ಹಾರ್ಮುಜ್ ಜಲಸಂಧಿ ಸಂಘರ್ಷ ಮತ್ತು ಪಶ್ಚಿಮ ಏಷ್ಯಾ ಭೌಗೋಳಿಕ ಬಿಕ್ಕಟ್ಟು | Strait of Hormuz Crisis & West Asia Geopolitics

1. ಪೂರ್ಣ ವಿಷಯದ ಸಾರಾಂಶ ಮತ್ತು ಪರೀಕ್ಷಾ ವಿಶ್ಲೇಷಣೆ (Comprehensive Summary & Exam Analysis):

ಪ್ರಮುಖ ಪ್ರಚಲಿತ ಘಟನೆಗಳು (Core Current Affairs Summary):

• ಹಾರ್ಮುಜ್ ಜಲಸಂಧಿ ವಿವಾದ: ಪರ್ಷಿಯನ್ ಕೊಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಒಮಾನ್ ಕೊಲ್ಲಿಯನ್ನು ಸಂಪರ್ಕಿಸುವ ಆಯಕಟ್ಟಿನ ಹಾರ್ಮುಜ್ ಜಲಸಂಧಿ (Strait of Hormuz) ಮೂಲಕ ಕಚ್ಚಾ ತೈಲ ಸಾಗಣೆಗೆ ನಿರ್ಬಂಧ ಹೇರುವ ಕುರಿತು ಇರಾನ್ ರಾಜಕೀಯ ವಲಯದಲ್ಲಿ ಚರ್ಚೆ ಆರಂಭವಾಗಿದೆ[cite: 1].
• ಜಾಗತಿಕ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆ: ಅಮೆರಿಕ ಮತ್ತು ಇತರ ಪಾಶ್ಚಿಮಾತ್ಯ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳು ಈ ಮಾರ್ಗದ ಮುಕ್ತ ನೌಕಾಯಾನಕ್ಕೆ ಯಾವುದೇ ಅಡ್ಡಿಪಡಿಸದಂತೆ ಎಚ್ಚರಿಕೆ ನೀಡಿವೆ[cite: 1].
• ಜಾಗತಿಕ ತೈಲ ಪೂರೈಕೆಯ ಮಹತ್ವ: ವಿಶ್ವದ ಒಟ್ಟು ಸಮುದ್ರ ಮಾರ್ಗದ ಕಚ್ಚಾ ತೈಲ ಸಾಗಣೆಯ ಸುಮಾರು ಶೇಕಡಾ 20 ಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚು (ದಿನಕ್ಕೆ ಸುಮಾರು 20-21 ಮಿಲಿಯನ್ ಬ್ಯಾರೆಲ್) ತೈಲವು ಕೇವಲ ಹಾರ್ಮುಜ್ ಜಲಸಂಧಿಯ ಮೂಲಕವೇ ಸಾಗಬೇಕಿದೆ.
• ಭಾರತದ ಮೇಲಿನ ಪ್ರಭಾವ: ಭಾರತವು ತನ್ನ ಕಚ್ಚಾ ತೈಲ ಆಮದಿನ ಸಿಂಹಪಾಲನ್ನು ಪಶ್ಚಿಮ ಏಷ್ಯಾದ ದೇಶಗಳಿಂದ (ಇರಾಕ್, ಸೌದಿ ಅರೇಬಿಯಾ, ಯುಎಇ) ಪಡೆಯುತ್ತಿದ್ದು, ಹಾರ್ಮುಜ್ ಬಿಕ್ಕಟ್ಟು ಭಾರತದ ಇಂಧನ ಭದ್ರತೆ ಮತ್ತು ವಿದೇಶಿ ವಿನಿಮಯ ದರದ ಮೇಲೆ ತೀವ್ರ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರುತ್ತದೆ.

ಸ್ಥಿರ ಸಾಮಾನ್ಯ ಜ್ಞಾನದ ಜೋಡಣೆ (Static GS Linkage):

