ನ್ಯಾಯಾಂಗ ಅಧಿಕಾರಿಗಳ ಮಾನಸಿಕ ಸ್ವಾಸ್ಥ್ಯಕ್ಕೆ ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ಸ್ಥಾಯಿ ಸಮಿತಿ ರಚನೆ | Supreme Court Standing Committee on Judicial Well-being

1. ಪೂರ್ಣ ವಿಷಯದ ಸಾರಾಂಶ ಮತ್ತು ಪರೀಕ್ಷಾ ವಿಶ್ಲೇಷಣೆ (Comprehensive Summary & Exam Analysis):

ಪ್ರಮುಖ ಪ್ರಚಲಿತ ಘಟನೆಗಳು (Core Current Affairs Summary):

• ವಿಶ್ವ ಮಾನಸಿಕ ಆರೋಗ್ಯ ದಿನದ (World Mental Health Day) ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ದೇಶದ ನ್ಯಾಯಾಂಗ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ಎದುರಿಸುತ್ತಿರುವ ತೀವ್ರ ವೃತ್ತಿಪರ ಒತ್ತಡ, ಕಾರ್ಯಭಾರ ಮತ್ತು ಮಾನಸಿಕ ಸಮಸ್ಯೆಗಳನ್ನು ನಿವಾರಿಸಲು ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ನ್ಯಾಯಾಂಗ ಅಧಿಕಾರಿಗಳ ಮಾನಸಿಕ ಕ್ಷೇಮಾಭಿವೃದ್ಧಿ ಸ್ಥಾಯಿ ಸಮಿತಿಯನ್ನು (Standing Committee on Judicial Well-being) ರಚಿಸಿದೆ. / On World Mental Health Day, the Supreme Court of India constituted a dedicated Standing Committee on Judicial Well-being to systematically address occupational stress and institutional challenges faced by subordinate judicial officers.
• ಈ ಉನ್ನತ ಮಟ್ಟದ ಸಮಿತಿಯ ಅಧ್ಯಕ್ಷತೆಯನ್ನು ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ನ್ಯಾಯಮೂರ್ತಿ ಕೆ.ವಿ. ವಿಶ್ವನಾಥನ್ (Justice K.V. Viswanathan) ಅವರಿಗೆ ವಹಿಸಲಾಗಿದೆ. / The high-level committee is chaired by Supreme Court Judge Justice K.V. Viswanathan.
• ಸಮಿತಿಯಲ್ಲಿ ಮನೋವೈದ್ಯಕೀಯ ಹಾಗೂ ಮನೋವಿಜ್ಞಾನ ತಜ್ಞರು (ಉದಾ: ಚಂಡೀಗಢ ಪಿಜಿಐಎಂಇಆರ್‌ನ ಮಾಜಿ ಡೀನ್ ಡಾ. ಸವಿತಾ ಮಲ್ಹೋತ್ರಾ, ಮನಶ್ಶಾಸ್ತ್ರಜ್ಞ ರಜತ್ ಮಿತ್ರಾ), ಅಡ್ವೊಕೇಟ್-ಆನ್-ರೆಕಾರ್ಡ್ ಮೃಣಾಲ್ ಕನ್ವರ್ ಹಾಗೂ ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್‌ನ ಸಂಶೋಧನಾ ಮತ್ತು ಯೋಜನಾ ಕೇಂದ್ರದ (CRP) ರಿಜಿಸ್ಟ್ರಾರ್ ಆರತಿ ಸಿಂಗ್ ಸದಸ್ಯರಾಗಿದ್ದಾರೆ. / The committee includes leading medical psychologists, psychiatric experts, an Advocate-on-Record, and the Registrar from the Supreme Court’s Centre for Research and Planning.
• ದೇಶಾದ್ಯಂತ ಜಿಲ್ಲಾ ಮತ್ತು ಅಧೀನ ನ್ಯಾಯಾಲಯಗಳಲ್ಲಿ ಬಾಕಿ ಉಳಿದಿರುವ ಲಕ್ಷಾಂತರ ಪ್ರಕರಣಗಳ ವಿಚಾರಣೆಯ ಒತ್ತಡದಿಂದಾಗಿ ನ್ಯಾಯಾಧೀಶರ ಮಾನಸಿಕ ಹಾಗೂ ದೈಹಿಕ ಆರೋಗ್ಯದ ಮೇಲೆ ಉಂಟಾಗುತ್ತಿರುವ ದುಷ್ಪರಿಣಾಮಗಳನ್ನು ತಗ್ಗಿಸುವುದು ಸಮಿತಿಯ ಪ್ರಮುಖ ಗುರಿಯಾಗಿದೆ. / The prime mandate is formulating institutional mechanisms to safeguard judicial officers dealing with crushing pendency in district and subordinate courts.
• ನ್ಯಾಯಾಂಗ ಸುಧಾರಣೆಗಳಲ್ಲಿ ಕೇವಲ ನ್ಯಾಯಾಲಯಗಳ ಮೂಲಸೌಕರ್ಯ ಮಾತ್ರವಲ್ಲದೆ ಮಾನವ ಸಂಪನ್ಮೂಲಗಳ ಕ್ಷೇಮಾಭಿವೃದ್ಧಿಯನ್ನೂ ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ಅಧಿಕೃತ ಸಾಂಸ್ಥಿಕ ಚೌಕಟ್ಟಿಗೆ ತರಲಾಗಿದೆ. / This step marks a major paradigm shift in judicial administration, incorporating human resource health alongside infrastructure reforms.

