ಕೈಗಾರಿಕಾ ಉತ್ಪಾದನಾ ಸೂಚ್ಯಂಕ (IIP) ಶೇ 6.7ಕ್ಕೆ ಇಳಿಕೆ: ಎನ್‌ಎಸ್‌ಒ ವರದಿ | India IIP Drops to 6.7 Percent

1. ಪೂರ್ಣ ವಿಷಯದ ಸಾರಾಂಶ ಮತ್ತು ಪರೀಕ್ಷಾ ವಿಶ್ಲೇಷಣೆ (Comprehensive Summary & Exam Analysis):

ಪ್ರಮುಖ ಪ್ರಚಲಿತ ಘಟನೆಗಳು (Core Current Affairs Summary):

• ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸಾಂಖ್ಯಿಕ ಕಚೇರಿಯ (NSO) ತಾಜಾ ವರದಿಯ ಪ್ರಕಾರ ಭಾರತದ ಕೈಗಾರಿಕಾ ಉತ್ಪಾದನಾ ಸೂಚ್ಯಂಕವು (IIP) ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ ತಿಂಗಳಿನಲ್ಲಿ ಶೇಕಡಾ 6.7ಕ್ಕೆ ಇಳಿಕೆಯಾಗಿದೆ (ಆಗಸ್ಟ್‌ನಲ್ಲಿ ಶೇ 8ರಷ್ಟಿತ್ತು). / India’s Index of Industrial Production (IIP) growth eased to 6.7 percent in September, down from 8 percent recorded in August.
• ತಯಾರಿಕಾ (Manufacturing) ವಲಯದ ಬೆಳವಣಿಗೆಯು ಕಳೆದ ವರ್ಷದ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್‌ನ ಶೇ 8.6 ರಿಂದ ಈ ಬಾರಿ ಶೇ 7.6ಕ್ಕೆ ಇಳಿದಿರುವುದು ಈ ಮಂದಗತಿಗೆ ಪ್ರಮುಖ ಕಾರಣವಾಗಿದೆ. / The moderation was driven by the manufacturing sector, which slowed to 7.6 percent compared to 8.6 percent in the previous year.
• ಇನ್ನೊಂದೆಡೆ ವಿದ್ಯುತ್ ಮತ್ತು ಅನಿಲ ಉತ್ಪಾದನೆಯು ಶೇಕಡಾ 11.2ರಷ್ಟು ಸದೃಢ ಬೆಳವಣಿಗೆಯನ್ನು ದಾಖಲಿಸಿದೆ. / On the positive side, the electricity and utility output posted resilient growth of 11.2 percent.
• ಪ್ರಸಕ್ತ ಆರ್ಥಿಕ ವರ್ಷದ ಮೊದಲಾರ್ಧದಲ್ಲಿ (ಏಪ್ರಿಲ್‌ನಿಂದ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ ಅವಧಿ) ಒಟ್ಟಾರೆ IIP ಬೆಳವಣಿಗೆಯು ಶೇಕಡಾ 6.8ರಷ್ಟಾಗಿದೆ ಎಂದು ಎನ್‌ಎಸ್‌ಒ ದೃಢಪಡಿಸಿದೆ. / For the first half of the financial year (April-September), cumulative IIP expansion stood at 6.8 percent.

ಸ್ಥಿರ ಸಾಮಾನ್ಯ ಜ್ಞಾನದ ಜೋಡಣೆ (Static GS Linkage):

