ಟೋಕೈ ಹಲ್ಲಿಗಳ ರಕ್ಷಣೆ: ಅಸ್ಸಾಂನಲ್ಲಿ ಅಕ್ರಮ ವನ್ಯಜೀವಿ ಕಳ್ಳಸಾಗಣೆ ಜಾಲ ಭೇದನ | Tokay Gecko Rescue Assam

1. ಪೂರ್ಣ ವಿಷಯದ ಸಾರಾಂಶ ಮತ್ತು ಪರೀಕ್ಷಾ ವಿಶ್ಲೇಷಣೆ (Comprehensive Summary & Exam Analysis):

ಪ್ರಮುಖ ಪ್ರಚಲಿತ ಘಟನೆಗಳು (Core Current Affairs Summary):

• ಅಸ್ಸಾಂನ ಗೋಲ್‌ಪಾರಾ ಜಿಲ್ಲೆಯಲ್ಲಿ ಅರಣ್ಯ ಇಲಾಖೆ ಮತ್ತು ಪೊಲೀಸರು ಜಂಟಿ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆ ನಡೆಸಿ ಅಂತಾರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಕಳ್ಳಸಾಗಣೆದಾರರ ವಶದಲ್ಲಿದ್ದ 30 ಅಪರೂಪದ ಟೋಕೈ ಹಲ್ಲಿಗಳನ್ನು (Tokay Geckos) ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಿ ರಕ್ಷಿಸಿದ್ದಾರೆ. / Forest authorities and police rescued 30 rare Tokay geckos from illegal wildlife trafficking syndicates in Assam’s Goalpara district.
• ಈ ಹಲ್ಲಿಗಳನ್ನು ಆಗ್ನೇಯ ಏಷ್ಯಾದ ದೇಶಗಳಿಗೆ ಅಕ್ರಮವಾಗಿ ಕಳ್ಳಸಾಗಣೆ ಮಾಡಲು ಯೋಜಿಸಲಾಗಿತ್ತು; ಚೀನೀ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ವೈದ್ಯಕೀಯ ಪದ್ಧತಿಯಲ್ಲಿ (Traditional Chinese Medicine) ಕ್ಯಾನ್ಸರ್, ಮಧುಮೇಹ ಮತ್ತು ನಪುಂಸಕತೆ ನಿವಾರಣೆಗೆ ಇವುಗಳನ್ನು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ ಎಂಬ ಮೂಢನಂಬಿಕೆಯ ಕಾರಣದಿಂದಾಗಿ ಇವುಗಳಿಗೆ ಕಪ್ಪು ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯಲ್ಲಿ ಲಕ್ಷಾಂತರ ರೂಪಾಯಿ ಬೆಲೆಯಿದೆ. / The reptiles were meant to be trafficked to Southeast Asian nations due to superstitious beliefs surrounding Traditional Chinese Medicine that falsely credit them with medicinal properties.
• ಟೋಕೈ ಹಲ್ಲಿ (Gekko gecko) ಈಶಾನ್ಯ ಭಾರತ, ಭೂತಾನ್, ನೇಪಾಳ ಮತ್ತು ಆಗ್ನೇಯ ಏಷ್ಯಾದ ಮಳೆಕಾಡುಗಳಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುವ ರಾತ್ರಿಚರ (Nocturnal) ಹಲ್ಲಿಯ ಪ್ರಬೇಧವಾಗಿದೆ. / Tokay Gecko (Gekko gecko) is a nocturnal arboreal reptile indigenous to Northeast India, Nepal, Bhutan, and rainforests across Southeast Asia.
• ಈ ಹಲ್ಲಿಯು ಹೊರಡಿಸುವ ವಿಶಿಷ್ಟ ‘ಟೋ-ಕೇ.. ಟೋ-ಕೇ..’ ಶಬ್ದದಿಂದಾಗಿ ಇದಕ್ಕೆ ಈ ಹೆಸರು ಬಂದಿದೆ. / The species derives its English common name from its distinctive, loud mating and territorial vocal call resembling To-kay.

