DailyCA - ಕನ್ನಡ | EnglishDaily Current Affairs | ದೈನಂದಿನ ಪ್ರಚಲಿತ ವಿದ್ಯಮಾನಗಳು

ಶಾಂತಿಯುತ ಪ್ರತಿಭಟನಾ ಹಕ್ಕು ಮತ್ತು ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಸುವ್ಯವಸ್ಥೆ: ಸಾಂವಿಧಾನಿಕ ವಿಶ್ಲೇಷಣೆ | Right to Protest vs Public Order Balance

ದೆಹಲಿಯ ಜಂತರ್ ಮಂತರ್ ಮತ್ತು ಬೆಂಗಳೂರಿನ ಫ್ರೀಡಂ ಪಾರ್ಕ್‌ನಂತಹ ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಸ್ಥಳಗಳಿಗೆ ಮಾತ್ರ ಪ್ರತಿಭಟನೆ ಸೀಮಿತಗೊಳಿಸಿರುವ ಕ್ರಮದ ಸಾಂವಿಧಾನಿಕ ಸಿಂಧುತ್ವ ಚರ್ಚೆಗೆ ಗ್ರಾಸವಾಗಿದೆ. Designating specific protest venues like Freedom Park in Bengaluru sparks debate between Right to Protest and Public Order under Article 19.

1. ಪೂರ್ಣ ವಿಷಯದ ಸಾರಾಂಶ ಮತ್ತು ಪರೀಕ್ಷಾ ವಿಶ್ಲೇಷಣೆ (Comprehensive Summary & Exam Analysis):

ಪ್ರಮುಖ ಪ್ರಚಲಿತ ಘಟನೆಗಳು (Core Current Affairs Summary):

  • ದೆಹಲಿಯ ಜಂತರ್ ಮಂತರ್ ಮತ್ತು ಕರ್ನಾಟಕ ಹೈಕೋರ್ಟ್ ನಿರ್ದೇಶನದಂತೆ ಬೆಂಗಳೂರಿನ ಫ್ರೀಡಂ ಪಾರ್ಕ್‌ನಂತಹ ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಸ್ಥಳಗಳಿಗೆ ಮಾತ್ರ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಪ್ರತಿಭಟನೆಗಳನ್ನು ಸೀಮಿತಗೊಳಿಸಿರುವ ಸರ್ಕಾರದ ಕ್ರಮಗಳು ಭಿನ್ನಮತ ಮತ್ತು ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವದ ಹಕ್ಕುಗಳ ಕುರಿತು ಮಹತ್ವದ ಚರ್ಚೆ ಹುಟ್ಟುಹಾಕಿವೆ.
  • ಕರ್ನಾಟಕ ಹೈಕೋರ್ಟ್ 2022 ರಲ್ಲಿ ಸ್ವಯಂಪ್ರೇರಿತ (Suo Motu) ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಹಿತಾಸಕ್ತಿ ಅರ್ಜಿಯ ವಿಚಾರಣೆ ನಡೆಸಿ, ನಗರದ ಸಂಚಾರ ದಟ್ಟಣೆ ಮತ್ತು ನಾಗರಿಕರ ಮುಕ್ತ ಸಂಚಾರದ ಹಕ್ಕನ್ನು ಕಾಪಾಡಲು ಬೆಂಗಳೂರಿನಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿಭಟನೆಗಳನ್ನು ಕೇವಲ ಫ್ರೀಡಂ ಪಾರ್ಕ್‌ಗೆ ಸೀಮಿತಗೊಳಿಸಿ ಆದೇಶ ನೀಡಿತ್ತು.
  • ಆದರೆ ಸಂವಿಧಾನದ ವಿಧಿ 19(1)(ಎ) (ವಾಕ್ ಮತ್ತು ಅಭಿವ್ಯಕ್ತಿ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ) ಹಾಗೂ ವಿಧಿ 19(1)(ಬಿ) (ಶಸ್ತ್ರಗಳಿಲ್ಲದೆ ಶಾಂತಿಯುತವಾಗಿ ಸಭೆ ಸೇರುವ ಹಕ್ಕು) ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿಭಟನಾ ಹಕ್ಕು ಮೂಲಭೂತ ಹಕ್ಕಾಗಿದೆ ಎಂದು ಪ್ರತಿಭಟನಾಕಾರರು ವಾದಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ.
  • ಕೇಂದ್ರ ಮತ್ತು ರಾಜ್ಯ ಸರ್ಕಾರಗಳು ಸಂವಿಧಾನದ ವಿಧಿ 19(2) ಮತ್ತು 19(3) ರ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ‘ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಸುವ್ಯವಸ್ಥೆ’ (Public Order) ಮತ್ತು ನಾಗರಿಕರ ಸುಗಮ ಸಂಚಾರದ ಹಕ್ಕನ್ನು ಕಾಪಾಡಲು ಇಂತಹ ಸಮಂಜಸ ನಿರ್ಬಂಧಗಳನ್ನು (Reasonable Restrictions) ಸಮರ್ಥಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಿವೆ.
  • ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ಶಾಹೀನ್ ಬಾಗ್ ಪ್ರಕರಣ (2020) ಮತ್ತು ಮಜ್ದೂರ್ ಕಿಸಾನ್ ಶಕ್ತಿ ಸಂಘಟನೆ (MKSS) ಪ್ರಕರಣಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿಭಟನಾ ಸ್ಥಳಗಳು ಮತ್ತು ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಹಕ್ಕುಗಳ ಸಮತೋಲನದ ಕುರಿತು ಪ್ರಮುಖ ಮಾರ್ಗಸೂಚಿಗಳನ್ನು ಪ್ರಕಟಿಸಿತ್ತು.