• ಐಐಪಿ (IIP): ಆರ್ಥಿಕತೆಯ ವಿವಿಧ ಕೈಗಾರಿಕಾ ವಲಯಗಳ ಉತ್ಪಾದನಾ ಪ್ರಮಾಣದ ಬೆಳವಣಿಗೆಯನ್ನು ಮಾಪನ ಮಾಡುವ ಪ್ರಮುಖ ಸಂಯೋಜಿತ ಸೂಚ್ಯಂಕವಾಗಿದೆ. / IIP measures the growth volume of diverse industrial products over a given reference period.
• ಐಐಪಿಯ ಮೂರು ಪ್ರಮುಖ ವಲಯಗಳು: ಗಣಿಗಾರಿಕೆ (Mining - 14.37%), ತಯಾರಿಕೆ (Manufacturing - 77.63%), ಮತ್ತು ವಿದ್ಯುತ್ (Electricity - 7.99%). / The three broad sectors of IIP by weightage are Manufacturing (77.63%), Mining (14.37%), and Electricity (7.99%).
• 8 ಪ್ರಮುಖ ಮೂಲಸೌಕರ್ಯ ಕೈಗಾರಿಕೆಗಳು (Core Industries): ಕಲ್ಲಿದ್ದಲು, ಕಚ್ಚಾ ತೈಲ, ನೈಸರ್ಗಿಕ ಅನಿಲ, ರಿಫೈನರಿ ಉತ್ಪನ್ನಗಳು, ರಸಗೊಬ್ಬರ, ಉಕ್ಕು, ಸಿಮೆಂಟ್ ಮತ್ತು ವಿದ್ಯುತ್ — ಇವು IIP ಯ ಒಟ್ಟು ತೂಕದಲ್ಲಿ ಶೇಕಡಾ 40.27ರಷ್ಟನ್ನು ಹೊಂದಿವೆ. / The Eight Core Industries constitute 40.27% of the total weight in the IIP basket.
• ಮೂಲ ವರ್ಷ (Base Year): IIP ಸರಣಿಯ ಪ್ರಸ್ತುತ ಮೂಲ ವರ್ಷ 2011-12 ಆಗಿದೆ. / The current base year for the IIP series is 2011-12.

ಪರೀಕ್ಷಾ ದೃಷ್ಟಿಕೋನದ ಮುಖ್ಯಾಂಶಗಳು (High-Yield Exam Highlights):

• IIP ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡುವ ನೋಡಲ್ ಸಂಸ್ಥೆ: ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸಾಂಖ್ಯಿಕ ಕಚೇರಿ (NSO). / Nodal Agency: National Statistical Office (NSO).
• ಸಚಿವಾಲಯ: ಸಾಂಖ್ಯಿಕ ಮತ್ತು ಕಾರ್ಯಕ್ರಮ ಅನುಷ್ಠಾನ ಸಚಿವಾಲಯ (MoSPI). / Ministry: MoSPI.
• 8 ಕೋರ್ ವಲಯಗಳಲ್ಲಿ ಅತಿ ಹೆಚ್ಚು ತೂಕ ಹೊಂದಿರುವ ಕೈಗಾರಿಕೆ: ಪೆಟ್ರೋಲಿಯಂ ರಿಫೈನರಿ ಉತ್ಪನ್ನಗಳು (28.04%). / Highest weight among Core Industries: Refinery Products (28.04%).
• 8 ಕೋರ್ ವಲಯಗಳಲ್ಲಿ ಅತಿ ಕಡಿಮೆ ತೂಕ ಹೊಂದಿರುವ ಕೈಗಾರಿಕೆ: ರಸಗೊಬ್ಬರ (Fertilizers - 2.63%). / Lowest weight among Core Industries: Fertilizers (2.63%).

2. ಈ ವಿಷಯಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಬಹುಆಯ್ಕೆ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳು (MCQs):

ಪ್ರಶ್ನೆ 1: ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಕೈಗಾರಿಕಾ ಉತ್ಪಾದನಾ ಸೂಚ್ಯಂಕದ (IIP) ಮಾಸಿಕ ದತ್ತಾಂಶವನ್ನು ಸಂಗ್ರಹಿಸಿ ಪ್ರಕಟಿಸುವ ಸಂಸ್ಥೆ ಯಾವುದು? / Which agency compiles and publishes the monthly Index of Industrial Production (IIP) in India?