ಸ್ಥಿರ ಸಾಮಾನ್ಯ ಜ್ಞಾನದ ಜೋಡಣೆ (Static GS Linkage):

• ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಟೋಕೈ ಹಲ್ಲಿಗಳಿಗೆ ವನ್ಯಜೀವಿ (ಸಂರಕ್ಷಣೆ) ಕಾಯ್ದೆ 1972 ರ ಶೆಡ್ಯೂಲ್ I (Schedule I) ರ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಹುಲಿ ಮತ್ತು ಆನೆಗಳಷ್ಟೇ ಅತ್ಯುನ್ನತ ಕಾನೂನು ಸಂರಕ್ಷಣೆ ನೀಡಲಾಗಿದೆ (2022 ರ ತಿದ್ದುಪಡಿ ಅನ್ವಯ). / In India, Tokay geckos enjoy the highest degree of legal protection under Schedule I of the Wildlife (Protection) Act, 1972.
• ಅಳಿವಿನಂಚಿನಲ್ಲಿರುವ ವನ್ಯಜೀವಿ ಮತ್ತು ಸಸ್ಯ ಪ್ರಬೇಧಗಳ ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವ್ಯಾಪಾರ ಸಮಾವೇಶ (CITES) ದ ಅನುಬಂಧ II (Appendix II) ರ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಟೋಕೈ ಹಲ್ಲಿಯ ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವ್ಯಾಪಾರವನ್ನು ಕಟ್ಟುನಿಟ್ಟಾಗಿ ನಿಯಂತ್ರಿಸಲಾಗಿದೆ. / International commercial trade in Tokay geckos is strictly regulated under Appendix II of CITES (Convention on International Trade in Endangered Species).
• ಐಯುಸಿಎನ್ (IUCN) ಕೆಂಪು ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಟೋಕೈ ಹಲ್ಲಿಯನ್ನು ಜಾಗತಿಕವಾಗಿ ಕನಿಷ್ಠ ಕಾಳಜಿ (Least Concern) ಎಂದು ವರ್ಗೀಕರಿಸಲಾಗಿದ್ದರೂ, ಅತಿಯಾದ ಬೇಟೆ ಮತ್ತು ಅಕ್ರಮ ವ್ಯಾಪಾರದಿಂದಾಗಿ ಸ್ಥಳೀಯವಾಗಿ ತೀವ್ರ ಆವಾಸಸ್ಥಾನದ ಬೆದರಿಕೆಯನ್ನು ಎದುರಿಸುತ್ತಿದೆ. / On the IUCN Red List, Tokay gecko is classified as Least Concern globally, though localized populations face severe pressure due to rampant poaching.
• ವನ್ಯಜೀವಿ ಅಪರಾಧ ನಿಯಂತ್ರಣ ಬ್ಯೂರೋ (WCCB - Wildlife Crime Control Bureau) ಕೇಂದ್ರ ಪರಿಸರ ಸಚಿವಾಲಯದ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ವನ್ಯಜೀವಿ ಕಳ್ಳಸಾಗಣೆ ತಡೆಗೆ ಸ್ಥಾಪಿಸಲಾದ ಶಾಸನಬದ್ಧ ಸಂಸ್ಥೆಯಾಗಿದೆ. / The Wildlife Crime Control Bureau (WCCB) is the statutory nodal agency combating organized wildlife crime syndicates in India.

ಪರೀಕ್ಷಾ ದೃಷ್ಟಿಕೋನದ ಮುಖ್ಯಾಂಶಗಳು (High-Yield Exam Highlights):

• ಟೋಕೈ ಹಲ್ಲಿಯ ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಹೆಸರು: ಗೆಕ್ಕೊ ಗೆಕ್ಕೊ (Gekko gecko). / Scientific name of Tokay Gecko: Gekko gecko.
• ವನ್ಯಜೀವಿ ಅಪರಾಧ ನಿಯಂತ್ರಣ ಬ್ಯೂರೋ (WCCB) ಸ್ಥಾಪನೆಯಾದ ವರ್ಷ: 2006 (ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆ 2007); ಪ್ರಧಾನ ಕಚೇರಿ: ನವದೆಹಲಿ. / WCCB established: 2006; Headquarters: New Delhi.
• ಸಿಐಟಿಇಎಸ್ (CITES) ಒಪ್ಪಂದ ಜಾರಿಗೆ ಬಂದ ವರ್ಷ: 1975 (ವಾಷಿಂಗ್ಟನ್ ಸಮಾವೇಶ). / CITES came into force in: 1975 (Washington Convention).
• ಅಸ್ಸಾಂನ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಉದ್ಯಾನಗಳು: ಕಾಜಿರಂಗ, ಮಾನಸ್, ಒರಾಂಗ್, ನಮೇರಿ, ದಿಬ್ರು-ಸೈಖೋವಾ, ರೈಮೋನಾ ಮತ್ತು ದಿಹಿಂಗ್ ಪಟ್ಕಾಯ್ (ಒಟ್ಟು 7). / Total National Parks in Assam: 7.