• ಭೌಗೋಳಿಕ ನೆಲೆ (Strategic Chokepoint): ಹಾರ್ಮುಜ್ ಜಲಸಂಧಿಯು ಉತ್ತರದಲ್ಲಿ ಇರಾನ್ ಮತ್ತು ದಕ್ಷಿಣದಲ್ಲಿ ಒಮಾನ್ ಹಾಗೂ ಯುಎಇ (ಮುಸಂದಮ್ ಪರ್ಯಾಯ ದ್ವೀಪ) ನಡುವೆ ನೆಲೆಸಿದೆ. ಇದು ಪರ್ಷಿಯನ್ ಕೊಲ್ಲಿಯನ್ನು ಒಮಾನ್ ಕೊಲ್ಲಿ ಹಾಗೂ ಅರಬ್ಬೀ ಸಮುದ್ರಕ್ಕೆ ಜೋಡಿಸುತ್ತದೆ.
• ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಜಲ ಕಾನೂನು: ವಿಶ್ವಸಂಸ್ಥೆಯ ಸಮುದ್ರ ಕಾನೂನು ಸಮಾವೇಶ (UNCLOS - 1982) ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಜಲಸಂಧಿಗಳಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲಾ ಹಡಗುಗಳಿಗೆ 'ಮುಕ್ತ ಸಾರಿಗೆ ಹಕ್ಕು' (Right of Transit Passage) ಇರುತ್ತದೆ.
• ಒಪೆಕ್ ಸಂಸ್ಥೆ (OPEC): ಪೆಟ್ರೋಲಿಯಂ ರಫ್ತು ದೇಶಗಳ ಒಕ್ಕೂಟ - ಸ್ಥಾಪನೆ 1960 (ಬಾಗ್ದಾದ್), ಪ್ರಧಾನ ಕಚೇರಿ ವಿಯೆನ್ನಾ (ಆಸ್ಟ್ರಿಯಾ).

ಪರೀಕ್ಷಾ ದೃಷ್ಟಿಕೋನದ ಮುಖ್ಯಾಂಶಗಳು (High-Yield Exam Highlights):

• ಪ್ರಮುಖ ಚೋಕ್‌ಪಾಯಿಂಟ್‌ಗಳು (Global Chokepoints): ಬಾಬ್-ಎಲ್-ಮಂಡೇಬ್ (ಕೆಂಪು ಸಮುದ್ರ ಮತ್ತು ಏಡನ್ ಕೊಲ್ಲಿ), ಮಲಕ್ಕಾ ಜಲಸಂಧಿ (ಹಿಂದೂ ಮಹಾಸಾಗರ ಮತ್ತು ಪೆಸಿಫಿಕ್), ಸೂಯೆಜ್ ಕಾಲುವೆ (ಮೆಡಿಟರೇನಿಯನ್ ಮತ್ತು ಕೆಂಪು ಸಮುದ್ರ).
• ಭಾರತದ ಆಪರೇಷನ್ ಸಂಕಲ್ಪ (Operation Sankalp): ಪರ್ಷಿಯನ್ ಕೊಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಹಾರ್ಮುಜ್ ಜಲಸಂಧಿಯ ಮೂಲಕ ಹಾದುಹೋಗುವ ಭಾರತೀಯ ಧ್ವಜ ಹೊತ್ತ ಹಡಗುಗಳ ಸುರಕ್ಷತೆಗಾಗಿ ಭಾರತೀಯ ನೌಕಾಪಡೆಯು 2019 ರಲ್ಲಿ ಆರಂಭಿಸಿದ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆ.

---

2. ಈ ವಿಷಯಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಬಹುಆಯ್ಕೆ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳು (MCQs):

ಪ್ರಶ್ನೆ 1: ಹಾರ್ಮುಜ್ ಜಲಸಂಧಿಯು (Strait of Hormuz) ಕೆಳಗಿನ ಯಾವ ಎರಡು ಪ್ರಮುಖ ಜಲರಾಶಿಗಳನ್ನು ಪರಸ್ಪರ ಸಂಪರ್ಕಿಸುತ್ತದೆ? / The Strait of Hormuz connects which two major water bodies?

A) ಕೆಂಪು ಸಮುದ್ರ ಮತ್ತು ಏಡನ್ ಕೊಲ್ಲಿ / Red Sea and Gulf of Aden
B) ಪರ್ಷಿಯನ್ ಕೊಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಒಮಾನ್ ಕೊಲ್ಲಿ / Persian Gulf and Gulf of Oman
C) ಮೆಡಿಟರೇನಿಯನ್ ಸಮುದ್ರ ಮತ್ತು ಕೆಂಪು ಸಮುದ್ರ / Mediterranean Sea and Red Sea
D) ಕಪ್ಪು ಸಮುದ್ರ ಮತ್ತು ಮರ್ಮರ ಸಮುದ್ರ / Black Sea and Sea of Marmara

ಉತ್ತರ: B / Answer: B

ವಿವರಣೆ (Explanation): ಹಾರ್ಮುಜ್ ಜಲಸಂಧಿಯು ಪರ್ಷಿಯನ್ ಕೊಲ್ಲಿಯನ್ನು (Persian Gulf) ಒಮಾನ್ ಕೊಲ್ಲಿ (Gulf of Oman) ಮತ್ತು ಅರಬ್ಬೀ ಸಮುದ್ರಕ್ಕೆ ಸಂಪರ್ಕಿಸುವ ಅತ್ಯಂತ ಕಿರಿದಾದ ಆಯಕಟ್ಟಿನ ಜಲಮಾರ್ಗವಾಗಿದೆ[cite: 1].