A) ನೀತಿ ಆಯೋಗ / NITI Aayog
B) ಭಾರತೀಯ ರಿಸರ್ವ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ (RBI)
C) ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸಾಂಖ್ಯಿಕ ಕಚೇರಿ (NSO)
D) ಆರ್ಥಿಕ ವ್ಯವಹಾರಗಳ ಇಲಾಖೆ / DEA

ಉತ್ತರ: C / Answer: C

ವಿವರಣೆ (Explanation): MoSPI ಸಚಿವಾಲಯದ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯಲ್ಲಿರುವ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸಾಂಖ್ಯಿಕ ಕಚೇರಿ (NSO) ಐಐಪಿ ಅಂಕಿ-ಅಂಶಗಳನ್ನು ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡುತ್ತದೆ. NSO compiles and releases IIP.

ಪ್ರಶ್ನೆ 2: ಪ್ರಸ್ತುತ ಕೈಗಾರಿಕಾ ಉತ್ಪಾದನಾ ಸೂಚ್ಯಂಕದ (IIP) ಲೆಕ್ಕಾಚಾರಕ್ಕೆ ಬಳಸಲಾಗುವ ಆಧಾರ ವರ್ಷ (Base Year) ಯಾವುದು? / What is the current base year used for calculating the Index of Industrial Production (IIP)?

A) 2004-05
B) 2011-12
C) 2015-16
D) 2018-19

ಉತ್ತರ: B / Answer: B

ವಿವರಣೆ (Explanation): IIP ಸರಣಿಯ ಪ್ರಸ್ತುತ ಮೂಲ ವರ್ಷ 2011-12 ಆಗಿದೆ. The base year for IIP is 2011-12.

ಪ್ರಶ್ನೆ 3: ಕೈಗಾರಿಕಾ ಉತ್ಪಾದನಾ ಸೂಚ್ಯಂಕದ (IIP) ಒಟ್ಟು ಬುಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಅತಿ ಹೆಚ್ಚು ತೂಕವನ್ನು (ಸುಮಾರು 77.6%) ಹೊಂದಿರುವ ವಲಯ ಯಾವುದು? / Which sector holds the highest weightage (approx 77.6%) in the IIP basket?

A) ಗಣಿಗಾರಿಕೆ / Mining
B) ತಯಾರಿಕಾ ವಲಯ / Manufacturing
C) ವಿದ್ಯುತ್ / Electricity
D) ನಿರ್ಮಾಣ ವಲಯ / Construction

ಉತ್ತರ: B / Answer: B

ವಿವರಣೆ (Explanation): IIP ಯಲ್ಲಿ ತಯಾರಿಕಾ ವಲಯವು (Manufacturing) ಶೇಕಡಾ 77.63 ರಷ್ಟು ಸಿಂಹಪಾಲು ತೂಕವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. Manufacturing accounts for 77.63% weight.

ಪ್ರಶ್ನೆ 4: ಭಾರತದ 8 ಪ್ರಮುಖ ಮೂಲಸೌಕರ್ಯ ಕೈಗಾರಿಕೆಗಳು (Eight Core Industries) IIP ಬುಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಒಟ್ಟು ಎಷ್ಟು ಶೇಕಡಾವಾರು ತೂಕವನ್ನು ಹೊಂದಿವೆ? / What percentage of weight do the Eight Core Industries hold collectively in the IIP basket?

A) 25.50%
B) 33.33%
C) 40.27%
D) 50.15%

ಉತ್ತರ: C / Answer: C

ವಿವರಣೆ (Explanation): ಎಂಟು ಪ್ರಮುಖ ಮೂಲ ಕೈಗಾರಿಕೆಗಳು IIP ಯ ಒಟ್ಟು ತೂಕದಲ್ಲಿ ಶೇ 40.27ರಷ್ಟನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿವೆ. Core industries comprise 40.27% of the IIP weight.

ಪ್ರಶ್ನೆ 5: ಎಂಟು ಪ್ರಮುಖ ಕೋರ್ ಕೈಗಾರಿಕೆಗಳಲ್ಲಿ ಅತಿ ಹೆಚ್ಚು ತೂಕವನ್ನು (Weightage) ಹೊಂದಿರುವ ಉದ್ಯಮ ಯಾವುದು? / Which industry commands the highest weight among the Eight Core Industries in India?