ಸ್ಥಿರ ಸಾಮಾನ್ಯ ಜ್ಞಾನದ ಜೋಡಣೆ (Static GS Linkage):

  • ಸಂವಿಧಾನದ ವಿಧಿ 19(1)(b) ಮತ್ತು 19(3): ಭಾರತದ ಪ್ರಜೆಗಳಿಗೆ ಶಾಂತಿಯುತವಾಗಿ ಮತ್ತು ಆಯುಧಗಳಿಲ್ಲದೆ ಒಗ್ಗೂಡುವ ಹಕ್ಕಿದೆ; ಆದರೆ ಭಾರತದ ಸಾರ್ವಭೌಮತೆ, ಸಮಗ್ರತೆ ಅಥವಾ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಸುವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಹಿತದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ಸಮಂಜಸ ನಿರ್ಬಂಧಗಳನ್ನು ವಿಧಿಸಬಹುದು.
  • ಹಿಮ್ಮತ್ ಲಾಲ್ ಕೆ. ಶಾ ವರ್ಸಸ್ ಪೊಲೀಸ್ ಕಮಿಷನರ್ (1973): ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಬೀದಿಗಳಲ್ಲಿ ಶಾಂತಿಯುತವಾಗಿ ಮೆರವಣಿಗೆ ಮತ್ತು ಸಭೆಗಳನ್ನು ನಡೆಸುವುದು ನಾಗರಿಕರ ಮೂಲಭೂತ ಹಕ್ಕು ಎಂದು ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ಎತ್ತಿಹಿಡಿದಿತ್ತು.
  • ಶಾಹೀನ್ ಬಾಗ್ ತೀರ್ಪು (ಅಮಿತ್ ಸಾಹ್ನಿ ವರ್ಸಸ್ ಪೊಲೀಸ್ ಕಮಿಷನರ್, 2020): ಅನಿರ್ದಿಷ್ಟಾವಧಿಗೆ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ರಸ್ತೆಗಳನ್ನು ಬಂದ್ ಮಾಡಿ ಸಾರ್ವಜನಿಕರಿಗೆ ತೊಂದರೆ ಉಂಟುಮಾಡುವಂತಿಲ್ಲ ಮತ್ತು ಪ್ರತಿಭಟನೆಗಳು ಗೊತ್ತುಪಡಿಸಿದ ಸ್ಥಳಗಳಲ್ಲಿ ನಡೆಯಬೇಕು ಎಂದು ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ತೀರ್ಪು ನೀಡಿತು.
  • ಕ್ರಿಮಿನಲ್ ಪ್ರಕ್ರಿಯಾ ಸಂಹಿತೆ (CrPC ಸೆಕ್ಷನ್ 144 / BNSS ಸೆಕ್ಷನ್ 187): ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಶಾಂತಿ ಕದಡುವ ಭೀತಿಯಿದ್ದಾಗ ಜಿಲ್ಲಾ ಮ್ಯಾಜಿಸ್ಟ್ರೇಟ್‌ಗಳು ನಿಷೇಧಾಜ್ಞೆ ಹೊರಡಿಸುವ ಅಧಿಕಾರ ಹೊಂದಿರುತ್ತಾರೆ.

