DailyCA - ಕನ್ನಡ | EnglishDaily Current Affairs | ದೈನಂದಿನ ಪ್ರಚಲಿತ ವಿದ್ಯಮಾನಗಳು

KPSC KAS Current Affairs | ಕೆಪಿಎಸ್‌ಸಿ / ಕೆಎಎಸ್ ಪ್ರಚಲಿತ ವಿದ್ಯಮಾನಗಳು

Karnataka and national current affairs for KAS prelims and mains – ದೈನಂದಿನ ಸುದ್ದಿ, ಬಹುಆಯ್ಕೆ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳು ಮತ್ತು ರಸಪ್ರಶ್ನೆ ಕನ್ನಡ ಹಾಗೂ ಇಂಗ್ಲಿಷ್‌ನಲ್ಲಿ. · Daily news, MCQs and quiz in Kannada and English for KPSC KAS preparation. 1,569 posts.

Economy

ರಸಗೊಬ್ಬರಗಳಿಗೆ ₹62,370 ಕೋಟಿ ಸಬ್ಸಿಡಿ ಮತ್ತು ಸ್ಟ್ಯಾಂಡ್‌ಅಪ್ ಇಂಡಿಯಾ ಯೋಜನೆ ವಿಸ್ತರಣೆ | Union Cabinet Approves ₹62,370 Crore Fertilizer Subsidy and Extends Stand-Up India Scheme

ಕೇಂದ್ರ ಸಚಿವ ಸಂಪುಟವು ರಸಗೊಬ್ಬರ ಸಬ್ಸಿಡಿಗೆ ₹62,370 ಕೋಟಿ ಅನುಮೋದಿಸಿದ್ದು, ಸ್ಟ್ಯಾಂಡ್‌ಅಪ್ ಇಂಡಿಯಾ ಯೋಜನೆಯನ್ನು 5 ವರ್ಷ ವಿಸ್ತರಿಸಿದೆ. Union Cabinet approved ₹62,370 crore nutrient-based fertilizer subsidy and extended the Stand-Up India scheme by five years.

ಮೂಲ / Source: ದಿನಪತ್ರಿಕೆಗಳು

National

ಸಂಸದೀಯ ರಾಜಕಾರಣ ಮತ್ತು ಸಾಂವಿಧಾನಿಕ ನಾಯಕತ್ವ: ಸೋನಿಯಾ ಗಾಂಧಿ ಅವರ ‘ಬಿಲಾಂಗಿಂಗ್’ ಆತ್ಮಚರಿತ್ರೆ | Parliamentary Democracy and Executive Power: Political Memoirs and Constitutional Precedents

ಸೋನಿಯಾ ಗಾಂಧಿ ಅವರ ಆತ್ಮಕಥೆ ‘ಬಿಲಾಂಗಿಂಗ್: ಎ ಜರ್ನಿ ಆಫ್ ಲವ್’ ಬಿಡುಗಡೆಯಾಗಿದ್ದು, 2004ರ ಪ್ರಧಾನಿ ಹುದ್ದೆ ಹಾಗೂ ಯುಪಿಎ ಆಡಳಿತದ ರಹಸ್ಯಗಳನ್ನು ತೆರೆದಿಟ್ಟಿದೆ. Sonia Gandhi’s memoir Belonging: A Journey of Love was released, detailing the 2004 premiership renunciation and UPA governance.

ಮೂಲ / Source: ದಿನಪತ್ರಿಕೆಗಳು

Polity

ಸರ್ಕಾರಿ ಶಿಷ್ಟಾಚಾರ ಪಾಲನೆ: ಜನಪ್ರತಿನಿಧಿಗಳ ಶ್ರೇಣೀಕೃತ ಸ್ಥಾನಮಾನ ಮತ್ತು ಕೇಂದ್ರ ಪ್ರಾಯೋಜಿತ ಯೋಜನೆ ನಿಯಮಗಳು | Official Government Protocol: Precedence of People’s Representatives in Centrally Sponsored Programs

ಕೇಂದ್ರ ಪ್ರಾಯೋಜಿತ ಕಾಮಗಾರಿಗಳಲ್ಲಿ ಸಂಸದರನ್ನು ಆಹ್ವಾನಿಸದೆ ಶಿಷ್ಟಾಚಾರ ಉಲ್ಲಂಘಿಸಿರುವುದಕ್ಕೆ ವಿಜಯಪುರ ಜಿಲ್ಲಾಡಳಿತದ ವಿರುದ್ಧ ಆಕ್ಷೇಪ ವ್ಯಕ್ತವಾಗಿದೆ. Omission of Members of Parliament in Centrally Sponsored Project inaugurations prompted objections over protocol violations.

