ಮೂಲಸೌಕರ್ಯ ಹೂಡಿಕೆ ಟ್ರಸ್ಟ್‌ಗಳು (InvITs)

ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಇನ್ವಿಟ್ (Infrastructure Investment Trust - InvIT) ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯು ಗಣನೀಯ ಬೆಳವಣಿಗೆ ಕಾಣುತ್ತಿದ್ದು, ಪ್ರಸ್ತುತ ದೇಶದ ಇನ್ವಿಟ್ ವಲಯವು ಅಂದಾಜು ₹17.3 ಲಕ್ಷ ಕೋಟಿ ಮೌಲ್ಯದ 360 ಆಸ್ತಿಗಳನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತಿದೆ.

ಷೇರುಪೇಟೆ ನೋಂದಾಯಿತ ಇನ್ವಿಟ್‌ಗಳು ಹೂಡಿಕೆದಾರರಿಗೆ ಇದುವರೆಗೆ ₹97 ಸಾವಿರ ಕೋಟಿಗೂ ಅಧಿಕ ಆದಾಯ ವಿತರಣೆ ಮಾಡಿವೆ. ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ನಗದೀಕರಣ ಯೋಜನೆಯ (NMP) ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ 2030ರ ವೇಳೆಗೆ ಇನ್ವಿಟ್‌ಗಳ ಆಸ್ತಿ ಮೌಲ್ಯವು ₹21 ಲಕ್ಷ ಕೋಟಿಗೆ ತಲುಪುವ ಅಂದಾಜಿದೆ.

ಇನ್ವಿಟ್‌ಗಳು ಮ್ಯೂಚುವಲ್ ಫಂಡ್‌ಗಳ ಮಾದರಿಯಲ್ಲಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತಿದ್ದು, ಸಣ್ಣ ಹೂಡಿಕೆದಾರರಿಂದ ಬಂಡವಾಳ ಸಂಗ್ರಹಿಸಿ ಮೂಲಸೌಕರ್ಯ ಯೋಜನೆಗಳಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿಸುತ್ತವೆ.

ಬಹುಆಯ್ಕೆ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳು (MCQs)

