1. ಪೂರ್ಣ ವಿಷಯದ ಸಾರಾಂಶ ಮತ್ತು ಪರೀಕ್ಷಾ ವಿಶ್ಲೇಷಣೆ (Comprehensive Summary & Exam Analysis):
ಪ್ರಮುಖ ಪ್ರಚಲಿತ ಘಟನೆಗಳು (Core Current Affairs Summary):
- ಸರಕು ಮತ್ತು ಸೇವಾ ತೆರಿಗೆ (GST) ಪ್ರಕರಣಗಳಲ್ಲಿ ತೆರಿಗೆ ಅಧಿಕಾರಿಗಳಿಗೆ ನೀಡಲಾಗಿರುವ ನೇರ ಬಂಧನ ಅಧಿಕಾರವನ್ನು ಹಿಂಪಡೆಯುವ ಮಹತ್ವದ ಪ್ರಸ್ತಾವನೆಯನ್ನು ಜಿಎಸ್ಟಿ ಮಂಡಳಿ (GST Council) ಪರಿಶೀಲಿಸುತ್ತಿದೆ.
- ಕೇಂದ್ರ ಜಿಎಸ್ಟಿ ಕಾಯ್ದೆಯ ಸೆಕ್ಷನ್ 69 ರ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ (Section 69 of CGST Act) ಜಿಎಸ್ಟಿ ಕಮಿಷನರ್ಗಳಿಗೆ ಯಾವುದೇ ವ್ಯಕ್ತಿಯನ್ನು ವಾರಂಟ್ ಇಲ್ಲದೆ ಬಂಧಿಸುವ ಅಧಿಕಾರ ನೀಡಲಾಗಿದೆ.
- ಮುಂದಿನ ಹಂತದ ಸುಧಾರಣಾ ಕ್ರಮವಾಗಿ, ಯಾವುದೇ ಬಂಧನಕ್ಕೂ ಮುನ್ನ ನ್ಯಾಯಾಲಯದ ಅನುಮೋದನೆ (Judicial Order) ಕಡ್ಡಾಯಗೊಳಿಸುವ ಪ್ರಸ್ತಾವನೆಯಿದೆ.
- ಕೇವಲ ₹5 ಕೋಟಿ ಅಥವಾ ಅದಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚಿನ ಮೊತ್ತದ ಗಂಭೀರ ವಂಚನೆ ಅಥವಾ ಅಪರಾಧಗಳಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರ ಕ್ರಿಮಿನಲ್ ಕ್ರಮ ಕೈಗೊಳ್ಳುವಂತೆ ಮಿತಿ ನಿಗದಿಪಡಿಸುವ ಚಿಂತನೆ ನಡೆದಿದೆ.
- ತೆರಿಗೆ ಪಾವತಿ ವಿಳಂಬ, ವರ್ಗೀಕರಣ ವಿವಾದಗಳಂತಹ ಸಾಮಾನ್ಯ ತಪ್ಪುಗಳಿಗೆ ಬಂಧನ ಭೀತಿ ನಿವಾರಿಸಿ, ಸುಲಭ ವ್ಯವಹಾರಕ್ಕೆ (Ease of Doing Business) ಒತ್ತು ನೀಡುವುದು ಇದರ ಮುಖ್ಯ ಉದ್ದೇಶವಾಗಿದೆ.
ಸ್ಥಿರ ಸಾಮಾನ್ಯ ಜ್ಞಾನದ ಜೋಡಣೆ (Static GS Linkage):
- ಸಾಂವಿಧಾನಿಕ ವಿಧಿ: ಸಂವಿಧಾನದ ವಿಧಿ 279A (Article 279A) ಅಡಿಯಲ್ಲಿ 101ನೇ ಸಂವಿಧಾನ ತಿದ್ದುಪಡಿ ಕಾಯ್ದೆ 2016 ರ ಮೂಲಕ ಜಿಎಸ್ಟಿ ಮಂಡಳಿಯನ್ನು ರಚಿಸಲಾಗಿದೆ.
