1. ಪೂರ್ಣ ವಿಷಯದ ಸಾರಾಂಶ ಮತ್ತು ಪರೀಕ್ಷಾ ವಿಶ್ಲೇಷಣೆ (Comprehensive Summary & Exam Analysis):
ಪ್ರಮುಖ ಪ್ರಚಲಿತ ಘಟನೆಗಳು (Core Current Affairs Summary):
- ರಾಜ್ಯ ಸರ್ಕಾರವು ಮೂರನೇ ಹಂತದಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚುವರಿಯಾಗಿ 40 ತಾಲ್ಲೂಕುಗಳನ್ನು ಬರಪೀಡಿತ ಎಂದು ಅಧಿಕೃತವಾಗಿ ಘೋಷಿಸಿದೆ / The Karnataka State Government officially declared an additional 40 taluks as drought-hit in its third phase.
- ಈ 40 ತಾಲ್ಲೂಕುಗಳ ಪೈಕಿ 24 ತಾಲ್ಲೂಕುಗಳಲ್ಲಿ ತೀವ್ರ ಬರ ಹಾಗೂ 16 ತಾಲ್ಲೂಕುಗಳಲ್ಲಿ ಸಾಧಾರಣ ಬರ ಪರಿಸ್ಥಿತಿ ಇದೆ ಎಂದು ವರ್ಗೀಕರಿಸಲಾಗಿದೆ / Among these 40 taluks, 24 taluks are categorized under severe drought and 16 taluks under moderate drought.
- ಹಿಂದೆ ಮೊದಲ ಹಂತದಲ್ಲಿ 101 ತಾಲ್ಲೂಕುಗಳು ಮತ್ತು ಎರಡನೇ ಹಂತದಲ್ಲಿ 76 ತಾಲ್ಲೂಕುಗಳನ್ನು ಬರಪೀಡಿತ ಪಟ್ಟಿಗೆ ಸೇರಿಸಲಾಗಿತ್ತು / Earlier, 101 taluks in the first phase and 76 taluks in the second phase were notified.
- ಇದರೊಂದಿಗೆ ರಾಜ್ಯದಲ್ಲಿ ಈ ಮುಂಗಾರು ಋತುವಿನಲ್ಲಿ ಬರಪೀಡಿತವೆಂದು ಘೋಷಿಸಲಾದ ಒಟ್ಟು ತಾಲ್ಲೂಕುಗಳ ಸಂಖ್ಯೆ 217ಕ್ಕೆ ಏರಿಕೆಯಾಗಿದೆ / With this addition, the total number of drought-hit taluks in Karnataka has reached 217.
- ಎಲ್ ನಿನೊ (El Nino) ವಿದ್ಯಮಾನದ ಪ್ರಭಾವದಿಂದಾಗಿ ಮುಂಗಾರು ಮಳೆಯ ಪ್ರಮಾಣ ಗಣನೀಯವಾಗಿ ಕಡಿಮೆಯಾಗಿ ಈ ಬರ ಪರಿಸ್ಥಿತಿ ನಿರ್ಮಾಣವಾಗಿದೆ / The severe reduction in southwest monsoon rainfall triggered by the El Nino phenomenon caused widespread agricultural drought.
- ಸಂಕಷ್ಟದಲ್ಲಿರುವ ರೈತರ ಉತ್ಪಾದನಾ ವೆಚ್ಚ ಕಡಿಮೆ ಮಾಡಲು ರಾಜ್ಯ ಸರ್ಕಾರ ಪ್ರತಿ ರೈತರಿಗೆ ತಲಾ Rs 2,500 ಆರ್ಥಿಕ ಪರಿಹಾರ ನೀಡುವುದಾಗಿ ಸದನದಲ್ಲಿ ಘೋಷಿಸಿದೆ / The state government announced an assistance of Rs 2,500 per affected farmer to help lower farm input costs.
