ಮಲೆನಾಡು-ಕರಾವಳಿ ರೈಲ್ವೆ ಸಂಪರ್ಕ ಜಾಲ: ಶಿವಮೊಗ್ಗ-ಶೃಂಗೇರಿ, ಹುಬ್ಬಳ್ಳಿ ಮಾರ್ಗಗಳ ಸಮೀಕ್ಷೆ | Malnad Railway Infrastructure Karnataka

1. ಪೂರ್ಣ ವಿಷಯದ ಸಾರಾಂಶ ಮತ್ತು ಪರೀಕ್ಷಾ ವಿಶ್ಲೇಷಣೆ (Comprehensive Summary & Exam Analysis):

ಪ್ರಮುಖ ಪ್ರಚಲಿತ ಘಟನೆಗಳು (Core Current Affairs Summary):

• ಕರ್ನಾಟಕದ ಮಲೆನಾಡು ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಪ್ರಮುಖ ಸಂಪರ್ಕ ಕೊಂಡಿಯಾಗಿರುವ ಬೀರೂರು-ಶಿವಮೊಗ್ಗ ನಡುವಿನ ರೈಲು ಮಾರ್ಗದ ಜೋಡಿ ಹಳಿ (Doubling) ನಿರ್ಮಾಣಕ್ಕೆ ಸಮೀಕ್ಷಾ ಕಾರ್ಯ ನಡೆಯುತ್ತಿದೆ ಎಂದು ರೈಲ್ವೆ ಖಾತೆ ರಾಜ್ಯ ಸಚಿವ ವಿ. ಸೋಮಣ್ಣ ಪ್ರಕಟಿಸಿದ್ದಾರೆ.
• ಶಿವಮೊಗ್ಗ ರೈಲು ನಿಲ್ದಾಣವನ್ನು ₹50 ಕೋಟಿ ವೆಚ್ಚದಲ್ಲಿ ಅಮೃತ್ ಭಾರತ್ ನಿಲ್ದಾಣ ಯೋಜನೆಯಡಿ ಮೇಲ್ದರ್ಜೆಗೇರಿಸಲಾಗುವುದು.
• ಕೊಂಕಣ ರೈಲ್ವೆಯ ಮುಂದುವರಿದ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಗೆ ₹9,000 ಕೋಟಿ ಮಂಜೂರು ಮಾಡಲಾಗಿದ್ದು, ದಶಕಗಳಿಂದ ಬಾಕಿ ಉಳಿದಿರುವ ರಾಜ್ಯದ ವಿವಿಧ ಯೋಜನೆಗಳಿಗೆ ₹52,000 ಕೋಟಿ ವ್ಯಯಿಸಲಾಗುತ್ತಿದೆ.
• ಶಿವಮೊಗ್ಗ-ಶಿಕಾರಿಪುರ-ರಾಣೆಬೆನ್ನೂರು ಯೋಜನೆಗೆ ಮರು ಟೆಂಡರ್ ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತಿದ್ದು, ತಾಳಗುಪ್ಪ-ಸಿದ್ದಾಪುರ-ಸೊರಬ-ಶಿರಸಿ-ಅಂಕೋಲಾ ಮಾರ್ಗವಾಗಿ ಹುಬ್ಬಳ್ಳಿಗೆ ಹಾಗೂ ಶಿವಮೊಗ್ಗ-ತೀರ್ಥಹಳ್ಳಿ-ಶೃಂಗೇರಿ ನಡುವೆ ಹೊಸ ರೈಲು ಮಾರ್ಗಗಳ ಪ್ರಸ್ತಾವನೆ ಸಿದ್ಧಪಡಿಸಲಾಗಿದೆ.