---

ಪ್ರಶ್ನೆ 2: ಹಾರ್ಮುಜ್ ಜಲಸಂಧಿಯ ಉತ್ತರ ಮತ್ತು ದಕ್ಷಿಣ ತೀರಗಳಲ್ಲಿರುವ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳು ಕ್ರಮವಾಗಿ ಯಾವುವು? / Which nations border the northern and southern coasts of the Strait of Hormuz respectively?

A) ಸೌದಿ ಅರೇಬಿಯಾ ಮತ್ತು ಯೆಮೆನ್ / Saudi Arabia and Yemen
B) ಇರಾನ್ ಮತ್ತು ಒಮಾನ್/ಯುಎಇ / Iran and Oman/UAE
C) ಇರಾಕ್ ಮತ್ತು ಕುವೈತ್ / Iraq and Kuwait
D) ಈಜಿಪ್ಟ್ ಮತ್ತು ಸೌದಿ ಅರೇಬಿಯಾ / Egypt and Saudi Arabia

ಉತ್ತರ: B / Answer: B

ವಿವರಣೆ (Explanation): ಹಾರ್ಮುಜ್ ಜಲಸಂಧಿಯ ಉತ್ತರದ ತೀರದಲ್ಲಿ ಇರಾನ್ ದೇಶವಿದ್ದರೆ, ದಕ್ಷಿಣ ತೀರದಲ್ಲಿ ಒಮಾನ್ (ಮುಸಂದಮ್ ಪರ್ಯಾಯ ದ್ವೀಪ) ಮತ್ತು ಯುನೈಟೆಡ್ ಅರಬ್ ಎಮಿರೇಟ್ಸ್ (UAE) ನೆಲೆಗೊಂಡಿವೆ[cite: 1].

---

ಪ್ರಶ್ನೆ 3: ಪರ್ಷಿಯನ್ ಕೊಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಹಾರ್ಮುಜ್ ಜಲಸಂಧಿಯಲ್ಲಿ ಭಾರತೀಯ ಹಡಗುಗಳ ಸುರಕ್ಷತೆಗಾಗಿ ಭಾರತೀಯ ನೌಕಾಪಡೆ ಆರಂಭಿಸಿದ ರಕ್ಷಣಾ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆ ಯಾವುದು? / What is the name of the maritime security operation launched by the Indian Navy in the Persian Gulf and Strait of Hormuz?

A) ಆಪರೇಷನ್ ಸಮುದ್ರ ಸೇತು / Operation Samudra Setu
B) ಆಪರೇಷನ್ ಸಂಕಲ್ಪ / Operation Sankalp
C) ಆಪರೇಷನ್ ಕಾವೇರಿ / Operation Kaveri
D) ಆಪರೇಷನ್ ವಿಜಯ್ / Operation Vijay

ಉತ್ತರ: B / Answer: B

ವಿವರಣೆ (Explanation): 2019 ರಲ್ಲಿ ಪರ್ಷಿಯನ್ ಕೊಲ್ಲಿಯಲ್ಲಿ ತೈಲ ಟ್ಯಾಂಕರ್‌ಗಳ ಮೇಲಿನ ದಾಳಿಯ ನಂತರ ಭಾರತೀಯ ಹಡಗುಗಳ ಸುರಕ್ಷಿತ ಸಂಚಾರಕ್ಕಾಗಿ ನೌಕಾಪಡೆಯು 'Operation Sankalp' ಅನ್ನು ಆರಂಭಿಸಿತು.