ಸ್ಥಿರ ಸಾಮಾನ್ಯ ಜ್ಞಾನದ ಜೋಡಣೆ (Static GS Linkage):
- ಬರ ನಿರ್ವಹಣೆ ಕೈಪಿಡಿ (Manual for Drought Management): ಕೇಂದ್ರ ಕೃಷಿ ಸಚಿವಾಲಯ ಹೊರಡಿಸಿದ 2016ರ ಪರಿಷ್ಕೃತ ಕೈಪಿಡಿಯ ಪ್ರಕಾರ ಮಳೆ ಕೊರತೆ, ತೇವಾಂಶ ಸೂಚ್ಯಂಕ ಮತ್ತು ಬೆಳೆ ಹಾನಿ ಆಧಾರದಲ್ಲಿ ಬರ ಘೋಷಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ / Drought is assessed under the Union Agriculture Ministry’s revised Manual for Drought Management 2016.
- ವಿಪತ್ತು ನಿರ್ವಹಣಾ ಕಾಯ್ದೆ 2005 (Disaster Management Act 2005): ರಾಜ್ಯ ವಿಪತ್ತು ಸ್ಪಂದನಾ ನಿಧಿ (SDRF) ಮತ್ತು ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವಿಪತ್ತು ಸ್ಪಂದನಾ ನಿಧಿ (NDRF) ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಬರ ಪರಿಹಾರ ಅನುದಾನ ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಲಾಗುತ್ತದೆ / Relief funds are governed under Section 46 and 48 of the Disaster Management Act, 2005.
- ಭೂಗೋಳಶಾಸ್ತ್ರ ಮತ್ತು ಹವಾಮಾನ (Climatology): ಪೆಸಿಫಿಕ್ ಮಹಾಸಾಗರದಲ್ಲಿ ಸಮಭಾಜಕ ವೃತ್ತದ ನೀರಿನ ಉಷ್ಣಾಂಶ ಹೆಚ್ಚಳವಾಗುವುದನ್ನು ಎಲ್ ನಿನೊ (El Nino) ಎನ್ನಲಾಗಿದ್ದು, ಇದು ಭಾರತದ ಮುಂಗಾರು ಮಳೆಯನ್ನು ಕುಂಠಿತಗೊಳಿಸುತ್ತದೆ / El Nino refers to the warming of sea surface temperatures in the central and eastern tropical Pacific Ocean, weakening the Indian monsoon.
- ಕರ್ನಾಟಕ ಭೌಗೋಳಿಕತೆ (Karnataka Geography): ಕರ್ನಾಟಕವು ರಾಜಸ್ಥಾನದ ನಂತರ ಭಾರತದಲ್ಲೇ ಎರಡನೇ ಅತಿ ಹೆಚ್ಚು ಶುಷ್ಕ ಮತ್ತು ಬರಪೀಡಿತ ಭೂಪ್ರದೇಶವನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ರಾಜ್ಯವಾಗಿದೆ / Karnataka has the second-largest arid and drought-prone land area in India after Rajasthan.
ಪರೀಕ್ಷಾ ದೃಷ್ಟಿಕೋನದ ಮುಖ್ಯಾಂಶಗಳು (High-Yield Exam Highlights):
- ಮೂರನೇ ಹಂತದಲ್ಲಿ ಘೋಷಿತ ತಾಲ್ಲೂಕುಗಳು: 40 (24 ತೀವ್ರ, 16 ಸಾಧಾರಣ) / Taluks declared in Phase 3: 40.
- ರಾಜ್ಯದ ಒಟ್ಟು ಬರಪೀಡಿತ ತಾಲ್ಲೂಕುಗಳ ಸಂಖ್ಯೆ: 217 / Total declared drought-hit taluks: 217.
- ರೈತರಿಗೆ ಪ್ರಕಟಿಸಿದ ತಲಾ ಪರಿಹಾರ ಧನ: Rs 2,500 / Financial relief announced per farmer: Rs 2,500.
- ಬರ ನಿರ್ವಹಣೆಗೆ ಜವಾಬ್ದಾರಿಯುತ ನೋಡಲ್ ಇಲಾಖೆ: ಕಂದಾಯ ಇಲಾಖೆ (ವಿಪತ್ತು ನಿರ್ವಹಣೆ) / Nodal State department: Department of Revenue (Disaster Management).
