ಲಿಥಿಯಂ ಮತ್ತು ನಿಕಲ್ ಸಂಸ್ಕರಣೆಗೆ ₹2,814 ಕೋಟಿ ಬಂಡವಾಳ ಯೋಜನೆ: ಕೇಂದ್ರ ಸಂಪುಟ ಅನುಮೋದನೆ | Cabinet Approves Critical Mineral Scheme

1. ಪೂರ್ಣ ವಿಷಯದ ಸಾರಾಂಶ ಮತ್ತು ಪರೀಕ್ಷಾ ವಿಶ್ಲೇಷಣೆ (Comprehensive Summary & Exam Analysis):

ಪ್ರಮುಖ ಪ್ರಚಲಿತ ಘಟನೆಗಳು (Core Current Affairs Summary):

• ಪ್ರಧಾನಮಂತ್ರಿ ನರೇಂದ್ರ ಮೋದಿ ಅವರ ಅಧ್ಯಕ್ಷತೆಯಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಕೇಂದ್ರ ಸಚಿವ ಸಂಪುಟ ಸಭೆಯು ದೇಶದಲ್ಲಿ ಮಹತ್ವದ ಖನಿಜಗಳ (Critical Minerals) ಸಂಸ್ಕರಣಾ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಬಲಪಡಿಸಲು ₹2,814 ಕೋಟಿ ಬಂಡವಾಳ ಬೆಂಬಲ ಯೋಜನೆಗೆ (Capital Expenditure Support Scheme) ಅನುಮೋದನೆ ನೀಡಿದೆ.
• ಕೇಂದ್ರ ಮಾಹಿತಿ ಮತ್ತು ಪ್ರಸಾರ ಸಚಿವ ಅಶ್ವಿನಿ ವೈಷ್ಣವ್ ಅವರು ಪತ್ರಿಕಾಗೋಷ್ಠಿಯಲ್ಲಿ ಮಾಹಿತಿ ನೀಡಿ, ಈ ಯೋಜನೆಯು 2026-27 ರಿಂದ 2030-31 ರವರೆಗೆ ಐದು ಆರ್ಥಿಕ ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ಅನುಷ್ಠಾನಗೊಳ್ಳಲಿದೆ ಎಂದು ತಿಳಿಸಿದರು.
• ಯೋಜನೆಯಡಿ ಅರ್ಹ ಹೂಡಿಕೆಯ ಮೇಲೆ ಶೇಕಡಾ 30 ರಷ್ಟು ಬಂಡವಾಳ ಸಬ್ಸಿಡಿ (Capital Subsidy) ನೀಡಲಾಗುವುದು.
• ಇದರ ಮೂಲಕ ದೇಶದಲ್ಲಿ ತಲಾ ಕನಿಷ್ಠ 30,000 ಟನ್ ವಾರ್ಷಿಕ ಸಾಮರ್ಥ್ಯದ ಎರಡು ಲಿಥಿಯಂ ಸಂಸ್ಕರಣಾ ಘಟಕಗಳು (ಪ್ರತಿ ಘಟಕಕ್ಕೆ ಗರಿಷ್ಠ ₹500 ಕೋಟಿ ಸಬ್ಸಿಡಿ) ಹಾಗೂ ತಲಾ 50,000 ಟನ್ ಸಾಮರ್ಥ್ಯದ ಎರಡು ನಿಕಲ್ ಸಂಸ್ಕರಣಾ ಘಟಕಗಳು (ಪ್ರತಿ ಘಟಕಕ್ಕೆ ಗರಿಷ್ಠ ₹900 ಕೋಟಿ ಸಬ್ಸಿಡಿ) ಸ್ಥಾಪನೆಯಾಗಲಿವೆ.
• ವಿದ್ಯುತ್ ವಾಹನಗಳ (EVs), ಬ್ಯಾಟರಿ ಎನರ್ಜಿ ಸ್ಟೋರೇಜ್ ಮತ್ತು ನವೀಕರಿಸಬಹುದಾದ ಇಂಧನ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಚೀನಾ ಸೇರಿದಂತೆ ಕೆಲವೇ ವಿದೇಶಿ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳ ಮೇಲಿನ ಸಂಸ್ಕರಿತ ಖನಿಜಗಳ ಆಮದು ಅವಲಂಬನೆಯನ್ನು ತಪ್ಪಿಸಿ ‘ಆತ್ಮನಿರ್ಭರ ಭಾರತ’ ಸಾಧಿಸುವುದು ಇದರ ಮುಖ್ಯ ಉದ್ದೇಶವಾಗಿದೆ.