ಸ್ಥಿರ ಸಾಮಾನ್ಯ ಜ್ಞಾನದ ಜೋಡಣೆ (Static GS Linkage):

• ನೈರುತ್ಯ ರೈಲ್ವೆ ವಲಯ (South Western Railway - SWR): 2003 ರಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾಪನೆಯಾಗಿದ್ದು, ಇದರ ವಲಯ ಪ್ರಧಾನ ಕಚೇರಿ ಹುಬ್ಬಳ್ಳಿ (Hubballi) ಯಲ್ಲಿದೆ. ಮೂರು ವಿಭಾಗಗಳು: ಹುಬ್ಬಳ್ಳಿ, ಬೆಂಗಳೂರು ಮತ್ತು ಮೈಸೂರು.
• ಕೊಂಕಣ ರೈಲ್ವೆ ನಿಗಮ (KRCL): 1990 ರಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾಪನೆಯಾದ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಸಹಭಾಗಿತ್ವದ ನಿಗಮವಾಗಿದ್ದು, ರೋಹಾ (ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರ) ದಿಂದ ತೊಕೂರು (ಮಂಗಳೂರು) ವರೆಗೆ 741 ಕಿ.ಮೀ ಮಾರ್ಗವನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಿತು. ಮುಖ್ಯ ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪಿ: ಇ. ಶ್ರೀಧರನ್ (E. Sreedharan).
• ಅಮೃತ್ ಭಾರತ್ ನಿಲ್ದಾಣ ಯೋಜನೆ (Amrit Bharat Station Scheme): ದೀರ್ಘಕಾಲೀನ ದೃಷ್ಟಿಕೋನದೊಂದಿಗೆ ದೇಶದ 1,300 ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ರೈಲ್ವೆ ನಿಲ್ದಾಣಗಳನ್ನು ಆಧುನೀಕರಿಸುವ ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರದ ಯೋಜನೆ.
• ರೈಲ್ವೆ ಬಜೆಟ್ ವಿಲೀನ: ವಿವೇಕ್ ದೇಬ್ರಾಯ್ ಸಮಿತಿಯ (Bibek Debroy Committee) ಶಿಫಾರಸಿನ ಮೇರೆಗೆ 2017 ರಲ್ಲಿ 92 ವರ್ಷಗಳ ಹಳೆಯ ಪ್ರತ್ಯೇಕ ರೈಲ್ವೆ ಬಜೆಟ್ ಅನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯ ಬಜೆಟ್‌ನೊಂದಿಗೆ ವಿಲೀನಗೊಳಿಸಲಾಯಿತು (ಹಿಂದೆ 1924 ರಲ್ಲಿ ಅಕ್ವರ್ತ್ ಸಮಿತಿ ಶಿಫಾರಸಿನಂತೆ ಪ್ರತ್ಯೇಕಿಸಲಾಗಿತ್ತು).

ಪರೀಕ್ಷಾ ದೃಷ್ಟಿಕೋನದ ಮುಖ್ಯಾಂಶಗಳು (High-Yield Exam Highlights):

• ಕರ್ನಾಟಕದಲ್ಲಿ ಮೊದಲ ರೈಲು ಸಂಚಾರ: 1 ಆಗಸ್ಟ್ 1864 ರಂದು ಬೆಂಗಳೂರಿನಿಂದ ಜೋಲಾರಪೇಟೆ ನಡುವೆ ಆರಂಭವಾಯಿತು.
• ವಿಶ್ವದ ಅತಿ ಉದ್ದದ ರೈಲ್ವೆ ಪ್ಲಾಟ್‌ಫಾರ್ಮ್: ಹುಬ್ಬಳ್ಳಿಯ ಶ್ರೀ ಸಿದ್ಧಾರೂಢ ಸ್ವಾಮೀಜಿ ರೈಲು ನಿಲ್ದಾಣ (1,507 ಮೀಟರ್).
• ಭಾರತೀಯ ರೈಲ್ವೆಯು ಒಟ್ಟು 19 ವಲಯಗಳನ್ನು (ಮೆಟ್ರೋ ರೈಲ್ವೆ ಕೋಲ್ಕತ್ತಾ ಒಳಗೊಂಡು) ಹೊಂದಿದೆ.

2. ಈ ವಿಷಯಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಬಹುಆಯ್ಕೆ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳು (MCQs):

ಪ್ರಶ್ನೆ 1: ನೈರುತ್ಯ ರೈಲ್ವೆ ವಲಯದ (South Western Railway - SWR) ಪ್ರಧಾನ ಕಚೇರಿ ಕರ್ನಾಟಕದ ಯಾವ ನಗರದಲ್ಲಿದೆ? / Where is the zonal headquarters of South Western Railway (SWR) located?

