ಕಾವೇರಿ ನೀರು ನಿರ್ವಹಣಾ ಪ್ರಾಧಿಕಾರ ಆದೇಶ: ತಮಿಳುನಾಡಿಗೆ ನಿತ್ಯ 3000 ಕ್ಯೂಸೆಕ್ ನೀರು ಹರಿಸಲು ಸೂಚನೆ | CWMA Orders Cauvery Water Release

1. ಪೂರ್ಣ ವಿಷಯದ ಸಾರಾಂಶ ಮತ್ತು ಪರೀಕ್ಷಾ ವಿಶ್ಲೇಷಣೆ (Comprehensive Summary & Exam Analysis):

ಪ್ರಮುಖ ಪ್ರಚಲಿತ ಘಟನೆಗಳು (Core Current Affairs Summary):

• ನವದೆಹಲಿಯಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಕಾವೇರಿ ನೀರು ನಿರ್ವಹಣಾ ಪ್ರಾಧಿಕಾರವು (CWMA), ಕಾವೇರಿ ನೀರು ನಿಯಂತ್ರಣ ಸಮಿತಿಯ (CWRC) ಶಿಫಾರಸನ್ನು ಎತ್ತಿಹಿಡಿದು, ಮುಂದಿನ 15 ದಿನಗಳ ಕಾಲ ನಿತ್ಯ 3,000 ಕ್ಯೂಸೆಕ್ ನೀರನ್ನು ತಮಿಳುನಾಡಿಗೆ ಹರಿಸುವಂತೆ ಕರ್ನಾಟಕಕ್ಕೆ ನಿರ್ದೇಶನ ನೀಡಿದೆ.
• ಕರ್ನಾಟಕದ ಪರವಾಗಿ ಸರ್ಕಾರದ ಹೆಚ್ಚುವರಿ ಮುಖ್ಯ ಕಾರ್ಯದರ್ಶಿ ಗೌರವ್ ಗುಪ್ತಾ ಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸಿ, ರಾಜ್ಯದಲ್ಲಿ ತೀವ್ರ ಮಳೆ ಕೊರತೆ ಹಾಗೂ ಜಲಾಶಯಗಳಲ್ಲಿ ಕುಡಿಯುವ ನೀರಿನ ಅಭಾವವಿರುವುದನ್ನು ಸಮರ್ಥವಾಗಿ ಮಂಡಿಸಿದರೂ ಪ್ರಾಧಿಕಾರ ಮನ್ನಣೆ ನೀಡಿಲ್ಲ.
• ತಮಿಳುನಾಡು ಸರ್ಕಾರವು ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ತೀರ್ಪಿನ ಪ್ರಕಾರ ನಿಗದಿತ ಪ್ರಮಾಣದ ನೀರನ್ನು ಬಿಲಿಗುಂಡ್ಲು ಮಾಪನ ಕೇಂದ್ರದಲ್ಲಿ ಕರ್ನಾಟಕ ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಿಲ್ಲ ಎಂದು ವಾದಿಸಿತ್ತು.
• ಕಾವೇರಿ ಜಲಾನಯನ ಪ್ರದೇಶದ ಪ್ರಮುಖ ಜಲಾಶಯಗಳಾದ ಕೆಆರ್‌ಎಸ್, ಕಬಿನಿ, ಹೇಮಾವತಿ ಮತ್ತು ಹಾರಂಗಿಗಳಲ್ಲಿ ನೀರಿನ ಸಂಗ್ರಹ ಕುಸಿಯುತ್ತಿರುವ ನಡುವೆ ಈ ಆದೇಶ ಹೊರಬಿದ್ದಿದೆ.