A) ಕಲ್ಲಿದ್ದಲು / Coal
B) ವಿದ್ಯುತ್ / Electricity
C) ಪೆಟ್ರೋಲಿಯಂ ರಿಫೈನರಿ ಉತ್ಪನ್ನಗಳು / Refinery Products
D) ಕಚ್ಚಾ ಉಕ್ಕು / Steel

ಉತ್ತರ: C / Answer: C

ವಿವರಣೆ (Explanation): ಪೆಟ್ರೋಲಿಯಂ ರಿಫೈನರಿ ಉತ್ಪನ್ನಗಳು (28.04%) ಕೋರ್ ವಲಯದಲ್ಲಿ ಅತಿ ಹೆಚ್ಚಿನ ತೂಕವನ್ನು ಹೊಂದಿವೆ. Petroleum Refinery Products have the highest weight (28.04%).

ಪ್ರಶ್ನೆ 6: ಕೆಳಗಿನವುಗಳಲ್ಲಿ ಯಾವುದು ಭಾರತ ಸರ್ಕಾರದ ‘ಎಂಟು ಪ್ರಮುಖ ಕೋರ್ ಕೈಗಾರಿಕೆಗಳ’ ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಬರುವುದಿಲ್ಲ? / Which of the following is NOT one of the Eight Core Industries in India?

A) ಸಿಮೆಂಟ್ / Cement
B) ರಸಗೊಬ್ಬರ / Fertilizer
C) ಜವಳಿ / Textiles
D) ನೈಸರ್ಗಿಕ ಅನಿಲ / Natural Gas

ಉತ್ತರ: C / Answer: C

ವಿವರಣೆ (Explanation): ಜವಳಿ (Textiles) ಉದ್ಯಮವು 8 ಕೋರ್ ಕೈಗಾರಿಕೆಗಳ ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಬರುವುದಿಲ್ಲ. Textiles is not part of the Eight Core Industries.

ಪ್ರಶ್ನೆ 7: ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸಾಂಖ್ಯಿಕ ಕಚೇರಿಯು (NSO) ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರದ ಯಾವ ಸಚಿವಾಲಯದ ಆಡಳಿತಾತ್ಮಕ ನಿಯಂತ್ರಣದಲ್ಲಿದೆ? / The National Statistical Office (NSO) operates under which Union Ministry?

A) ಹಣಕಾಸು ಸಚಿವಾಲಯ / Ministry of Finance
B) ಸಾಂಖ್ಯಿಕ ಮತ್ತು ಕಾರ್ಯಕ್ರಮ ಅನುಷ್ಠಾನ ಸಚಿವಾಲಯ (MoSPI)
C) ವಾಣಿಜ್ಯ ಮತ್ತು ಕೈಗಾರಿಕಾ ಸಚಿವಾಲಯ / Ministry of Commerce
D) ಕಾರ್ಪೊರೇಟ್ ವ್ಯವಹಾರಗಳ ಸಚಿವಾಲಯ / MCA

ಉತ್ತರ: B / Answer: B

ವಿವರಣೆ (Explanation): NSO ಸಂಸ್ಥೆಯು ಕೇಂದ್ರ ಸಾಂಖ್ಯಿಕ ಮತ್ತು ಕಾರ್ಯಕ್ರಮ ಅನುಷ್ಠಾನ ಸಚಿವಾಲಯದ (MoSPI) ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತದೆ. NSO operates under MoSPI.

ಪ್ರಶ್ನೆ 8: ಹೇಳಿಕೆಗಳನ್ನು ಪರಿಗಣಿಸಿ: 1. IIP ಒಂದು ಪ್ರಮಾಣ ಸೂಚ್ಯಂಕವಾಗಿದ್ದು (Volume Index), ಬೆಲೆ ಏರಿಕೆಯನ್ನು ಗಣನೆಗೆ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುವುದಿಲ್ಲ. 2. 8 ಪ್ರಮುಖ ಕೋರ್ ಕೈಗಾರಿಕೆಗಳಲ್ಲಿ ಕಲ್ಲಿದ್ದಲು ಅತಿ ಕಡಿಮೆ ತೂಕವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. / Consider the statements: 1. IIP is a volume index measuring physical production. 2. Coal holds the lowest weight among the Eight Core Industries. Which is correct?