---

2. ಈ ವಿಷಯಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಬಹುಆಯ್ಕೆ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳು (MCQs):

ಪ್ರಶ್ನೆ 1: ಇತ್ತೀಚೆಗೆ ಈಶಾನ್ಯ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಅಕ್ರಮ ಕಳ್ಳಸಾಗಣೆಯಿಂದ ರಕ್ಷಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ‘ಟೋಕೈ ಹಲ್ಲಿ’ (Tokay Gecko) ಕೆಳಗಿನ ಯಾವ ವರ್ಗದ ಜೀವಿಯಾಗಿದೆ? / Tokay Gecko, recently rescued from wildlife trafficking in Northeast India, belongs to which category of fauna?
A) ಉಭಯವಾಸಿ / Amphibian
B) ಸರೀಸೃಪ / Reptile
C) ಸಸ್ತನಿ / Mammal
D) ಅಕಶೇರುಕ / Invertebrate

ಉತ್ತರ: B / Answer: B

ವಿವರಣೆ (Explanation): ಟೋಕೈ ಹಲ್ಲಿ (Gekko gecko) ಒಂದು ರಾತ್ರಿಚರ ಮರವಾಸಿ ಸರೀಸೃಪ (Reptile) ಆಗಿದೆ. / The Tokay gecko is a nocturnal, arboreal reptile native to rainforests of Asia.

---

ಪ್ರಶ್ನೆ 2: ಭಾರತೀಯ ವನ್ಯಜೀವಿ (ಸಂರಕ್ಷಣೆ) ಕಾಯ್ದೆ 1972 ರ ಪ್ರಕಾರ ಟೋಕೈ ಹಲ್ಲಿಗೆ ಯಾವ ಶೆಡ್ಯೂಲ್ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಗರಿಷ್ಠ ಕಾನೂನು ರಕ್ಷಣೆ ಒದಗಿಸಲಾಗಿದೆ? / Under which Schedule of India’s Wildlife (Protection) Act, 1972 is the Tokay Gecko provided highest statutory protection?
A) ಶೆಡ್ಯೂಲ್ I / Schedule I
B) ಶೆಡ್ಯೂಲ್ II / Schedule II
C) ಶೆಡ್ಯೂಲ್ III / Schedule III
D) ಶೆಡ್ಯೂಲ್ IV / Schedule IV

ಉತ್ತರ: A / Answer: A

ವಿವರಣೆ (Explanation): ವನ್ಯಜೀವಿ ಸಂರಕ್ಷಣಾ ತಿದ್ದುಪಡಿ ಕಾಯ್ದೆಯ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಟೋಕೈ ಹಲ್ಲಿಯನ್ನು ಶೆಡ್ಯೂಲ್ I (Schedule I) ಗೆ ಸೇರಿಸಲಾಗಿದ್ದು, ಇದನ್ನು ಬೇಟೆಯಾಡುವುದು ಅಥವಾ ಮಾರಾಟ ಮಾಡುವುದು ಕಠಿಣ ಶಿಕ್ಷಾರ್ಹ ಅಪರಾಧವಾಗಿದೆ. / Tokay geckos are protected under Schedule I of the Wildlife (Protection) Act, 1972, according them prime legal safeguarding.