A) ಬೆಂಗಳೂರು / Bengaluru
B) ಹುಬ್ಬಳ್ಳಿ / Hubballi
C) ಮೈಸೂರು / Mysuru
D) ಮಂಗಳೂರು / Mangaluru

ಉತ್ತರ: B / Answer: B

ವಿವರಣೆ (Explanation): ನೈರುತ್ಯ ರೈಲ್ವೆ ವಲಯದ (SWR) ವಲಯ ಕೇಂದ್ರ ಕಚೇರಿಯು ಹುಬ್ಬಳ್ಳಿ (Hubballi) ಯಲ್ಲಿದೆ. ಇದು ಬೆಂಗಳೂರು, ಹುಬ್ಬಳ್ಳಿ ಮತ್ತು ಮೈಸೂರು ಮೂರು ವಿಭಾಗಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ.

ಪ್ರಶ್ನೆ 2: ಕೊಂಕಣ ರೈಲ್ವೆ ಮಾರ್ಗದ (Konkan Railway) ನಿರ್ಮಾಣದಲ್ಲಿ ಅದ್ವಿತೀಯ ಪಾತ್ರ ವಹಿಸಿ ಮೆಟ್ರೋ ಮ್ಯಾನ್ ಎಂದೇ ಖ್ಯಾತರಾದ ತಂತ್ರಜ್ಞ ಯಾರು? / Who served as the CMD of Konkan Railway Corporation and is popularly known as Metro Man of India?

A) ಸರ್ ಎಂ. ವಿಶ್ವೇಶ್ವರಯ್ಯ / Sir M. Visvesvaraya
B) ಡಾ. ಇ. ಶ್ರೀಧರನ್ / Dr. E. Sreedharan
C) ಸ್ಯಾಮ್ ಪಿತ್ರೋಡಾ / Sam Pitroda
D) ಮಾಧವ್ ರಾವ್ ಸಿಂಧಿಯಾ / Madhavrao Scindia

ಉತ್ತರ: B / Answer: B

ವಿವರಣೆ (Explanation): ಡಾ. ಇ. ಶ್ರೀಧರನ್ ಅವರು ಕೊಂಕಣ ರೈಲ್ವೆಯ ವ್ಯವಸ್ಥಾಪಕ ನಿರ್ದೇಶಕರಾಗಿ ಪಶ್ಚಿಮ ಘಟ್ಟಗಳ ಕಡಿದಾದ ಮಾರ್ಗದಲ್ಲಿ ಸುರಂಗ ಹಾಗೂ ಸೇತುವೆಗಳ ಮೂಲಕ ಕೊಂಕಣ ರೈಲ್ವೆ ನಿರ್ಮಿಸಿ ನಂತರ ದೆಹಲಿ ಮೆಟ್ರೋ ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಿ ಮುನ್ನಡೆಸಿದರು.

ಪ್ರಶ್ನೆ 3: ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಪ್ರತ್ಯೇಕ ರೈಲ್ವೆ ಬಜೆಟ್ ಅನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯ ಬಜೆಟ್‌ನೊಂದಿಗೆ ವಿಲೀನಗೊಳಿಸಲು ಶಿಫಾರಸು ಮಾಡಿದ ಸಮಿತಿ ಯಾವುದು? / Which committee recommended merging the Railway Budget with the Union General Budget in 2016?

A) ಅಕ್ವರ್ತ್ ಸಮಿತಿ / Acworth Committee
B) ಬಿಬೇಕ್ ದೇಬ್ರಾಯ್ ಸಮಿತಿ / Bibek Debroy Committee
C) ಸ್ಯಾಮ್ ಪಿತ್ರೋಡಾ ಸಮಿತಿ / Sam Pitroda Committee
D) ರಂಗರಾಜನ್ ಸಮಿತಿ / Rangarajan Committee

ಉತ್ತರ: B / Answer: B

ವಿವರಣೆ (Explanation): ನೀತಿ ಆಯೋಗದ ಸದಸ್ಯ ಬಿಬೇಕ್ ದೇಬ್ರಾಯ್ ಸಮಿತಿಯ ಶಿಫಾರಸಿನಂತೆ 2017 ರಿಂದ ಪ್ರತ್ಯೇಕ ರೈಲ್ವೆ ಬಜೆಟ್ ಪದ್ಧತಿಯನ್ನು ಕೈಬಿಟ್ಟು ಸಾಮಾನ್ಯ ಬಜೆಟ್‌ನಲ್ಲೇ ವಿಲೀನಗೊಳಿಸಲಾಯಿತು.