ಸ್ಥಿರ ಸಾಮಾನ್ಯ ಜ್ಞಾನದ ಜೋಡಣೆ (Static GS Linkage):

• ಅಧೀನ ನ್ಯಾಯಾಂಗ ಮತ್ತು ಸಾಂವಿಧಾನಿಕ ವಿಧಿಗಳು: ಸಂವಿಧಾನದ 6ನೇ ಭಾಗದ 233 ರಿಂದ 237 ನೇ ವಿಧಿಗಳು ಜಿಲ್ಲಾ ನ್ಯಾಯಾಲಯಗಳು ಮತ್ತು ಅಧೀನ ನ್ಯಾಯಾಂಗದ ಆಡಳಿತ, ನೇಮಕಾತಿ ಮತ್ತು ಅಧಿಕಾರ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯನ್ನು ವಿವರಿಸುತ್ತವೆ. / Articles 233 to 237 in Part VI of the Constitution govern the appointment and administrative framework of Subordinate Courts.
• 235 ನೇ ವಿಧಿ (Article 235): ಜಿಲ್ಲಾ ನ್ಯಾಯಾಲಯಗಳು ಮತ್ತು ಅಧೀನ ನ್ಯಾಯಾಧೀಶರ ಮೇಲಿನ ಸಮಗ್ರ ನಿಯಂತ್ರಣ, ಶಿಸ್ತು ಮತ್ತು ಮೇಲ್ವಿಚಾರಣಾ ಅಧಿಕಾರವು ಸಂಬಂಧಪಟ್ಟ ಹೈಕೋರ್ಟ್‌ಗೆ ಇರುತ್ತದೆ. / Article 235 vests administrative and supervisory control over subordinate courts entirely in the respective High Court.
• ನ್ಯಾಯಾಂಗ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ (Independence of Judiciary): ಸಂವಿಧಾನದ ಮೂಲಭೂತ ರಚನೆಯ (Basic Structure Doctrine) ಅವಿಭಾಜ್ಯ ಅಂಗವಾಗಿದೆ. / Independence of the judiciary is a foundational pillar protected under the Basic Structure doctrine.
• ರಾಜ್ಯ ನಿರ್ದೇಶಕ ತತ್ವಗಳು (Article 50): ಕಾರ್ಯಾಂಗದಿಂದ ನ್ಯಾಯಾಂಗವನ್ನು ಪ್ರತ್ಯೇಕವಾಗಿರಿಸುವುದನ್ನು 50ನೇ ವಿಧಿಯು ರಾಜ್ಯದ ಕರ್ತವ್ಯವೆಂದು ಸಾರುತ್ತದೆ. / Article 50 directs the State to separate the judiciary from the executive in public services.

