ಗವರ್ನರ್ ಕ್ಷಮಾದಾನ ಮತ್ತು ರಿಂಗ್ ರೋಡ್ ಶುಭಾ ಅರ್ಜಿ ತಿರಸ್ಕಾರ | Governor Pardoning Power Article 161 SC Rulings 2026

1. ಪೂರ್ಣ ವಿಷಯದ ಸಾರಾಂಶ ಮತ್ತು ಪರೀಕ್ಷಾ ವಿಶ್ಲೇಷಣೆ (Comprehensive Summary & Exam Analysis):

ಪ್ರಮುಖ ಪ್ರಚಲಿತ ಘಟನೆಗಳು (Core Current Affairs Summary):

• 2003 ರ ಕುಖ್ಯಾತ ಬೆಂಗಳೂರಿನ ರಿಂಗ್ ರೋಡ್ ಶುಭಾ ಕೊಲೆ ಪ್ರಕರಣದಲ್ಲಿ ಜೀವಾವಧಿ ಶಿಕ್ಷೆ ಅನುಭವಿಸುತ್ತಿರುವ ಅಪರಾಧಿಗಳಾದ ಶುಭಾ ಶಂಕರ್ ಮತ್ತು ಡಿ. ಅರುಣ್ ವರ್ಮಾ ಸಲ್ಲಿಸಿದ್ದ ಕ್ಷಮಾದಾನ (Mercy Petition) ಮನವಿಯನ್ನು ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿಗಳ ಅಧ್ಯಕ್ಷತೆಯಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಸಚಿವ ಸಂಪುಟ ಸಭೆಯು ತಿರಸ್ಕರಿಸಲು ತೀರ್ಮಾನಿಸಿದೆ.
• ಭಾವಿ ಪತಿ ಬಿ.ವಿ. ಗಿರೀಶ್ ಅವರ ಹತ್ಯೆಯಲ್ಲಿ ಭಾಗಿಯಾಗಿದ್ದ ಈ ನಾಲ್ವರು ಅಪರಾಧಿಗಳ ಜೀವಾವಧಿ ಶಿಕ್ಷೆಯನ್ನು ವಿಚಾರಣಾ ನ್ಯಾಯಾಲಯ, ಹೈಕೋರ್ಟ್ ಮತ್ತು ಸುಪ್ರೀಂಕೋರ್ಟ್ ಸತತವಾಗಿ ಎತ್ತಿಹಿಡಿದಿದ್ದವು.
• ಅಪರಾಧಿಗಳು ಭಾರತೀಯ ಸಂವಿಧಾನದ 161ನೇ ವಿಧಿಯ (Article 161) ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಶಿಕ್ಷೆ ಕಡಿತ ಅಥವಾ ಕ್ಷಮಾದಾನ ಕೋರಿ ರಾಜ್ಯಪಾಲರಿಗೆ ಅರ್ಜಿ ಸಲ್ಲಿಸಿದ್ದರು.
• ಸಂವಿಧಾನದ ನಿಯಮಾವಳಿಗಳ ಪ್ರಕಾರ, ರಾಜ್ಯಪಾಲರು ಕ್ಷಮಾದಾನ ನೀಡುವ ಅಥವಾ ತಿರಸ್ಕರಿಸುವ ಅಧಿಕಾರವನ್ನು ಕಡ್ಡಾಯವಾಗಿ ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿ ನೇತೃತ್ವದ ಸಚಿವ ಸಂಪುಟದ ನೆರವು ಮತ್ತು ಸಲಹೆಗೆ (Aid and Advice of Council of Ministers) ಅನುಗುಣವಾಗಿ ಮಾತ್ರ ಚಲಾಯಿಸಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ.
• ಅಪರಾಧದ ಕ್ರೌರ್ಯ ಮತ್ತು ಸಾಕ್ಷ್ಯಾಧಾರಗಳನ್ನು ಪರಿಗಣಿಸಿ, ಸಂಪುಟವು ಕ್ಷಮಾದಾನಕ್ಕೆ ಆಕ್ಷೇಪ ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಿ ಅರ್ಜಿಯನ್ನು ತಿರಸ್ಕರಿಸುವಂತೆ ರಾಜ್ಯಪಾಲರಿಗೆ ಶಿಫಾರಸು ಕಳುಹಿಸಿದೆ.