ಪ್ರಶ್ನೆ 4: ಗಿನ್ನೆಸ್ ವಿಶ್ವ ದಾಖಲೆಯ ಪ್ರಕಾರ ವಿಶ್ವದ ಅತ್ಯಂತ ಉದ್ದವಾದ ರೈಲ್ವೆ ಪ್ಲಾಟ್‌ಫಾರ್ಮ್ ಎಲ್ಲಿದೆ? / According to Guinness World Records, which station has the longest railway platform in the world?

A) ಗೋರಖ್‌ಪುರ, ಉತ್ತರ ಪ್ರದೇಶ / Gorakhpur, Uttar Pradesh
B) ಶ್ರೀ ಸಿದ್ಧಾರೂಢ ಸ್ವಾಮೀಜಿ ಹುಬ್ಬಳ್ಳಿ ನಿಲ್ದಾಣ, ಕರ್ನಾಟಕ / Hubballi, Karnataka
C) ಕೊಲ್ಲಂ ಜಂಕ್ಷನ್, ಕೇರಳ / Kollam Junction, Kerala
D) ಖರಗ್‌ಪುರ, ಪಶ್ಚಿಮ ಬಂಗಾಳ / Kharagpur, West Bengal

ಉತ್ತರ: B / Answer: B

ವಿವರಣೆ (Explanation): ಕರ್ನಾಟಕದ ಹುಬ್ಬಳ್ಳಿಯಲ್ಲಿರುವ ಶ್ರೀ ಸಿದ್ಧಾರೂಢ ಸ್ವಾಮೀಜಿ ರೈಲು ನಿಲ್ದಾಣದ ಪ್ಲಾಟ್‌ಫಾರ್ಮ್ ನಂ. 8 (1,507 ಮೀಟರ್) ವಿಶ್ವದ ಅತ್ಯಂತ ಉದ್ದದ ರೈಲ್ವೆ ಪ್ಲಾಟ್‌ಫಾರ್ಮ್ ಆಗಿದೆ.

ಪ್ರಶ್ನೆ 5: ಕೊಂಕಣ ರೈಲ್ವೆಯು ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರದ ರೋಹಾದಿಂದ ಕರ್ನಾಟಕದ ಯಾವ ಸ್ಥಳದವರೆಗೆ ವಿಸ್ತರಿಸಿದೆ? / Konkan Railway runs from Roha in Maharashtra to which terminus point in Karnataka?

A) ಕಾರವಾರ / Karwar
B) ಭಟ್ಕಳ / Bhatkal
C) ತೊಕೂರು (ಮಂಗಳೂರು) / Thokur (Mangaluru)
D) ಸುಬ್ರಹ್ಮಣ್ಯ ರೋಡ್ / Subrahmanya Road

ಉತ್ತರ: C / Answer: C

ವಿವರಣೆ (Explanation): ಕೊಂಕಣ ರೈಲ್ವೆ ಜಾಲವು ರೋಹಾದಿಂದ (ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರ) ಮಂಗಳೂರು ಸಮೀಪದ ತೊಕೂರು (Thokur) ವರೆಗೆ 741 ಕಿ.ಮೀ ಉದ್ದದ ಸಂಪರ್ಕ ಹೊಂದಿದೆ.

ಪ್ರಶ್ನೆ 6: ಕರ್ನಾಟಕದಲ್ಲಿ ಪ್ರಪ್ರಥಮ ಬಾರಿಗೆ ರೈಲು ಸಂಚಾರ ಯಾವ ಎರಡು ನಗರಗಳ ನಡುವೆ ಆರಂಭವಾಯಿತು? / Between which two destinations did the first railway line operate in Karnataka in 1864?