ಪರೀಕ್ಷಾ ದೃಷ್ಟಿಕೋನದ ಮುಖ್ಯಾಂಶಗಳು (High-Yield Exam Highlights):

• ಸಮಿತಿಯ ಅಧ್ಯಕ್ಷರು: ನ್ಯಾಯಮೂರ್ತಿ ಕೆ.ವಿ. ವಿಶ್ವನಾಥನ್. / Committee Chairman: Justice K.V. Viswanathan.
• ಸಮಿತಿ ಘೋಷಣೆಯ ದಿನ: ವಿಶ್ವ ಮಾನಸಿಕ ಆರೋಗ್ಯ ದಿನ (ಅಕ್ಟೋಬರ್ 10). / Occasion: World Mental Health Day (October 10).
• ಸಂಬಂಧಿತ ಸರ್ವೋಚ್ಚ ನ್ಯಾಯಾಲಯ ಕೇಂದ್ರ: ಸೆಂಟರ್ ಫಾರ್ ರಿಸರ್ಚ್ ಅಂಡ್ ಪ್ಲಾನಿಂಗ್ (Centre for Research and Planning - CRP). / Nodal SC research wing: Centre for Research and Planning.
• ಅಧೀನ ನ್ಯಾಯಾಲಯಗಳ ಮೇಲ್ವಿಚಾರಣೆ: ಆರ್ಟಿಕಲ್ 235 (ಹೈಕೋರ್ಟ್‌ಗಳ ನಿಯಂತ್ರಣ). / Subordinate courts control: Article 235.

---

2. ಈ ವಿಷಯಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಬಹುಆಯ್ಕೆ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳು (MCQs):

ಪ್ರಶ್ನೆ 1: ನ್ಯಾಯಾಂಗ ಅಧಿಕಾರಿಗಳ ಮಾನಸಿಕ ಸ್ವಾಸ್ಥ್ಯಕ್ಕಾಗಿ ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ರಚಿಸಿರುವ ಸ್ಥಾಯಿ ಸಮಿತಿಯ (Standing Committee on Judicial Well-being) ಅಧ್ಯಕ್ಷತೆಯನ್ನು ಯಾರಿಗೆ ವಹಿಸಲಾಗಿದೆ? / Who has been appointed as the Chairman of the Supreme Court’s Standing Committee on Judicial Well-being?

A) ನ್ಯಾಯಮೂರ್ತಿ ಸೂರ್ಯಕಾಂತ್ / Justice Surya Kant
B) ನ್ಯಾಯಮೂರ್ತಿ ಕೆ.ವಿ. ವಿಶ್ವನಾಥನ್ / Justice K.V. Viswanathan
C) ನ್ಯಾಯಮೂರ್ತಿ ಬಿ.ವಿ. ನಾಗರತ್ನ / Justice B.V. Nagarathna
D) ನ್ಯಾಯಮೂರ್ತಿ ಸಂಜೀವ್ ಖನ್ನಾ / Justice Sanjiv Khanna

ಉತ್ತರ: B / Answer: B

ವಿವರಣೆ (Explanation): ನ್ಯಾಯಾಂಗ ಅಧಿಕಾರಿಗಳ ಮಾನಸಿಕ ಮತ್ತು ದೈಹಿಕ ಕ್ಷೇಮಾಭಿವೃದ್ಧಿಗಾಗಿ ರಚಿಸಲಾದ ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್‌ನ ಸ್ಥಾಯಿ ಸಮಿತಿಗೆ ನ್ಯಾಯಮೂರ್ತಿ ಕೆ.ವಿ. ವಿಶ್ವನಾಥನ್ ಅವರನ್ನು ಅಧ್ಯಕ್ಷರನ್ನಾಗಿ ನೇಮಿಸಲಾಗಿದೆ. Supreme Court Judge Justice K.V. Viswanathan heads this newly constituted standing committee.

---

ಪ್ರಶ್ನೆ 2: ಭಾರತದ ಸಂವಿಧಾನದ ಯಾವ ವಿಧಿಯು ಅಧೀನ ನ್ಯಾಯಾಲಯಗಳು ಮತ್ತು ನ್ಯಾಯಾಧೀಶರ ಮೇಲಿನ ಸಮಗ್ರ ಆಡಳಿತಾತ್ಮಕ ನಿಯಂತ್ರಣವನ್ನು ಹೈಕೋರ್ಟ್‌ಗೆ ನೀಡುತ್ತದೆ? / Which Article of the Constitution vests administrative control over district courts and subordinate judges in the High Court?