---

ಪ್ರಶ್ನೆ 3: ಅಳಿವಿನಂಚಿನಲ್ಲಿರುವ ವನ್ಯಜೀವಿ ಮತ್ತು ಸಸ್ಯ ಸಂಕುಲಗಳ ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವ್ಯಾಪಾರ ಸಮಾವೇಶದ (CITES) ಯಾವ ಅನುಬಂಧದಲ್ಲಿ ಟೋಕೈ ಹಲ್ಲಿಯನ್ನು ಸೇರಿಸಲಾಗಿದೆ? / Under which Appendix of CITES is the Tokay Gecko listed to regulate international trade?
A) ಅನುಬಂಧ I / Appendix I
B) ಅನುಬಂಧ II / Appendix II
C) ಅನುಬಂಧ III / Appendix III
D) ಯಾವುದೇ ಅನುಬಂಧದಲ್ಲಿಲ್ಲ / Not listed

ಉತ್ತರ: B / Answer: B

ವಿವರಣೆ (Explanation): 2019 ರ ಜಿನೀವಾ ಕಾಪ್ (CoP-18) ಸಮ್ಮೇಳನದಲ್ಲಿ ಟೋಕೈ ಹಲ್ಲಿಯನ್ನು ಸಿಐಟಿಇಎಸ್ (CITES) ಅನುಬಂಧ II (Appendix II) ಕ್ಕೆ ಸೇರಿಸಿ ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವ್ಯಾಪಾರಕ್ಕೆ ಪರವಾನಗಿ ಕಡ್ಡಾಯಗೊಳಿಸಲಾಯಿತು. / Tokay Gecko was included in Appendix II of CITES at CoP-18 in 2019 to control and regulate cross-border commercial trade.

---

ಪ್ರಶ್ನೆ 4: ಟೋಕೈ ಹಲ್ಲಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ಕೆಳಗಿನ ಹೇಳಿಕೆಗಳನ್ನು ಪರಿಗಣಿಸಿ / Consider the following statements regarding Tokay Gecko:
1. ಇದು ರಾತ್ರಿ ವೇಳೆಯಲ್ಲಿ ಚಟುವಟಿಕೆಯಿಂದ ಕೂಡಿರುವ (ರಾತ್ರಿಚರ) ಹಲ್ಲಿಯಾಗಿದೆ. / It is a nocturnal arboreal gecko.
2. ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಇದು ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಈಶಾನ್ಯ ರಾಜ್ಯಗಳ ಅರಣ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ. / In India, it is predominantly found in the forests of Northeastern states.
ಯಾವ ಹೇಳಿಕೆ(ಗಳು) ಸರಿಯಾಗಿದೆ? / Which of the statements is/are correct?
A) 1 ಮಾತ್ರ / 1 only
B) 2 ಮಾತ್ರ / 2 only
C) 1 ಮತ್ತು 2 ಎರಡೂ / Both 1 and 2
D) ಯಾವುದೂ ಅಲ್ಲ / Neither 1 nor 2

ಉತ್ತರ: C / Answer: C

ವಿವರಣೆ (Explanation): ಟೋಕೈ ಹಲ್ಲಿಯು ರಾತ್ರಿಚರ ಸರೀಸೃಪವಾಗಿದ್ದು ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಅಸ್ಸಾಂ, ನಾಗಾಲ್ಯಾಂಡ್, ಮಣಿಪುರ ಸೇರಿದಂತೆ ಈಶಾನ್ಯ ರಾಜ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ನೈಸರ್ಗಿಕವಾಗಿ ವಾಸಿಸುತ್ತದೆ. ಆದ್ದರಿಂದ ಎರಡೂ ಹೇಳಿಕೆಗಳು ಸರಿಯಾಗಿವೆ. / Both statements are correct. The Tokay gecko is nocturnal and indigenous to rainforest habitats across Northeast India.

