾಜ್ಯಗಳು / 4 States
B) 5 ರಾಜ್ಯಗಳು / 5 States
C) 6 ರಾಜ್ಯಗಳು / 6 States
D) 7 ರಾಜ್ಯಗಳು / 7 States

ಉತ್ತರ: C / Answer: C

ವಿವರಣೆ (Explanation): ಪಶ್ಚಿಮ ಘಟ್ಟಗಳು ಗುಜರಾತ್, ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರ, ಗೋವಾ, ಕರ್ನಾಟಕ, ಕೇರಳ ಮತ್ತು ತಮಿಳುನಾಡು ಸೇರಿದಂತೆ ಒಟ್ಟು 6 ರಾಜ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಹರಡಿವೆ / Western Ghats span across 6 states from Gujarat to Tamil Nadu.


ಪ್ರಶ್ನೆ 5: ಪಶ್ಚಿಮ ಘಟ್ಟಗಳ ಪರಿಸರ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯ ಕುರಿತು ಕಸ್ತೂರಿರಂಗನ್ ಸಮಿತಿಗೂ ಮುನ್ನ 2011ರಲ್ಲಿ ವರದಿ ನೀಡಿದ ಪಶ್ಚಿಮ ಘಟ್ಟ ಪರಿಸರ ತಜ್ಞರ ಸಮಿತಿಯ (WGEEP) ಅಧ್ಯಕ್ಷರು ಯಾರು? / Who chaired the Western Ghats Ecology Expert Panel (WGEEP) in 2011?

A) ಸುನಿತಾ ನಾರಾಯಣ್ / Sunita Narain
B) ಮಾಧವ್ ಗಾಡ್ಗಿಳ್ / Madhav Gadgil
C) ವಂದನಾ ಶಿವ / Vandana Shiva
D) ಎಂ.ಎಸ್. ಸ್ವಾಮಿನಾಥನ್ / M.S. Swaminathan

ಉತ್ತರ: B / Answer: B

ವಿವರಣೆ (Explanation): 2011ರಲ್ಲಿ ವರದಿ ಸಲ್ಲಿಸಿದ WGEEP ಸಮಿತಿಯ ಅಧ್ಯಕ್ಷರು ಪ್ರೊಫೆಸರ್ ಮಾಧವ್ ಗಾಡ್ಗಿಳ್ ಆಗಿದ್ದರು / The WGEEP was headed by renowned ecologist Madhav Gadgil.


ಪ್ರಶ್ನೆ 6: ಹೇಳಿಕೆಗಳನ್ನು ಪರಿಗಣಿಸಿ: 1. ಪಶ್ಚಿಮ ಘಟ್ಟಗಳನ್ನು 2012ರಲ್ಲಿ ಯುನೆಸ್ಕೋ ವಿಶ್ವ ನೈಸರ್ಗಿಕ ತಾಣವೆಂದು ಘೋಷಿಸಿತು. 2. ಕೇಂದ್ರ ಪರಿಸರ ಸಚಿವಾಲಯದ 7ನೇ ಕರಡು ಅಧಿಸೂಚನೆಯಲ್ಲಿ ಕರ್ನಾಟಕದ 20,668 ಚ.ಕಿ.ಮೀ. ಪ್ರದೇಶವನ್ನು ಪ್ರಸ್ತಾಪಿಸಲಾಗಿದೆ. / Consider statements: 1. Western Ghats was inscribed as a UNESCO World Heritage site in 2012. 2. The 7th draft notification proposes 20,668 sq km in Karnataka. Which is correct?

A) 1 ಮಾತ್ರ ಸರಿ / 1 only
B) 2 ಮಾತ್ರ ಸರಿ / 2 only
C) 1 ಮತ್ತು 2 ಎರಡೂ ಸರಿ / Both 1 and 2
D) ಎರಡೂ ತಪ್ಪು / Neither 1 nor 2

ಉತ್ತರ: C / Answer: C

ವಿವರಣೆ (Explanation): 2012ರಲ್ಲಿ ಯುನೆಸ್ಕೋ ಪಾರಂಪರಿಕ ಸ್ಥಾನಮಾನ ನೀಡಿತು ಹಾಗೂ 7ನೇ ಕರಡಿನಲ್ಲಿ ರಾಜ್ಯದ 20,668 ಚ.ಕಿ.ಮೀ. ಪ್ರಸ್ತಾಪಿಸಲಾಗಿದೆ; ಎರಡೂ ಸರಿ / Both statements are factually accurate.


ಪ್ರಶ್ನೆ 7: 7ನೇ ಕರಡು ಅಧಿಸೂಚನೆಯಲ್ಲಿ ಕರ್ನಾಟಕದ ಉತ್ತರ ಕನ್ನಡ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಎಷ್ಟು ಗ್ರಾಮಗಳನ್ನು ಇಎಸ್‌ಎ ಕರಡು ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಸೇರಿಸಲಾಗಿದೆ? / How many villages in Uttara Kannada district of Karnataka are listed in the 7th draft ESA notification?

