ತುಂಗಭದ್ರಾ ಜಲಾಶಯದಿಂದ ಕಾಲುವೆಗಳಿಗೆ ನೀರು ಹಂಚಿಕೆ: ನವೆಂಬರ್ 20ರವರೆಗೆ ಆದೇಶ | Tungabhadra Dam Canal Water Distribution Till Nov 20

1. ಪೂರ್ಣ ವಿಷಯದ ಸಾರಾಂಶ ಮತ್ತು ಪರೀಕ್ಷಾ ವಿಶ್ಲೇಷಣೆ (Comprehensive Summary & Exam Analysis):

ಪ್ರಮುಖ ಪ್ರಚಲಿತ ಘಟನೆಗಳು (Core Current Affairs Summary):

• ತುಂಗಭದ್ರಾ ಜಲಾಶಯದಿಂದ ಕೊಪ್ಪಳ, ರಾಯಚೂರು, ಬಳ್ಳಾರಿ ಹಾಗೂ ವಿಜಯನಗರ ಜಿಲ್ಲೆಗಳ ಕುಡಿಯುವ ನೀರಿನ ಪೂರೈಕೆ ಮತ್ತು ನಿಂತ ಬೆಳೆಗಳ ರಕ್ಷಣೆಗಾಗಿ 2026ರ ನವೆಂಬರ್ 20 ರವರೆಗೆ ಕಾಲುವೆಗಳ ಮೂಲಕ ನೀರು ಹರಿಸಲು ತೀರ್ಮಾನಿಸಲಾಗಿದೆ ಎಂದು ನೀರಾವರಿ ಸಲಹಾ ಸಮಿತಿ (ICC) ಅಧ್ಯಕ್ಷರೂ ಆದ ಸಚಿವ ಶಿವರಾಜ್ ತಂಗಡಗಿ ತಿಳಿಸಿದ್ದಾರೆ. / The Tungabhadra Irrigation Consultative Committee chaired by Minister Shivaraj Tangadagi decided to release canal water till November 20, 2026, for drinking needs and standing crops in Koppal, Raichur, Ballari, and Vijayanagara districts.
• ಜಲಾಶಯದಲ್ಲಿ ಪ್ರಸ್ತುತ ಲಭ್ಯವಿರುವ 53 ಟಿಎಂಸಿ (TMC) ನೀರಿನ ಪೈಕಿ ಡೆಡ್ ಸ್ಟೋರೇಜ್ 2 ಟಿಎಂಸಿ ಮತ್ತು ಆವಿಯಾಗುವಿಕೆ ನಷ್ಟ 3.50 ಟಿಎಂಸಿ ಕಳೆದು, ಕರ್ನಾಟಕದ ಪಾಲು 25.25 ಟಿಎಂಸಿ, ಆಂಧ್ರಪ್ರದೇಶದ ಪಾಲು 18.50 ಟಿಎಂಸಿ ಹಾಗೂ ತೆಲಂಗಾಣದ ಪಾಲು 1.50 ಟಿಎಂಸಿ ಆಗಿದೆ. / Out of the 53 TMC gross storage available, after deducting 2 TMC dead storage and 3.50 TMC evaporation, Karnataka share stands at 25.25 TMC, Andhra Pradesh at 18.50 TMC, and Telangana at 1.50 TMC.
• ತುಂಗಭದ್ರಾ ಬಲದಂಡೆ ಮೇಲ್ಮಟ್ಟದ ಕಾಲುವೆಗೆ (High Level Canal) ಅಕ್ಟೋಬರ್ 21 ರಿಂದ 24 ರವರೆಗೆ 1,000 ಕ್ಯೂಸೆಕ್ ಮತ್ತು ನವೆಂಬರ್ 1 ರಿಂದ 20 ರವರೆಗೆ ದಿನಕ್ಕೆ 1,280 ಕ್ಯೂಸೆಕ್ ನೀರು ಹರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. / For the High Level Canal, 1,000 cusecs will flow from Oct 21-24, pausing till Oct 31, followed by 1,280 cusecs daily from Nov 1 to Nov 20.
• ತುಂಗಭದ್ರಾ ಬಲದಂಡೆ ಕೆಳಮಟ್ಟದ ಕಾಲುವೆಗೆ (Low Level Canal) ಅಕ್ಟೋಬರ್ 21 ರಿಂದ ನವೆಂಬರ್ 20 ರವರೆಗೆ ನಿರಂತರವಾಗಿ 650 ಕ್ಯೂಸೆಕ್ ನೀರನ್ನು ಹರಿಸಲಾಗುವುದು. / For the Low Level Canal, a steady discharge of 650 cusecs is scheduled from October 21 to November 20.
• ರಾಯಬಸವಣ್ಣ ಕಾಲುವೆಗೆ ಅಕ್ಟೋಬರ್ 21 ರಿಂದ 2027 ರ ಮೇ 31 ರವರೆಗೆ 180 ಕ್ಯೂಸೆಕ್‌ನಂತೆ ತಿಂಗಳಲ್ಲಿ 10 ದಿನ ನೀರು ನಿಲುಗಡೆ ಮತ್ತು 10 ದಿನ ನೀರು ಹರಿಸುವ (On-and-Off) ಪದ್ಧತಿಯನ್ನು ಅನುಸರಿಸಲು ತೀರ್ಮಾನಿಸಲಾಗಿದೆ. / Raya Basavanna canal will operate on a 10-day rotational on-and-off schedule with 180 cusecs discharge up to May 31, 2027.