ಮೂಲ / Source: ದಿನಪತ್ರಿಕೆಗಳು

Karnataka

ಕೃಷ್ಣಾ ಜಲಾನಯನ ಪ್ರದೇಶದ ಆಲಮಟ್ಟಿ ಜಲಾಶಯದ ನೀರಿನ ನಿರ್ವಹಣೆ ಮತ್ತು ಐಸಿಸಿ ಸಮಿತಿ ನಿರ್ಣಯಗಳು | Almatti Reservoir Water Storage Regulation and Irrigation Consultative Committee Guidelines

ಆಲಮಟ್ಟಿ ಜಲಾಶಯದ ನೀರು ನಿರ್ವಹಣೆ ಮತ್ತು ಹಿಂಗಾರು ಬೆಳೆಗಳಿಗೆ ನೀರು ನಿಯಂತ್ರಣ ಕುರಿತು ಉತ್ತರ ಕರ್ನಾಟಕದ ರೈತರು ಪ್ರತಿಭಟನೆ ನಡೆಸಿದ್ದಾರೆ. North Karnataka farmers staged protests over Almatti reservoir water depletion and Irrigation Consultative Committee directives.

ಮೂಲ / Source: ದಿನಪತ್ರಿಕೆಗಳು

International

ಪನ್ನೂನ್ ಪ್ರಕರಣದಲ್ಲಿ ವಿದೇಶಿ ಸಮನ್ಸ್ ಜಾರಿ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆ ಮತ್ತು ಭಾರತದ ಅಧಿಕೃತ ರಾಜತಾಂತ್ರಿಕ ನಿಲುವು | Foreign Summons Jurisdiction and Diplomatic Protocol in Extraterritorial Civil Lawsuits

ಖಲಿಸ್ತಾನ್ ನಾಯಕ ಪನ್ನೂನ್ ಹೂಡಿದ ಸಿವಿಲ್ ಮೊಕದ್ದಮೆಯಲ್ಲಿ ಅಮೆರಿಕ ನ್ಯಾಯಾಲಯ ನೀಡಿದ ಸಮನ್ಸ್ ಅನ್ನು ಭಾರತವು ಆಧಾರರಹಿತ ಎಂದು ತಳ್ಳಿಹಾಕಿದೆ. India dismissed civil lawsuit summons issued by a US court in the Pannun matter as completely baseless and meritless.

ಮೂಲ / Source: ದಿನಪತ್ರಿಕೆಗಳು

Polity

ರಾಜ್ಯ ಉಪ ಲೋಕಾಯುಕ್ತರ ಭ್ರಷ್ಟಾಚಾರ ವಿರೋಧಿ ಖಡಕ್ ಎಚ್ಚರಿಕೆ ಮತ್ತು ಲೋಕಾಯುಕ್ತ ಸಂಸ್ಥೆಯ ಸುಧಾರಣೆಗಳು | Lokayukta Administrative Reforms and Stringent Anti-Corruption Measures in Karnataka

ಕರ್ನಾಟಕ ಉಪ ಲೋಕಾಯುಕ್ತ ನ್ಯಾಯಮೂರ್ತಿ ಬಿ. ವೀರಪ್ಪ ಅವರು ಭ್ರಷ್ಟ ಅಧಿಕಾರಿಗಳಿಗೆ ಕಠಿಣ ಎಚ್ಚರಿಕೆ ನೀಡಿದ್ದು, ಸಂಸ್ಥೆಯ ಸುಧಾರಣೆಗೆ ಆಗ್ರಹಿಸಿದ್ದಾರೆ. Karnataka Upa Lokayukta Justice B. Veerappa issued a stern warning against corrupt officials while advocating institutional reforms in the Lokayukta.