---

ಪ್ರಶ್ನೆ 5: ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಪರಿಸರ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು ಮತ್ತು ಒಪ್ಪಂದಗಳನ್ನು ಅವುಗಳ ಕೇಂದ್ರ ಕಚೇರಿ ಅಥವಾ ಜಾರಿಯಾದ ವರ್ಷದೊಂದಿಗೆ ಹೊಂದಿಸಿ / Match the conservation bodies with their headquarters/details:

ಸಂಸ್ಥೆ / ಒಪ್ಪಂದ (Body / Convention)	ವಿವರ (Detail)
A. ಸಿಐಟಿಇಎಸ್ (CITES) ಜಾರಿಯಾದ ವರ್ಷ	1. 1975 (ವಾಷಿಂಗ್ಟನ್ ಒಪ್ಪಂದ)
B. ಡಬ್ಲ್ಯೂಸಿಸಿಬಿ (WCCB) ಪ್ರಧಾನ ಕಚೇರಿ	2. ನವದೆಹಲಿ

ಆಯ್ಕೆಗಳು / Options:
A) A-1, B-2
B) A-2, B-1
C) A-1, B-1
D) A-2, B-2

ಉತ್ತರ: A / Answer: A

ವಿವರಣೆ (Explanation): CITES ಒಪ್ಪಂದವು 1975 ರಲ್ಲಿ ಜಾರಿಗೆ ಬಂದಿತು ಮತ್ತು ಭಾರತದ ವನ್ಯಜೀವಿ ಅಪರಾಧ ನಿಯಂತ್ರಣ ಬ್ಯೂರೋ (WCCB) ಪ್ರಧಾನ ಕಚೇರಿ ನವದೆಹಲಿಯಲ್ಲಿದೆ. / CITES entered into force in 1975, while the WCCB headquarters is located in New Delhi.

---

ಪ್ರಶ್ನೆ 6: ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಸಂಘಟಿತ ವನ್ಯಜೀವಿ ಅಪರಾಧಗಳು ಮತ್ತು ಕಳ್ಳಸಾಗಣೆಯನ್ನು ಮಟ್ಟಹಾಕಲು ಸ್ಥಾಪಿಸಲಾದ ಶಾಸನಬದ್ಧ ಸಂಸ್ಥೆ ಯಾವುದು? / Which statutory agency in India is mandated to combat organized wildlife crime and trafficking?
A) ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಹಸಿರು ನ್ಯಾಯಾಧಿಕರಣ (NGT) / National Green Tribunal (NGT)
B) ವನ್ಯಜೀವಿ ಅಪರಾಧ ನಿಯಂತ್ರಣ ಬ್ಯೂರೋ (WCCB) / Wildlife Crime Control Bureau (WCCB)
C) ಕೇಂದ್ರೀಯ ಮಾಲಿನ್ಯ ನಿಯಂತ್ರಣ ಮಂಡಳಿ (CPCB) / Central Pollution Control Board (CPCB)
D) ಭಾರತೀಯ ಅರಣ್ಯ ಸರ್ವೇಕ್ಷಣಾಲಯ (FSI) / Forest Survey of India (FSI)

ಉತ್ತರ: B / Answer: B

ವಿವರಣೆ (Explanation): ವನ್ಯಜೀವಿ (ಸಂರಕ್ಷಣೆ) ಕಾಯ್ದೆಯ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಪರಿಸರ ಸಚಿವಾಲಯದ ಕೆಳಗೆ ವನ್ಯಜೀವಿ ಅಪರಾಧ ನಿಯಂತ್ರಣ ಬ್ಯೂರೋ (WCCB) ವನ್ನು ಶಾಸನಬದ್ಧ ತನಿಖಾ ಸಂಸ್ಥೆಯಾಗಿ ಸ್ಥಾಪಿಸಲಾಗಿದೆ. / The Wildlife Crime Control Bureau (WCCB) is the designated statutory body combating organized poaching and trafficking syndicates.

---

ಪ್ರಶ್ನೆ 7: ಟೋಕೈ ಹಲ್ಲಿಗಳನ್ನು ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯಲ್ಲಿ ಕಳ್ಳಸಾಗಣೆ ಮಾಡಲು ಪ್ರಮುಖ ಪ್ರೇರಕವಾಗಿರುವ ಅಂಶ ಯಾವುದು? / What is the primary driver behind the illegal cross-border poaching of Tokay Geckos?
A) ಚರ್ಮದ ಕೈಗಾರಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಬಳಕೆ / Use in leather industry
B) ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ವೈದ್ಯಕೀಯ ಚಿಕಿತ್ಸೆಯಲ್ಲಿ ಬಳಕೆ ಎಂಬ ಮೂಢನಂಬಿಕೆ / Superstitious belief in Traditional Chinese Medicine
C) ಆಹಾರ ಪದಾರ್ಥವಾಗಿ ಬಳಕೆ / Commercial culinary meat
D) ವಿಷಕಾರಿ ರಾಸಾಯನಿಕಗಳ ಹೊರತೆಗೆಯುವಿಕೆ / Industrial venom extraction