ಸ್ಥಿರ ಸಾಮಾನ್ಯ ಜ್ಞಾನದ ಜೋಡಣೆ (Static GS Linkage):

• ತುಂಗಭದ್ರಾ ನದಿ ಮತ್ತು ಅಣೆಕಟ್ಟು: ತುಂಗಾ ಮತ್ತು ಭದ್ರಾ ನದಿಗಳು ಶಿವಮೊಗ್ಗ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಕೂಡಲಿಯಲ್ಲಿ ಸಂಗಮಗೊಂಡು ತುಂಗಭದ್ರಾ ನದಿಯಾಗುತ್ತವೆ. ಅಣೆಕಟ್ಟನ್ನು ವಿಜಯನಗರ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಹೊಸಪೇಟೆಯ ಮುನಿರಾಬಾದ್ ಬಳಿ 1953 ರಲ್ಲಿ ನಿರ್ಮಿಸಲಾಯಿತು. / Tunga and Bhadra rivers confluence at Koodli in Shivamogga to form Tungabhadra; the reservoir (Pampa Sagara) was constructed near Hosapete in 1953.
• ತುಂಗಭದ್ರಾ ಮಂಡಳಿ (Tungabhadra Board): ಅಂತರರಾಜ್ಯ ನದಿ ವಿವಾದಗಳ ಕಾಯ್ದೆ ಮತ್ತು ಆಂಧ್ರ ರಾಜ್ಯ ಕಾಯ್ದೆ 1953 ರ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಕರ್ನಾಟಕ, ಆಂಧ್ರಪ್ರದೇಶ ಮತ್ತು ತೆಲಂಗಾಣ ನಡುವೆ ನೀರು ಮತ್ತು ವಿದ್ಯುತ್ ಹಂಚಿಕೆಯನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸುವ ಶಾಸನಬದ್ಧ ಮಂಡಳಿ. / Constituted under the Andhra State Act, 1953, the Tungabhadra Board regulates water and power distribution between riparian states.
• ಸಂವಿಧಾನದ 262ನೇ ವಿಧಿ (Article 262): ಅಂತರರಾಜ್ಯ ನದಿಗಳು ಅಥವಾ ನದಿ ಕಣಿವೆಗಳ ನೀರಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ವಿವಾದಗಳ ಇತ್ಯರ್ಥಕ್ಕೆ ಸಂಸತ್ತು ಕಾನೂನಿನ ಮೂಲಕ ನ್ಯಾಯಮಂಡಳಿಗಳನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಲು ಅಧಿಕಾರ ನೀಡುತ್ತದೆ. / Article 262 empowers Parliament to legislate for the adjudication of disputes relating to waters of inter-state rivers or river valleys.
• ಕಾಲುವೆ ನೀರಾವರಿ ಪದ್ಧತಿ: ಕೃಷ್ಣಾ ಜಲಾನಯನ ಪ್ರದೇಶದ ಭಾಗವಾಗಿರುವ ತುಂಗಭದ್ರಾ ನೀರಾವರಿ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯು ಕಲ್ಯಾಣ ಕರ್ನಾಟಕದ ಒಣಭೂಮಿ ಪ್ರದೇಶವನ್ನು ಭತ್ತ, ಕಬ್ಬು ಮತ್ತು ಹತ್ತಿ ಬೆಳೆಯುವ ಹಸಿರು ಕಣಿವೆಯನ್ನಾಗಿ ಪರಿವರ್ತಿಸಿದೆ. / Tungabhadra canal network, part of Krishna basin, provides vital irrigation transformed arid regions into prosperous agricultural tracts.