ಮೂಲ / Source: ದಿನಪತ್ರಿಕೆಗಳು

Karnataka

ಪತ್ರಿಕಾ ವಿತರಕರ 6ನೇ ರಾಜ್ಯ ಸಮ್ಮೇಳನ: ಸಾಮಾಜಿಕ ಭದ್ರತೆ ಮತ್ತು ಪ್ರತ್ಯೇಕ ಕಲ್ಯಾಣ ಮಂಡಳಿಗೆ ಆಗ್ರಹ | Newspaper Distributors 6th State Conference: Demand for Dedicated Welfare Board and Social Security

ಬೆಳಗಾವಿಯಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಪತ್ರಿಕಾ ವಿತರಕರ 6ನೇ ರಾಜ್ಯ ಸಮ್ಮೇಳನದಲ್ಲಿ ಕ್ಷೇಮನಿಧಿ ಮತ್ತು ಪ್ರತ್ಯೇಕ ಕಲ್ಯಾಣ ಮಂಡಳಿ ರಚನೆಗೆ ಸರ್ಕಾರವನ್ನು ಆಗ್ರಹಿಸಲಾಯಿತು. The 6th State Conference of Newspaper Distributors held in Belagavi demanded a welfare board and dedicated social security funds.

ಮೂಲ / Source: ದಿನಪತ್ರಿಕೆಗಳು

Schemes

ಜೆಜೆಎಂ ಬಹುಗ್ರಾಮ ಕುಡಿಯುವ ನೀರು ಯೋಜನೆ ವಿಳಂಬ: ನಿರ್ಲಕ್ಷ್ಯ ಗುತ್ತಿಗೆ ಸಂಸ್ಥೆಗಳ ವಿರುದ್ಧ ಶಿಸ್ತು ಕ್ರಮ | Jal Jeevan Mission Project Delays: Strict Actions and Blacklisting Directives for Defaulting Contractors

ಕರ್ನಾಟಕದ ಧಾರವಾಡ ಮತ್ತು ಬೆಳಗಾವಿ ಜಿಲ್ಲೆಗಳಲ್ಲಿ ಕುಡಿಯುವ ನೀರು ಪೂರೈಕೆ ಕಾಮಗಾರಿ ವಿಳಂಬ ಮಾಡಿರುವ ಗುತ್ತಿಗೆ ಸಂಸ್ಥೆಗಳನ್ನು ಕಪ್ಪುಪಟ್ಟಿಗೆ ಸೇರಿಸಲು ಸರ್ಕಾರ ಆದೇಶಿಸಿದೆ. Karnataka ordered stringent blacklisting actions against contracting agencies delaying Jal Jeevan Mission multi-village water projects.

ಮೂಲ / Source: ದಿನಪತ್ರಿಕೆಗಳು

Schemes

ಪಡಿತರ ಚೀಟಿದಾರರ ಮುಖ ಗುರುತಿಸುವಿಕೆ ಮತ್ತು ಅನ್ನಸೇವೆ ಆ್ಯಪ್ ಇ-ಕೆವೈಸಿ ಗಡುವು ವಿಸ್ತರಣೆ | Extension of e-KYC and Face Authentication Deadline via Anna Seva App for Ration Cardholders

ಕರ್ನಾಟಕದ ಪಡಿತರ ಚೀಟಿದಾರರಿಗೆ ಅನ್ನಸೇವೆ ಆ್ಯಪ್ ಮುಖಾಂತರ ಇ-ಕೆವೈಸಿ ಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸಲು ನವೆಂಬರ್ 30 ರವರೆಗೆ ಗಡುವು ವಿಸ್ತರಿಸಲಾಗಿದೆ. Karnataka extended the deadline for ration card e-KYC and facial authentication via the Anna Seva app until November 30.