1. ಪ್ರಶ್ನೆ: ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಮೂಲಸೌಕರ್ಯ ಹೂಡಿಕೆ ಟ್ರಸ್ಟ್‌ಗಳನ್ನು (InvITs) ನಿಯಂತ್ರಿಸುವ ಪ್ರಾಧಿಕಾರ ಯಾವುದು?
   A) RBI
   B) SEBI
   C) ನೀತಿ ಆಯೋಗ
   D) NHAI
   ಉತ್ತರ: B
   ವಿವರಣೆ: ಸೆಬಿ (SEBI) ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಇನ್ವಿಟ್‌ಗಳನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸುತ್ತದೆ.
2. ಪ್ರಶ್ನೆ: ಇನ್ವಿಟ್‌ಗಳು ತಮ್ಮ ನಿವ್ವಳ ನಗದು ಹರಿವಿನ (NDCF) ಕನಿಷ್ಠ ಎಷ್ಟು ಶೇಕಡಾವಾರು ಮೊತ್ತವನ್ನು ಹೂಡಿಕೆದಾರರಿಗೆ ವಿತರಿಸುವುದು ಕಡ್ಡಾಯ?
   A) ಶೇ 50
   B) ಶೇ 75
   C) ಶೇ 90
   D) ಶೇ 100
   ಉತ್ತರ: C
   ವಿವರಣೆ: ಕನಿಷ್ಠ ಶೇ 90 ರಷ್ಟು ಮೊತ್ತವನ್ನು ಯೂನಿಟ್‌ದಾರರಿಗೆ ವಿತರಿಸುವುದು ಕಡ್ಡಾಯ.
3. ಪ್ರಶ್ನೆ: ಇನ್ವಿಟ್‌ನ ಪೋರ್ಟ್‌ಫೋಲಿಯೊ ಹೂಡಿಕೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ಯಾವ ನಿಯಮ ಸರಿಯಾಗಿದೆ?
   A) ಕನಿಷ್ಠ ಶೇ 80 ರಷ್ಟು ವರಮಾನ ತರುವ ಪೂರ್ಣಗೊಂಡ ಆಸ್ತಿಗಳಲ್ಲಿರಬೇಕು
   B) ಕನಿಷ್ಠ ಶೇ 50 ಆರಂಭಿಕ ಹಂತದಲ್ಲಿರಬೇಕು
   C) ಗರಿಷ್ಠ 10% ಮಾತ್ರ ಸಾಲ ಪಡೆಯಬಹುದು
   D) ಷೇರುಪೇಟೆಯಲ್ಲಿ ವ್ಯಾಪಾರ ಮಾಡುವಂತಿಲ್ಲ
   ಉತ್ತರ: A
   ವಿವರಣೆ: ಕನಿಷ್ಠ 80% ಹಣವನ್ನು ವಾಣಿಜ್ಯಿಕವಾಗಿ ಸಕ್ರಿಯವಿರುವ ಆಸ್ತಿಗಳಲ್ಲಿ ಹೂಡಿಕೆ ಮಾಡಿರಬೇಕು.
4. ಪ್ರಶ್ನೆ: ಇನ್ವಿಟ್‌ಗಳಲ್ಲಿ ಒಟ್ಟು ಸಾಲದ ಪ್ರಮಾಣ ಶೇ 49 ಮೀರಿದರೆ ಕಡ್ಡಾಯವಾಗಿ ಯಾವ ರೇಟಿಂಗ್ ಹೊಂದಿರಬೇಕು?
   A) BBB ರೇಟಿಂಗ್
   B) AAA ರೇಟಿಂಗ್
   C) A+ ರೇಟಿಂಗ್
   D) ಯಾವುದೇ ರೇಟಿಂಗ್ ಅಗತ್ಯವಿಲ್ಲ
   ಉತ್ತರ: B
   ವಿವರಣೆ: ಸಾಲ ಶೇ 49 ಮೀರಿದರೆ ಕಡ್ಡಾಯವಾಗಿ AAA ಕ್ರೆಡಿಟ್ ರೇಟಿಂಗ್ ಇರಬೇಕು.
5. ಪ್ರಶ್ನೆ: ಇನ್ವಿಟ್ ರಚನೆಯಲ್ಲಿ ಆಸ್ತಿಗಳನ್ನು ಹೂಡಿಕೆದಾರರ ಹಿತಾಸಕ್ತಿಗಾಗಿ ಕಾನೂನುಬದ್ಧವಾಗಿ ಹಿಡಿದಿಟ್ಟುಕೊಳ್ಳುವವರು ಯಾರು?
   A) ಪ್ರವರ್ತಕ (Sponsor)
   B) ಟ್ರಸ್ಟಿ (Trustee)
   C) ಹೂಡಿಕೆ ವ್ಯವಸ್ಥಾಪಕ
   D) ಯೋಜನಾ ವ್ಯವಸ್ಥಾಪಕ
   ಉತ್ತರ: B
   ವಿವರಣೆ: ಟ್ರಸ್ಟಿ ಆಸ್ತಿಗಳನ್ನು ಹೂಡಿಕೆದಾರರ ಪರವಾಗಿ ಸುಪರ್ದಿಯಲ್ಲಿ ಇಟ್ಟುಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ.
6. ಪ್ರಶ್ನೆ: ಸೆಬಿ (SEBI) ಶಾಸನಬದ್ಧ ಸಂಸ್ಥೆಯಾಗಿ ಯಾವ ವರ್ಷದಲ್ಲಿ ಅಸ್ತಿತ್ವಕ್ಕೆ ಬಂದಿತು?
   A) 1988
   B) 1992
   C) 1995
   D) 2000
   ಉತ್ತರ: B
   ವಿವರಣೆ: SEBI ಕಾಯ್ದೆ 1992 ರ ಮೂಲಕ ಶಾಸನಬದ್ಧ ಸ್ಥಾನಮಾನ ಪಡೆಯಿತು.
7. ಪ್ರಶ್ನೆ: ಇನ್ವಿಟ್‌ಗಳ ಯೂನಿಟ್‌ಗಳನ್ನು ಹೂಡಿಕೆದಾರರು ಯಾವುದರ ಮೂಲಕ ಖರೀದಿಸಬಹುದು?
   A) ಕೇವಲ ನಗದು ಮೂಲಕ
   B) ಡಿಮ್ಯಾಟ್ ಖಾತೆ ಮತ್ತು ಷೇರುಪೇಟೆ ಮೂಲಕ
   C) ಬ್ಯಾಂಕ್ ಫಿಕ್ಸೆಡ್ ಡೆಪಾಸಿಟ್ ಮೂಲಕ
   D) ಅಂಚೆ ಕಚೇರಿ ಮೂಲಕ
   ಉತ್ತರ: B
   ವಿವರಣೆ: ಡಿಮ್ಯಾಟ್ ಖಾತೆ ಬಳಸಿ ಷೇರುಪೇಟೆಯ ಮೂಲಕ ಖರೀದಿಸಬಹುದು.
8. ಪ್ರಶ್ನೆ: ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ನಗದೀಕರಣ ಪೈಪ್‌ಲೈನ್ (NMP) ನ ಪ್ರಮುಖ ಉದ್ದೇಶವೇನು?
   A) ಸಂಸ್ಥೆಗಳನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣ ಖಾಸಗೀಕರಣ ಮಾಡುವುದು
   B) ಬ್ರೌನ್‌ಫೀಲ್ಡ್ ಮೂಲಸೌಕರ್ಯ ಆಸ್ತಿಗಳಿಂದ ಬಂಡವಾಳ ಸೃಜಿಸುವುದು
   C) ಕೃಷಿ ಭೂಮಿಯನ್ನು ರಿಯಲ್ ಎಸ್ಟೇಟ್ ಮಾಡುವುದು
   D) ವಿದೇಶಿ ಹೂಡಿಕೆ ನಿಷೇಧಿಸುವುದು
   ಉತ್ತರ: B
   ವಿವರಣೆ: ಬಳಕೆಯಲ್ಲಿರುವ ಬ್ರೌನ್‌ಫೀಲ್ಡ್ ಮೂಲಸೌಕರ್ಯಗಳಿಂದ ಬಂಡವಾಳ ಕ್ರೋಡೀಕರಿಸುವುದು.
9. ಪ್ರಶ್ನೆ: ಇನ್ವಿಟ್‌ಗಳು ಮತ್ತು ರೀಟ್‌ಗಳ (REITs) ನಡುವಿನ ಪ್ರಮುಖ ವ್ಯತ್ಯಾಸವೇನು?
   A) ಇನ್ವಿಟ್ ಕೇವಲ ಬ್ಯಾಂಕ್‌ನಲ್ಲಿ ಹೂಡಿಕೆ ಮಾಡುತ್ತದೆ
   B) ಇನ್ವಿಟ್ ಮೂಲಸೌಕರ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಹೂಡಿಕೆ ಮಾಡಿದರೆ, ರೀಟ್‌ಗಳು ವಾಣಿಜ್ಯ ರಿಯಲ್ ಎಸ್ಟೇಟ್‌ನಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿಸುತ್ತವೆ
   C) ಇನ್ವಿಟ್‌ಗಳಿಗೆ ಸೆಬಿ ನಿಯಮ ಅನ್ವಯಿಸುವುದಿಲ್ಲ
   D) ರೀಟ್‌ಗಳು ಲಾಭಾಂಶ ವಿತರಿಸುವುದಿಲ್ಲ
   ಉತ್ತರ: B
   ವಿವರಣೆ: ಇನ್ವಿಟ್‌ಗಳು ಮೂಲಸೌಕರ್ಯ ಮತ್ತು ರೀಟ್‌ಗಳು ವಾಣಿಜ್ಯ ರಿಯಲ್ ಎಸ್ಟೇಟ್ ಕೇಂದ್ರೀಕೃತವಾಗಿವೆ.
10. ಪ್ರಶ್ನೆ: ಇನ್ವಿಟ್‌ಗಳಲ್ಲಿ ಹೂಡಿಕೆದಾರರು ಪಡೆಯುವ ಆದಾಯವು ಯಾವ ರೂಪದಲ್ಲಿರುತ್ತದೆ?
    A) ಲಾಭಾಂಶ (Dividend)
    B) ಬಡ್ಡಿ (Interest)
    C) ಬಂಡವಾಳದ ಮರುಪಾವತಿ (Return of Capital)
    D) ಮೇಲಿನ ಎಲ್ಲವೂ
    ಉತ್ತರ: D
    ವಿವರಣೆ: ಇನ್ವಿಟ್‌ಗಳು ಈ ಎಲ್ಲಾ ರೂಪಗಳಲ್ಲಿ ಸಂಯುಕ್ತ ಆದಾಯ ವಿತರಿಸುತ್ತವೆ.