ಪರೀಕ್ಷಾ ದೃಷ್ಟಿಕೋನದ ಮುಖ್ಯಾಂಶಗಳು (High-Yield Exam Highlights):

• ಜಲಾಶಯದ ಪ್ರಸ್ತುತ ಒಟ್ಟು ನೀರು / Current Storage: 53 ಟಿಎಂಸಿ (53 TMC)
• ಕರ್ನಾಟಕದ ಪಾಲು / Karnataka’s Water Share: 25.25 ಟಿಎಂಸಿ (25.25 TMC)
• ಆಂಧ್ರಪ್ರದೇಶದ ಪಾಲು / Andhra Pradesh Share: 18.50 ಟಿಎಂಸಿ
• ತೆಲಂಗಾಣದ ಪಾಲು / Telangana Share: 1.50 ಟಿಎಂಸಿ
• ಅಣೆಕಟ್ಟು ಇರುವ ಸ್ಥಳ / Dam Location: ಹೊಸಪೇಟೆ, ವಿಜಯನಗರ ಜಿಲ್ಲೆ (Hosapete)
• ಫಲಾನುಭವಿ ಜಿಲ್ಲೆಗಳು / Beneficiary Districts: ಕೊಪ್ಪಳ, ರಾಯಚೂರು, ಬಳ್ಳಾರಿ, ವಿಜಯನಗರ

2. ಈ ವಿಷಯಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಬಹುಆಯ್ಕೆ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳು (MCQs):

ಪ್ರಶ್ನೆ 1: ತುಂಗಭದ್ರಾ ಜಲಾಶಯದಲ್ಲಿ ಪ್ರಸ್ತುತ ಲಭ್ಯವಿರುವ 53 ಟಿಎಂಸಿ ನೀರಿನಲ್ಲಿ ಕರ್ನಾಟಕ ರಾಜ್ಯದ ಪಾಲು ಎಷ್ಟು ಟಿಎಂಸಿ? / What is Karnataka’s allocated share out of the 53 TMC water in Tungabhadra reservoir?

A) 18.50 ಟಿಎಂಸಿ
B) 22.00 ಟಿಎಂಸಿ
C) 25.25 ಟಿಎಂಸಿ
D) 30.00 ಟಿಎಂಸಿ

ಉತ್ತರ: C / Answer: C

ವಿವರಣೆ (Explanation): ಲಭ್ಯವಿರುವ ನೀರಿನಲ್ಲಿ ಕರ್ನಾಟಕದ ಪಾಲು 25.25 ಟಿಎಂಸಿಯಾಗಿದ್ದು, ಆಂಧ್ರಕ್ಕೆ 18.50 ಟಿಎಂಸಿ ಹಾಗೂ ತೆಲಂಗಾಣಕ್ಕೆ 1.50 ಟಿಎಂಸಿ ನಿಗದಿಯಾಗಿದೆ.