ಮೂಲ / Source: ದಿನಪತ್ರಿಕೆಗಳು

Economy

ಎಥೆನಾಲ್ ಮಿಶ್ರಿತ ಇಂಧನ ಗುಣಮಟ್ಟ ವಿವಾದ ಮತ್ತು ಮೂರನೇ ವ್ಯಕ್ತಿ ಪರಿಶೀಲನಾ ಪರೀಕ್ಷೆ | Ethanol-Blended Fuel Quality Scrutiny and Third-Party Lab Testing Protocols

ಪೆಟ್ರೋಲ್‌ನಲ್ಲಿ ನಿಗದಿತ ಶೇಕಡಾ 20 ಮಿತಿ ಮೀರಿ ಎಥೆನಾಲ್ ಮಿಶ್ರಣವಾಗುತ್ತಿರುವ ಆರೋಪದ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ಸ್ವತಂತ್ರ ಪರೀಕ್ಷೆಗೆ ಆಗ್ರಹಿಸಲಾಗಿದೆ. Concerns over ethanol blending exceeding permissible 20% thresholds in petrol have prompted calls for independent third-party testing.

ಮೂಲ / Source: ದಿನಪತ್ರಿಕೆಗಳು

Awards

ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಲೇಖಕ ಎಂ. ಜಾನ್ ಹ್ಯಾರಿಸನ್‌ಗೆ 2026ರ ಬೂಕರ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಗೌರವ | British Author M. John Harrison Awarded 2026 Booker Prize

ಬ್ರಿಟನ್‌ನ ಹಿರಿಯ ಲೇಖಕ ಎಂ. ಜಾನ್ ಹ್ಯಾರಿಸನ್ ಅವರ ‘ದಿ ಎಂಡ್ ಆಫ್ ಎವ್ರಿಥಿಂಗ್’ ಕಾದಂಬರಿಗೆ 2026ರ ಬೂಕರ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಸಂದಿದೆ. Veteran British novelist M. John Harrison won the 2026 Booker Prize for his speculative fiction work The End of Everything.

ಮೂಲ / Source: ದಿನಪತ್ರಿಕೆಗಳು

Science & Tech

ಜಲ ಮತ್ತು ವಾಯು ಮಾರ್ಗಗಳಲ್ಲಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸಬಲ್ಲ ಭಾರತದ ಪ್ರಥಮ ಹೈಬ್ರಿಡ್ ಡ್ರೋನ್ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ | India’s First Amphibious Hybrid Drone Developed for Naval and Aerial Operations

ಕರ್ನಾಟಕದ ಯುವ ಮಹಿಳಾ ತಂತ್ರಜ್ಞೆ ಗೌತಮಿ ನೇತೃತ್ವದ ನವೋದ್ಯಮವು ಗಾಳಿ ಮತ್ತು ನೀರಿನಲ್ಲಿ ಏಕಕಾಲಕ್ಕೆ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸಬಲ್ಲ ಭಾರತದ ಪ್ರಥಮ ಹೈಬ್ರಿಡ್ ಡ್ರೋನ್ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸಿದೆ. A deep-tech startup co-founded by Karnataka engineer Gauthami developed India’s first amphibious hybrid drone capable of air and underwater naval operations.

ಮೂಲ / Source: ದಿನಪತ್ರಿಕೆಗಳು

Economy

ಕರ್ನಾಟಕದ 19 ಕೇಂದ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಪಿಪಿಪಿ ಮಾದರಿಯ ತಾಪಮಾನ ನಿಯಂತ್ರಿತ ಶೀತಲ ಗೃಹ ಉಗ್ರಾಣಗಳ ನಿರ್ಮಾಣ | Development of Temperature-Controlled Cold Storage Warehouses across 19 Karnataka Centres

ಕರ್ನಾಟಕ ರಾಜ್ಯ ಉಗ್ರಾಣ ನಿಗಮವು ಪಿಪಿಪಿ ಮಾದರಿಯಲ್ಲಿ ರಾಜ್ಯದ 19 ಪ್ರಮುಖ ಕೇಂದ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಶೀತಲ ಗೃಹ ಉಗ್ರಾಣಗಳನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಲು ಟೆಂಡರ್ ಆಹ್ವಾನಿಸಿದೆ. Karnataka State Warehousing Corporation has invited PPP tenders to build cold storages across 19 strategic centres.