ಸ್ಥಿರ ಸಾಮಾನ್ಯ ಜ್ಞಾನದ ಜೋಡಣೆ (Static GS Linkage):

• ಸಂವಿಧಾನದ 161ನೇ ವಿಧಿ (Article 161): ರಾಜ್ಯದ ಕಾರ್ಯಾಂಗ ಅಧಿಕಾರ ವ್ಯಾಪ್ತಿಗೆ ಒಳಪಡುವ ಕಾನೂನಿನ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಶಿಕ್ಷೆಗೊಳಗಾದ ಯಾವುದೇ ವ್ಯಕ್ತಿಗೆ ಕ್ಷಮಾದಾನ (Pardon), ಶಿಕ್ಷೆ ತಡೆ (Reprieve), ಶಿಕ್ಷೆ ವಿಳಂಬ (Respite), ಶಿಕ್ಷೆ ಕಡಿತ (Remission) ಅಥವಾ ಪರಿವರ್ತನೆ (Commute) ಮಾಡುವ ಅಧಿಕಾರ ರಾಜ್ಯಪಾಲರಿಗಿದೆ.
• ವಿಧಿ 72 vs ವಿಧಿ 161 (ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿ vs ರಾಜ್ಯಪಾಲ ಕ್ಷಮಾದಾನ): ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿಗಳು (ವಿಧಿ 72) ಮರಣದಂಡನೆಗೆ ಪೂರ್ಣ ಕ್ಷಮಾದಾನ ನೀಡಬಹುದು ಮತ್ತು ಕೋರ್ಟ್ ಮಾರ್ಷಲ್ (ಸೇನಾ ನ್ಯಾಯಾಲಯ) ಶಿಕ್ಷೆಯನ್ನು ರದ್ದುಪಡಿಸಬಹುದು; ಆದರೆ ರಾಜ್ಯಪಾಲರಿಗೆ ಮರಣದಂಡನೆಯನ್ನು ಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಕ್ಷಮಿಸುವ (Pardon) ಅಥವಾ ಕೋರ್ಟ್ ಮಾರ್ಷಲ್ ಶಿಕ್ಷೆಗಳನ್ನು ಬದಲಿಸುವ ಅಧಿಕಾರವಿರುವುದಿಲ್ಲ.
• ಮಾರು ರಾಮ್ ವರ್ಸಸ್ ಯೂನಿಯನ್ ಆಫ್ ಇಂಡಿಯಾ (1980): ಸುಪ್ರೀಂಕೋರ್ಟ್ ತೀರ್ಪಿನ ಪ್ರಕಾರ, ವಿಧಿ 72 ಮತ್ತು 161 ರ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿ ಮತ್ತು ರಾಜ್ಯಪಾಲರ ಕ್ಷಮಾದಾನ ಅಧಿಕಾರವು ವೈಯಕ್ತಿಕ ವಿವೇಚನೆಯಲ್ಲ, ಬದಲಿಗೆ ಮಂತ್ರಿ ಮಂಡಲದ ಲಿಖಿತ ಸಲಹೆಯ ಮೇಲೆಯೇ ಆಧಾರಿತವಾಗಿರುತ್ತದೆ.
• ಎಪುರು ಸುಧಾಕರ್ ವರ್ಸಸ್ ಆಂಧ್ರಪ್ರದೇಶ (2006): ಕ್ಷಮಾದಾನದ ಅಧಿಕಾರವು ಅನಿಯಂತ್ರಿತವಲ್ಲ; ಜಾತಿ, ಧರ್ಮ, ರಾಜಕೀಯ ನಿಷ್ಠೆ ಅಥವಾ ದುರುದ್ದೇಶದ ಆಧಾರದಲ್ಲಿ ಕ್ಷಮಾದಾನ ನೀಡಿದರೆ ಅದು ಸೀಮಿತ ನ್ಯಾಯಾಂಗ ಮರುಪರಿಶೀಲನೆಗೆ (Judicial Review) ಒಳಪಟ್ಟಿರುತ್ತದೆ ಎಂದು ಸುಪ್ರೀಂಕೋರ್ಟ್ ತೀರ್ಪು ನೀಡಿದೆ.
• ಸಿಆರ್‌ಪಿಸಿ ಸೆಕ್ಷನ್ 433A / ಬಿಎನ್‌ಎಸ್‌ಎಸ್: ಜೀವಾವಧಿ ಶಿಕ್ಷೆಗೊಳಗಾದ ಅಪರಾಧಿಗಳು ಕನಿಷ್ಠ 14 ವರ್ಷಗಳ ವಾಸ್ತವಿಕ ಜೈಲು ಶಿಕ್ಷೆಯನ್ನು ಪೂರೈಸದೆ ಶಾಸನಬದ್ಧವಾಗಿ ಬಿಡುಗಡೆ ಹೊಂದುವಂತಿಲ್ಲ.