ಸ್ಥಿರ ಸಾಮಾನ್ಯ ಜ್ಞಾನದ ಜೋಡಣೆ (Static GS Linkage):

• ಗಣಿ ಮತ್ತು ಖನಿಜಗಳ (ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಮತ್ತು ನಿಯಂತ್ರಣ) ತಿದ್ದುಪಡಿ ಕಾಯ್ದೆ 2023 (MMDR Amendment Act, 2023): 24 ನಿರ್ಣಾಯಕ ಮತ್ತು ವ್ಯೂಹಾತ್ಮಕ ಖನಿಜಗಳನ್ನು ಗುರುತಿಸಿ, ಖಾಸಗಿ ವಲಯಕ್ಕೆ ಇವುಗಳ ಪರಿಶೋಧನೆ ಮತ್ತು ಗಣಿಗಾರಿಕೆ ಹರಾಜಿನಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸಲು ಅವಕಾಶ ನೀಡಲಾಯಿತು.
• ಖನಿಜ ಬಿಡೇಶ್ ಇಂಡಿಯಾ ಲಿಮಿಟೆಡ್ (KABIL): 2019 ರಲ್ಲಿ ನಾಲ್ಕೋ (NALCO), ಹಿಂದೂಸ್ತಾನ್ ಕಾಪರ್ (HCL) ಮತ್ತು ಎಂಇಸಿಎಲ್ (MECL) ಜಂಟಿ ಸಹಭಾಗಿತ್ವದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾಪನೆಯಾದ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಕಂಪನಿ. ಇದು ವಿದೇಶಗಳಲ್ಲಿ (ಉದಾ: ಅರ್ಜೆಂಟೀನಾ ಲಿಥಿಯಂ ಗಣಿಗಳು) ಗಣಿಗಾರಿಕೆ ಹಕ್ಕುಗಳನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತದೆ.
• ಲಿಥಿಯಂ ತ್ರಿಕೋನ (Lithium Triangle): ವಿಶ್ವದ ಒಟ್ಟು ಲಿಥಿಯಂ ನಿಕ್ಷೇಪಗಳ ಶೇಕಡಾ 50 ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಭಾಗ ಹೊಂದಿರುವ ದಕ್ಷಿಣ ಅಮೆರಿಕಾದ ಮೂರು ರಾಷ್ಟ್ರಗಳು - ಅರ್ಜೆಂಟೀನಾ, ಬೊಲಿವಿಯಾ ಮತ್ತು ಚಿಲಿ.
• ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಲಿಥಿಯಂ ನಿಕ್ಷೇಪಗಳು: ಜಮ್ಮು-ಕಾಶ್ಮೀರದ ರಿಯಾಸಿ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಸಲಾಲ್-ಹೈಮಾನಾ ಪ್ರದೇಶ ಹಾಗೂ ಕರ್ನಾಟಕದ ಮಂಡ್ಯ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಮಾರಲಗಲ್ಲ-ಅಲ್ಲಾಪಟ್ಟಣ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಲಿಥಿಯಂ ನಿಕ್ಷೇಪಗಳು ಪತ್ತೆಯಾಗಿವೆ.

ಪರೀಕ್ಷಾ ದೃಷ್ಟಿಕೋನದ ಮುಖ್ಯಾಂಶಗಳು (High-Yield Exam Highlights):

• ಅನುಮೋದಿತ ಮೊತ್ತ: ₹2,814 ಕೋಟಿ.
• ಅವಧಿ: 5 ವರ್ಷಗಳು (2026-27 ರಿಂದ 2030-31).
• ಬಂಡವಾಳ ಸಬ್ಸಿಡಿ ದರ: ಶೇಕಡಾ 30 (30% Capital Subsidy).
• ಗುರಿಯಾಗಿರುವ ಘಟಕಗಳು: 2 ಲಿಥಿಯಂ ಘಟಕಗಳು + 2 ನಿಕಲ್ ಘಟಕಗಳು.
• ನೋಡಲ್ ಸಚಿವಾಲಯ: ಗಣಿ ಸಚಿವಾಲಯ, ಭಾರತ ಸರ್ಕಾರ.

2. ಈ ವಿಷಯಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಬಹುಆಯ್ಕೆ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳು (MCQs):

ಪ್ರಶ್ನೆ 1: ದೇಶದಲ್ಲಿ ಲಿಥಿಯಂ ಮತ್ತು ನಿಕಲ್‌ನಂತಹ ನಿರ್ಣಾಯಕ ಖನಿಜಗಳ ಸಂಸ್ಕರಣೆಯನ್ನು ಉತ್ತೇಜಿಸಲು ಕೇಂದ್ರ ಸಚಿವ ಸಂಪುಟವು ಎಷ್ಟು ಕೋಟಿ ರೂಪಾಯಿಗಳ ಬಂಡವಾಳ ಸಬ್ಸಿಡಿ ಯೋಜನೆಗೆ ಅನುಮೋದನೆ ನೀಡಿದೆ? / How much capital expenditure outlay has been approved by the Union Cabinet to promote critical mineral processing in India?

A) ₹1,500 ಕೋಟಿ / ₹1,500 crore
B) ₹2,814 ಕೋಟಿ / ₹2,814 crore
C) ₹5,000 ಕೋಟಿ / ₹5,000 crore
D) ₹7,500 ಕೋಟಿ / ₹7,500 crore

ಉತ್ತರ: B / Answer: B

ವಿವರಣೆ (Explanation): ದೇಶೀಯವಾಗಿ ಲಿಥಿಯಂ ಮತ್ತು ನಿಕಲ್ ಸಂಸ್ಕರಣೆಗೆ ₹2,814 ಕೋಟಿ ವೆಚ್ಚದ ಐದು ವರ್ಷಗಳ ಬಂಡವಾಳ ಬೆಂಬಲ ಯೋಜನೆಗೆ ಕೇಂದ್ರ ಸಂಪುಟ ಅನುಮೋದನೆ ನೀಡಿದೆ.

ಪ್ರಶ್ನೆ 2: ಈ ನೂತನ ನಿರ್ಣಾಯಕ ಖನಿಜ ಸಂಸ್ಕರಣಾ ಯೋಜನೆಯಡಿ ಅರ್ಹ ಹೂಡಿಕೆಯ ಮೇಲೆ ಎಷ್ಟು ಶೇಕಡಾವಾರು ಬಂಡವಾಳ ಸಬ್ಸಿಡಿ (Capital Subsidy) ನೀಡಲಾಗುತ್ತದೆ? / What percentage of capital subsidy is provided on eligible investments under this newly approved critical mineral processing scheme?

A) 15%
B) 20%
C) 30%
D) 50%

ಉತ್ತರ: C / Answer: C

ವಿವರಣೆ (Explanation): ಅರ್ಹ ಹೂಡಿಕೆದಾರರಿಗೆ ಯೋಜನಾ ವೆಚ್ಚದ ಶೇಕಡಾ 30 ರಷ್ಟು (30%) ಬಂಡವಾಳ ಸಬ್ಸಿಡಿಯನ್ನು ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರವು ಒದಗಿಸಲಿದೆ.

ಪ್ರಶ್ನೆ 3: ವಿದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಲಿಥಿಯಂ, ಕೋಬಾಲ್ಟ್‌ನಂತಹ ನಿರ್ಣಾಯಕ ಖನಿಜ ಆಸ್ತಿಗಳನ್ನು ಖರೀದಿಸಲು ಭಾರತ ಸರ್ಕಾರ ಸ್ಥಾಪಿಸಿರುವ ಜಂಟಿ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಕಂಪನಿ ಯಾವುದು? / Which joint venture public company was established by the Ministry of Mines to acquire strategic critical mineral assets abroad?

A) ಕಬಿಲ್ (KABIL - Khanij Bidesh India Limited)
B) ಐರೆಲ್ (IREL)
C) ಎನ್‌ಎಂಡಿಸಿ ಗ್ಲೋಬಲ್ / NMDC Global
D) ಕೋಲ್ ಇಂಡಿಯಾ ಮೈನಿಂಗ್ / Coal India Mining

ಉತ್ತರ: A / Answer: A

ವಿವರಣೆ (Explanation): 2019 ರಲ್ಲಿ NALCO, HCL ಮತ್ತು MECL ಜಂಟಿಯಾಗಿ ಸ್ಥಾಪಿಸಿದ KABIL (ಖನಿಜ ಬಿಡೇಶ್ ಇಂಡಿಯಾ ಲಿಮಿಟೆಡ್) ಕಂಪನಿಯು ಅರ್ಜೆಂಟೀನಾದಲ್ಲಿ 5 ಲಿಥಿಯಂ ಬ್ಲಾಕ್‌ಗಳನ್ನು ಗುತ್ತಿಗೆ ಪಡೆದಿದೆ.

ಪ್ರಶ್ನೆ 4: ಜಾಗತಿಕವಾಗಿ ಅಪಾರ ಪ್ರಮಾಣದ ಲಿಥಿಯಂ ನಿಕ್ಷೇಪಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ದಕ್ಷಿಣ ಅಮೆರಿಕಾದ ‘ಲಿಥಿಯಂ ತ್ರಿಕೋನ’ (Lithium Triangle) ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ ಮೂರು ದೇಶಗಳು ಯಾವುವು? / Which three South American countries constitute the globally renowned ‘Lithium Triangle’?

A) ಬ್ರೆಜಿಲ್, ಪೆರು ಮತ್ತು ಕೊಲಂಬಿಯಾ / Brazil, Peru, and Colombia
B) ಅರ್ಜೆಂಟೀನಾ, ಬೊಲಿವಿಯಾ ಮತ್ತು ಚಿಲಿ / Argentina, Bolivia, and Chile
C) ವೆನೆಜುವೆಲಾ, ಗಯಾನಾ ಮತ್ತು ಈಕ್ವೆಡಾರ್ / Venezuela, Guyana, and Ecuador
D) ಮೆಕ್ಸಿಕೋ, ಉರುಗ್ವೆ ಮತ್ತು ಪರಾಗ್ವೆ / Mexico, Uruguay, and Paraguay

ಉತ್ತರ: B / Answer: B

ವಿವರಣೆ (Explanation): ಅರ್ಜೆಂಟೀನಾ, ಬೊಲಿವಿಯಾ ಮತ್ತು ಚಿಲಿ ದೇಶಗಳ ಉಪ್ಪು ಭೂಮಿಗಳಲ್ಲಿ (Salt Flats) ವಿಶ್ವದ ಒಟ್ಟು ಲಿಥಿಯಂ ನಿಕ್ಷೇಪಗಳ ಶೇಕಡಾ 50 ಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಭಾಗವಿದೆ.

ಪ್ರಶ್ನೆ 5: ಕರ್ನಾಟಕ ರಾಜ್ಯದ ಯಾವ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಮಾರಲಗಲ್ಲ-ಅಲ್ಲಾಪಟ್ಟಣ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಭಾರತೀಯ ಭೂವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಸರ್ವೇಕ್ಷಣಾ ಇಲಾಖೆಯು (GSI) ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಲಿಥಿಯಂ ನಿಕ್ಷೇಪಗಳನ್ನು ಗುರುತಿಸಿದೆ? / In which district of Karnataka did the Geological Survey of India (GSI) identify preliminary lithium reserves at Marlagalla-Allapatna?

A) ಬಳ್ಳಾರಿ / Ballari
B) ಮಂಡ್ಯ / Mandya
C) ಕೋಲಾರ / Kolar
D) ಚಿತ್ರದುರ್ಗ / Chitradurga

ಉತ್ತರ: B / Answer: B

ವಿವರಣೆ (Explanation): ಕರ್ನಾಟಕದ ಮಂಡ್ಯ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಶ್ರೀರಂಗಪಟ್ಟಣ ತಾಲೂಕಿನ ಮಾರಲಗಲ್ಲ-ಅಲ್ಲಾಪಟ್ಟಣ ಪ್ರದೇಶದ ಪೆಗ್ಮಟೈಟ್ ಶಿಲೆಗಳಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು 1,600 ಟನ್ ಲಿಥಿಯಂ ನಿಕ್ಷೇಪ ಇರುವುದು ಪತ್ತೆಯಾಗಿದೆ.

ಪ್ರಶ್ನೆ 6: ಹೇಳಿಕೆಗಳನ್ನು ಪರಿಗಣಿಸಿ: 1. ಲಿಥಿಯಂ ಅತ್ಯಂತ ಹಗುರವಾದ ಲೋಹವಾಗಿದ್ದು, ಆಧುನಿಕ ಎಲೆಕ್ಟ್ರಿಕ್ ವಾಹನಗಳ ಬ್ಯಾಟರಿಗಳಿಗೆ ಅತ್ಯಗತ್ಯವಾಗಿರುವುದರಿಂದ ಇದನ್ನು ‘ಬಿಳಿ ಚಿನ್ನ’ (White Gold) ಎನ್ನಲಾಗುತ್ತದೆ. 2. ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಗಣಿಗಾರಿಕೆ ಮತ್ತು ಖನಿಜ ಹಂಚಿಕೆಯನ್ನು MMDR ಕಾಯ್ದೆ 1957 ರ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ನಿಯಂತ್ರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. / Consider statements: 1. Lithium is the lightest solid metal termed White Gold due to its indispensability in EV batteries. 2. Mining in India is governed under the MMDR Act, 1957. Which is/are correct?

A) 1 ಮಾತ್ರ ಸರಿ / 1 only
B) 2 ಮಾತ್ರ ಸರಿ / 2 only
C) 1 ಮತ್ತು 2 ಎರಡೂ ಸರಿ / Both 1 and 2
D) ಎರಡೂ ತಪ್ಪು / Neither 1 nor 2

ಉತ್ತರ: C / Answer: C

ವಿವರಣೆ (Explanation): ಎರಡೂ ಹೇಳಿಕೆಗಳು ಸರಿಯಾಗಿವೆ. ಲಿಥಿಯಂ ಅನ್ನು ಹಸಿರು ಇಂಧನ ಕ್ರಾಂತಿಯ ‘ವೈಟ್ ಗೋಲ್ಡ್’ ಎನ್ನಲಾಗುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಗಣಿ ವಲಯ MMDR ಕಾಯ್ದೆ 1957 ರಡಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತದೆ.

ಪ್ರಶ್ನೆ 7: ಭಾರತೀಯ ಭೂವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಸರ್ವೇಕ್ಷಣಾ ಸಂಸ್ಥೆಯ (Geological Survey of India - GSI) ಕೇಂದ್ರ ಕಚೇರಿ ಯಾವ ನಗರದಲ್ಲಿದೆ? / Where is the national headquarters of the Geological Survey of India (GSI) situated?

A) ನವದೆಹಲಿ / New Delhi
B) ಡೆಹ್ರಾಡೂನ್ / Dehradun
C) ಕೋಲ್ಕತ್ತ / Kolkata
D) ಹೈದರಾಬಾದ್ / Hyderabad

ಉತ್ತರ: C / Answer: C

ವಿವರಣೆ (Explanation): 1851 ರಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾಪನೆಯಾದ ಜಿಎಸ್‌ಐ (GSI) ನ ಕೇಂದ್ರ ಕಾರ್ಯಾಲಯವು ಪಶ್ಚಿಮ ಬಂಗಾಳದ ಕೋಲ್ಕತ್ತದಲ್ಲಿದೆ.

ಪ್ರಶ್ನೆ 8: ಕೇಂದ್ರ ಗಣಿ ಸಚಿವಾಲಯವು ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಿದ ಅಧಿಕೃತ ವರದಿಯ ಪ್ರಕಾರ ಭಾರತದ ಆರ್ಥಿಕ ಭದ್ರತೆಗಾಗಿ ಒಟ್ಟು ಎಷ್ಟು ಖನಿಜಗಳನ್ನು ‘ನಿರ್ಣಾಯಕ ಖನಿಜಗಳು’ (Critical Minerals) ಎಂದು ಪಟ್ಟಿ ಮಾಡಲಾಗಿದೆ? / According to the official expert committee report of the Ministry of Mines, how many minerals have been identified as Critical Minerals for India?

A) 12 ಖನಿಜಗಳು / 12 minerals
B) 24 ಖನಿಜಗಳು / 24 minerals
C) 30 ಖನಿಜಗಳು / 30 minerals
D) 50 ಖನಿಜಗಳು / 50 minerals

ಉತ್ತರ: C / Answer: C

ವಿವರಣೆ (Explanation): ತಜ್ಞರ ಸಮಿತಿಯು ಭಾರತದ ಕೈಗಾರಿಕಾ, ರಕ್ಷಣಾ ಮತ್ತು ಇಂಧನ ಭದ್ರತೆಗಾಗಿ ಒಟ್ಟು 30 ನಿರ್ಣಾಯಕ ಖನಿಜಗಳನ್ನು (Critical Minerals) ಗುರುತಿಸಿದೆ.

ಪ್ರಶ್ನೆ 9: ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಪರಮಾಣು ಖನಿಜಗಳ ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿದ್ದ ಲಿಥಿಯಂ ಅನ್ನು ಮುಕ್ತವಾಗಿ ಖಾಸಗಿ ಕಂಪನಿಗಳು ಹರಾಜಿನಲ್ಲಿ ಪಡೆಯಲು ಅನುವು ಮಾಡಿಕೊಟ್ಟ ತಿದ್ದುಪಡಿ ಯಾವುದು? / Which amendment act de-listed lithium from atomic minerals allowing commercial private auction?

A) ಗಣಿ ಕಾಯ್ದೆ ತಿದ್ದುಪಡಿ 2015 / Mines Amendment Act 2015
B) ಎಂಎಂಡಿಆರ್ ತಿದ್ದುಪಡಿ ಕಾಯ್ದೆ 2023 (MMDR Amendment 2023)
C) ಕಲ್ಲಿದ್ದಲು ಗಣಿ ಕಾಯ್ದೆ 2020 / Coal Mines Act 2020
D) ಪರಮಾಣು ಇಂಧನ ಕಾಯ್ದೆ / Atomic Energy Act

ಉತ್ತರ: B / Answer: B

ವಿವರಣೆ (Explanation): MMDR ತಿದ್ದುಪಡಿ ಕಾಯ್ದೆ 2023 ರ ಮೂಲಕ ಲಿಥಿಯಂ, ಟೈಟಾನಿಯಂ, ಬೆರಿಲಿಯಂ ಮುಂತಾದ 6 ಖನಿಜಗಳನ್ನು ಪರಮಾಣು ಖನಿಜಗಳ ಪಟ್ಟಿಯಿಂದ ತೆಗೆದು ವಾಣಿಜ್ಯ ಹರಾಜಿಗೆ ಮುಕ್ತಗೊಳಿಸಲಾಯಿತು.

ಪ್ರಶ್ನೆ 10: ಅಮೆರಿಕ ನೇತೃತ್ವದಲ್ಲಿ ನಿರ್ಣಾಯಕ ಖನಿಜಗಳ ಪೂರೈಕೆ ಸರಪಳಿ ರಕ್ಷಣೆಗಾಗಿ ರಚಿಸಲಾದ ‘ಖನಿಜ ಭದ್ರತಾ ಪಾಲುದಾರಿಕೆ’ (MSP) ಒಕ್ಕೂಟಕ್ಕೆ ಭಾರತ ಯಾವ ವರ್ಷದಲ್ಲಿ ಸೇರ್ಪಡೆಗೊಂಡಿತು? / In which year did India officially join the US-led Mineral Security Partnership (MSP)?

A) 2020
B) 2021
C) 2023
D) 2025

ಉತ್ತರ: C / Answer: C

ವಿವರಣೆ (Explanation): ಪ್ರಧಾನಿ ಮೋದಿ ಅವರ ಅಮೆರಿಕ ಭೇಟಿಯ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಜೂನ್ 2023 ರಲ್ಲಿ ಭಾರತವು 14 ದೇಶಗಳ ‘ಮಿನರಲ್ ಸೆಕ್ಯುರಿಟಿ ಪಾರ್ಟ್‌ನರ್‌ಶಿಪ್’ (MSP) ಒಕ್ಕೂಟದ ಸದಸ್ಯ ರಾಷ್ಟ್ರವಾಯಿತು.