ಪರೀಕ್ಷಾ ದೃಷ್ಟಿಕೋನದ ಮುಖ್ಯಾಂಶಗಳು (High-Yield Exam Highlights):

  • ಶಾಂತಿಯುತ ಸಭೆ ಸೇರುವ ಹಕ್ಕು: ವಿಧಿ 19(1)(b).
  • ಸಮಂಜಸ ನಿರ್ಬಂಧಗಳ ವಿಧಿ: ವಿಧಿ 19(3).
  • ಕರ್ನಾಟಕದ ಅಧಿಕೃತ ಪ್ರತಿಭಟನಾ ತಾಣ: ಫ್ರೀಡಂ ಪಾರ್ಕ್, ಬೆಂಗಳೂರು.
  • ದೆಹಲಿಯ ಪ್ರಮುಖ ಪ್ರತಿಭಟನಾ ಸ್ಥಳ: ಜಂತರ್ ಮಂತರ್ (Jantar Mantar).

2. ಈ ವಿಷಯಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಬಹುಆಯ್ಕೆ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳು (MCQs):

ಪ್ರಶ್ನೆ 1: ಭಾರತೀಯ ಸಂವಿಧಾನದ ಯಾವ ವಿಧಿಯು ನಾಗರಿಕರಿಗೆ ‘ಶಸ್ತ್ರಗಳಿಲ್ಲದೆ ಶಾಂತಿಯುತವಾಗಿ ಸಭೆ ಸೇರುವ ಹಕ್ಕನ್ನು’ ಖಾತರಿಪಡಿಸುತ್ತದೆ? / Which Article of the Indian Constitution guarantees citizens the fundamental right ‘to assemble peaceably and without arms’?

A) ವಿಧಿ 19(1)(a) / Article 19(1)(a)
B) ವಿಧಿ 19(1)(b) / Article 19(1)(b)
C) ವಿಧಿ 19(1)(c) / Article 19(1)(c)
D) ವಿಧಿ 19(1)(d) / Article 19(1)(d)

ಉತ್ತರ: B / Answer: B

ವಿವರಣೆ (Explanation): ಭಾರತೀಯ ಸಂವಿಧಾನದ ವಿಧಿ 19(1)(b) ಪ್ರಜೆಗಳಿಗೆ ಶಸ್ತ್ರಗಳಿಲ್ಲದೆ ಶಾಂತಿಯುತವಾಗಿ ಒಗ್ಗೂಡುವ ಮತ್ತು ಸಭೆ ಸೇರುವ ಹಕ್ಕನ್ನು ನೀಡುತ್ತದೆ.


ಪ್ರಶ್ನೆ 2: ಶಾಂತಿಯುತವಾಗಿ ಸಭೆ ಸೇರುವ ಹಕ್ಕಿನ ಮೇಲೆ (ವಿಧಿ 19(1)(b)) ಸರ್ಕಾರವು ಯಾವ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಸಮಂಜಸ ನಿರ್ಬಂಧಗಳನ್ನು ಹೇರಬಹುದು? / Under Article 19(3), on what grounds can reasonable restrictions be imposed on the right to assemble peaceably?

A) ಕೇವಲ ಆರ್ಥಿಕ ಬೆಳವಣಿಗೆಯ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ / Solely for economic growth
B) ಭಾರತದ ಸಾರ್ವಭೌಮತೆ, ಸಮಗ್ರತೆ ಮತ್ತು ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಸುವ್ಯವಸ್ಥೆ / Sovereignty, integrity of India and public order
C) ಕೇವಲ ತೆರಿಗೆ ಸಂಗ್ರಹದ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ / For tax compliance purposes
D) ಯಾವುದೇ ನಿರ್ಬಂಧ ಹೇರಲು ಅವಕಾಶವಿಲ್ಲ / No restrictions are permitted

ಉತ್ತರ: B / Answer: B

ವಿವರಣೆ (Explanation): ಸಂವಿಧಾನದ ವಿಧಿ 19(3) ರ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ದೇಶದ ಸಾರ್ವಭೌಮತೆ, ಸಮಗ್ರತೆ ಮತ್ತು ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಸುವ್ಯವಸ್ಥೆಯ (Public Order) ಹಿತದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ನಿರ್ಬಂಧಗಳನ್ನು ವಿಧಿಸಬಹುದು.