---

ಪ್ರಶ್ನೆ 4: ಕೆಳಗಿನ ಜಾಗತಿಕ ಜಲಸಂಧಿಗಳನ್ನು ಅವು ಸಂಪರ್ಕಿಸುವ ಜಲರಾಶಿಗಳೊಂದಿಗೆ ಹೊಂದಿಸಿ ಬರೆಯಿರಿ: / Match the following Straits with the water bodies they connect:

ಜಲಸಂಧಿ (Strait)	ಜೋಡಿಸುವ ಜಲರಾಶಿಗಳು (Connecting Waters)
1. ಬಾಬ್-ಎಲ್-ಮಂಡೇಬ್ (Bab-el-Mandeb)	A. ಕೆಂಪು ಸಮುದ್ರ ಮತ್ತು ಏಡನ್ ಕೊಲ್ಲಿ (Red Sea & Gulf of Aden)
2. ಮಲಕ್ಕಾ ಜಲಸಂಧಿ (Strait of Malacca)	B. ಅಂಡಮಾನ್ ಸಮುದ್ರ ಮತ್ತು ದಕ್ಷಿಣ ಚೀನಾ ಸಮುದ್ರ (Andaman Sea & South China Sea)
3. ಜಿಬ್ರಾಲ್ಟರ್ ಜಲಸಂಧಿ (Strait of Gibraltar)	C. ಅಟ್ಲಾಂಟಿಕ್ ಸಾಗರ ಮತ್ತು ಮೆಡಿಟರೇನಿಯನ್ ಸಮುದ್ರ (Atlantic & Mediterranean)
4. ಬಾಸ್ಫರಸ್ ಜಲಸಂಧಿ (Bosphorus Strait)	D. ಕಪ್ಪು ಸಮುದ್ರ ಮತ್ತು ಮರ್ಮರ ಸಮುದ್ರ (Black Sea & Sea of Marmara)

A) 1-A, 2-B, 3-C, 4-D
B) 1-B, 2-A, 3-D, 4-C
C) 1-A, 2-C, 3-B, 4-D
D) 1-D, 2-B, 3-C, 4-A

ಉತ್ತರ: A / Answer: A

ವಿವರಣೆ (Explanation): ಬಾಬ್-ಎಲ್-ಮಂಡೇಬ್ ಕೆಂಪು ಸಮುದ್ರವನ್ನು ಏಡನ್ ಕೊಲ್ಲಿಗೆ; ಮಲಕ್ಕಾ ಜಲಸಂಧಿ ಅಂಡಮಾನ್ ಸಮುದ್ರವನ್ನು ದಕ್ಷಿಣ ಚೀನಾ ಸಮುದ್ರಕ್ಕೆ; ಜಿಬ್ರಾಲ್ಟರ್ ಅಟ್ಲಾಂಟಿಕ್ ಅನ್ನು ಮೆಡಿಟರೇನಿಯನ್ ಸಮುದ್ರಕ್ಕೆ ಹಾಗೂ ಬಾಸ್ಫರಸ್ ಕಪ್ಪು ಸಮುದ್ರವನ್ನು ಮರ್ಮರ ಸಮುದ್ರಕ್ಕೆ ಜೋಡಿಸುತ್ತದೆ.

---

ಪ್ರಶ್ನೆ 5: ಪೆಟ್ರೋಲಿಯಂ ರಫ್ತು ದೇಶಗಳ ಸಂಸ್ಥೆಯಾದ ಒಪೆಕ್ (OPEC) ನ ಪ್ರಧಾನ ಕಚೇರಿ ಎಲ್ಲಿದೆ? / Where is the headquarters of the Organization of the Petroleum Exporting Countries (OPEC) located?

A) ರಿಯಾದ್, ಸೌದಿ ಅರೇಬಿಯಾ / Riyadh, Saudi Arabia
B) ವಿಯೆನ್ನಾ, ಆಸ್ಟ್ರಿಯಾ / Vienna, Austria
C) ಜಿನೀವಾ, ಸ್ವಿಟ್ಜರ್ಲೆಂಡ್ / Geneva, Switzerland
D) ದೋಹಾ, ಕತಾರ್ / Doha, Qatar

ಉತ್ತರ: B / Answer: B

ವಿವರಣೆ (Explanation): OPEC ಸಂಸ್ಥೆಯು 1960 ರಲ್ಲಿ ಬಾಗ್ದಾದ್ ಸಮ್ಮೇಳನದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾಪನೆಯಾದರೂ, ಅದರ ಶಾಶ್ವತ ಪ್ರಧಾನ ಕಚೇರಿಯು ಆಸ್ಟ್ರಿಯಾದ ರಾಜಧಾನಿ ವಿಯೆನ್ನಾ (Vienna) ದಲ್ಲಿದೆ.