ಪರೀಕ್ಷಾ ದೃಷ್ಟಿಕೋನದ ಮುಖ್ಯಾಂಶಗಳು (High-Yield Exam Highlights):

• ರಾಜ್ಯಪಾಲರ ಕ್ಷಮಾದಾನ ಅಧಿಕಾರ ವಿಧಿ: ವಿಧಿ 161.
• ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿಗಳ ಕ್ಷಮಾದಾನ ಅಧಿಕಾರ ವಿಧಿ: ವಿಧಿ 72.
• ಸಂಪುಟದ ಸಲಹೆಗೆ ಬದ್ಧತೆ ತೀರ್ಪು: ಮಾರು ರಾಮ್ ಕೇಸ್ (1980).
• ಕ್ಷಮಾದಾನದ ನ್ಯಾಯಾಂಗ ಪರಿಶೀಲನೆ ಕೇಸ್: ಎಪುರು ಸುಧಾಕರ್ ಕೇಸ್ (2006).
• ರಾಜ್ಯಪಾಲರಿಗೆ ಇಲ್ಲದ ಕ್ಷಮಾದಾನ ಅಧಿಕಾರ: ಮರಣದಂಡನೆಗೆ ಪೂರ್ಣ ಕ್ಷಮೆ ಮತ್ತು ಸೇನಾ ಕೋರ್ಟ್ ಮಾರ್ಷಲ್ ತೀರ್ಪುಗಳು.
• ಕನಿಷ್ಠ ಜೈಲು ಶಿಕ್ಷೆ ಅವಧಿ: 14 ವರ್ಷಗಳು (ಸೆಕ್ಷನ್ 433A).

2. ಈ ವಿಷಯಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಬಹುಆಯ್ಕೆ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳು (MCQs):

ಪ್ರಶ್ನೆ 1: ಭಾರತೀಯ ಸಂವಿಧಾನದ ಯಾವ ವಿಧಿಯ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ರಾಜ್ಯದ ರಾಜ್ಯಪಾಲರು ಅಪರಾಧಿಗಳಿಗೆ ಕ್ಷಮಾದಾನ (Pardon), ಶಿಕ್ಷೆ ಕಡಿತ (Remission) ಅಥವಾ ಪರಿವರ್ತನೆ (Commutation) ಮಾಡುವ ಅಧಿಕಾರ ಹೊಂದಿದ್ದಾರೆ? / Under which Article of the Indian Constitution does the Governor of a State possess the power to grant pardons, reprieves, respites or remissions of punishment?

A) ವಿಧಿ 72 / Article 72
B) ವಿಧಿ 161 / Article 161
C) ವಿಧಿ 163 / Article 163
D) ವಿಧಿ 213 / Article 213

ಉತ್ತರ: B / Answer: B

ವಿವರಣೆ (Explanation): ಸಂವಿಧಾನದ 161ನೇ ವಿಧಿಯು ರಾಜ್ಯಪಾಲರಿಗೆ ಕ್ಷಮಾದಾನ ನೀಡುವ ಅಧಿಕಾರ ನೀಡುತ್ತದೆ (ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿಗಳಿಗೆ ವಿಧಿ 72 ರಲ್ಲಿದೆ).

ಪ್ರಶ್ನೆ 2: ಸಂವಿಧಾನದ 161ನೇ ವಿಧಿಯ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ರಾಜ್ಯಪಾಲರು ಚಲಾಯಿಸುವ ಕ್ಷಮಾದಾನದ ಅಧಿಕಾರದ ಕುರಿತು ಸುಪ್ರೀಂಕೋರ್ಟ್ ನೀಡಿರುವ ಸ್ಪಷ್ಟ ಸಾಂವಿಧಾನಿಕ ನಿಯಮವೇನು? / What constitutional mandate governs the Governor’s exercise of pardoning powers under Article 161 as held by the Supreme Court?