- ಮಂಡಳಿಯ ರಚನೆ: ಕೇಂದ್ರ ಹಣಕಾಸು ಸಚಿವರು ಜಿಎಸ್ಟಿ ಮಂಡಳಿಯ ಅಧ್ಯಕ್ಷರಾಗಿರುತ್ತಾರೆ ಹಾಗೂ ಎಲ್ಲಾ ರಾಜ್ಯಗಳ ಹಣಕಾಸು ಸಚಿವರು ಇದರ ಸದಸ್ಯರಾಗಿರುತ್ತಾರೆ.
- ಮತದಾನದ ಅಧಿಕಾರ: ಜಿಎಸ್ಟಿ ಮಂಡಳಿಯಲ್ಲಿ ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರವು 1/3 ರಷ್ಟು ಮತದಾನದ ತೂಕವನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದರೆ, ಎಲ್ಲಾ ರಾಜ್ಯ ಸರ್ಕಾರಗಳು ಒಟ್ಟಾಗಿ 2/3 ರಷ್ಟು ತೂಕವನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತವೆ; ಯಾವುದೇ ನಿರ್ಧಾರಕ್ಕೆ 3/4 ಬಹುಮತ ಅಗತ್ಯ.
- ಕ್ರಿಮಿನಲ್ vs ಸಿವಿಲ್ ಮೊಕದ್ದಮೆ: ಸಿವಿಲ್ ವಿವಾದಗಳಲ್ಲಿ ದಂಡ ಮತ್ತು ಬಡ್ಡಿ ವಸೂಲಿಗೆ ಆದ್ಯತೆ ನೀಡಬೇಕೇ ಹೊರತು ನೇರ ಬಂಧನ ತತ್ವವು ವ್ಯಕ್ತಿ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯವನ್ನು (ವಿಧಿ 21) ಸಂರಕ್ಷಿಸಲು ನೆರವಾಗುತ್ತದೆ.
ಪರೀಕ್ಷಾ ದೃಷ್ಟಿಕೋನದ ಮುಖ್ಯಾಂಶಗಳು (High-Yield Exam Highlights):
- ಜಿಎಸ್ಟಿ ಬಂಧನ ಸಂಬಂಧಿತ ಕಲಂ: ಕೇಂದ್ರ ಸರಕು ಮತ್ತು ಸೇವಾ ತೆರಿಗೆ (CGST) ಕಾಯ್ದೆಯ ಸೆಕ್ಷನ್ 69.
- ಪ್ರಸ್ತಾವಿತ ಕ್ರಿಮಿನಲ್ ಮಿತಿ: ₹5 ಕೋಟಿ ಅಥವಾ ಅದಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚಿನ ತೆರಿಗೆ ವಂಚನೆ.
- ಜಿಎಸ್ಟಿ ಜಾರಿಯಾದ ದಿನಾಂಕ: ಜುಲೈ 1, 2017.
- ಜಿಎಸ್ಟಿ ಮಂಡಳಿಯ ಸಾಂವಿಧಾನಿಕ ವಿಧಿ: ವಿಧಿ 279A.
2. ಈ ವಿಷಯಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಬಹುಆಯ್ಕೆ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳು (MCQs):
ಪ್ರಶ್ನೆ 1: ಕೇಂದ್ರ ಜಿಎಸ್ಟಿ ಕಾಯ್ದೆಯ ಯಾವ ಕಲಂ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ತೆರಿಗೆ ಕಮಿಷನರ್ಗಳಿಗೆ ವ್ಯಕ್ತಿಯನ್ನು ಬಂಧಿಸುವ ಅಧಿಕಾರ ನೀಡಲಾಗಿದೆ? / Under which section of the CGST Act is the power to arrest given to the tax commissioner?
A) ಸೆಕ್ಷನ್ 132 / Section 132
B) ಸೆಕ್ಷನ್ 69 / Section 69
C) ಸೆಕ್ಷನ್ 73 / Section 73
D) ಸೆಕ್ಷನ್ 107 / Section 107
ಉತ್ತರ: B / Answer: B
ವಿವರಣೆ (Explanation): CGST ಕಾಯ್ದೆಯ ಸೆಕ್ಷನ್ 69 ರ ಪ್ರಕಾರ ತೆರಿಗೆ ಕಮಿಷನರ್ಗೆ ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಕಾರಣಗಳ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ವ್ಯಕ್ತಿಯೊಬ್ಬನನ್ನು ಬಂಧಿಸಲು ಆದೇಶಿಸುವ ಅಧಿಕಾರವಿರುತ್ತದೆ.