---

ಪ್ರಶ್ನೆ 6: ವಿಶ್ವಸಂಸ್ಥೆಯ ಸಮುದ್ರ ಕಾನೂನು ಸಮಾವೇಶದ (UNCLOS 1982) ಪ್ರಕಾರ, ಒಂದು ಕರಾವಳಿ ದೇಶದ 'ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಜಲಪ್ರದೇಶ'ದ (Territorial Sea) ಗರಿಷ್ಠ ಮಿತಿ ಎಷ್ಟು? / According to UNCLOS 1982, what is the maximum breadth of a coastal state's Territorial Sea?

A) 12 ನಾಟಿಕಲ್ ಮೈಲಿಗಳು / 12 nautical miles
B) 24 ನಾಟಿಕಲ್ ಮೈಲಿಗಳು / 24 nautical miles
C) 200 ನಾಟಿಕಲ್ ಮೈಲಿಗಳು / 200 nautical miles
D) 350 ನಾಟಿಕಲ್ ಮೈಲಿಗಳು / 350 nautical miles

ಉತ್ತರ: A / Answer: A

ವಿವರಣೆ (Explanation): UNCLOS 1982 ರ ಪ್ರಕಾರ ಕರಾವಳಿಯ ಮೂಲ ರೇಖೆಯಿಂದ (Baseline) 12 ನಾಟಿಕಲ್ ಮೈಲಿಗಳವರೆಗೆ ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಜಲಪ್ರದೇಶ (Territorial Sea), 24 ನಾಟಿಕಲ್ ಮೈಲಿಗಳವರೆಗೆ Contiguous Zone ಮತ್ತು 200 ನಾಟಿಕಲ್ ಮೈಲಿಗಳವರೆಗೆ ಪ್ರತ್ಯೇಕ ಆರ್ಥಿಕ ವಲಯ (EEZ) ಇರುತ್ತದೆ.

---

ಪ್ರಶ್ನೆ 7: ಕೆಳಗಿನ ಹೇಳಿಕೆಗಳನ್ನು ಪರಿಶೀಲಿಸಿ:
1. ಹಾರ್ಮುಜ್ ಜಲಸಂಧಿಯ ಮೂಲಕ ವಿಶ್ವದ ಸಮುದ್ರ ಮಾರ್ಗದ ಕಚ್ಚಾ ತೈಲ ಸಾಗಣೆಯ ಸುಮಾರು ಐದನೇ ಒಂದು ಭಾಗ (20%) ಹಾದುಹೋಗುತ್ತದೆ.
2. ಇರಾನ್ ದೇಶವು ಒಪೆಕ್ (OPEC) ನ ಸ್ಥಾಪಕ ಸದಸ್ಯ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ.
ಮೇಲಿನ ಹೇಳಿಕೆಗಳಲ್ಲಿ ಯಾವುದು ಸರಿ? / Consider the following statements:
1. Nearly one-fifth (20%) of global petroleum liquid consumption passes through the Strait of Hormuz.
2. Iran is one of the founding members of OPEC.
Which of the statements given above is/are correct?

A) 1 ಮಾತ್ರ / 1 only
B) 2 ಮಾತ್ರ / 2 only
C) 1 ಮತ್ತು 2 ಎರಡೂ / Both 1 and 2
D) ಯಾವುದೂ ಅಲ್ಲ / Neither 1 nor 2

ಉತ್ತರ: C / Answer: C

ವಿವರಣೆ (Explanation): ಎರಡೂ ಹೇಳಿಕೆಗಳು ಸರಿಯಾಗಿವೆ. ಹಾರ್ಮುಜ್ ಜಲಸಂಧಿಯು ವಿಶ್ವದಲ್ಲೇ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಮುಖವಾದ ತೈಲ ಸಾರಿಗೆ ಮಾರ್ಗವಾಗಿದ್ದು, ಒಟ್ಟು ತೈಲದ 20% ಇಲ್ಲಿಂದಲೇ ಸಾಗಣೆಯಾಗುತ್ತದೆ. 1960 ರಲ್ಲಿ ಇರಾನ್, ಇರಾಕ್, ಕುವೈತ್, ಸೌದಿ ಅರೇಬಿಯಾ ಮತ್ತು ವೆನೆಜುವೆಲಾ ಒಪೆಕ್ ಅನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದವು.