ಮೂಲ / Source: ದಿನಪತ್ರಿಕೆಗಳು

Karnataka

ಮಂಗಳೂರು ಅಂತಾರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣದ ಪ್ಯಾಸೆಂಜರ್ ಟರ್ಮಿನಲ್ ವಿಸ್ತರಣೆಗೆ ಚಾಲನೆ | Expansion Works Commenced at Mangaluru International Airport Terminal

ಮಂಗಳೂರು ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣದ ಪ್ರಯಾಣಿಕರ ನಿರ್ವಹಣಾ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವನ್ನು ವಾರ್ಷಿಕ 52 ಲಕ್ಷಕ್ಕೆ ಹೆಚ್ಚಿಸುವ ವಿಸ್ತರಣಾ ಕಾಮಗಾರಿಗೆ ಭೂಮಿಪೂಜೆ ನೆರವೇರಿದೆ. Mangaluru International Airport has commenced terminal expansion works to scale its passenger handling capacity to 52 lakh annually.

ಮೂಲ / Source: ದಿನಪತ್ರಿಕೆಗಳು

Science & Tech

ನಾಸಾದ 'ಸ್ವಿಫ್ಟ್' ಉಪಗ್ರಹ ಪತನ ಹಾಗೂ ಬಾಹ್ಯಾಕಾಶ ತ್ಯಾಜ್ಯ ನಿರ್ವಹಣೆಯ ಸವಾಲುಗಳು | De-orbiting of NASA’s Swift Spacecraft and Orbital Debris Challenges

22 ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ಸೇವೆ ಸಲ್ಲಿಸಿದ ನಾಸಾದ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ‘ಸ್ವಿಫ್ಟ್’ ಬಾಹ್ಯಾಕಾಶ ದೂರದರ್ಶಕ ಉಪಗ್ರಹವು ವಾತಾವರಣಕ್ಕೆ ಮರುಪ್ರವೇಶಿಸಿ ಪತನಗೊಂಡಿದೆ. NASA’s renowned 22-year-old Swift gamma-ray space observatory has re-entered Earth’s atmosphere, highlighting orbital debris mitigation.

ಮೂಲ / Source: ದಿನಪತ್ರಿಕೆಗಳು

Karnataka

2027ರಲ್ಲಿ ಎಂ. ವೀರಪ್ಪ ಮೊಯಿಲಿ ನೇತೃತ್ವದಲ್ಲಿ ಮೂರು ದಿನಗಳ ವಿಶ್ವ ಕನ್ನಡ ಸಮ್ಮೇಳನ | Three-Day World Kannada Conference in 2027 Under M. Veerappa Moily

ಮಾಜಿ ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿ ಎಂ. ವೀರಪ್ಪ ಮೊಯಿಲಿ ಅವರ ನೇತೃತ್ವದಲ್ಲಿ 2027ರಲ್ಲಿ ಮೂರು ದಿನಗಳ ವಿಶ್ವ ಕನ್ನಡ ಸಮ್ಮೇಳನವನ್ನು ಆಯೋಜಿಸಲು ರಾಜ್ಯ ಸರ್ಕಾರ ನಿರ್ಧರಿಸಿದೆ. The Karnataka Government announced a three-day World Kannada Conference in 2027 chaired by former Chief Minister M. Veerappa Moily.

ಮೂಲ / Source: ದಿನಪತ್ರಿಕೆಗಳು

Karnataka

2027ರ ಜಾಗತಿಕ ಹೂಡಿಕೆದಾರರ ಸಮಾವೇಶ ಮತ್ತು ಕ್ವಿನ್ ಸಿಟಿ ಯೋಜನೆ: ಕರ್ನಾಟಕದ ಕೈಗಾರಿಕಾ ಮುನ್ನೋಟ | Global Investors Meet 2027 and KWIN City: Karnataka’s Industrial Vision

ಕರ್ನಾಟಕ ಸರ್ಕಾರವು 2027ರ ಜಾಗತಿಕ ಹೂಡಿಕೆದಾರರ ಸಮಾವೇಶ ಮತ್ತು ನವೀನ ಕ್ವಿನ್ ಸಿಟಿ ಯೋಜನೆ ಮೂಲಕ ಕೈಗಾರಿಕಾ ಪ್ರಗತಿಗೆ ಬೃಹತ್ ನೀಲನಕ್ಷೆ ಸಿದ್ಧಪಡಿಸಿದೆ. Karnataka is preparing a major industrial roadmap featuring the upcoming Global Investors Meet and KWIN City development.