A) ಬೆಂಗಳೂರು ಮತ್ತು ಮೈಸೂರು / Bengaluru and Mysuru
B) ಬೆಂಗಳೂರು ಮತ್ತು ಜೋಲಾರಪೇಟೆ (ಕಂಟೋನ್ಮೆಂಟ್) / Bengaluru and Jolarpettai
C) ಹುಬ್ಬಳ್ಳಿ ಮತ್ತು ಧಾರವಾಡ / Hubballi and Dharwad
D) ಮಂಗಳೂರು ಮತ್ತು ಹಾಸನ / Mangaluru and Hassan

ಉತ್ತರ: B / Answer: B

ವಿವರಣೆ (Explanation): ಕರ್ನಾಟಕದಲ್ಲಿ ಮೊದಲ ರೈಲು ಮಾರ್ಗವು 1864 ರ ಆಗಸ್ಟ್‌ನಲ್ಲಿ ಬೆಂಗಳೂರು ಕಂಟೋನ್ಮೆಂಟ್‌ನಿಂದ ಮದ್ರಾಸ್ ಪ್ರಾಂತ್ಯದ ಜೋಲಾರಪೇಟೆ ನಡುವೆ ಕಾರ್ಯಾರಂಭ ಮಾಡಿತು.

ಪ್ರಶ್ನೆ 7: ದೇಶದ ಪ್ರಮುಖ ರೈಲ್ವೆ ನಿಲ್ದಾಣಗಳನ್ನು ಸುಸ್ಥಿರ ಮತ್ತು ಆಧುನಿಕ ಸೌಲಭ್ಯಗಳೊಂದಿಗೆ ಮರು-ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸಲು ಕೇಂದ್ರ ರೈಲ್ವೆ ಸಚಿವಾಲಯ ಆರಂಭಿಸಿರುವ ಯೋಜನೆಯ ಹೆಸರೇನು? / What is the name of the flagship scheme launched for modernizing railway stations across India?

A) ಭಾರತ್ ಗೌರವ್ ಯೋಜನೆ / Bharat Gaurav Scheme
B) ಅಮೃತ್ ಭಾರತ್ ನಿಲ್ದಾಣ ಯೋಜನೆ / Amrit Bharat Station Scheme
C) ಸಾಗರಮಾಲಾ ಯೋಜನೆ / Sagarmala Project
D) ಉಡಾನ್ ಯೋಜನೆ / UDAN Scheme

ಉತ್ತರ: B / Answer: B

ವಿವರಣೆ (Explanation): ಭಾರತೀಯ ರೈಲ್ವೆಯ 1,300ಕ್ಕೂ ಅಧಿಕ ನಿಲ್ದಾಣಗಳನ್ನು ದೀರ್ಘಕಾಲೀನ ಮಾಸ್ಟರ್ ಪ್ಲಾನ್ ಮೂಲಕ ಆಧುನೀಕರಿಸಲು ಅಮೃತ್ ಭಾರತ್ ನಿಲ್ದಾಣ ಯೋಜನೆಯನ್ನು ಜಾರಿಗೊಳಿಸಲಾಗಿದೆ.

ಪ್ರಶ್ನೆ 8: 1924 ರಲ್ಲಿ ಸಾಮಾನ್ಯ ಬಜೆಟ್‌ನಿಂದ ರೈಲ್ವೆ ಬಜೆಟ್ ಅನ್ನು ಪ್ರತ್ಯೇಕಿಸಲು ಶಿಫಾರಸು ಮಾಡಿದ ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಸಮಿತಿ ಯಾವುದು? / Which British committee in 1924 recommended the separation of railway finance from general finances?

A) ಅಕ್ವರ್ತ್ ಸಮಿತಿ (Acworth Committee) / Acworth Committee
B) ಬಾಬಿಂಗ್ಟನ್ ಸ್ಮಿತ್ ಸಮಿತಿ / Babington Smith Committee
C) ಲೀ ಸಮಿತಿ / Lee Commission
D) ಹಂಟರ್ ಸಮಿತಿ / Hunter Committee

ಉತ್ತರ: A / Answer: A

ವಿವರಣೆ (Explanation): ಸರ್ ವಿಲಿಯಂ ಅಕ್ವರ್ತ್ ನೇತೃತ್ವದ ಅಕ್ವರ್ತ್ ಸಮಿತಿಯ (1920-21) ಶಿಫಾರಸಿನ ಮೇರೆಗೆ 1924 ರಲ್ಲಿ ಪ್ರತ್ಯೇಕ ರೈಲ್ವೆ ಬಜೆಟ್ ಆರಂಭವಾಗಿತ್ತು.