ಪ್ರಶ್ನೆ 2: ತುಂಗಭದ್ರಾ ಅಣೆಕಟ್ಟು (ಪಂಪಾಸಾಗರ) ಕರ್ನಾಟಕದ ಯಾವ ಜಿಲ್ಲೆಯಲ್ಲಿದೆ? / In which district of Karnataka is the Tungabhadra Dam (Pampa Sagara) situated?

A) ಬಳ್ಳಾರಿ
B) ಕೊಪ್ಪಳ
C) ವಿಜಯನಗರ
D) ರಾಯಚೂರು

ಉತ್ತರ: C / Answer: C

ವಿವರಣೆ (Explanation): ತುಂಗಭದ್ರಾ ಅಣೆಕಟ್ಟು ವಿಜಯನಗರ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಹೊಸಪೇಟೆ ಸಮೀಪದ ಮುನಿರಾಬಾದ್ ಬಳಿ ನೆಲೆಗೊಂಡಿದೆ.

ಪ್ರಶ್ನೆ 3: ತುಂಗಾ ಮತ್ತು ಭದ್ರಾ ನದಿಗಳು ಶಿವಮೊಗ್ಗ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಯಾವ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ಪರಸ್ಪರ ಸಂಗಮಗೊಳ್ಳುತ್ತವೆ? / At which historic place in Shivamogga do the rivers Tunga and Bhadra converge?

A) ತೀರ್ಥಹಳ್ಳಿ
B) ಕೂಡಲಿ (Koodli)
C) ಸಾಗರ
D) ಭದ್ರಾವತಿ

ಉತ್ತರ: B / Answer: B

ವಿವರಣೆ (Explanation): ತುಂಗಾ ಮತ್ತು ಭದ್ರಾ ನದಿಗಳು ಶಿವಮೊಗ್ಗ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಕೂಡಲಿ (Koodli) ಯಲ್ಲಿ ಸಂಗಮವಾಗಿ ತುಂಗಭದ್ರಾ ನದಿಯಾಗಿ ಹರಿಯುತ್ತವೆ.

ಪ್ರಶ್ನೆ 4: ಭಾರತೀಯ ಸಂವಿಧಾನದ ಯಾವ ವಿಧಿಯು ಅಂತರರಾಜ್ಯ ನದಿ ನೀರು ಹಂಚಿಕೆ ವಿವಾದಗಳ ಇತ್ಯರ್ಥಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದೆ? / Which Article of the Indian Constitution relates to the adjudication of inter-state water disputes?

A) ವಿಧಿ 256
B) ವಿಧಿ 262
C) ವಿಧಿ 280
D) ವಿಧಿ 312

ಉತ್ತರ: B / Answer: B

ವಿವರಣೆ (Explanation): ಸಂವಿಧಾನದ ವಿಧಿ 262 (Article 262) ಅಂತರರಾಜ್ಯ ನದಿ ನೀರು ಅಥವಾ ನದಿ ಕಣಿವೆಗಳ ವಿವಾದ ಬಗೆಹರಿಸಲು ಸಂಸತ್ತಿಗೆ ಅಧಿಕಾರ ನೀಡುತ್ತದೆ.

ಪ್ರಶ್ನೆ 5: ತುಂಗಭದ್ರಾ ನೀರಾವರಿ ಸಲಹಾ ಸಮಿತಿ (ICC) ಸಭೆಯ ಅಧ್ಯಕ್ಷತೆ ವಹಿಸಿದ್ದ ಕರ್ನಾಟಕದ ಹಿಂದುಳಿದ ವರ್ಗಗಳ ಕಲ್ಯಾಣ ಸಚಿವರು ಯಾರು? / Who presided over the Tungabhadra ICC meeting as its Chairman?