2. ಈ ವಿಷಯಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಬಹುಆಯ್ಕೆ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳು (MCQs):
ಪ್ರಶ್ನೆ 1: ಇತ್ತೀಚೆಗೆ ಮೂರನೇ ಹಂತದಲ್ಲಿ ಕರ್ನಾಟಕ ಸರ್ಕಾರವು ಎಷ್ಟು ತಾಲ್ಲೂಕುಗಳನ್ನು ಬರಪೀಡಿತ ಎಂದು ಘೋಷಿಸಿದೆ? / Recently, how many taluks were declared drought-hit by the Karnataka government in the third phase?
A) 30 ತಾಲ್ಲೂಕುಗಳು / 30 taluks
B) 40 ತಾಲ್ಲೂಕುಗಳು / 40 taluks
C) 76 ತಾಲ್ಲೂಕುಗಳು / 76 taluks
D) 101 ತಾಲ್ಲೂಕುಗಳು / 101 taluks
ಉತ್ತರ: B / Answer: B
ವಿವರಣೆ (Explanation): ಕರ್ನಾಟಕ ಸರ್ಕಾರವು ಮೂರನೇ ಹಂತದಲ್ಲಿ 40 ತಾಲ್ಲೂಕುಗಳನ್ನು ಬರಪೀಡಿತವೆಂದು ಘೋಷಿಸಿದ್ದು, ಇದರಲ್ಲಿ 24 ತೀವ್ರ ಮತ್ತು 16 ಸಾಧಾರಣ ಬರಪೀಡಿತ ತಾಲ್ಲೂಕುಗಳಾಗಿವೆ / The government notified 40 taluks in the third phase, including 24 severe and 16 moderate drought taluks.
ಪ್ರಶ್ನೆ 2: ಮೂರನೇ ಹಂತದ ಸೇರ್ಪಡೆಯ ನಂತರ ಕರ್ನಾಟಕದಲ್ಲಿ ಒಟ್ಟು ಬರಪೀಡಿತ ತಾಲ್ಲೂಕುಗಳ ಸಂಖ್ಯೆ ಎಷ್ಟಕ್ಕೆ ತಲುಪಿದೆ? / After the third phase notification, what is the total number of drought-hit taluks in Karnataka?
A) 177 ತಾಲ್ಲೂಕುಗಳು / 177 taluks
B) 195 ತಾಲ್ಲೂಕುಗಳು / 195 taluks
C) 217 ತಾಲ್ಲೂಕುಗಳು / 217 taluks
D) 236 ತಾಲ್ಲೂಕುಗಳು / 236 taluks
ಉತ್ತರ: C / Answer: C
ವಿವರಣೆ (Explanation): ಮೊದಲ ಹಂತದಲ್ಲಿ 101, ಎರಡನೇ ಹಂತದಲ್ಲಿ 76 ಹಾಗೂ ಮೂರನೇ ಹಂತದಲ್ಲಿ 40 ತಾಲ್ಲೂಕುಗಳು ಸೇರಿ ಒಟ್ಟು 217 ತಾಲ್ಲೂಕುಗಳು ಬರಪೀಡಿತವಾಗಿವೆ / Taking 101 from Phase 1, 76 from Phase 2, and 40 from Phase 3, the cumulative tally reached 217 taluks.
ಪ್ರಶ್ನೆ 3: ಬರಪೀಡಿತ ಪ್ರದೇಶದ ಪ್ರತಿ ರೈತನ ಕೃಷಿ ಉತ್ಪಾದನಾ ವೆಚ್ಚ ಕಡಿಮೆ ಮಾಡಲು ರಾಜ್ಯ ಸರ್ಕಾರ ಘೋಷಿಸಿದ ಆರ್ಥಿಕ ನೆರವು ಎಷ್ಟು? / What is the financial assistance announced by the state government per farmer to reduce input costs?
