ನಮೀಬಿಯಾದಿಂದ ಮಧ್ಯಪ್ರದೇಶದ ಕುನೋ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಉದ್ಯಾನಕ್ಕೆ ಗೌರವ್ ಚೀತಾ ಸ್ಥಳಾಂತರ
ಪ್ರಾಜೆಕ್ಟ್ ಚೀತಾ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಕುನೊ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಉದ್ಯಾನದಲ್ಲಿ ಗೌರವ್ ಹೆಸರಿನ ಚೀತಾದ ನಿರ್ವಹಣೆ ಹಾಗೂ ಸ್ಥಳಾಂತರ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಗಳು ಮುಂದುವರಿದಿವೆ.
ನಮೀಬಿಯಾದಿಂದ ಭಾರತಕ್ಕೆ ತರಲಾದ ಚೀತಾಗಳ ಪೈಕಿ 'ಗೌರವ್' ಎಂಬ ಚೀತಾವನ್ನು ಮಧ್ಯಪ್ರದೇಶದ ಕುನೋ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಉದ್ಯಾನದಿಂದ ಮತ್ತೊಂದು ನೈಸರ್ಗಿಕ ಆವಾಸಸ್ಥಾನಕ್ಕೆ ರವಾನಿಸುವ ಹಾಗೂ ನಿರ್ವಹಿಸುವ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಗಳು ನಡೆದಿವೆ.
ಪ್ರಾಜೆಕ್ಟ್ ಚೀತಾ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಆಫ್ರಿಕನ್ ಚೀತಾಗಳನ್ನು ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಪುನರ್ವಸತಿ ಕಲ್ಪಿಸುವ ಮಹತ್ವಾಕಾಂಕ್ಷೆಯ ಯೋಜನೆಯ ಭಾಗವಾಗಿ ಈ ಹೆಜ್ಜೆ ಇಡಲಾಗಿದೆ.
ಕುನೊ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಉದ್ಯಾನದ ಮೇಲಿನ ಒತ್ತಡವನ್ನು ತಗ್ಗಿಸಲು ಗಾಂಧಿ ಸಾಗರ ಮತ್ತು ನೌರಾದೇಹಿ ವನ್ಯಜೀವಿ ಅಭಯಾರಣ್ಯಗಳನ್ನು ಮುಂದಿನ ಪರ್ಯಾಯ ಆವಾಸಸ್ಥಾನಗಳಾಗಿ ಸಜ್ಜುಗೊಳಿಸಲಾಗುತ್ತಿದೆ.
ಬಹುಆಯ್ಕೆ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳು (MCQs)
ಪ್ರಶ್ನೆ: ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಚೀತಾಗಳು ನಶಿಸಿಹೋಗಿವೆ ಎಂದು ಅಧಿಕೃತವಾಗಿ ಘೋಷಿಸಿದ ವರ್ಷ ಯಾವುದು? A) 1947 B) 1952 C) 1972 D) 1985 ಉತ್ತರ: B ವಿವರಣೆ: ಭಾರತ ಸರ್ಕಾರವು 1952 ರಲ್ಲಿ ಚೀತಾ ಅಳಿದುಹೋಗಿದೆ ಎಂದು ಘೋಷಿಸಿತು.
ಪ್ರಶ್ನೆ: ಪ್ರಾಜೆಕ್ಟ್ ಚೀತಾ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಮೊದಲ ಬ್ಯಾಚ್ನ ಚೀತಾಗಳನ್ನು ಯಾವ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಉದ್ಯಾನಕ್ಕೆ ಬಿಡಲಾಯಿತು? A) ರಣಥಂಬೋರ್ B) ಕುನೋ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಉದ್ಯಾನ C) ಜಿಮ್ ಕಾರ್ಬೆಟ್ D) ಬಂಡೀಪುರ ಉತ್ತರ: B ವಿವರಣೆ: ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 17, 2022 ರಂದು ಮಧ್ಯಪ್ರದೇಶದ ಕುನೋ ಉದ್ಯಾನಕ್ಕೆ ಬಿಡಲಾಯಿತು.