A) ರಾಜ್ಯಪಾಲರು ಸಂಪೂರ್ಣ ವೈಯಕ್ತಿಕ ವಿವೇಚನೆಯಿಂದ ನಿರ್ಧರಿಸಬಹುದು / Absolute personal discretion of Governor
B) ರಾಜ್ಯ ಸಚಿವ ಸಂಪುಟದ ನೆರವು ಮತ್ತು ಸಲಹೆಗೆ ಅನುಗುಣವಾಗಿ ಮಾತ್ರ ಚಲಾಯಿಸಬೇಕು / Must be exercised strictly on the aid and advice of the Council of Ministers
C) ಹೈಕೋರ್ಟ್ ಮುಖ್ಯ ನ್ಯಾಯಮೂರ್ತಿಗಳ ಒಪ್ಪಿಗೆ ಕಡ್ಡಾಯ / Mandatory concurrence of High Court CJ
D) ಕೇಂದ್ರ ಗೃಹ ಸಚಿವಾಲಯದ ಪೂರ್ವಾನುಮತಿ ಅಗತ್ಯ / Prior approval of Union Home Ministry

ಉತ್ತರ: B / Answer: B

ವಿವರಣೆ (Explanation): ಮಾರು ರಾಮ್ (1980) ಪ್ರಕರಣದಲ್ಲಿ ಸುಪ್ರೀಂಕೋರ್ಟ್ ಸ್ಪಷ್ಟಪಡಿಸಿದಂತೆ, ಕ್ಷಮಾದಾನ ಅಧಿಕಾರವನ್ನು ರಾಜ್ಯಪಾಲರು ಕಡ್ಡಾಯವಾಗಿ ಸಚಿವ ಸಂಪುಟದ ಸಲಹೆಯಂತೆ ಮಾತ್ರ ಚಲಾಯಿಸಬೇಕು.

ಪ್ರಶ್ನೆ 3: ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿಗಳ ಕ್ಷಮಾದಾನ ಅಧಿಕಾರಕ್ಕೆ (ವಿಧಿ 72) ಹೋಲಿಸಿದರೆ ರಾಜ್ಯಪಾಲರಿಗೆ (ವಿಧಿ 161) ಲಭ್ಯವಿಲ್ಲದ ಅಧಿಕಾರ ಯಾವುದು? / Compared to the President’s pardoning power under Article 72, which power is NOT available to a State Governor?

A) ಜೀವಾವಧಿ ಶಿಕ್ಷೆಯನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡುವುದು / Remitting life imprisonment
B) ಕಠಿಣ ಕಾರಾಗೃಹ ಶಿಕ್ಷೆಯನ್ನು ಸೌಮ್ಯ ಶಿಕ್ಷೆಯಾಗಿ ಪರಿವರ್ತಿಸುವುದು / Commuting rigorous punishment
C) ಮರಣದಂಡನೆಗೆ (Death Sentence) ಪೂರ್ಣ ಪ್ರಮಾಣದ ಕ್ಷಮೆ ನೀಡುವುದು / Granting full absolute pardon in cases of Death Sentence
D) ದಂಡದ ಮೊತ್ತವನ್ನು ಮನ್ನಾ ಮಾಡುವುದು / Remitting fines

ಉತ್ತರ: C / Answer: C

ವಿವರಣೆ (Explanation): ಮರಣದಂಡನೆಯನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಕ್ಷಮಿಸುವ (Pardon) ಪರಮಾಧಿಕಾರ ಕೇವಲ ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿಗಳಿಗೆ ಮಾತ್ರವಿದೆ (ವಿಧಿ 72); ರಾಜ್ಯಪಾಲರು ಮರಣದಂಡನೆಯನ್ನು ಅಮಾನತುಗೊಳಿಸಬಹುದು ಅಥವಾ ಕಡಿತಗೊಳಿಸಬಹುದೇ ಹೊರತು ಪೂರ್ಣ ಕ್ಷಮೆ ನೀಡಲಾಗದು.