ಸ್ಥಿರ ಸಾಮಾನ್ಯ ಜ್ಞಾನದ ಜೋಡಣೆ (Static GS Linkage):

• ಸಂವಿಧಾನದ 262ನೇ ವಿಧಿ: ಅಂತರರಾಜ್ಯ ನದಿ ನೀರು ವಿವಾದಗಳ ಇತ್ಯರ್ಥಕ್ಕೆ ಸಂಸತ್ತಿಗೆ ಕಾಯ್ದೆ ರೂಪಿಸುವ ಅಧಿಕಾರ ನೀಡುತ್ತದೆ.
• ಅಂತರರಾಜ್ಯ ನದಿ ನೀರು ವಿವಾದಗಳ ಕಾಯ್ದೆ, 1956: ಈ ಕಾಯ್ದೆಯಡಿ ನ್ಯಾಯಮಂಡಳಿಗಳನ್ನು (Tribunals) ರಚಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
• CWMA ಮತ್ತು CWRC ರಚನೆ: ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್‌ನ 2018 ರ ಅಂತಿಮ ತೀರ್ಪಿನ ಅನ್ವಯ ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರವು 2018 ರ ಜೂನ್ 1 ರಂದು ಕಾವೇರಿ ನೀರು ನಿರ್ವಹಣಾ ಪ್ರಾಧಿಕಾರ (CWMA) ಮತ್ತು ಕಾವೇರಿ ನೀರು ನಿಯಂತ್ರಣ ಸಮಿತಿಯನ್ನು (CWRC) ರಚಿಸಿತು.
• ಕಾವೇರಿ ನದಿ ಭೌಗೋಳಿಕತೆ: ಪಶ್ಚಿಮ ಘಟ್ಟದ ಕೊಡಗು ಜಿಲ್ಲೆಯ ಬ್ರಹ್ಮಗಿರಿ ಶ್ರೇಣಿಯ ತಲಕಾವೇರಿಯಲ್ಲಿ ಉಗಮಗೊಂಡು ಸುಮಾರು 800 ಕಿ.ಮೀ ಹರಿದು ಬಂಗಾಳ ಕೊಲ್ಲಿಯನ್ನು ಸೇರುತ್ತದೆ. ಕರ್ನಾಟಕ, ತಮಿಳುನಾಡು, ಕೇರಳ ಮತ್ತು ಪುದುಚೇರಿ ಇದರ ಕಣಿವೆ ವ್ಯಾಪ್ತಿಗೆ ಬರುತ್ತವೆ.

ಪರೀಕ್ಷಾ ದೃಷ್ಟಿಕೋನದ ಮುಖ್ಯಾಂಶಗಳು (High-Yield Exam Highlights):

• ಪ್ರಾಧಿಕಾರ: Cauvery Water Management Authority (CWMA).
• ಸಮಿತಿ: Cauvery Water Regulation Committee (CWRC).
• ನೋಡಲ್ ಸಚಿವಾಲಯ: ಕೇಂದ್ರ ಜಲಶಕ್ತಿ ಸಚಿವಾಲಯ (Ministry of Jal Shakti).
• ನೀರು ಅಳತೆ ಕೇಂದ್ರ: ಬಿಲಿಗುಂಡ್ಲು (ಕರ್ನಾಟಕ-ತಮಿಳುನಾಡು ಗಡಿ).
• ದೈನಂದಿನ ಬಿಡುಗಡೆ ಆದೇಶ: 3,000 ಕ್ಯೂಸೆಕ್ಸ್ (15 ದಿನಗಳ ಕಾಲ).
• ಸಾಂವಿಧಾನಿಕ ವಿಧಿ: Article 262 (Inter-State River Water Disputes).

2. ಈ ವಿಷಯಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಬಹುಆಯ್ಕೆ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳು (MCQs):

ಪ್ರಶ್ನೆ 1: ಇತ್ತೀಚಿನ ಆದೇಶದಂತೆ ಕಾವೇರಿ ನೀರು ನಿರ್ವಹಣಾ ಪ್ರಾಧಿಕಾರವು ಕರ್ನಾಟಕಕ್ಕೆ ಎಷ್ಟು ದಿನಗಳ ಕಾಲ ನಿತ್ಯ 3,000 ಕ್ಯೂಸೆಕ್ ನೀರು ಹರಿಸಲು ಸೂಚಿಸಿದೆ? / As per the latest CWMA order, Karnataka has been directed to release 3,000 cusecs of water daily for how many days?