ಪ್ರಶ್ನೆ 2: ಜಿಎಸ್ಟಿ ಮಂಡಳಿಯನ್ನು ಭಾರತದ ಸಂವಿಧಾನದ ಯಾವ ವಿಧಿಯ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾಪಿಸಲಾಗಿದೆ? / Under which Article of the Indian Constitution is the GST Council established?
A) ವಿಧಿ 269A / Article 269A
B) ವಿಧಿ 279A / Article 279A
C) ವಿಧಿ 280 / Article 280
D) ವಿಧಿ 300A / Article 300A
ಉತ್ತರ: B / Answer: B
ವಿವರಣೆ (Explanation): 101ನೇ ಸಂವಿಧಾನ ತಿದ್ದುಪಡಿ ಕಾಯ್ದೆಯ ಮೂಲಕ ಸಂವಿಧಾನಕ್ಕೆ ಸೇರಿಸಲಾದ ವಿಧಿ 279A ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿಗಳು ಜಿಎಸ್ಟಿ ಮಂಡಳಿಯನ್ನು ರಚಿಸುತ್ತಾರೆ.
ಪ್ರಶ್ನೆ 3: ಜಿಎಸ್ಟಿ ಮಂಡಳಿಯ ಅಧ್ಯಕ್ಷತೆಯನ್ನು ಯಾರು ವಹಿಸುತ್ತಾರೆ? / Who acts as the Chairman of the GST Council?
A) ಪ್ರಧಾನಮಂತ್ರಿ / Prime Minister
B) ಆರ್ಬಿಐ ಗವರ್ನರ್ / RBI Governor
C) ಕೇಂದ್ರ ಹಣಕಾಸು ಸಚಿವರು / Union Finance Minister
D) ನೀತಿ ಆಯೋಗದ ಉಪಾಧ್ಯಕ್ಷರು / Vice Chairman of NITI Aayog
ಉತ್ತರ: C / Answer: C
ವಿವರಣೆ (Explanation): ಕೇಂದ್ರ ಹಣಕಾಸು ಸಚಿವರು ಪದನಿಮಿತ್ತ ಜಿಎಸ್ಟಿ ಮಂಡಳಿಯ ಅಧ್ಯಕ್ಷರಾಗಿರುತ್ತಾರೆ.
ಪ್ರಶ್ನೆ 4: ಜಿಎಸ್ಟಿ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಕ್ರಿಮಿನಲ್ ಮೊಕದ್ದಮೆ ಮತ್ತು ಬಂಧನಕ್ಕೆ ಪರಿಗಣಿಸಲು ಪ್ರಸ್ತಾಪಿಸಲಾಗಿರುವ ಕನಿಷ್ಠ ವಂಚನೆಯ ಮೊತ್ತ ಎಷ್ಟು? / What is the proposed minimum threshold of fraud to initiate criminal action under GST?
A) ₹1 ಕೋಟಿ / ₹1 Crore
B) ₹2 ಕೋಟಿ / ₹2 Crore
C) ₹5 ಕೋಟಿ / ₹5 Crore
D) ₹10 ಕೋಟಿ / ₹10 Crore
ಉತ್ತರ: C / Answer: C
ವಿವರಣೆ (Explanation): ಹೊಸ ಪ್ರಸ್ತಾವನೆಯ ಪ್ರಕಾರ ₹5 ಕೋಟಿ ಅಥವಾ ಅದಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚಿನ ಮೊತ್ತದ ತೆರಿಗೆ ವಂಚನೆಗೆ ಮಾತ್ರ ಕ್ರಿಮಿನಲ್ ಕಾನೂನು ಕ್ರಮವನ್ನು ಸೀಮಿತಗೊಳಿಸಲು ಚರ್ಚಿಸಲಾಗುತ್ತಿದೆ.
ಪ್ರಶ್ನೆ 5: ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಸರಕು ಮತ್ತು ಸೇವಾ ತೆರಿಗೆ (GST) ವ್ಯವಸ್ಥೆಯು ಯಾವ ದಿನಾಂಕದಿಂದ ಜಾರಿಗೆ ಬಂದಿತು? / On which date did the Goods and Services Tax (GST) come into effect in India?