ಪ್ರಶ್ನೆ 3: 2020 ರ ಶಾಹೀನ್ ಬಾಗ್ ಪ್ರತಿಭಟನೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ನೀಡಿದ ಮಹತ್ವದ ತೀರ್ಪಿನ ಸಾರಾಂಶವೇನು? / What was the essence of the Supreme Court’s landmark ruling in the 2020 Shaheen Bagh protest case?

A) ಸಾರ್ವಜನಿಕ ರಸ್ತೆಗಳನ್ನು ಅನಿರ್ದಿಷ್ಟಾವಧಿಗೆ ಬಂದ್ ಮಾಡಿ ಪ್ರತಿಭಟಿಸುವಂತಿಲ್ಲ / Public streets cannot be blocked indefinitely for protests
B) ದೇಶದಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲಾ ಪ್ರತಿಭಟನೆಗಳನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣ ನಿಷೇಧಿಸಬೇಕು / Blanket ban on protests nationwide
C) ಪ್ರತಿಭಟನೆ ನಡೆಸಲು ಮೂಲಭೂತ ಹಕ್ಕೇ ಇಲ್ಲ / There is no right to protest in India
D) ಪೊಲೀಸರಿಗೆ ಯಾವುದೇ ನಿಯಂತ್ರಣ ಅಧಿಕಾರವಿಲ್ಲ / Police have no regulatory authority

ಉತ್ತರ: A / Answer: A

ವಿವರಣೆ (Explanation): ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ಪ್ರತಿಭಟನಾ ಹಕ್ಕು ಮೂಲಭೂತ ಹಕ್ಕಾಗಿದ್ದರೂ, ಸಾರ್ವಜನಿಕ ರಸ್ತೆಗಳನ್ನು ಅನಿರ್ದಿಷ್ಟಾವಧಿಗೆ ಆಕ್ರಮಿಸಿಕೊಳ್ಳುವಂತಿಲ್ಲ ಮತ್ತು ಗೊತ್ತುಪಡಿಸಿದ ಸ್ಥಳಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿಭಟನೆ ನಡೆಸಬೇಕು ಎಂದು ತೀರ್ಪು ನೀಡಿತು.


ಪ್ರಶ್ನೆ 4: ಕರ್ನಾಟಕ ಹೈಕೋರ್ಟ್ ನಿರ್ದೇಶನದಂತೆ ಬೆಂಗಳೂರು ನಗರದಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲಾ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಧರಣಿ ಮತ್ತು ಪ್ರತಿಭಟನೆಗಳಿಗೆ ನಿಗದಿಪಡಿಸಲಾದ ಅಧಿಕೃತ ಸ್ಥಳ ಯಾವುದು? / As per Karnataka High Court directions, which is the designated venue for public protests in Bengaluru?

A) ಕಬ್ಬನ್ ಪಾರ್ಕ್ / Cubbon Park
B) ಫ್ರೀಡಂ ಪಾರ್ಕ್ / Freedom Park
C) ಲಾಲ್‌ಬಾಗ್ / Lalbagh
D) ಮಾಣಿಕ್‌ಷಾ ಪರೇಡ್ ಮೈದಾನ / Manekshaw Parade Ground

ಉತ್ತರ: B / Answer: B

ವಿವರಣೆ (Explanation): ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಸಂಚಾರಕ್ಕೆ ತೊಂದರೆಯಾಗದಂತೆ ಬೆಂಗಳೂರಿನಲ್ಲಿ ಕೇವಲ ಫ್ರೀಡಂ ಪಾರ್ಕ್ (Freedom Park) ಆವರಣದಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರ ಪ್ರತಿಭಟನೆ ನಡೆಸಲು ನ್ಯಾಯಾಲಯ ಅನುಮತಿ ನೀಡಿದೆ.


ಪ್ರಶ್ನೆ 5: ಮುಕ್ತವಾಗಿ ಭಾರತದಾದ್ಯಂತ ಸಂಚರಿಸುವ ಹಕ್ಕನ್ನು ಖಾತರಿಪಡಿಸುವ ಸಾಂವಿಧಾನಿಕ ವಿಧಿ ಯಾವುದು? / Which Article of the Indian Constitution confers the fundamental right to move freely throughout the territory of India?