ಪ್ರಶ್ನೆ 9: ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಸ್ವದೇಶಿ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನದಲ್ಲಿ ನಿರ್ಮಿಸಲಾದ ಸೆಮಿ-ಹೈಸ್ಪೀಡ್ ರೈಲು ‘ವಂದೇ ಭಾರತ್ ಎಕ್ಸ್‌ಪ್ರೆಸ್’ ಅನ್ನು ಮೊದಲು ಎಲ್ಲಿ ತಯಾರಿಸಲಾಯಿತು? / In which manufacturing unit was India’s indigenous semi-high speed train Vande Bharat manufactured?

A) ಡೀಸೆಲ್ ಲೊಕೊಮೊಟಿವ್ ವರ್ಕ್ಸ್, ವಾರಣಾಸಿ / DLW, Varanasi
B) ಇಂಟೆಗ್ರಲ್ ಕೋಚ್ ಫ್ಯಾಕ್ಟರಿ (ICF), ಪೆರಂಬೂರ್, ಚೆನ್ನೈ / Integral Coach Factory, Perambur, Chennai
C) ರೈಲ್ ಕೋಚ್ ಫ್ಯಾಕ್ಟರಿ, ಕಪುರ್ಥಲಾ / Rail Coach Factory, Kapurthala
D) ರೈಲ್ ವೀಲ್ ಫ್ಯಾಕ್ಟರಿ, ಯಲಹಂಕ / Rail Wheel Factory, Yelahanka

ಉತ್ತರ: B / Answer: B

ವಿವರಣೆ (Explanation): ಟ್ರೈನ್ 18 ಅಥವಾ ವಂದೇ ಭಾರತ್ ರೈಲುಗಳನ್ನು ತಮಿಳುನಾಡಿನ ಚೆನ್ನೈ ಸಮೀಪವಿರುವ ಇಂಟೆಗ್ರಲ್ ಕೋಚ್ ಫ್ಯಾಕ್ಟರಿ (ICF ಪೆರಂಬೂರ್) ಯಲ್ಲಿ ವಿನ್ಯಾಸಗೊಳಿಸಿ ತಯಾರಿಸಲಾಯಿತು.

ಪ್ರಶ್ನೆ 10: ಕರ್ನಾಟಕದ ಯಲಹಂಕದಲ್ಲಿರುವ (ಬೆಂಗಳೂರು) ಪ್ರಮುಖ ರೈಲ್ವೆ ಉತ್ಪಾದನಾ ಘಟಕ ಯಾವುದು? / Which railway production unit is located at Yelahanka in Bengaluru?

A) ರೈಲ್ ವೀಲ್ ಫ್ಯಾಕ್ಟರಿ (ಚಕ್ರ ಮತ್ತು ಆಕ್ಸಲ್ ಘಟಕ) / Rail Wheel Factory
B) ಡೀಸೆಲ್ ಲೊಕೊ ಶೆಡ್ / Diesel Loco Shed
C) ಕೋಚ್ ಮ್ಯಾನುಫ್ಯಾಕ್ಚರಿಂಗ್ ಯೂನಿಟ್ / Coach Manufacturing Unit
D) ಭಾರತ್ ಅರ್ಥ್ ಮೂವರ್ಸ್ ಲಿಮಿಟೆಡ್ / BEML Depot

ಉತ್ತರ: A / Answer: A

ವಿವರಣೆ (Explanation): ಭಾರತೀಯ ರೈಲ್ವೆಗೆ ಅಗತ್ಯವಿರುವ ಚಕ್ರಗಳು ಮತ್ತು ಆಕ್ಸಲ್‌ಗಳನ್ನು ತಯಾರಿಸುವ ರೈಲ್ ವೀಲ್ ಫ್ಯಾಕ್ಟರಿ (Rail Wheel Factory - RWF) ಯಲಹಂಕದಲ್ಲಿದೆ.