ಪ್ರಶ್ನೆ 4: ಕ್ಷಮಾದಾನದ ನಿರ್ಧಾರವು ಜಾತಿ, ಧರ್ಮ ಅಥವಾ ರಾಜಕೀಯ ದುರುದ್ದೇಶಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದ್ದರೆ ಅದು ಸೀಮಿತ ನ್ಯಾಯಾಂಗ ಮರುಪರಿಶೀಲನೆಗೆ (Judicial Review) ಒಳಪಡುತ್ತದೆ ಎಂದು ಸುಪ್ರೀಂಕೋರ್ಟ್ ಯಾವ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಪ್ರಕರಣದಲ್ಲಿ ತೀರ್ಪು ನೀಡಿತು? / In which landmark judgment did the Supreme Court hold that the pardoning power under Articles 72/161 is subject to judicial review?

A) ಕೇಶವಾನಂದ ಭಾರತಿ ಕೇಸ್ (1973) / Kesavananda Bharati Case (1973)
B) ಎಪುರು ಸುಧಾಕರ್ ವರ್ಸಸ್ ಆಂಧ್ರಪ್ರದೇಶ ಸರ್ಕಾರ (2006) / Epuru Sudhakar v. Govt of AP (2006)
C) ಲಿಲ್ಲಿ ಥಾಮಸ್ ಕೇಸ್ (2013) / Lily Thomas Case (2013)
D) ವಿಶಾಖಾ ಕೇಸ್ (1997) / Vishaka Case (1997)

ಉತ್ತರ: B / Answer: B

ವಿವರಣೆ (Explanation): 2006 ರ ಎಪುರು ಸುಧಾಕರ್ ಪ್ರಕರಣದಲ್ಲಿ ಸುಪ್ರೀಂಕೋರ್ಟ್ ಕ್ಷಮಾದಾನವು ಅನಿಯಂತ್ರಿತ ಅಧಿಕಾರವಲ್ಲ, ಅದಕ್ಕೆ ದುರುದ್ದೇಶ (Malafide) ಕಂಡುಬಂದರೆ ನ್ಯಾಯಾಂಗ ಪರಿಶೀಲನೆ ಸಾಧ್ಯ ಎಂದು ತೀರ್ಪು ನೀಡಿತು.

ಪ್ರಶ್ನೆ 5: ಕೆಳಗಿನ ಹೇಳಿಕೆಗಳನ್ನು ಪರಿಗಣಿಸಿ: 1. ಸೈನ್ಯ ನ್ಯಾಯಾಲಯಗಳು (Court Martial) ವಿಧಿಸುವ ಶಿಕ್ಷೆಯನ್ನು ಕ್ಷಮಿಸುವ ಅಧಿಕಾರ ರಾಜ್ಯಪಾಲರಿಗೆ ಇರುವುದಿಲ್ಲ. 2. ದಂಡ ಪ್ರಕ್ರಿಯಾ ಸಂಹಿತೆಯ (CrPC) ಸೆಕ್ಷನ್ 433A ಪ್ರಕಾರ ಜೀವಾವಧಿ ಶಿಕ್ಷೆಗೊಳಗಾದ ಅಪರಾಧಿ ಕನಿಷ್ಠ 14 ವರ್ಷ ಶಿಕ್ಷೆ ಅನುಭವಿಸುವುದು ಕಡ್ಡಾಯ. ಸರಿಯಾದ ಹೇಳಿಕೆ ಯಾವುದು? / Consider the statements: 1. The Governor has no power to pardon sentences inflicted by a Court Martial. 2. Section 433A of CrPC mandates a minimum of 14 years actual imprisonment for life convicts. Which is correct?

A) 1 ಮಾತ್ರ / 1 only
B) 2 ಮಾತ್ರ / 2 only
C) 1 ಮತ್ತು 2 ಎರಡೂ / Both 1 and 2
D) ಯಾವುದೂ ಅಲ್ಲ / Neither 1 nor 2

ಉತ್ತರ: C / Answer: C

ವಿವರಣೆ (Explanation): ಎರಡೂ ಹೇಳಿಕೆಗಳು ಸರಿಯಾಗಿವೆ. ಕೋರ್ಟ್ ಮಾರ್ಷಲ್ ಶಿಕ್ಷೆಯನ್ನು ಕ್ಷಮಿಸುವ ಅಧಿಕಾರ ಕೇವಲ ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿಗಳಿಗಿದೆ ಮತ್ತು ಸೆಕ್ಷನ್ 433A ಪ್ರಕಾರ ಕನಿಷ್ಠ 14 ವರ್ಷ ಜೈಲು ಶಿಕ್ಷೆ ಪೂರೈಸಬೇಕು.