A) ವಿಧಿ 19(1)(c) / Article 19(1)(c)
B) ವಿಧಿ 19(1)(d) / Article 19(1)(d)
C) ವಿಧಿ 19(1)(e) / Article 19(1)(e)
D) ವಿಧಿ 21 / Article 21

ಉತ್ತರ: B / Answer: B

ವಿವರಣೆ (Explanation): ಭಾರತೀಯ ಸಂವಿಧಾನದ ವಿಧಿ 19(1)(d) ದೇಶದ ಯಾವುದೇ ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಮುಕ್ತವಾಗಿ ಸಂಚರಿಸುವ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯವನ್ನು ನಾಗರಿಕರಿಗೆ ಒದಗಿಸುತ್ತದೆ.


ಪ್ರಶ್ನೆ 6: ಮುಂಬೈ ನಗರದಲ್ಲಿ ಐತಿಹಾಸಿಕವಾಗಿ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಚಳವಳಿ ಮತ್ತು ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಪ್ರತಿಭಟನೆಗಳಿಗೆ ಹೆಸರಾದ ಪ್ರಮುಖ ಮೈದಾನ ಯಾವುದು? / Which iconic ground in Mumbai has historically been synonymous with public protests and the freedom movement?

A) ಬ್ರಿಬೇರ್ನ್ ಕ್ರೀಡಾಂಗಣ / Brabourne Stadium
B) ಆಜಾದ್ ಮೈದಾನ / Azad Maidan
C) ಶಿವಾಜಿ ಪಾರ್ಕ್ / Shivaji Park
D) ವಾಂಖೆಡೆ ಕ್ರೀಡಾಂಗಣ / Wankhede Stadium

ಉತ್ತರ: B / Answer: B

ವಿವರಣೆ (Explanation): ಮುಂಬೈನ ಆಜಾದ್ ಮೈದಾನ (Azad Maidan) ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರದಲ್ಲಿ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಸಮಾವೇಶ ಮತ್ತು ಪ್ರತಿಭಟನೆಗಳಿಗೆ ಗೊತ್ತುಪಡಿಸಲಾದ ಅಧಿಕೃತ ತಾಣವಾಗಿದೆ.


ಪ್ರಶ್ನೆ 7: ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಸುವ್ಯವಸ್ಥೆಗೆ ಧಕ್ಕೆ ಬಂದಾಗ ಅಥವಾ ತುರ್ತು ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಗುಂಪು ಸೇರುವುದನ್ನು ತಡೆಯಲು ಮ್ಯಾಜಿಸ್ಟ್ರೇಟ್‌ಗಳು ಯಾವ ಕಾನೂನಿನ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ನಿಷೇಧಾಜ್ಞೆ ಹೊರಡಿಸುತ್ತಾರೆ? / Under which statutory provision do District Magistrates promulgate prohibitory orders against unlawful assembly?

A) ಸಿಆರ್‌ಪಿಸಿ ಸೆಕ್ಷನ್ 144 / Section 144 CrPC
B) ಐಪಿಸಿ ಸೆಕ್ಷನ್ 302 / Section 302 IPC
C) ಸಿವಿಲ್ ಕೋಡ್ ಸೆಕ್ಷನ್ 9 / Section 9 CPC
D) ಪೋಕ್ಸೊ ಕಾಯ್ದೆ / POCSO Act

ಉತ್ತರ: A / Answer: A

ವಿವರಣೆ (Explanation): ತುರ್ತು ಪರಿಸ್ಥಿತಿಗಳಲ್ಲಿ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಶಾಂತಿ ಕಾಪಾಡಲು ಸಿಆರ್‌ಪಿಸಿ ಸೆಕ್ಷನ್ 144 (ಪ್ರಸ್ತುತ ಭಾರತೀಯ ನಾಗರಿಕ ಸುರಕ್ಷಾ ಸಂಹಿತೆ) ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ನಿಷೇಧಾಜ್ಞೆ ವಿಧಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.


ಪ್ರಶ್ನೆ 8: ‘ಹಿಮ್ಮತ್ ಲಾಲ್ ಕೆ. ಶಾ ವರ್ಸಸ್ ಪೊಲೀಸ್ ಕಮಿಷನರ್ (1973)’ ಪ್ರಕರಣವು ಕೆಳಗಿನ ಯಾವ ಹಕ್ಕಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದೆ? / The Himmat Lal K. Shah v. Commissioner of Police (1973) judgment is primarily related to which right?