A) Rs 1,000
B) Rs 2,000
C) Rs 2,500
D) Rs 5,000
ಉತ್ತರ: C / Answer: C
ವಿವರಣೆ (Explanation): ರಾಜ್ಯ ಸರ್ಕಾರವು ಸಂಕಷ್ಟದಲ್ಲಿರುವ ರೈತರಿಗೆ ಕೃಷಿ ಉತ್ಪಾದನಾ ವೆಚ್ಚ ತಗ್ಗಿಸಲು ತಲಾ Rs 2,500 ಆರ್ಥಿಕ ನೆರವು ನೀಡುವುದಾಗಿ ಸದನದಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಟಿಸಿದೆ / The state government announced an assistance of Rs 2,500 per farmer.
ಪ್ರಶ್ನೆ 4: ಕೆಳಗಿನ ಹೇಳಿಕೆಗಳನ್ನು ಪರಿಗಣಿಸಿ / Consider the following statements:
1. ಭಾರತದಲ್ಲಿ ರಾಜಸ್ಥಾನದ ನಂತರ ಎರಡನೇ ಅತಿ ದೊಡ್ಡ ಶುಷ್ಕ ವಲಯವನ್ನು ಕರ್ನಾಟಕ ಹೊಂದಿದೆ / Karnataka has the second largest arid zone in India after Rajasthan.
2. ಎಲ್ ನಿನೊ ವಿದ್ಯಮಾನವು ಪೆಸಿಫಿಕ್ ಸಾಗರದ ಸಮಭಾಜಕ ವಲಯದ ಮೇಲ್ಮೈ ನೀರು ಅಸಹಜವಾಗಿ ತಣ್ಣಗಾಗುವುದನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ / El Nino indicates abnormal cooling of sea surface waters in equatorial Pacific.
ಯಾವ ಹೇಳಿಕೆಯು ಸರಿಯಾಗಿದೆ? / Which statement is correct?
A) 1 ಮಾತ್ರ / 1 only
B) 2 ಮಾತ್ರ / 2 only
C) 1 ಮತ್ತು 2 ಎರಡೂ / Both 1 and 2
D) ಯಾವುದೂ ಅಲ್ಲ / Neither 1 nor 2
ಉತ್ತರ: A / Answer: A
ವಿವರಣೆ (Explanation): ಹೇಳಿಕೆ 1 ಸರಿ. ಆದರೆ ಹೇಳಿಕೆ 2 ತಪ್ಪಾಗಿದೆ ಏಕೆಂದರೆ ಎಲ್ ನಿನೊ ಎಂದರೆ ಪೆಸಿಫಿಕ್ ಸಾಗರದ ಉಷ್ಣಾಂಶ ಅಸಹಜವಾಗಿ ಹೆಚ್ಚಾಗುವುದು (ಬಿಸಿಯಾಗುವುದು); ತಣ್ಣಗಾಗುವುದನ್ನು ಲಾ ನಿನಾ (La Nina) ಎನ್ನಲಾಗುತ್ತದೆ / Statement 1 is correct. Statement 2 is incorrect as El Nino is the abnormal warming of waters, whereas cooling is La Nina.
ಪ್ರಶ್ನೆ 5: ಭಾರತದಲ್ಲಿ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವಿಪತ್ತು ನಿರ್ವಹಣಾ ಕಾಯ್ದೆಯನ್ನು ಯಾವ ವರ್ಷದಲ್ಲಿ ಜಾರಿಗೆ ತರಲಾಯಿತು? / In which year was the Disaster Management Act enacted in India?
A) 2001
B) 2005
C) 2010
D) 2015
ಉತ್ತರ: B / Answer: B
ವಿವರಣೆ (Explanation): ಭಾರತೀಯ ಸಂಸತ್ತು Disaster Management Act, 2005 ಅನ್ನು 2005ರ ಡಿಸೆಂಬರ್ನಲ್ಲಿ ಅಂಗೀಕರಿಸಿತು, ಇದರ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ NDMA ಮತ್ತು SDRF/NDRF ರಚನೆಗೊಂಡಿವೆ / The Disaster Management Act was enacted in 2005.