A) ಎನ್.ಎಸ್. ಬೋಸರಾಜು
B) ಶಿವರಾಜ್ ಎಸ್. ತಂಗಡಗಿ
C) ಬಿ. ನಾಗೇಂದ್ರ
D) ಪ್ರಿಯಾಂಕ್ ಖರ್ಗೆ

ಉತ್ತರ: B / Answer: B

ವಿವರಣೆ (Explanation): ಸಮಿತಿಯ ಅಧ್ಯಕ್ಷರೂ ಆಗಿರುವ ಸಚಿವ ಶಿವರಾಜ್ ಎಸ್. ತಂಗಡಗಿ ಅವರ ಅಧ್ಯಕ್ಷತೆಯಲ್ಲಿ ಈ ತೀರ್ಮಾನ ಕೈಗೊಳ್ಳಲಾಯಿತು.

ಪ್ರಶ್ನೆ 6: ಕೆಳಗಿನ ಹೇಳಿಕೆಗಳನ್ನು ಪರಿಗಣಿಸಿ: 1. ತುಂಗಭದ್ರಾ ನೀರು ಕೊಪ್ಪಳ, ರಾಯಚೂರು, ಬಳ್ಳಾರಿ ಮತ್ತು ವಿಜಯನಗರ ಜಿಲ್ಲೆಗಳಿಗೆ ಕುಡಿಯಲು ಲಭ್ಯವಾಗಲಿದೆ. 2. ಜಲಾಶಯದಲ್ಲಿ ಆಂಧ್ರಪ್ರದೇಶದ ಪಾಲು 18.50 ಟಿಎಂಸಿ ಆಗಿದೆ. / Consider: 1. Tungabhadra water serves Koppal, Raichur, Ballari, and Vijayanagara. 2. Andhra Pradesh share is 18.50 TMC. Which is correct?

A) 1 ಮಾತ್ರ ಸರಿ / 1 only
B) 2 ಮಾತ್ರ ಸರಿ / 2 only
C) 1 ಮತ್ತು 2 ಎರಡೂ ಸರಿ / Both 1 and 2
D) ಎರಡೂ ತಪ್ಪು / Neither 1 nor 2

ಉತ್ತರ: C / Answer: C

ವಿವರಣೆ (Explanation): ಎರಡೂ ಹೇಳಿಕೆಗಳು ಸರಿಯಾಗಿವೆ.

ಪ್ರಶ್ನೆ 7: ತುಂಗಭದ್ರಾ ನದಿಯು ಅಂತಿಮವಾಗಿ ಯಾವ ಪ್ರಮುಖ ನದಿಯ ಉಪನದಿಯಾಗಿ ಸಂಗಮಗೊಳ್ಳುತ್ತದೆ? / Tungabhadra River is a major tributary of which river?

A) ಕಾವೇರಿ ನದಿ
B) ಗೋದಾವರಿ ನದಿ
C) ಕೃಷ್ಣಾ ನದಿ (Krishna River)
D) ನರ್ಮದಾ ನದಿ

ಉತ್ತರ: C / Answer: C

ವಿವರಣೆ (Explanation): ತುಂಗಭದ್ರಾ ನದಿಯು ಆಂಧ್ರಪ್ರದೇಶದ ಸಂಗಮೇಶ್ವರಂ ಬಳಿ ಕೃಷ್ಣಾ ನದಿಯನ್ನು (Krishna River) ಸೇರುತ್ತದೆ.

ಪ್ರಶ್ನೆ 8: ತುಂಗಭದ್ರಾ ಬಲದಂಡೆ ಕೆಳಮಟ್ಟದ ಕಾಲುವೆಗೆ (LLC) ಎಷ್ಟು ಪ್ರಮಾಣದ ನೀರನ್ನು ಹರಿಸಲು ತೀರ್ಮಾನಿಸಲಾಗಿದೆ? / What is the decided discharge rate for the Tungabhadra Low Level Canal?