---

ಪ್ರಶ್ನೆ 8: ಕೆಳಗಿನ ಯಾವ ಕೊಲ್ಲಿ ರಾಷ್ಟ್ರವು ಹಾರ್ಮುಜ್ ಜಲಸಂಧಿಯ ತೀರವನ್ನು ಹಂಚಿಕೊಳ್ಳುವುದಿಲ್ಲ? / Which of the following Gulf countries does NOT border the Strait of Hormuz?

A) ಇರಾನ್ / Iran
B) ಒಮಾನ್ / Oman
C) ಕತಾರ್ / Qatar
D) ಯುನೈಟೆಡ್ ಅರಬ್ ಎಮಿರೇಟ್ಸ್ / UAE

ಉತ್ತರ: C / Answer: C

ವಿವರಣೆ (Explanation): ಕತಾರ್ ಪರ್ಷಿಯನ್ ಕೊಲ್ಲಿಯ ಒಳಗಿರುವ ಪರ್ಯಾಯ ದ್ವೀಪ ರಾಷ್ಟ್ರವಾಗಿದ್ದು, ಹಾರ್ಮುಜ್ ಜಲಸಂಧಿಯ ನೇರ ಕರಾವಳಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿಲ್ಲ. ಜಲಸಂಧಿಯ ತೀರಗಳನ್ನು ಇರಾನ್, ಒಮಾನ್ ಮತ್ತು ಯುಎಇ ಹಂಚಿಕೊಂಡಿವೆ[cite: 1].

---

ಪ್ರಶ್ನೆ 9: ಭಾರತವು ಕಚ್ಚಾ ತೈಲ ಪೂರೈಕೆಯ ಅನಿಶ್ಚಿತತೆಯನ್ನು ಎದುರಿಸಲು ಸ್ಥಾಪಿಸಿರುವ 'ಕಾರ್ಯತಂತ್ರದ ಕಚ್ಚಾ ತೈಲ ಸಂಗ್ರಹಾಗಾರಗಳು' (ISPRL) ಕರ್ನಾಟಕದ ಯಾವ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿವೆ? / In which place of Karnataka has India established a Strategic Petroleum Reserve (SPR)?

A) ಕಾರವಾರ / Karwar
B) ಮಂಗಳೂರು ಮತ್ತು ಪಾದೂರು / Mangaluru and Padur
C) ಬೆಳಗಾವಿ / Belagavi
D) ಬೀದರ್ / Bidar

ಉತ್ತರ: B / Answer: B

ವಿವರಣೆ (Explanation): ಭಾರತೀಯ ಕಾರ್ಯತಂತ್ರದ ಪೆಟ್ರೋಲಿಯಂ ಮೀಸಲು ಯೋಜನೆಯ (ISPRL) ಮೊದಲ ಹಂತದ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಕರ್ನಾಟಕದ ಮಂಗಳೂರು ಮತ್ತು ಉಡುಪಿ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಪಾದೂರು (Padur) ಹಾಗೂ ಆಂಧ್ರಪ್ರದೇಶದ ವಿಶಾಖಪಟ್ಟಣದಲ್ಲಿ ಭೂಗತ ಕಚ್ಚಾ ತೈಲ ಸಂಗ್ರಹಾಗಾರಗಳನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಲಾಗಿದೆ.

---

ಪ್ರಶ್ನೆ 10: ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಜಲಸಂಧಿಗಳಲ್ಲಿ ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ನೌಕಾಯಾನಕ್ಕೆ ಯಾವುದೇ ತಡೆಯಿಲ್ಲದೆ ಸಾಗುವ ಹಕ್ಕನ್ನು ಏನೆಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ? / Under international law, what is the unimpeded right of navigation through straits used for international navigation called?

A) Right of Transit Passage
B) Right of Innocent Passage
C) Freedom of the High Seas
D) Exclusive Navigation Right

ಉತ್ತರ: A / Answer: A

ವಿವರಣೆ (Explanation): UNCLOS ಪ್ರಕಾರ ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಜಲಸಂಧಿಗಳಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲಾ ನೌಕೆಗಳು ಮತ್ತು ವಿಮಾನಗಳಿಗೆ ಮುಕ್ತವಾಗಿ ಸಂಚರಿಸುವ 'Right of Transit Passage' (ಸಾರಿಗೆ ಹಾದಿಯ ಹಕ್ಕು) ಇರುತ್ತದೆ. ಇದನ್ನು ಕರಾವಳಿ ದೇಶಗಳು ಏಕಪಕ್ಷೀಯವಾಗಿ ರದ್ದುಪಡಿಸುವಂತಿಲ್ಲ.