ಪ್ರಶ್ನೆ 6: ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರದ ಬರ ನಿರ್ವಹಣಾ ಕೈಪಿಡಿಯ (Manual for Drought Management) ಇತ್ತೀಚಿನ ಸಮಗ್ರ ಮಾರ್ಗಸೂಚಿಗಳು ಯಾವ ವರ್ಷ ಪ್ರಕಟಗೊಂಡವು? / In which year was the revised Manual for Drought Management published by the Union Government?
A) 2009
B) 2014
C) 2016
D) 2020
ಉತ್ತರ: C / Answer: C
ವಿವರಣೆ (Explanation): ಕೇಂದ್ರ ಕೃಷಿ ಮತ್ತು ರೈತರ ಕಲ್ಯಾಣ ಸಚಿವಾಲಯವು 2016 ರಲ್ಲಿ ಪರಿಷ್ಕೃತ ಬರ ನಿರ್ವಹಣಾ ಕೈಪಿಡಿಯನ್ನು (Manual for Drought Management 2016) ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಿತು / The Ministry of Agriculture published the updated manual in 2016.
ಪ್ರಶ್ನೆ 7: ರಾಜ್ಯ ವಿಪತ್ತು ಸ್ಪಂದನಾ ನಿಧಿಗೆ (SDRF) ಸಾಮಾನ್ಯ ವರ್ಗದ ರಾಜ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಕೇಂದ್ರ ಮತ್ತು ರಾಜ್ಯ ಸರ್ಕಾರದ ಪಾಲುದಾರಿಕೆಯ ಅನುಪಾತ ಎಷ್ಟು? / What is the standard funding ratio between Centre and General Category States for SDRF?
A) 50:50
B) 60:40
C) 75:25
D) 90:10
ಉತ್ತರ: C / Answer: C
ವಿವರಣೆ (Explanation): ಸಾಮಾನ್ಯ ರಾಜ್ಯಗಳಿಗೆ SDRF ನಲ್ಲಿ ಕೇಂದ್ರದ ಪಾಲು 75 percent ಮತ್ತು ರಾಜ್ಯದ ಪಾಲು 25 percent ಇರುತ್ತದೆ (ಈಶಾನ್ಯ ಮತ್ತು ಹಿಮಾಲಯನ್ ರಾಜ್ಯಗಳಿಗೆ 90:10) / For general category states, SDRF is financed in a 75:25 ratio between Centre and State.
ಪ್ರಶ್ನೆ 8: ಬರ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯ ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಮೌಲ್ಯಮಾಪನದಲ್ಲಿ ಬಳಸಲಾಗುವ ಪ್ರಮುಖ ಸೂಚ್ಯಂಕಗಳಲ್ಲಿ ಕೆಳಗಿನ ಯಾವುದು ಸೇರಿದೆ? / Which of the following indices is used in the scientific assessment of drought?
1. ಮಳೆ ವಿಚಲನ (Rainfall Deviation)
2. ಪ್ರಮಾಣಿತ ಮಳೆ ಸೂಚ್ಯಂಕ (Standardized Precipitation Index - SPI)
3. ಸಾಮಾನ್ಯೀಕರಿಸಿದ ವ್ಯತ್ಯಾಸ ಸಸ್ಯವರ್ಗ ಸೂಚ್ಯಂಕ (NDVI)
ಸರಿಯಾದ ಸಂಕೇತವನ್ನು ಆಯ್ಕೆಮಾಡಿ: / Select the correct code:
A) 1 ಮತ್ತು 2 ಮಾತ್ರ / 1 and 2 only
B) 2 ಮತ್ತು 3 ಮಾತ್ರ / 2 and 3 only
C) 1 ಮತ್ತು 3 ಮಾತ್ರ / 1 and 3 only
D) 1, 2 ಮತ್ತು 3 / 1, 2 and 3
ಉತ್ತರ: D / Answer: D
ವಿವರಣೆ (Explanation): ಬರ ಘೋಷಣೆಗಾಗಿ Rainfall Deviation, SPI ಹಾಗೂ ಉಪಗ್ರಹ ಆಧಾರಿತ NDVI (ಸಸ್ಯವರ್ಗ ಸೂಚ್ಯಂಕ) ಗಳನ್ನು ಪ್ರಮುಖ ಮಾನದಂಡಗಳಾಗಿ ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ / All three parameters are core triggers in the Drought Management Manual.