A) 350 ಕ್ಯೂಸೆಕ್
B) 500 ಕ್ಯೂಸೆಕ್
C) 650 ಕ್ಯೂಸೆಕ್ (650 Cusecs)
D) 1,000 ಕ್ಯೂಸೆಕ್

ಉತ್ತರ: C / Answer: C

ವಿವರಣೆ (Explanation): ಬಲದಂಡೆ ಕೆಳಮಟ್ಟದ ಕಾಲುವೆಗೆ ನವೆಂಬರ್ 20 ರವರೆಗೆ 650 ಕ್ಯೂಸೆಕ್ ನೀರನ್ನು ಹರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.

ಪ್ರಶ್ನೆ 9: ತುಂಗಭದ್ರಾ ಮಂಡಳಿಯನ್ನು (Tungabhadra Board) ಯಾವ ಕಾಯ್ದೆಯ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ರಚಿಸಲಾಯಿತು? / Under which statutory Act was the Tungabhadra Board constituted?

A) ರಾಜ್ಯ ಪುನರ್ವಿಂಗಡಣಾ ಕಾಯ್ದೆ 1956
B) ಆಂಧ್ರ ರಾಜ್ಯ ಕಾಯ್ದೆ 1953 (Andhra State Act, 1953)
C) ಕೃಷ್ಣಾ ಜಲ ಕಾಯ್ದೆ 1969
D) ಕರ್ನಾಟಕ ನೀರಾವರಿ ಕಾಯ್ದೆ 1965

ಉತ್ತರ: B / Answer: B

ವಿವರಣೆ (Explanation): ಆಂಧ್ರ ರಾಜ್ಯ ಕಾಯ್ದೆ, 1953 (Andhra State Act, 1953) ರ ಅನ್ವಯ ತುಂಗಭದ್ರಾ ಮಂಡಳಿಯನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಲಾಯಿತು.

ಪ್ರಶ್ನೆ 10: ಕೆಳಗಿನ ಕಾಲುವೆಗಳನ್ನು ಅವುಗಳಿಗೆ ನಿಗದಿಪಡಿಸಲಾದ ಹರಿವಿನ ಪ್ರಮಾಣದೊಂದಿಗೆ ಸರಿಯಾಗಿ ಹೊಂದಿಸಿ: 1. ಬಲದಂಡೆ ಕೆಳಮಟ್ಟದ ಕಾಲುವೆ - i. 180 ಕ್ಯೂಸೆಕ್, 2. ರಾಯಬಸವಣ್ಣ ಕಾಲುವೆ - ii. 60 ಕ್ಯೂಸೆಕ್, 3. ವಿಜಯನಗರ ಎಡದಂಡೆ ಕಾಲುವೆ - iii. 650 ಕ್ಯೂಸೆಕ್. / Match the canals with their water discharge rates.

A) 1-iii, 2-i, 3-ii
B) 1-i, 2-ii, 3-iii
C) 1-ii, 2-iii, 3-i
D) 1-iii, 2-ii, 3-i

ಉತ್ತರ: A / Answer: A

ವಿವರಣೆ (Explanation): ಕೆಳಮಟ್ಟದ ಕಾಲುವೆಗೆ 650 ಕ್ಯೂಸೆಕ್ (iii), ರಾಯಬಸವಣ್ಣ ಕಾಲುವೆಗೆ 180 ಕ್ಯೂಸೆಕ್ (i), ಹಾಗೂ ವಿಜಯನಗರ ಕಾಲುವೆಗೆ 60 ಕ್ಯೂಸೆಕ್ (ii) ಸರಿಯಾದ ಜೋಡಿಯಾಗಿದೆ.