Key points for exams

• ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಇನ್ವಿಟ್‌ಗಳನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸುವ ಸಂಸ್ಥೆ ಸೆಬಿ (SEBI).
• ಇನ್ವಿಟ್‌ಗಳು ತಮ್ಮ ನಿವ್ವಳ ನಗದು ಹರಿವಿನ (NDCF) ಕನಿಷ್ಠ ಶೇ 90 ರಷ್ಟನ್ನು ಹೂಡಿಕೆದಾರರಿಗೆ ವಿತರಿಸುವುದು ಕಡ್ಡಾಯ.
• ಒಟ್ಟು ಪೋರ್ಟ್‌ಫೋಲಿಯೊ ಮೌಲ್ಯದ ಕನಿಷ್ಠ ಶೇ 80 ರಷ್ಟು ವರಮಾನ ತರುವ ಪೂರ್ಣಗೊಂಡ ಆಸ್ತಿಗಳಲ್ಲಿರಬೇಕು.
• ಸಾಲದ ಪ್ರಮಾಣವು ಶೇ 49 ಮೀರಿದರೆ ಕಡ್ಡಾಯವಾಗಿ AAA ಕ್ರೆಡಿಟ್ ರೇಟಿಂಗ್ ಹೊಂದಿರಬೇಕು.
• ಸೆಬಿ ಕಾಯ್ದೆ 1992 ರ ಮೂಲಕ ಸೆಬಿಗೆ ಶಾಸನಬದ್ಧ ಸ್ಥಾನಮಾನ ನೀಡಲಾಯಿತು.