A) 7 ದಿನಗಳು / 7 days
B) 10 ದಿನಗಳು / 10 days
C) 15 ದಿನಗಳು / 15 days
D) 30 ದಿನಗಳು / 30 days

ಉತ್ತರ: C / Answer: C

ವಿವರಣೆ (Explanation): ಕಾವೇರಿ ನೀರು ನಿರ್ವಹಣಾ ಪ್ರಾಧಿಕಾರವು ಮುಂದಿನ 15 ದಿನಗಳ ಕಾಲ ನಿತ್ಯ 3,000 ಕ್ಯೂಸೆಕ್ ನೀರನ್ನು ತಮಿಳುನಾಡಿಗೆ ಬಿಡಲು ಆದೇಶಿಸಿದೆ.

ಪ್ರಶ್ನೆ 2: ಭಾರತೀಯ ಸಂವಿಧಾನದ ಯಾವ ವಿಧಿಯು ಅಂತರರಾಜ್ಯ ನದಿಗಳು ಅಥವಾ ನದಿ ಕಣಿವೆಗಳ ನೀರಿನ ವಿವಾದಗಳ ತೀರ್ಪಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದೆ? / Which Article of the Indian Constitution relates to adjudication of disputes relating to waters of inter-state rivers or river valleys?

A) Article 260
B) Article 262
C) Article 263
D) Article 280

ಉತ್ತರ: B / Answer: B

ವಿವರಣೆ (Explanation): ಸಂವಿಧಾನದ ವಿಧಿ 262 ಅಂತರರಾಜ್ಯ ನದಿ ನೀರು ಹಂಚಿಕೆ ವಿವಾದಗಳನ್ನು ಇತ್ಯರ್ಥಗೊಳಿಸಲು ಸಂಸತ್ತಿಗೆ ವಿಶೇಷ ಅಧಿಕಾರವನ್ನು ನೀಡುತ್ತದೆ.

ಪ್ರಶ್ನೆ 3: ಕಾವೇರಿ ನೀರು ನಿರ್ವಹಣಾ ಪ್ರಾಧಿಕಾರವನ್ನು (CWMA) ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ನಿರ್ದೇಶನದಂತೆ ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರ ಯಾವ ವರ್ಷದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾಪಿಸಿತು? / In which year was the Cauvery Water Management Authority (CWMA) constituted by the Central Government?

A) 2014
B) 2016
C) 2018
D) 2020

ಉತ್ತರ: C / Answer: C

ವಿವರಣೆ (Explanation): ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್‌ನ ಅಂತಿಮ ತೀರ್ಪಿನ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರವು 2018 ರ ಜೂನ್‌ನಲ್ಲಿ CWMA ಅನ್ನು ಗೆಜೆಟ್ ಅಧಿಸೂಚನೆ ಮೂಲಕ ಸ್ಥಾಪಿಸಿತು.

ಪ್ರಶ್ನೆ 4: ಕರ್ನಾಟಕದಿಂದ ತಮಿಳುನಾಡಿಗೆ ಹರಿಯುವ ಕಾವೇರಿ ನೀರಿನ ಪ್ರಮಾಣವನ್ನು ಅಧಿಕೃತವಾಗಿ ಅಳೆಯುವ ಗಡಿ ಮಾಪನ ಕೇಂದ್ರ ಯಾವುದು? / Which inter-state border gauging site officially measures the flow of Cauvery water from Karnataka to Tamil Nadu?

A) ಬಿಲಿಗುಂಡ್ಲು / Biligundlu
B) ಶಿವನಸಮುದ್ರ / Shivanasamudra
C) ಮೇಕೆದಾಟು / Mekedatu
D) ಹೊಗೇನಕಲ್ / Hogenakkal

ಉತ್ತರ: A / Answer: A

ವಿವರಣೆ (Explanation): ಕೇಂದ್ರ ಜಲ ಆಯೋಗದ (CWC) ಉಸ್ತುವಾರಿಯಲ್ಲಿರುವ ಬಿಲಿಗುಂಡ್ಲು (Biligundlu) ಮಾಪನ ಕೇಂದ್ರದಲ್ಲಿ ನೀರಿನ ಹರಿವನ್ನು ದಾಖಲಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.