A) 1 ಮಾತ್ರ ಸರಿ / 1 only
B) 2 ಮಾತ್ರ ಸರಿ / 2 only
C) 1 ಮತ್ತು 2 ಎರಡೂ ಸರಿ / Both 1 and 2
D) ಎರಡೂ ತಪ್ಪು / Neither 1 nor 2

ಉತ್ತರ: A / Answer: A

ವಿವರಣೆ (Explanation): IIP ಉತ್ಪಾದನಾ ಪ್ರಮಾಣವನ್ನು ಅಳೆಯುತ್ತದೆ (ಹೇಳಿಕೆ 1 ಸರಿ). ಆದರೆ ಅತಿ ಕಡಿಮೆ ತೂಕ ಹೊಂದಿರುವುದು ರಸಗೊಬ್ಬರ (Fertilizer), ಕಲ್ಲಿದ್ದಲಲ್ಲ (ಹೇಳಿಕೆ 2 ತಪ್ಪು). Statement 1 is correct; Fertilizer has the lowest weight.

ಪ್ರಶ್ನೆ 9: ಬಳಕೆ ಆಧಾರಿತ ವರ್ಗೀಕರಣದಲ್ಲಿ (Use-based classification) IIP ಯನ್ನು ಎಷ್ಟು ಗುಂಪುಗಳಾಗಿ ವಿಂಗಡಿಸಲಾಗಿದೆ? / Into how many categories is IIP segmented under use-based classification?

A) 4 ಗುಂಪುಗಳು / 4 categories
B) 6 ಗುಂಪುಗಳು / 6 categories
C) 8 ಗುಂಪುಗಳು / 8 categories
D) 10 ಗುಂಪುಗಳು / 10 categories

ಉತ್ತರ: B / Answer: B

ವಿವರಣೆ (Explanation): ಪ್ರಾಥಮಿಕ, ಬಂಡವಾಳ, ಮಧ್ಯಂತರ, ಮೂಲಸೌಕರ್ಯ, ಬಾಳಿಕೆ ಬರುವ ಮತ್ತು ಬಾಳಿಕೆ ಬಾರದ ಗ್ರಾಹಕ ವಸ್ತುಗಳು ಸೇರಿದಂತೆ 6 ವರ್ಗಗಳಾಗಿ ವಿಂಗಡಿಸಲಾಗಿದೆ. Categorized into 6 use-based groups.

ಪ್ರಶ್ನೆ 10: ಭಾರತದಲ್ಲಿ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸಾಂಖ್ಯಿಕ ಆಯೋಗವನ್ನು (NSC) ಯಾವ ಸಮಿತಿಯ ಶಿಫಾರಸಿನ ಮೇರೆಗೆ ಸ್ಥಾಪಿಸಲಾಯಿತು? / The National Statistical Commission (NSC) was established based on the recommendations of which committee?

A) ರಂಗರಾಜನ್ ಸಮಿತಿ / Rangarajan Commission
B) ವೈ.ವಿ. ರೆಡ್ಡಿ ಸಮಿತಿ / Y.V. Reddy Committee
C) ಕೆಲ್ಕರ್ ಸಮಿತಿ / Kelkar Committee
D) ತಾರಾಪೋರ್ ಸಮಿತಿ / Tarapore Committee

ಉತ್ತರ: A / Answer: A

ವಿವರಣೆ (Explanation): ಡಾ. ಸಿ. ರಂಗರಾಜನ್ ಆಯೋಗದ (2001) ಶಿಫಾರಸಿನಂತೆ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸಾಂಖ್ಯಿಕ ಆಯೋಗವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಲಾಯಿತು. Established upon Rangarajan Commission recommendations.