ಪ್ರಶ್ನೆ 6: ಶಿಕ್ಷೆಯ ಸ್ವರೂಪವನ್ನು ಬದಲಿಸದೆ (ಉದಾಹರಣೆಗೆ 2 ವರ್ಷಗಳ ಕಠಿಣ ಕಾರಾಗೃಹ ಶಿಕ್ಷೆಯನ್ನು 1 ವರ್ಷಕ್ಕೆ ಇಳಿಸುವುದು) ಅದರ ಅವಧಿಯನ್ನು ಮಾತ್ರ ಕಡಿಮೆ ಮಾಡುವುದನ್ನು ಏನೆಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ? / Reducing the period of sentence without changing its character (e.g., 2 years rigorous imprisonment to 1 year) is termed what?

A) ಕಮ್ಯುಟೇಷನ್ (ಪರಿವರ್ತನೆ) / Commutation
B) ರಿಮಿಷನ್ (ಕಡಿತ) / Remission
C) ರೆಸ್ಪೈಟ್ (ವಿಳಂಬ) / Respite
D) ರಿಪ್ರೀವ್ (ತಡೆ) / Reprieve

ಉತ್ತರ: B / Answer: B

ವಿವರಣೆ (Explanation): ಶಿಕ್ಷೆಯ ಸ್ವರೂಪ ಬದಲಿಸದೆ ಅವಧಿಯನ್ನು ಮಾತ್ರ ಕಡಿಮೆ ಮಾಡುವುದನ್ನು ರಿಮಿಷನ್ (Remission - ಶಿಕ್ಷೆ ಕಡಿತ) ಎನ್ನಲಾಗುತ್ತದೆ.

ಪ್ರಶ್ನೆ 7: ಅಪರಾಧಿಯ ಗರ್ಭಾವಸ್ಥೆ ಅಥವಾ ದೈಹಿಕ ಅಂಗವಿಕಲತೆಯಂತಹ ವಿಶೇಷ ಮಾನವೀಯ ಕಾರಣಗಳಿಗಾಗಿ ಮೂಲ ಶಿಕ್ಷೆಗಿಂತ ಕಡಿಮೆ ಪ್ರಮಾಣದ ಶಿಕ್ಷೆ ನೀಡುವುದನ್ನು ಏನೆಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ? / Awarding a lesser sentence in place of the one originally inflicted due to special facts like pregnancy or disability is termed what?

A) ಪಾರ್ಡನ್ / Pardon
B) ರೆಸ್ಪೈಟ್ (Respite)
C) ಕಮ್ಯುಟೇಷನ್ / Commutation
D) ರಿಪ್ರೀವ್ / Reprieve

ಉತ್ತರ: B / Answer: B

ವಿವರಣೆ (Explanation): ವಿಶೇಷ ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ (ಗರ್ಭಾವಸ್ಥೆ, ಗಂಭೀರ ಅನಾರೋಗ್ಯ) ಶಿಕ್ಷೆಯನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡುವುದನ್ನು ರೆಸ್ಪೈಟ್ (Respite) ಎನ್ನಲಾಗುತ್ತದೆ.

ಪ್ರಶ್ನೆ 8: ಶಿಕ್ಷೆಯ ಒಂದು ಕಠಿಣ ರೂಪವನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಕಠಿಣ ರೂಪಕ್ಕೆ ಬದಲಾಯಿಸುವುದನ್ನು (ಉದಾಹರಣೆಗೆ ಮರಣದಂಡನೆಯನ್ನು ಜೀವಾವಧಿ ಶಿಕ್ಷೆಯಾಗಿ ಬದಲಿಸುವುದು) ಏನೆಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ? / Substitution of one form of punishment for a lighter form (e.g., death sentence to life imprisonment) is known as what?