A) 1,449
B) 556
C) 217
D) 600

ಉತ್ತರ: B / Answer: B

ವಿವರಣೆ (Explanation): ಉತ್ತರ ಕನ್ನಡ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಒಟ್ಟು 556 ಗ್ರಾಮಗಳನ್ನು ಕರಡು ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಸೇರಿಸಲಾಗಿದೆ / A total of 556 villages in Uttara Kannada are included.


ಪ್ರಶ್ನೆ 8: ಕಸ್ತೂರಿರಂಗನ್ ವರದಿಯ ಪ್ರಕಾರ ಪರಿಸರ ಸೂಕ್ಷ್ಮ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ನಿಷೇಧಿಸಲಾದ ಚಟುವಟಿಕೆ ಯಾವುದು? / Which activity is completely banned in the ESA as per the Kasturirangan report recommendations?

A) ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಕೃಷಿ / Traditional agriculture
B) ಪರಿಸರ ಸ್ನೇಹಿ ಪ್ರವಾಸೋದ್ಯಮ / Eco-friendly tourism
C) ಗಣಿಗಾರಿಕೆ ಮತ್ತು ಕ್ವಾರಿಂಗ್ / Mining and quarrying
D) ತೋಟಗಾರಿಕೆ ಬೆಳೆಗಳು / Plantation crops

ಉತ್ತರ: C / Answer: C

ವಿವರಣೆ (Explanation): ಇಎಸ್‌ಎ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯಲ್ಲಿ ಗಣಿಗಾರಿಕೆ, ಕ್ವಾರಿಂಗ್, ಕೆಂಪು ವರ್ಗದ ಕೈಗಾರಿಕೆಗಳು ಮತ್ತು ಬೃಹತ್ ಕಟ್ಟಡ ನಿರ್ಮಾಣವನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ನಿಷೇಧಿಸಲಾಗಿದೆ / Mining, quarrying, and red-category industries are strictly prohibited in ESA.


ಪ್ರಶ್ನೆ 9: ಉತ್ತರ ಕನ್ನಡ ಜಿಲ್ಲೆಯಲ್ಲಿ ಪಶ್ಚಿಮಾಭಿಮುಖವಾಗಿ ಹರಿಯುವ ಶರಾವತಿ ನದಿಯ ಜಲಾನಯನ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಇತ್ತೀಚೆಗೆ ಪ್ರಸ್ತಾಪಿಸಲಾದ 2,000 ಮೆಗಾವಾಟ್ ಸಾಮರ್ಥ್ಯದ ವಿದ್ಯುತ್ ಯೋಜನೆ ಯಾವುದು? / Which 2,000 MW hydro project was proposed in Sharavathi valley facing ecological challenges?

A) ಶರಾವತಿ ಪಂಪ್ಡ್ ಸ್ಟೋರೇಜ್ ಯೋಜನೆ / Sharavathi Pumped Storage Project
B) ವರಾಹಿ ಜಲವಿದ್ಯುತ್ ಯೋಜನೆ / Varahi Hydro Project
C) ಸೂಪಾ ಅಣೆಕಟ್ಟು ಯೋಜನೆ / Supa Dam Project
D) ಕಾಳಿ ಜಲವಿದ್ಯುತ್ ಯೋಜನೆ / Kali Hydro Project

ಉತ್ತರ: A / Answer: A

ವಿವರಣೆ (Explanation): ಶರಾವತಿ ಕಣಿವೆಯಲ್ಲಿ 2,000 ಮೆಗಾವಾಟ್ ಸಾಮರ್ಥ್ಯದ ಶರಾವತಿ ಪಂಪ್ಡ್ ಸ್ಟೋರೇಜ್ ಯೋಜನೆಯನ್ನು ಪ್ರಸ್ತಾಪಿಸಲಾಗಿದ್ದು ನ್ಯಾಯಾಲಯದ ಪರಿಶೀಲನೆಯಲ್ಲಿದೆ / Sharavathi Pumped Storage Project (2,000 MW) is proposed in the sensitive valley.


ಪ್ರಶ್ನೆ 10: ಪಶ್ಚಿಮ ಘಟ್ಟಗಳ ಅತ್ಯುನ್ನತ ಶಿಖರ ಯಾವುದು? / Which is the highest peak in the Western Ghats?

A) ಮುಳ್ಳಯ್ಯನಗಿರಿ / Mullayanagiri
B) ಆನೈಮುಡಿ / Anamudi
C) ದೊಡ್ಡಬೆಟ್ಟ / Doddabetta
D) ಕುದುರೆಮುಖ / Kudremukh

ಉತ್ತರ: B / Answer: B

ವಿವರಣೆ (Explanation): ಕೇರಳದ ಇಡುಕ್ಕಿ ಜಿಲ್ಲೆಯಲ್ಲಿರುವ ಆನೈಮುಡಿ (2,695 ಮೀಟರ್) ಪಶ್ಚಿಮ ಘಟ್ಟಗಳ ಅತಿ ಎತ್ತರದ ಶಿಖರವಾಗಿದೆ / Anamudi (2,695 m) in Kerala is the highest peak of the Western Ghats.

ಮೂಲ / Source: ದಿನಪತ್ರಿಕೆಗಳು

#Kasturirangan Report#Western Ghats#ESA#MoEFCC#Environment Protection Act