ಮೂಲ / Source: ದಿನಪತ್ರಿಕೆಗಳು

Karnataka

ರಾಜ್ಯದ ಅರ್ಹ ರೈತರಿಗೆ ಎರಡು ಕಂತುಗಳಲ್ಲಿ ₹5,000 ಬರ ಪರಿಹಾರ: ಸರ್ಕಾರದ ಕ್ರಮ | Karnataka Government’s Two-Installment Drought Relief Package of ₹5,000 for Farmers

ರಾಜ್ಯದ ಬರಪೀಡಿತ ಅರ್ಹ ರೈತ ಕುಟುಂಬಗಳಿಗೆ ಎರಡು ಕಂತುಗಳಲ್ಲಿ ಒಟ್ಟು ₹5,000 ಪರಿಹಾರ ಧನ ವಿತರಿಸಲು ಕರ್ನಾಟಕ ಸರ್ಕಾರ ನಿರ್ಧರಿಸಿದೆ. The Karnataka government is disbursing ₹5,000 drought relief assistance in two equal installments to eligible agrarian families.

ಮೂಲ / Source: ದಿನಪತ್ರಿಕೆಗಳು

Science & Tech

ಪೆಟ್ರೋಲ್‌ನಲ್ಲಿ ಅಧಿಕ ಎಥೆನಾಲ್ ಮಿಶ್ರಣ: ಇಂಧನ ಸುರಕ್ಷತೆ ಹಾಗೂ ನಿಯಂತ್ರಣ ಮಾನದಂಡಗಳ ಚರ್ಚೆ | High Ethanol Blending in Petrol: Fuel Safety and Regulatory Oversight in Spotlight

ಪೆಟ್ರೋಲ್‌ನಲ್ಲಿ ನಿಗದಿತ ಇ20 ಗಿಂತಲೂ ಹೆಚ್ಚಿನ ಪ್ರಮಾಣದ ಎಥೆನಾಲ್ ಮಿಶ್ರಣ ಪತ್ತೆಯಾಗಿರುವ ಕುರಿತ ವಿವಾದವು ಇಂಧನ ಗುಣಮಟ್ಟ ಮತ್ತು ಎಂಜಿನ್ ಸುರಕ್ಷತೆಯ ಚರ್ಚೆಗೆ ದಾರಿಮಾಡಿಕೊಟ್ಟಿದೆ. Allegations of ethanol blending exceeding prescribed E20 limits in petrol have sparked discussions over engine safety and regulatory standards.

ಮೂಲ / Source: ದಿನಪತ್ರಿಕೆಗಳು

Economy

ಅತಿಸಣ್ಣ ಉದ್ಯಮಗಳ ಸಾಲ ಖಾತರಿ ನಿಧಿಯ ಅವಧಿ ಮುಂದಿನ ಐದು ವರ್ಷಗಳಿಗೆ ವಿಸ್ತರಣೆ | Credit Guarantee Fund for Micro Enterprises Extended for Five Years

ಅತಿಸಣ್ಣ ಉದ್ಯಮಗಳಿಗೆ ಶ್ಯೂರಿಟಿ ರಹಿತ ಸಾಲ ಒದಗಿಸುವ ಸಾಲ ಖಾತರಿ ಯೋಜನೆಯನ್ನು ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರವು ಮುಂದಿನ ಐದು ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ವಿಸ್ತರಿಸಿದೆ. The Union Government has extended the Credit Guarantee Fund for Micro Enterprises for a further period of five years.

ಮೂಲ / Source: ದಿನಪತ್ರಿಕೆಗಳು