A) ಏಪ್ರಿಲ್ 1, 2016 / April 1, 2016
B) ಜುಲೈ 1, 2017 / July 1, 2017
C) ಜನವರಿ 1, 2018 / January 1, 2018
D) ಆಗಸ್ಟ್ 15, 2017 / August 15, 2017
ಉತ್ತರ: B / Answer: B
ವಿವರಣೆ (Explanation): ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಏಕರೂಪದ ಪರೋಕ್ಷ ತೆರಿಗೆ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಾದ ಜಿಎಸ್ಟಿಯು ಜುಲೈ 1, 2017 ರಿಂದ ರಾಷ್ಟ್ರವ್ಯಾಪಿ ಜಾರಿಗೆ ಬಂದಿತು.
ಪ್ರಶ್ನೆ 6: ಜಿಎಸ್ಟಿ ಮಂಡಳಿಯ ನಿರ್ಧಾರ ಕೈಗೊಳ್ಳುವ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯಲ್ಲಿ ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರದ ಮತದಾನದ ಮೌಲ್ಯ (ತೂಕ) ಎಷ್ಟು? / What is the voting weightage of the Central Government in the GST Council?
A) ಅರ್ಧ (1/2) / One-half (1/2)
B) ಮೂರನೇ ಒಂದು ಭಾಗ (1/3) / One-third (1/3)
C) ನಾಲ್ಕನೇ ಒಂದು ಭಾಗ (1/4) / One-fourth (1/4)
D) ಮೂರನೇ ಎರಡು ಭಾಗ (2/3) / Two-thirds (2/3)
ಉತ್ತರ: B / Answer: B
ವಿವರಣೆ (Explanation): ಜಿಎಸ್ಟಿ ಮಂಡಳಿಯಲ್ಲಿ ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರಕ್ಕೆ 1/3 ಭಾಗ ಮತ್ತು ಎಲ್ಲಾ ರಾಜ್ಯಗಳಿಗೆ ಒಟ್ಟಾಗಿ 2/3 ಭಾಗದಷ್ಟು ಮತದಾನದ ತೂಕವಿರುತ್ತದೆ.
ಪ್ರಶ್ನೆ 7: ಜಿಎಸ್ಟಿಯನ್ನು ಪರಿಚಯಿಸಲು ಸಂಸತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಅಂಗೀಕರಿಸಲಾದ ಸಾಂವಿಧಾನಿಕ ತಿದ್ದುಪಡಿ ಕಾಯ್ದೆ ಯಾವುದು? / Which Constitutional Amendment Act introduced GST in India?
A) 99ನೇ ತಿದ್ದುಪಡಿ / 99th Amendment
B) 100ನೇ ತಿದ್ದುಪಡಿ / 100th Amendment
C) 101ನೇ ತಿದ್ದುಪಡಿ / 101st Amendment
D) 103ನೇ ತಿದ್ದುಪಡಿ / 103rd Amendment
ಉತ್ತರ: C / Answer: C
ವಿವರಣೆ (Explanation): 101ನೇ ಸಂವಿಧಾನ ತಿದ್ದುಪಡಿ ಕಾಯ್ದೆ, 2016 ರ ಮೂಲಕ ಜಿಎಸ್ಟಿ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಭಾರತದ ಸಂವಿಧಾನದಲ್ಲಿ ಸಂಯೋಜಿಸಲಾಯಿತು.
ಪ್ರಶ್ನೆ 8: ಕೆಳಗಿನ ಹೇಳಿಕೆಗಳನ್ನು ಪರಿಗಣಿಸಿ: 1. ಪ್ರಸ್ತಾವಿತ ಬದಲಾವಣೆಯು ಸರ್ಕಾರದ ತೆರಿಗೆ ವಸೂಲಿ ಮತ್ತು ದಂಡ ವಿಧಿಸುವ ಅಧಿಕಾರವನ್ನು ರದ್ದುಪಡಿಸುತ್ತದೆ. 2. ಬಂಧನಕ್ಕೆ ಮುಂಚಿತವಾಗಿ ನ್ಯಾಯಾಂಗದ ಅನುಮೋದನೆ ಅಗತ್ಯವೆಂಬ ನಿಯಮವನ್ನು ಜಾರಿಗೆ ತರಲು ಪರಿಶೀಲಿಸಲಾಗುತ್ತಿದೆ. ಯಾವುದು ಸರಿ? / Consider the statements: 1. The proposed changes will revoke the government’s power to recover tax and penalties. 2. A rule requiring judicial approval prior to arrest is being considered. Which is correct?