ಉತ್ತರ: B / Answer: B

ವಿವರಣೆ (Explanation): ಟೋಕೈ ಹಲ್ಲಿಗಳನ್ನು ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಚೀನೀ ಔಷಧ ಪದ್ಧತಿಯಲ್ಲಿ ಉಬ್ಬಸ, ಮಧುಮೇಹ ಮತ್ತು ನಪುಂಸಕತೆ ನಿವಾರಕವಾಗಿ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ ಎಂಬ ಅವೈಜ್ಞಾನಿಕ ನಂಬಿಕೆಯು ಇವುಗಳ ಅಕ್ರಮ ಬೇಟೆಗೆ ಮುಖ್ಯ ಕಾರಣವಾಗಿದೆ. / The species is heavily poached due to scientifically unproven claims in Traditional Chinese Medicine.

---

ಪ್ರಶ್ನೆ 8: ಅಸ್ಸಾಂ ರಾಜ್ಯದಲ್ಲಿ ಪ್ರಸ್ತುತ ಒಟ್ಟು ಎಷ್ಟು ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಉದ್ಯಾನಗಳಿವೆ? / How many National Parks are there in Assam currently?
A) 5
B) 6
C) 7
D) 8

ಉತ್ತರ: C / Answer: C

ವಿವರಣೆ (Explanation): ಅಸ್ಸಾಂನಲ್ಲಿ ಒಟ್ಟು 7 ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಉದ್ಯಾನಗಳಿವೆ: ಕಾಜಿರಂಗ, ಮಾನಸ್, ನಮೇರಿ, ಒರಾಂಗ್, ದಿಬ್ರು-ಸೈಖೋವಾ, ರೈಮೋನಾ ಮತ್ತು ದಿಹಿಂಗ್ ಪಟ್ಕಾಯ್. / Assam houses a total of 7 National Parks.

---

ಪ್ರಶ್ನೆ 9: ‘ಸಿಐಟಿಇಎಸ್’ (CITES) ಅನ್ನು ಜನಪ್ರಿಯವಾಗಿ ಯಾವ ಹೆಸರಿನಿಂದಲೂ ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ? / CITES is also popularly known by which of the following convention names?
A) ರಾಮ್ಸರ್ ಸಮಾವೇಶ / Ramsar Convention
B) ವಾಷಿಂಗ್ಟನ್ ಸಮಾವೇಶ / Washington Convention
C) ಬಾನ್ ಸಮಾವೇಶ / Bonn Convention
D) ವಿಯೆನ್ನಾ ಸಮಾವೇಶ / Vienna Convention

ಉತ್ತರ: B / Answer: B

ವಿವರಣೆ (Explanation): 1973 ರಲ್ಲಿ ವಾಷಿಂಗ್ಟನ್ ಡಿಸಿಯಲ್ಲಿ ಅಂಗೀಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಕಾರಣ CITES ಅನ್ನು ವಾಷಿಂಗ್ಟನ್ ಸಮಾವೇಶ (Washington Convention) ಎಂದೂ ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. / CITES is commonly referred to as the Washington Convention as it was signed in Washington, D.C. in 1973.

---

ಪ್ರಶ್ನೆ 10: ಟೋಕೈ ಹಲ್ಲಿಯ ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಹೆಸರೇನು? / What is the scientific binomial name of the Tokay Gecko?
A) Hemidactylus frenatus
B) Varanus bengalensis
C) Gekko gecko
D) Chamaeleo zeylanicus

ಉತ್ತರ: C / Answer: C

ವಿವರಣೆ (Explanation): ಟೋಕೈ ಹಲ್ಲಿಯ ಅಧಿಕೃತ ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಹೆಸರು ಗೆಕ್ಕೊ ಗೆಕ್ಕೊ (Gekko gecko) ಆಗಿದೆ. / The binomial scientific name of the Tokay gecko is Gekko gecko.