ಪ್ರಶ್ನೆ 5: ಕಾವೇರಿ ನದಿ ಜಲಾನಯನ ಪ್ರದೇಶವು ಭಾರತದ ಕೆಳಗಿನ ಯಾವ ರಾಜ್ಯಗಳು ಮತ್ತು ಕೇಂದ್ರಾಡಳಿತ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಹರಡಿದೆ? / The Cauvery river basin covers which of the following states and Union Territories?

A) ಕರ್ನಾಟಕ, ತಮಿಳುನಾಡು, ಕೇರಳ ಮತ್ತು ಪುದುಚೇರಿ / Karnataka, Tamil Nadu, Kerala, and Puducherry
B) ಕರ್ನಾಟಕ, ಆಂಧ್ರಪ್ರದೇಶ ಮತ್ತು ತಮಿಳುನಾಡು / Karnataka, Andhra Pradesh, and Tamil Nadu
C) ಕರ್ನಾಟಕ, ತೆಲಂಗಾಣ ಮತ್ತು ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರ / Karnataka, Telangana, and Maharashtra
D) ಕರ್ನಾಟಕ ಮತ್ತು ತಮಿಳುನಾಡು ಮಾತ್ರ / Karnataka and Tamil Nadu only

ಉತ್ತರ: A / Answer: A

ವಿವರಣೆ (Explanation): ಕಾವೇರಿ ಕಣಿವೆಯು ಕರ್ನಾಟಕ, ತಮಿಳುನಾಡು, ಕೇರಳ ಮತ್ತು ಪುದುಚೇರಿ ಕೇಂದ್ರಾಡಳಿತ ಪ್ರದೇಶವನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ.

ಪ್ರಶ್ನೆ 6: ಅಂತರರಾಜ್ಯ ನದಿ ನೀರು ವಿವಾದಗಳ ಕಾಯ್ದೆ (Inter-State River Water Disputes Act) ಸಂಸತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಅಂಗೀಕಾರವಾದ ವರ್ಷ ಯಾವುದು? / In which year was the Inter-State River Water Disputes Act enacted by Parliament?

A) 1950
B) 1956
C) 1962
D) 1974

ಉತ್ತರ: B / Answer: B

ವಿವರಣೆ (Explanation): ಸಂವಿಧಾನದ 262ನೇ ವಿಧಿಯಡಿ ಸಂಸತ್ತು 1956 ರಲ್ಲಿ ಅಂತರರಾಜ್ಯ ನದಿ ನೀರು ವಿವಾದಗಳ ಕಾಯ್ದೆಯನ್ನು ಜಾರಿಗೆ ತಂದಿತು.

ಪ್ರಶ್ನೆ 7: ಕಾವೇರಿ ನದಿಯ ಉಗಮ ಸ್ಥಾನ ಕರ್ನಾಟಕದ ಯಾವ ಜಿಲ್ಲೆಯಲ್ಲಿದೆ? / In which district of Karnataka does the Cauvery River originate?

A) ಹಾಸನ / Hassan
B) ಚಿಕ್ಕಮಗಳೂರು / Chikkamagaluru
C) ಕೊಡಗು / Kodagu
D) ಶಿವಮೊಗ್ಗ / Shivamogga

ಉತ್ತರ: C / Answer: C

ವಿವರಣೆ (Explanation): ಕಾವೇರಿ ನದಿಯು ಕೊಡಗು ಜಿಲ್ಲೆಯ ಬ್ರಹ್ಮಗಿರಿ ಬೆಟ್ಟಗಳ ತಲಕಾವೇರಿಯಲ್ಲಿ ಉಗಮವಾಗುತ್ತದೆ.