A) 226 ನೇ ವಿಧಿ / Article 226
B) 233 ನೇ ವಿಧಿ / Article 233
C) 235 ನೇ ವಿಧಿ / Article 235
D) 239 ನೇ ವಿಧಿ / Article 239

ಉತ್ತರ: C / Answer: C

ವಿವರಣೆ (Explanation): ಸಂವಿಧಾನದ 235 ನೇ ವಿಧಿಯು ಜಿಲ್ಲಾ ನ್ಯಾಯಾಲಯಗಳು ಮತ್ತು ಅಧೀನ ನ್ಯಾಯಾಂಗದ ಸಂಪೂರ್ಣ ಸೇವಾ ಮತ್ತು ಶಿಸ್ತಿನ ಮೇಲ್ವಿಚಾರಣೆಯನ್ನು ಹೈಕೋರ್ಟ್‌ಗೆ ನೀಡುತ್ತದೆ. Article 235 vests administrative and disciplinary superintendence over subordinate courts in the High Court.

---

ಪ್ರಶ್ನೆ 3: ರಾಜ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಜಿಲ್ಲಾ ನ್ಯಾಯಾಧೀಶರನ್ನು (District Judges) ಸಂಬಂಧಪಟ್ಟ ಹೈಕೋರ್ಟ್‌ನ ಸಮಾಲೋಚನೆಯೊಂದಿಗೆ ಯಾರು ನೇಮಕ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ? / Who appoints District Judges in a State in consultation with the High Court?

A) ಭಾರತದ ಮುಖ್ಯ ನ್ಯಾಯಮೂರ್ತಿಗಳು (CJI) / Chief Justice of India
B) ರಾಜ್ಯದ ರಾಜ್ಯಪಾಲರು / Governor of the State
C) ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿ / Chief Minister
D) ರಾಜ್ಯ ಕಾನೂನು ಸಚಿವರು / State Law Minister

ಉತ್ತರ: B / Answer: B

ವಿವರಣೆ (Explanation): ಸಂವಿಧಾನದ 233(1) ನೇ ವಿಧಿಯ ಅನ್ವಯ ಹೈಕೋರ್ಟ್‌ನೊಂದಿಗೆ ಸಮಾಲೋಚನೆ ನಡೆಸಿ ರಾಜ್ಯದ ರಾಜ್ಯಪಾಲರು ಜಿಲ್ಲಾ ನ್ಯಾಯಾಧೀಶರನ್ನು ನೇಮಕ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ. Under Article 233, appointments of district judges are made by the Governor of the State in consultation with the High Court.

---

ಪ್ರಶ್ನೆ 4: ಪ್ರತಿ ವರ್ಷ ಜಾಗತಿಕ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ‘ವಿಶ್ವ ಮಾನಸಿಕ ಆರೋಗ್ಯ ದಿನ’ವನ್ನು (World Mental Health Day) ಯಾವ ದಿನಾಂಕದಂದು ಆಚರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ? / On which date is ‘World Mental Health Day’ observed globally every year?

A) ಅಕ್ಟೋಬರ್ 2 / October 2
B) ಅಕ್ಟೋಬರ್ 10 / October 10
C) ಅಕ್ಟೋಬರ್ 24 / October 24
D) ನವೆಂಬರ್ 14 / November 14

ಉತ್ತರ: B / Answer: B

ವಿವರಣೆ (Explanation): ಪ್ರತಿವರ್ಷ ಅಕ್ಟೋಬರ್ 10 ರಂದು ವಿಶ್ವ ಆರೋಗ್ಯ ಸಂಸ್ಥೆಯ (WHO) ಸಹಯೋಗದೊಂದಿಗೆ ವಿಶ್ವ ಮಾನಸಿಕ ಆರೋಗ್ಯ ದಿನವನ್ನು ಆಚರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. World Mental Health Day is observed annually on October 10.

---

ಪ್ರಶ್ನೆ 5: ಭಾರತ ಸಂವಿಧಾನದ 50ನೇ ವಿಧಿಯು (DPSP) ಈ ಕೆಳಗಿನ ಯಾವ ನಿರ್ದೇಶನವನ್ನು ನೀಡುತ್ತದೆ? / What specific directive is embodied under Article 50 of the Indian Constitution?