A) 1 ಮಾತ್ರ / 1 only
B) 2 ಮಾತ್ರ / 2 only
C) 1 ಮತ್ತು 2 ಎರಡೂ / Both 1 and 2
D) ಯಾವುದೂ ಅಲ್ಲ / Neither
ಉತ್ತರ: B / Answer: B
ವಿವರಣೆ (Explanation): ಪ್ರಸ್ತಾವನೆಯು ಸರ್ಕಾರದ ತೆರಿಗೆ ವಸೂಲಿ ಮತ್ತು ದಂಡ ವಿಧಿಸುವ ಅಧಿಕಾರವನ್ನು ಕಸಿದುಕೊಳ್ಳುವುದಿಲ್ಲ; ಬದಲಾಗಿ ಬಂಧನಕ್ಕೆ ಮುನ್ನ ನ್ಯಾಯಾಲಯದ ಆದೇಶ ಅಗತ್ಯವೆಂಬ ನಿಯಮವನ್ನು ಜಾರಿಗೆ ತರಲು ಉದ್ದೇಶಿಸಿದೆ.
ಪ್ರಶ್ನೆ 9: ಜಿಎಸ್ಟಿ ಮಂಡಳಿಯಲ್ಲಿ ಯಾವುದೇ ಪ್ರಸ್ತಾವನೆ ಅಂಗೀಕಾರವಾಗಲು ಕನಿಷ್ಠ ಎಷ್ಟು ಬಹುಮತದ ಅಗತ್ಯವಿದೆ? / What is the majority required in the GST Council to pass a decision?
A) ಸಾಮಾನ್ಯ ಬಹುಮತ (50%) / Simple majority (50%)
B) ಮೂರನೇ ಎರಡು ಬಹುಮತ (66.6%) / Two-thirds majority (66.6%)
C) ಮುಕ್ಕಾಲು ಬಹುಮತ (75%) / Three-fourths majority (75%)
D) ಸರ್ವಾನುಮತ (100%) / Unanimous (100%)
ಉತ್ತರ: C / Answer: C
ವಿವರಣೆ (Explanation): ಜಿಎಸ್ಟಿ ಮಂಡಳಿಯಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ನಿರ್ಧಾರವೂ ಹಾಜರಿದ್ದು ಮತ ಚಲಾಯಿಸಿದ ಸದಸ್ಯರ ತೂಕದ ಮತಗಳ ಕನಿಷ್ಠ ಮುಕ್ಕಾಲು ಭಾಗದ (75%) ಬೆಂಬಲದೊಂದಿಗೆ ತೀರ್ಮಾನವಾಗಬೇಕು.
ಪ್ರಶ್ನೆ 10: ಅಂತಾರಾಜ್ಯ ಸರಕು ಮತ್ತು ಸೇವೆಗಳ ಪೂರೈಕೆಯ (Inter-state supply) ಮೇಲಿನ ಜಿಎಸ್ಟಿ ವಿಧಿಸುವಿಕೆಯನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸುವ ಸಾಂವಿಧಾನಿಕ ವಿಧಿ ಯಾವುದು? / Which constitutional article deals with the levy of Integrated GST (IGST) on inter-state supply?
A) ವಿಧಿ 246A / Article 246A
B) ವಿಧಿ 269A / Article 269A
C) ವಿಧಿ 270 / Article 270
D) ವಿಧಿ 286 / Article 286
ಉತ್ತರ: B / Answer: B
ವಿವರಣೆ (Explanation): ಸಂವಿಧಾನದ ವಿಧಿ 269A ಅಂತರರಾಜ್ಯ ವ್ಯಾಪಾರ ಅಥವಾ ವಾಣಿಜ್ಯದ ಮೇಲಿನ ಸಂಯೋಜಿತ ಜಿಎಸ್ಟಿ (IGST) ವಿಧಿಸುವಿಕೆ ಮತ್ತು ಸಂಗ್ರಹಣೆಯ ನಿಯಮಗಳನ್ನು ಒದಗಿಸುತ್ತದೆ.