A) ಖಾಸಗಿತನದ ಹಕ್ಕು / Right to Privacy
B) ಸಾರ್ವಜನಿಕ ರಸ್ತೆಗಳಲ್ಲಿ ಸಭೆ ಸೇರುವ ಮತ್ತು ಮೆರವಣಿಗೆ ನಡೆಸುವ ಹಕ್ಕು / Right to hold peaceful public meetings and processions
C) ಮತದಾನದ ಹಕ್ಕು / Right to Vote
D) ಆಸ್ತಿಯ ಹಕ್ಕು / Right to Property

ಉತ್ತರ: B / Answer: B

ವಿವರಣೆ (Explanation): ಈ ಪ್ರಕರಣದಲ್ಲಿ ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ಶಾಂತಿಯುತ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಸಭೆ ಮತ್ತು ಮೆರವಣಿಗೆಗಳನ್ನು ನಡೆಸುವುದು ನಾಗರಿಕರ ಸಾಂವಿಧಾನಿಕ ಹಕ್ಕು ಎಂದು ತೀರ್ಪು ನೀಡಿತು.


ಪ್ರಶ್ನೆ 9: ಭಾರತೀಯ ಸಂವಿಧಾನದ 7ನೇ ಅನುಸೂಚಿಯ ಪ್ರಕಾರ ‘ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಸುವ್ಯವಸ್ಥೆ’ (Public Order) ಮತ್ತು ‘ಪೊಲೀಸ್’ ಯಾವ ಪಟ್ಟಿಯ ವ್ಯಾಪ್ತಿಗೆ ಬರುತ್ತವೆ? / Under the 7th Schedule of the Constitution, ‘Public Order’ and ‘Police’ fall under which list?

A) ಕೇಂದ್ರ ಪಟ್ಟಿ / Union List
B) ರಾಜ್ಯ ಪಟ್ಟಿ (State List - Entry 1 & 2)
C) ಸಮವರ್ತಿ ಪಟ್ಟಿ / Concurrent List
D) ಶೇಷಾಧಿಕಾರ / Residuary Powers

ಉತ್ತರ: B / Answer: B

ವಿವರಣೆ (Explanation): ಸಂವಿಧಾನದ ರಾಜ್ಯ ಪಟ್ಟಿಯ ಎಂಟ್ರಿ 1 (ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಸುವ್ಯವಸ್ಥೆ) ಮತ್ತು ಎಂಟ್ರಿ 2 (ಪೊಲೀಸ್) ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ರಾಜ್ಯ ಸರ್ಕಾರಗಳಿಗೆ ಈ ಅಧಿಕಾರವಿದೆ.


ಪ್ರಶ್ನೆ 10: ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ ‘ಭಿನ್ನಮತವನ್ನು ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸುವ ಹಕ್ಕು’ (Right to Dissent) ಕೆಳಗಿನ ಯಾವ ಮೂಲಭೂತ ಹಕ್ಕಿನ ಅವಿಭಾಜ್ಯ ಅಂಗವಾಗಿದೆ? / In a constitutional democracy, the ‘Right to Dissent’ is an integral facet of which Fundamental Right?

A) ವಿಧಿ 19(1)(a) - ವಾಕ್ ಮತ್ತು ಅಭಿವ್ಯಕ್ತಿ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ / Article 19(1)(a) Freedom of Speech and Expression
B) ವಿಧಿ 24 - ಬಾಲಕಾರ್ಮಿಕ ನಿಷೇಧ / Article 24 Prohibition of Child Labour
C) ವಿಧಿ 30 - ಅಲ್ಪಸಂಖ್ಯಾತರ ಶಿಕ್ಷಣ ಹಕ್ಕು / Article 30 Minority Educational Rights
D) ವಿಧಿ 31 - ಆಸ್ತಿಯ ಹಕ್ಕು / Article 31 Right to Property

ಉತ್ತರ: A / Answer: A

ವಿವರಣೆ (Explanation): ಭಿನ್ನಮತ ಮತ್ತು ಪ್ರತಿಭಟನೆಯು ವಿಧಿ 19(1)(a) ರ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ವಾಕ್ ಮತ್ತು ಅಭಿವ್ಯಕ್ತಿ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯದ ಮೂಲಭೂತ ತಿರುಳಾಗಿದೆ.

ಮೂಲ / Source: ದಿನಪತ್ರಿಕೆಗಳು

#Right to Protest#Article 19#Freedom Park Bengaluru#Shaheen Bagh Judgment#Public Order