ಪ್ರಶ್ನೆ: ಪ್ರಾಜೆಕ್ಟ್ ಚೀತಾ ಯೋಜನೆಯ ಮೇಲ್ವಿಚಾರಣೆ ನಡೆಸುವ ಭಾರತ ಸರ್ಕಾರದ ನೋಡಲ್ ಸಂಸ್ಥೆ ಯಾವುದು? A) WII B) NTCA C) AWBI D) BNHS ಉತ್ತರ: B ವಿವರಣೆ: ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಹುಲಿ ಸಂರಕ್ಷಣಾ ಪ್ರಾಧಿಕಾರ (NTCA) ಇದರ ಉಸ್ತುವಾರಿ ವಹಿಸಿದೆ.
ಪ್ರಶ್ನೆ: ಏಷ್ಯಾಟಿಕ್ ಚೀತಾ ಪ್ರಸ್ತುತ ನೈಸರ್ಗಿಕ ಆವಾಸಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿ ಕೇವಲ ಯಾವ ದೇಶದಲ್ಲಿ ಉಳಿದಿದೆ? A) ಭಾರತ B) ಇರಾನ್ C) ಅಫ್ಘಾನಿಸ್ತಾನ D) ಪಾಕಿಸ್ತಾನ ಉತ್ತರ: B ವಿವರಣೆ: ಏಷ್ಯಾಟಿಕ್ ಚೀತಾಗಳು ಇರಾನ್ ದೇಶದಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರ ಉಳಿದುಕೊಂಡಿವೆ.
ಪ್ರಶ್ನೆ: ಚೀತಾದ ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಹೆಸರು ಏನು? A) ಪ್ಯಾಂಥೆರಾ ಟೈಗ್ರಿಸ್ B) ಪ್ಯಾಂಥೆರಾ ಲಿಯೋ C) ಅಸಿನೋನಿಕ್ಸ್ ಜುಬೇಟಸ್ D) ಪ್ಯಾಂಥೆರಾ ಪಾರ್ಡಸ್ ಉತ್ತರ: C ವಿವರಣೆ: ಚೀತಾದ ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಹೆಸರು Acinonyx jubatus.
ಪ್ರಶ್ನೆ: ಕುನೋ ಉದ್ಯಾನದ ಜೊತೆಗೆ ಚೀತಾಗಳ ಎರಡನೇ ಆವಾಸಸ್ಥಾನವಾಗಿ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸಲಾದ ಅಭಯಾರಣ್ಯ ಯಾವುದು? A) ಗಾಂಧಿ ಸಾಗರ ವನ್ಯಜೀವಿ ಧಾಮ B) ಭದ್ರಾ ವನ್ಯಜೀವಿ ಧಾಮ C) ದಾಂಡೇಲಿ ಅಭಯಾರಣ್ಯ D) ಭರತ್ಪುರ ಪಕ್ಷಿಧಾಮ ಉತ್ತರ: A ವಿವರಣೆ: ಗಾಂಧಿ ಸಾಗರ ವನ್ಯಜೀವಿ ಧಾಮವನ್ನು ಎರಡನೇ ಆವಾಸಸ್ಥಾನವಾಗಿ ಸಜ್ಜುಗೊಳಿಸಲಾಗಿದೆ.
ಪ್ರಶ್ನೆ: ಐಯುಸಿಎನ್ ಕೆಂಪು ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಆಫ್ರಿಕನ್ ಚೀತಾ ಯಾವ ಸಂರಕ್ಷಣಾ ಸ್ಥಾನಮಾನ ಹೊಂದಿದೆ? A) Extinct B) Vulnerable C) Critically Endangered D) Least Concern ಉತ್ತರ: B ವಿವರಣೆ: ಆಫ್ರಿಕನ್ ಚೀತಾ Vulnerable ಎಂದು ವರ್ಗೀಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ.