A) ಕಮ್ಯುಟೇಷನ್ (Commutation - ಶಿಕ್ಷೆ ಪರಿವರ್ತನೆ)
B) ರಿಮಿಷನ್ / Remission
C) ರೆಸ್ಪೈಟ್ / Respite
D) ಅಮಾನತು / Suspension

ಉತ್ತರ: A / Answer: A

ವಿವರಣೆ (Explanation): ಶಿಕ್ಷೆಯ ಸ್ವರೂಪವನ್ನು ಹಗುರವಾದ ಶಿಕ್ಷೆಗೆ ಬದಲಾಯಿಸುವುದನ್ನು ಕಮ್ಯುಟೇಷನ್ (Commutation) ಎನ್ನಲಾಗುತ್ತದೆ.

ಪ್ರಶ್ನೆ 9: ಭಾರತೀಯ ಸಂವಿಧಾನದ ಯಾವ ವಿಧಿಯು ರಾಜ್ಯಪಾಲರ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಣೆಗೆ ಸಲಹೆ ನೀಡಲು ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿ ನೇತೃತ್ವದ ಸಚಿವ ಸಂಪುಟವಿರತಕ್ಕದ್ದು ಎಂದು ತಿಳಿಸುತ್ತದೆ? / Which Article of the Indian Constitution mandates a Council of Ministers with the Chief Minister at the head to aid and advise the Governor?

A) ವಿಧಿ 74 / Article 74
B) ವಿಧಿ 163 / Article 163
C) ವಿಧಿ 164 / Article 164
D) ವಿಧಿ 167 / Article 167

ಉತ್ತರ: B / Answer: B

ವಿವರಣೆ (Explanation): ಸಂವಿಧಾನದ 163ನೇ ವಿಧಿಯು ರಾಜ್ಯಪಾಲರಿಗೆ ನೆರವು ಮತ್ತು ಸಲಹೆ ನೀಡಲು ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿ ನೇತೃತ್ವದ ಸಚಿವ ಸಂಪುಟದ ಉಪಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ಕಡ್ಡಾಯಗೊಳಿಸುತ್ತದೆ (ಕೇಂದ್ರಕ್ಕೆ ವಿಧಿ 74).

ಪ್ರಶ್ನೆ 10: ಕ್ಷಮಾದಾನ ಕೋರಿ ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿ ಅಥವಾ ರಾಜ್ಯಪಾಲರಿಗೆ ಸಲ್ಲಿಸುವ ಅರ್ಜಿಯನ್ನು ತಿರಸ್ಕರಿಸಿದ ನಂತರ ಅಪರಾಧಿಯು ನೇರವಾಗಿ ಪಡೆಯಬಹುದಾದ ಹಕ್ಕು ಯಾವುದು? / What right does a convict possess after a mercy petition is rejected by the President or Governor?

A) ಮೌಖಿಕ ವಿಚಾರಣೆಗೆ (Oral Hearing) ಒತ್ತಾಯಿಸುವ ಮೂಲಭೂತ ಹಕ್ಕು / Fundamental right to oral hearing
B) ಅನಿಯಂತ್ರಿತ ವಿಳಂಬ ಅಥವಾ ದುರುದ್ದೇಶದ ಆಧಾರದಲ್ಲಿ ಸಂವಿಧಾನದ 32/226 ರ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ನ್ಯಾಯಾಲಯದ ಮೊರೆ ಹೋಗುವ ಸೀಮಿತ ಹಕ್ಕು / Limited right to challenge rejection on grounds of unexplained delay or bias under Art 32/226
C) ನೇರವಾಗಿ ಬಿಡುಗಡೆ ಹೊಂದುವ ಹಕ್ಕು / Automatic release
D) ಯಾವುದೇ ಹಕ್ಕು ಇರುವುದಿಲ್ಲ / No recourse at all

ಉತ್ತರ: B / Answer: B

ವಿವರಣೆ (Explanation): ಶತ್ರುಘ್ನ ಚೌಹಾಣ್ ಪ್ರಕರಣದಂತೆ, ಕ್ಷಮಾದಾನ ಅರ್ಜಿ ವಿಲೇವಾರಿಯಲ್ಲಿ ಅಸಹಜ ವಿಳಂಬ ಅಥವಾ ಪ್ರಕ್ರಿಯಾ ಲೋಪಗಳಿದ್ದರೆ ನ್ಯಾಯಾಲಯಕ್ಕೆ ಅರ್ಜಿ ಸಲ್ಲಿಸುವ ಸೀಮಿತ ಸಾಂವಿಧಾನಿಕ ಹಕ್ಕು ಅಪರಾಧಿಗೆ ಇರುತ್ತದೆ.