ಪ್ರಶ್ನೆ 9: ಕೆಳಗಿನ ಜೋಡಿಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿಸಿ ಬರೆಯಿರಿ / Match the following lists:
| ಪಟ್ಟಿ I (ವಿದ್ಯಮಾನ / ಸಂಸ್ಥೆ) | ಪಟ್ಟಿ II (ವಿವರಣೆ) |
| 1. ಎಲ್ ನಿನೊ (El Nino) | A. ಪೆಸಿಫಿಕ್ ಮೇಲ್ಮೈ ನೀರಿನ ಅಸಹಜ ತಂಪಾಗುವಿಕೆ |
| 2. ಲಾ ನಿನಾ (La Nina) | B. ಪೆಸಿಫಿಕ್ ಮೇಲ್ಮೈ ನೀರಿನ ಅಸಹಜ ಬಿಸಿಯಾಗುವಿಕೆ |
| 3. KSNDMC | C. ಕರ್ನಾಟಕ ರಾಜ್ಯ ನೈಸರ್ಗಿಕ ವಿಕೋಪ ಉಸ್ತುವಾರಿ ಕೇಂದ್ರ |
ಸರಿಯಾದ ಹೊಂದಾಣಿಕೆಯನ್ನು ಆಯ್ಕೆಮಾಡಿ: / Select the correct match:
A) 1-A, 2-B, 3-C
B) 1-B, 2-A, 3-C
C) 1-C, 2-A, 3-B
D) 1-B, 2-C, 3-A
ಉತ್ತರ: B / Answer: B
ವಿವರಣೆ (Explanation): ಎಲ್ ನಿನೊ ಎಂದರೆ ಸಮುದ್ರದ ಉಷ್ಣಾಂಶ ಹೆಚ್ಚಳ (1-B), ಲಾ ನಿನಾ ಎಂದರೆ ಉಷ್ಣಾಂಶ ಇಳಿಕೆ (2-A), ಮತ್ತು KSNDMC ಯು ಕರ್ನಾಟಕ ರಾಜ್ಯ ನೈಸರ್ಗಿಕ ವಿಕೋಪ ಉಸ್ತುವಾರಿ ಕೇಂದ್ರವಾಗಿದೆ (3-C) / 1 matches B, 2 matches A, and 3 matches C.
ಪ್ರಶ್ನೆ 10: ಕರ್ನಾಟಕದಲ್ಲಿ ವಿಪತ್ತು ನಿರ್ವಹಣಾ ಪ್ರಾಧಿಕಾರದ (SDMA) ಅಧ್ಯಕ್ಷತೆಯನ್ನು ಯಾರು ವಹಿಸುತ್ತಾರೆ? / Who heads the State Disaster Management Authority (SDMA) in Karnataka?
A) ರಾಜ್ಯಪಾಲರು / The Governor
B) ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿಗಳು / The Chief Minister
C) ಕಂದಾಯ ಸಚಿವರು / The Revenue Minister
D) ಮುಖ್ಯ ಕಾರ್ಯದರ್ಶಿಗಳು / The Chief Secretary
ಉತ್ತರ: B / Answer: B
ವಿವರಣೆ (Explanation): ವಿಪತ್ತು ನಿರ್ವಹಣಾ ಕಾಯ್ದೆ 2005 ರ ಕಲಂ 14ರ ಅನ್ವಯ ರಾಜ್ಯ ವಿಪತ್ತು ನಿರ್ವಹಣಾ ಪ್ರಾಧಿಕಾರದ (SDMA) ಪದನಿಮಿತ್ತ ಅಧ್ಯಕ್ಷರಾಗಿ ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿಗಳು (Chief Minister) ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತಾರೆ / Under DMA 2005, the Chief Minister is the ex-officio Chairperson of the State Disaster Management Authority.