ಪ್ರಶ್ನೆ 8: ಕೃಷ್ಣರಾಜ ಸಾಗರ (KRS) ಅಣೆಕಟ್ಟನ್ನು ಕಾವೇರಿ ನದಿಗೆ ಅಡ್ಡಲಾಗಿ ಯಾವ ಜಿಲ್ಲೆಯಲ್ಲಿ ನಿರ್ಮಿಸಲಾಗಿದೆ? / In which district is the Krishna Raja Sagara (KRS) dam built across Cauvery River?

A) ಮೈಸೂರು / Mysuru
B) ಮಂಡ್ಯ / Mandya
C) ಚಾಮರಾಜನಗರ / Chamarajanagar
D) ರಾಮನಗರ / Ramanagara

ಉತ್ತರ: B / Answer: B

ವಿವರಣೆ (Explanation): ಕೆಆರ್‌ಎಸ್ ಅಣೆಕಟ್ಟು ಮಂಡ್ಯ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಶ್ರೀರಂಗಪಟ್ಟಣ ತಾಲೂಕಿನ ಕನ್ನಂಬಾಡಿ ಬಳಿ ಕಾವೇರಿ ನದಿಗೆ ಅಡ್ಡಲಾಗಿ ನಿರ್ಮಿತವಾಗಿದೆ.

ಪ್ರಶ್ನೆ 9: ‘ಕ್ಯೂಸೆಕ್’ (Cusec) ಎಂದರೆ ನೀರಿನ ಹರಿವಿನ ಯಾವ ಪ್ರಮಾಣವನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ? / What does the unit ‘Cusec’ measure in water flow terminology?

A) ಪ್ರತಿ ಸೆಕೆಂಡಿಗೆ ಒಂದು ಘನ ಅಡಿ ನೀರಿನ ಹರಿವು / One cubic foot per second
B) ಪ್ರತಿ ಗಂಟೆಗೆ ಒಂದು ಘನ ಮೀಟರ್ / One cubic meter per hour
C) ಪ್ರತಿ ನಿಮಿಷಕ್ಕೆ 1000 ಲೀಟರ್ / 1000 liters per minute
D) ಒಟ್ಟು ಶೇಖರಣಾ ಸಾಮರ್ಥ್ಯ / Total storage capacity

ಉತ್ತರ: A / Answer: A

ವಿವರಣೆ (Explanation): ಕ್ಯೂಸೆಕ್ (Cusec - Cubic feet per second) ಎಂದರೆ ಪ್ರತಿ ಸೆಕೆಂಡಿಗೆ ಒಂದು ಘನ ಅಡಿ ನೀರಿನ ಹರಿವು (ಅಂದಾಜು 28.317 ಲೀಟರ್/ಸೆಕೆಂಡ್).

ಪ್ರಶ್ನೆ 10: ಕಾವೇರಿ ನೀರು ನಿರ್ವಹಣಾ ಪ್ರಾಧಿಕಾರವು (CWMA) ಯಾವ ಕೇಂದ್ರ ಸಚಿವಾಲಯದ ಆಡಳಿತಾತ್ಮಕ ಉಸ್ತುವಾರಿಯಲ್ಲಿದೆ? / Under which Union Ministry does the Cauvery Water Management Authority function?

A) ಪರಿಸರ ಮತ್ತು ಅರಣ್ಯ ಸಚಿವಾಲಯ / Ministry of Environment and Forests
B) ಕೃಷಿ ಸಚಿವಾಲಯ / Ministry of Agriculture
C) ಜಲಶಕ್ತಿ ಸಚಿವಾಲಯ / Ministry of Jal Shakti
D) ಗೃಹ ಸಚಿವಾಲಯ / Ministry of Home Affairs

ಉತ್ತರ: C / Answer: C

ವಿವರಣೆ (Explanation): CWMA ಯು ಕೇಂದ್ರ ಜಲಶಕ್ತಿ ಸಚಿವಾಲಯದ ಅಧೀನದಲ್ಲಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತದೆ.