ರೈತರ ಕೃಷಿ ಪಂಪ್‌ಸೆಟ್‌ಗಳಿಗೆ ಸಮರ್ಪಕ 3-ಫೇಸ್ ವಿದ್ಯುತ್ ಪೂರೈಕೆಗೆ ಬೆಳಗಾವಿಯಲ್ಲಿ ಆಗ್ರಹ | Agricultural Power Supply Demand

1. ಪೂರ್ಣ ವಿಷಯದ ಸಾರಾಂಶ ಮತ್ತು ಪರೀಕ್ಷಾ ವಿಶ್ಲೇಷಣೆ (Comprehensive Summary & Exam Analysis):

ಪ್ರಮುಖ ಪ್ರಚಲಿತ ಘಟನೆಗಳು (Core Current Affairs Summary):

• ಬೆಳಗಾವಿ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಹುಕ್ಕೇರಿ, ಬೈಲಹೊಂಗಲ, ಚಿಕ್ಕೋಡಿ ಮತ್ತು ಗೋಕಾಕ್ ತಾಲೂಕುಗಳ ನೂರಾರು ರೈತರು ಹುಬ್ಬಳ್ಳಿ ವಿದ್ಯುತ್ ಸರಬರಾಜು ಕಂಪನಿ ನಿಯಮಿತ (HESCOM) ಕಚೇರಿ ಮುಂದೆ ಧರಣಿ ನಡೆಸಿ ಸಮರ್ಪಕ ವಿದ್ಯುತ್ ಪೂರೈಕೆಗೆ ಆಗ್ರಹಿಸಿದರು.
• ಸರ್ಕಾರವು ರೈತರ ನೀರಾವರಿ ಪಂಪ್‌ಸೆಟ್‌ಗಳಿಗೆ ನಿತ್ಯ 7 ಗಂಟೆಗಳ ಕಾಲ ನಿರಂತರ 3-ಫೇಸ್ ವಿದ್ಯುತ್ ನೀಡುವುದಾಗಿ ಭರವಸೆ ನೀಡಿದ್ದರೂ ಪ್ರಸ್ತುತ ಕೇವಲ 3 ರಿಂದ 4 ಗಂಟೆ ಮಾತ್ರ ಕಣ್ಣಾಮುಚ್ಚಾಲೆ ವಿದ್ಯುತ್ ನೀಡಲಾಗುತ್ತಿದೆ ಎಂದು ಆಕ್ರೋಶ ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಿದರು.
• ವಿದ್ಯುತ್ ವೋಲ್ಟೇಜ್ ಏರಿಳಿತದಿಂದಾಗಿ ನೀರಾವರಿ ಮೋಟಾರುಗಳು, ಟ್ರಾನ್ಸ್‌ಫಾರ್ಮರ್‌ಗಳು ಸುಟ್ಟುಹೋಗುತ್ತಿದ್ದು, ಕಬ್ಬು ಮತ್ತು ತರಕಾರಿ ಬೆಳೆಗಳಿಗೆ ನೀರುಣಿಸಲಾಗದೆ ರೈತರು ನಷ್ಟ ಅನುಭವಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ.
• ಸುಟ್ಟುಹೋದ ವಿದ್ಯುತ್ ಪರಿವರ್ತಕಗಳನ್ನು (Transformers) 24 ಗಂಟೆಗಳ ಒಳಗೆ ಉಚಿತವಾಗಿ ಬದಲಾಯಿಸಿಕೊಡಬೇಕು ಎಂದು ರೈತ ಮುಖಂಡರು ಪಟ್ಟುಹಿಡಿದರು.
• ಹೆಸ್ಕಾಂ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ರೈತರ ಅಹವಾಲು ಸ್ವೀಕರಿಸಿ ಫೀಡರ್ ಲೈನ್‌ಗಳ ದುರಸ್ತಿ ಕೈಗೊಂಡು ನಿಗದಿತ ವೇಳಾಪಟ್ಟಿಯಂತೆ 3-ಫೇಸ್ ವಿದ್ಯುತ್ ಒದಗಿಸುವ ಭರವಸೆ ನೀಡಿದರು.

ಸ್ಥಿರ ಸಾಮಾನ್ಯ ಜ್ಞಾನದ ಜೋಡಣೆ (Static GS Linkage):

• ಪಿಎಂ-ಕುಸುಮ್ ಯೋಜನೆ (PM-KUSUM Scheme): ಕೃಷಿ ಪಂಪ್‌ಸೆಟ್‌ಗಳನ್ನು ಸೌರೀಕರಣಗೊಳಿಸಲು ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರವು 2019 ರಲ್ಲಿ ಪ್ರಧಾನಮಂತ್ರಿ ಕಿಸಾನ್ ಊರ್ಜಾ ಸುರಕ್ಷಾ ಏವಂ ಉತ್ತಾನ್ ಮಹಾಭಿಯಾನ್ (PM-KUSUM) ಆರಂಭಿಸಿತು.
• ವಿದ್ಯುತ್ ಕಾಯ್ದೆ 2003 (Electricity Act, 2003): ವಿದ್ಯುತ್ ಉತ್ಪಾದನೆ, ಪ್ರಸರಣ ಮತ್ತು ವಿತರಣಾ ವಲಯದ ನಿಯಂತ್ರಣಕ್ಕಾಗಿ ಹಾಗೂ ಗ್ರಾಹಕರ ಹಕ್ಕುಗಳ ರಕ್ಷಣೆಗಾಗಿ ಜಾರಿಗೆ ಬಂದ ಸಮಗ್ರ ಕಾಯ್ದೆ.
• ಕರ್ನಾಟಕ ವಿದ್ಯುತ್ ನಿಯಂತ್ರಣ ಆಯೋಗ (KERC): ರಾಜ್ಯದಲ್ಲಿ ವಿದ್ಯುತ್ ದರ ನಿಗದಿ ಮತ್ತು ಗುಣಮಟ್ಟದ ವಿದ್ಯುತ್ ಪೂರೈಕೆಯ ಮೇಲ್ವಿಚಾರಣೆ ನಡೆಸುವ ಸ್ವತಂತ್ರ ಶಾಸನಬದ್ಧ ನಿಯಂತ್ರಕ ಸಂಸ್ಥೆ (ಸ್ಥಾಪನೆ 1999).
• ಕರ್ನಾಟಕದ ಎಸ್ಕಾಂಗಳು (ESCOMs): ರಾಜ್ಯದಲ್ಲಿ ಬೆಸ್ಕಾಂ (BESCOM), ಹೆಸ್ಕಾಂ (HESCOM), ಜೆಸ್ಕಾಂ (GESCOM), ಮೆಸ್ಕಾಂ (MESCOM), ಮತ್ತು ಚೆಸ್ಕಾಂ (CESC) ಎಂಬ 5 ಪ್ರಮುಖ ವಿತರಣಾ ಕಂಪನಿಗಳಿವೆ.

ಪರೀಕ್ಷಾ ದೃಷ್ಟಿಕೋನದ ಮುಖ್ಯಾಂಶಗಳು (High-Yield Exam Highlights):

• ಹೆಸ್ಕಾಂ (HESCOM) ಕೇಂದ್ರ ಕಚೇರಿ: ಹುಬ್ಬಳ್ಳಿ
• ಪಿಎಂ-ಕುಸುಮ್ ಯೋಜನೆ ಆರಂಭ: 2019
• ಕೆಇಆರ್‌ಸಿ (KERC) ಪ್ರಧಾನ ಕಚೇರಿ: ಬೆಂಗಳೂರು
• ವಿದ್ಯುತ್ ವಿಷಯವು ಸಂವಿಧಾನದ ಯಾವ ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿದೆ: ಸಮವರ್ತಿ ಪಟ್ಟಿ (Concurrent List, Entry 38)

2. ಈ ವಿಷಯಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಬಹುಆಯ್ಕೆ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳು (MCQs):

ಪ್ರಶ್ನೆ 1: ಉತ್ತರ ಕರ್ನಾಟಕದ ಜಿಲ್ಲೆಗಳಿಗೆ ವಿದ್ಯುತ್ ವಿತರಣೆ ಮಾಡುವ ‘ಹುಬ್ಬಳ್ಳಿ ವಿದ್ಯುತ್ ಸರಬರಾಜು ಕಂಪನಿ ನಿಯಮಿತ’ (HESCOM) ಕೇಂದ್ರ ಕಚೇರಿ ಎಲ್ಲಿದೆ? / Where is the headquarters of Hubli Electricity Supply Company Limited (HESCOM) located?

A) ಬೆಳಗಾವಿ / Belagavi
B) ಹುಬ್ಬಳ್ಳಿ / Hubballi
C) ಧಾರವಾಡ / Dharwad
D) ಕಲಬುರಗಿ / Kalaburagi

ಉತ್ತರ: B / Answer: B

ವಿವರಣೆ (Explanation): ಹೆಸ್ಕಾಂ ಸಂಸ್ಥೆಯ ಪ್ರಧಾನ ಕಚೇರಿಯು ಹುಬ್ಬಳ್ಳಿ ನಗರದಲ್ಲಿದೆ.

ಪ್ರಶ್ನೆ 2: ಭಾರತದಲ್ಲಿ ರೈತರ ನೀರಾವರಿ ಪಂಪ್‌ಸೆಟ್‌ಗಳಿಗೆ ಸೌರಶಕ್ತಿ ಅಳವಡಿಸಲು ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರ ತಂದಿರುವ ಪ್ರಮುಖ ಯೋಜನೆಯ ಹೆಸರೇನು? / Which flagship Central scheme promotes solarization of agricultural pump sets?

A) ಪಿಎಂ-ಕುಸುಮ್ (PM-KUSUM)
B) ಪಿಎಂ ಕಿಸಾನ್ (PM-KISAN)
C) ಸೌಭಾಗ್ಯ ಯೋಜನೆ / Saubhagya Yojana
D) ಉಜಾಲಾ ಯೋಜನೆ / UJALA Yojana

ಉತ್ತರ: A / Answer: A

ವಿವರಣೆ (Explanation): ಕೃಷಿ ಪಂಪ್‌ಸೆಟ್‌ಗಳ ಸೌರೀಕರಣಕ್ಕಾಗಿ 2019 ರಲ್ಲಿ ಪಿಎಂ-ಕುಸುಮ್ (PM-KUSUM) ಯೋಜನೆಯನ್ನು ಜಾರಿಗೆ ತರಲಾಯಿತು.

ಪ್ರಶ್ನೆ 3: ಭಾರತೀಯ ಸಂವಿಧಾನದ 7ನೇ ಅನುಸೂಚಿಯ ಪ್ರಕಾರ ‘ವಿದ್ಯುತ್’ (Electricity) ವಿಷಯವು ಯಾವ ಪಟ್ಟಿಗೆ ಸೇರಿದೆ? / Under the Seventh Schedule of the Indian Constitution, ‘Electricity’ is enumerated in which list?

A) ಕೇಂದ್ರ ಪಟ್ಟಿ / Union List
B) ರಾಜ್ಯ ಪಟ್ಟಿ / State List
C) ಸಮವರ್ತಿ ಪಟ್ಟಿ / Concurrent List (Entry 38)
D) ಉಳಿಕೆ ಅಧಿಕಾರಗಳು / Residuary Powers

ಉತ್ತರ: C / Answer: C

ವಿವರಣೆ (Explanation): ವಿದ್ಯುತ್ ವಿಷಯವು ಕೇಂದ್ರ ಮತ್ತು ರಾಜ್ಯಗಳೆರಡಕ್ಕೂ ಶಾಸನ ಮಾಡುವ ಹಕ್ಕಿರುವ ಸಮವರ್ತಿ ಪಟ್ಟಿ (Concurrent List) ಯಲ್ಲಿದೆ.

ಪ್ರಶ್ನೆ 4: ಕೆಳಗಿನ ಹೇಳಿಕೆಗಳನ್ನು ಪರಿಗಣಿಸಿ / Consider the following statements:
1. ಕರ್ನಾಟಕ ವಿದ್ಯುತ್ ನಿಯಂತ್ರಣ ಆಯೋಗವನ್ನು (KERC) 1999 ರಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾಪಿಸಲಾಯಿತು. / Karnataka Electricity Regulatory Commission (KERC) was established in 1999.
2. ಭಾರತದಲ್ಲಿ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವಿದ್ಯುತ್ ಗ್ರಿಡ್ ‘ಒಂದು ರಾಷ್ಟ್ರ, ಒಂದು ಗ್ರಿಡ್, ಒಂದು ಆವರ್ತನ’ ತತ್ವದಲ್ಲಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತದೆ. / The Indian National Power Grid functions under ‘One Nation, One Grid, One Frequency’.
ಯಾವುದು ಸರಿ? / Which is correct?

A) 1 ಮಾತ್ರ / 1 only
B) 2 ಮಾತ್ರ / 2 only
C) 1 ಮತ್ತು 2 ಎರಡೂ / Both 1 and 2
D) ಯಾವುದೂ ಅಲ್ಲ / Neither 1 nor 2

ಉತ್ತರ: C / Answer: C

ವಿವರಣೆ (Explanation): ಎರಡೂ ಹೇಳಿಕೆಗಳು ಸರಿಯಾಗಿವೆ; ಕೆಇಆರ್‌ಸಿ 1999 ರಲ್ಲಿ ಆರಂಭವಾಯಿತು ಮತ್ತು ಭಾರತೀಯ ಪವರ್ ಗ್ರಿಡ್ ಸಂಯೋಜಿತ ಗ್ರಿಡ್ ಆಗಿದೆ.

ಪ್ರಶ್ನೆ 5: ವಿದ್ಯುತ್ ಶಕ್ತಿಯನ್ನು ಒಂದು ಮಂಡಲದಿಂದ ಮತ್ತೊಂದಕ್ಕೆ ವೋಲ್ಟೇಜ್ ಹೆಚ್ಚಿಸಲು ಅಥವಾ ಕಡಿಮೆ ಮಾಡಲು ಬಳಸುವ ಸಾಧನ ಯಾವುದು? / Which electrical device transfers electrical energy between circuits while stepping up or down voltage?

A) ಡೈನಮೋ / Dynamo
B) ವಿದ್ಯುತ್ ಪರಿವರ್ತಕ (ಟ್ರಾನ್ಸ್‌ಫಾರ್ಮರ್ - Transformer) / Transformer
C) ಜನರೇಟರ್ / Generator
D) ಇನ್ವರ್ಟರ್ / Inverter

ಉತ್ತರ: B / Answer: B

ವಿವರಣೆ (Explanation): ವಿದ್ಯುತ್ಕಾಂತೀಯ ಪ್ರೇರಣೆ ತತ್ವದಡಿ ವೋಲ್ಟೇಜ್ ಪರಿವರ್ತಿಸಲು ಟ್ರಾನ್ಸ್‌ಫಾರ್ಮರ್ (Transformer) ಅನ್ನು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ.

ಪ್ರಶ್ನೆ 6: ಕರ್ನಾಟಕದಲ್ಲಿ ಮೊದಲ ಜಲವಿದ್ಯುತ್ ಉತ್ಪಾದನಾ ಯೋಜನೆಯನ್ನು 1902 ರಲ್ಲಿ ಯಾವ ನದಿಯ ಮೇಲಿರುವ ಶಿವನಸಮುದ್ರದಲ್ಲಿ ಆರಂಭಿಸಲಾಯಿತು? / At Shivanasamudra, Asia’s early major hydroelectric station was commissioned in 1902 across which river?

A) ಶರಾವತಿ / Sharavathi
B) ಕಾವೇರಿ / Kaveri
C) ಕೃಷ್ಣಾ / Krishna
D) ಕಾಳಿ / Kali

ಉತ್ತರ: B / Answer: B

ವಿವರಣೆ (Explanation): ಮೈಸೂರು ದಿವಾನರಾಗಿದ್ದ ಕೆ. ಶೇಷಾದ್ರಿ ಅಯ್ಯರ್ ಅವರ ಕಾಲದಲ್ಲಿ 1902 ರಲ್ಲಿ ಕಾವೇರಿ ನದಿಯ ಶಿವನಸಮುದ್ರದಲ್ಲಿ ಜಲವಿದ್ಯುತ್ ಕೇಂದ್ರ ಆರಂಭವಾಯಿತು.

ಪ್ರಶ್ನೆ 7: ಏಷ್ಯಾದ ಅತಿ ದೊಡ್ಡ ಸೋಲಾರ್ ಪಾರ್ಕ್ ಎನಿಸಿಕೊಂಡಿರುವ ‘ಪಾವಗಡ ಸೋಲಾರ್ ಪಾರ್ಕ್’ (ಶಕ್ತಿ ಸ್ಥಳ) ಕರ್ನಾಟಕದ ಯಾವ ಜಿಲ್ಲೆಯಲ್ಲಿದೆ? / In which district of Karnataka is the colossal Pavagada Solar Park (Shakti Sthala) located?

A) ಚಿತ್ರದುರ್ಗ / Chitradurga
B) ತುಮಕೂರು / Tumakuru
C) ಕೊಪ್ಪಳ / Koppal
D) ಬಳ್ಳಾರಿ / Ballari

ಉತ್ತರ: B / Answer: B

ವಿವರಣೆ (Explanation): 2000 ಮೆಗಾವ್ಯಾಟ್ ಸಾಮರ್ಥ್ಯದ ಪಾವಗಡ ಸೌರ ವಿದ್ಯುತ್ ಪಾರ್ಕ್ ತುಮಕೂರು ಜಿಲ್ಲೆಯಲ್ಲಿದೆ.

ಪ್ರಶ್ನೆ 8: ಕೆಳಗಿನ ವಿದ್ಯುತ್ ವಿತರಣಾ ಕಂಪನಿಗಳನ್ನು (ESCOMs) ಅವುಗಳ ಪ್ರಧಾನ ಕಚೇರಿಯೊಂದಿಗೆ ಹೊಂದಿಸಿ / Match the Karnataka power supply companies with their headquarters:

A) 1-b, 2-a, 3-c
B) 1-a, 2-b, 3-c
C) 1-c, 2-a, 3-b
D) 1-b, 2-c, 3-a

ಉತ್ತರ: A / Answer: A

ವಿವರಣೆ (Explanation): ಬೆಸ್ಕಾಂ ಬೆಂಗಳೂರು, ಮೆಸ್ಕಾಂ ಮಂಗಳೂರು ಮತ್ತು ಜೆಸ್ಕಾಂ ಕಲಬುರಗಿಯಲ್ಲಿ ಕೇಂದ್ರ ಕಚೇರಿ ಹೊಂದಿವೆ.

ಪ್ರಶ್ನೆ 9: ವಿದ್ಯುತ್ ಪ್ರವಾಹದ ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಏಕಮಾನ (SI Unit of Electric Current) ಯಾವುದು? / What is the SI unit of electric current?

A) ವೋಲ್ಟ್ / Volt
B) ಆಂಪಿಯರ್ / Ampere
C) ವ್ಯಾಟ್ / Watt
D) ಓಮ್ / Ohm

ಉತ್ತರ: B / Answer: B

ವಿವರಣೆ (Explanation): ವಿದ್ಯುತ್ ಪ್ರವಾಹವನ್ನು ಅಳೆಯುವ ಎಸ್‌ಐ ಮೂಲಮಾನ ಆಂಪಿಯರ್ (Ampere) ಆಗಿದೆ.

ಪ್ರಶ್ನೆ 10: ಮನೆಗಳಿಗೆ ಮತ್ತು ಕೈಗಾರಿಕೆಗಳಿಗೆ ವಿತರಿಸಲಾಗುವ ಪರ್ಯಾಯ ವಿದ್ಯುತ್ ಪ್ರವಾಹದ (AC) ಭಾರತೀಯ ಪ್ರಮಾಣಿತ ಆವರ್ತನ (Frequency) ಎಷ್ಟು? / What is the standard alternating current (AC) frequency supplied across India?

A) 50 Hz (ಹರ್ಟ್ಜ್) / 50 Hz
B) 60 Hz / 60 Hz
C) 100 Hz / 100 Hz
D) 220 Hz / 220 Hz

ಉತ್ತರ: A / Answer: A

ವಿವರಣೆ (Explanation): ಭಾರತದ ವಿದ್ಯುತ್ ಗ್ರಿಡ್‌ನಲ್ಲಿ ಎಸಿ ಕರೆಂಟ್ ಪ್ರಮಾಣಿತ ಆವರ್ತನ 50 Hz (ವೋಲ್ಟೇಜ್ 230V) ಆಗಿರುತ್ತದೆ.