ಪ್ರಶ್ನೆ: NTCA ಪ್ರಾಧಿಕಾರವನ್ನು ಯಾವ ತಿದ್ದುಪಡಿ ಕಾಯ್ದೆಯ ಮೂಲಕ ಶಾಸನಬದ್ಧ ಸಂಸ್ಥೆಯನ್ನಾಗಿ ಸ್ಥಾಪಿಸಲಾಯಿತು? A) ವನ್ಯಜೀವಿ ಸಂರಕ್ಷಣಾ ತಿದ್ದುಪಡಿ ಕಾಯ್ದೆ, 2006 B) ಅರಣ್ಯ ಕಾಯ್ದೆ, 1927 C) ಜೀವವೈವಿಧ್ಯ ತಿದ್ದುಪಡಿ ಕಾಯ್ದೆ, 2012 D) ಪರಿಸರ ಕಾಯ್ದೆ, 1986 ಉತ್ತರ: A ವಿವರಣೆ: 2006 ರ ತಿದ್ದುಪಡಿ ಕಾಯ್ದೆಯ ಮೂಲಕ NTCA ಗೆ ಶಾಸನಬದ್ಧ ಸ್ಥಾನಮಾನ ನೀಡಲಾಯಿತು.
ಪ್ರಶ್ನೆ: ಚೀತಾ ಕುರಿತ ಹೇಳಿಕೆಗಳಲ್ಲಿ ಯಾವುದು ಸರಿ? 1. ಇದು ಅತ್ಯಂತ ವೇಗವಾಗಿ ಓಡುವ ಭೂಚರ ಸಸ್ತನಿ. 2. ಇದರ ಉಗುರುಗಳು ಸಂಪೂರ್ಣ ಒಳಕ್ಕೆ ಎಳೆದುಕೊಳ್ಳುವ ರೂಪದಲ್ಲಿರುವುದಿಲ್ಲ. A) 1 ಮಾತ್ರ B) 2 ಮಾತ್ರ C) 1 ಮತ್ತು 2 ಎರಡೂ D) ಯಾವುದೂ ಅಲ್ಲ ಉತ್ತರ: C ವಿವರಣೆ: ಚೀತಾ ಗಂಟೆಗೆ 100-110 ಕಿಮೀ ವೇಗದಲ್ಲಿ ಓಡುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಅರೆ-ಹಿಂತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುವ ಉಗುರುಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತದೆ.
ಪ್ರಶ್ನೆ: ಕುನೋ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಉದ್ಯಾನದ ಮೂಲಕ ಹಾದುಹೋಗುವ ಪ್ರಮುಖ ನದಿ ಯಾವುದು? A) ಚಂಬಲ್ ನದಿ B) ಕುನೋ ನದಿ C) ಬೇತ್ವಾ ನದಿ D) ಕೇನ್ ನದಿ ಉತ್ತರ: B ವಿವರಣೆ: ಉದ್ಯಾನದ ಮೂಲಕ ಹರಿಯುವ ಚಂಬಲ್ನ ಉಪನದಿ ಕುನೋ ನದಿಯಾಗಿದೆ.
Key points for exams
ಪ್ರಾಜೆಕ್ಟ್ ಚೀತಾ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 17, 2022 ರಂದು ನಮೀಬಿಯಾದಿಂದ ತಂದ ಚೀತಾಗಳೊಂದಿಗೆ ಆರಂಭವಾಯಿತು.
ಚೀತಾಗಳ ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಹೆಸರು ಅಸಿನೋನಿಕ್ಸ್ ಜುಬೇಟಸ್ (Acinonyx jubatus).
ಪ್ರಾಜೆಕ್ಟ್ ಚೀತಾದ ನೋಡಲ್ ಏಜೆನ್ಸಿಯಾಗಿ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಹುಲಿ ಸಂರಕ್ಷಣಾ ಪ್ರಾಧಿಕಾರ (NTCA) ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತದೆ.
ಏಷ್ಯಾಟಿಕ್ ಚೀತಾ ಪ್ರಸ್ತುತ ನೈಸರ್ಗಿಕವಾಗಿ ಇರಾನ್ ದೇಶದಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರ ಉಳಿದುಕೊಂಡಿದೆ.
ಕುನೊ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಉದ್ಯಾನದ ಮೂಲಕ ಹಾದುಹೋಗುವ ಪ್ರಮುಖ ನದಿ ಕುನೊ ನದಿಯಾಗಿದೆ.