A) ಕಾರ್ಯಾಂಗದಿಂದ ನ್ಯಾಯಾಂಗವನ್ನು ಪ್ರತ್ಯೇಕಿಸುವುದು / Separation of judiciary from the executive in public services
B) ಸಮಾನ ನಾಗರಿಕ ಸಂಹಿತೆ ಜಾರಿ / Uniform Civil Code
C) ಉಚಿತ ಕಾನೂನು ನೆರವು / Free legal aid
D) ಪಂಚಾಯಿತಿಗಳ ಬಲವರ್ಧನೆ / Organization of village panchayats

ಉತ್ತರ: A / Answer: A

ವಿವರಣೆ (Explanation): ರಾಜ್ಯದ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಸೇವೆಗಳಲ್ಲಿ ಕಾರ್ಯಾಂಗದಿಂದ ನ್ಯಾಯಾಂಗವನ್ನು ಪ್ರತ್ಯೇಕವಾಗಿರಿಸಲು ಕ್ರಮ ಕೈಗೊಳ್ಳುವಂತೆ ಸಂವಿಧಾನದ 50ನೇ ವಿಧಿಯು ನಿರ್ದೇಶಿಸುತ್ತದೆ. Article 50 directs the State to take steps to separate the judiciary from the executive in public services.

---

ಪ್ರಶ್ನೆ 6: ಅಧೀನ ನ್ಯಾಯಾಂಗದಲ್ಲಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುವ ನ್ಯಾಯಾಧೀಶರ ವೇತನ, ಭತ್ಯೆ ಮತ್ತು ಸೇವಾ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಗಳ ಸುಧಾರಣೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರದಿಂದ ನೇಮಕಗೊಂಡಿದ್ದ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಆಯೋಗ ಯಾವುದು? / Which landmark National Judicial Pay Commission was constituted to overhaul the service conditions of subordinate judiciary?

A) ಮೊದಲ ನ್ಯಾಯಾಂಗ ಆಯೋಗ (ಜಸ್ಟಿಸ್ ಜಗನ್ನಾಥ ಶೆಟ್ಟಿ ಆಯೋಗ) / First National Judicial Pay Commission (Justice Jagannatha Shetty Commission)
B) ಸರ್ಕಾರಿಯಾ ಆಯೋಗ / Sarkaria Commission
C) ಪೂಂಛಿ ಆಯೋಗ / Punchhi Commission
D) ಕೊಠಾರಿ ಆಯೋಗ / Kothari Commission

ಉತ್ತರ: A / Answer: A

ವಿವರಣೆ (Explanation): ಅಧೀನ ನ್ಯಾಯಾಂಗದ ವೇತನ ಮತ್ತು ಸೇವಾ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಗಳ ಸಮಗ್ರ ಸುಧಾರಣೆಗೆ ಕರ್ನಾಟಕ ಹೈಕೋರ್ಟ್‌ನ ಮಾಜಿ ಮುಖ್ಯ ನ್ಯಾಯಮೂರ್ತಿ ಜಸ್ಟಿಸ್ ಜಗನ್ನಾಥ ಶೆಟ್ಟಿ ಅವರ ನೇತೃತ್ವದಲ್ಲಿ ಮೊದಲ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ನ್ಯಾಯಾಂಗ ವೇತನ ಆಯೋಗವನ್ನು ರಚಿಸಲಾಗಿತ್ತು. Justice K. Jagannatha Shetty Commission recommended nationwide parity in judicial pay and service structures.

---

ಪ್ರಶ್ನೆ 7: ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್‌ನಲ್ಲಿ ಸಂಶೋಧನೆ, ದತ್ತಾಂಶ ವಿಶ್ಲೇಷಣೆ ಮತ್ತು ನ್ಯಾಯಾಂಗ ಸುಧಾರಣೆಗಳ ನೀತಿ ನಿರೂಪಣೆಗೆ ನೆರವಾಗುವ ಆಂತರಿಕ ವಿಭಾಗ ಯಾವುದು? / Which specialized institutional think tank inside the Supreme Court conducts research and policy analytics?

A) ಸೆಂಟರ್ ಫಾರ್ ರಿಸರ್ಚ್ ಅಂಡ್ ಪ್ಲಾನಿಂಗ್ (CRP) / Centre for Research and Planning (CRP)
B) ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ನ್ಯಾಯಾಂಗ ಅಕಾಡೆಮಿ / National Judicial Academy
C) ಕಾನೂನು ಆಯೋಗ / Law Commission of India
D) ಇ-ಕೋರ್ಟ್ಸ್ ಕಮಿಟಿ / e-Courts Committee

ಉತ್ತರ: A / Answer: A

ವಿವರಣೆ (Explanation): ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್‌ನ Centre for Research and Planning (CRP) ನ್ಯಾಯಾಂಗ ನೀತಿ, ಸುಧಾರಣೆ ಮತ್ತು ಶಾಸನಾತ್ಮಕ ಸಂಶೋಧನೆಗಳನ್ನು ಕೈಗೊಳ್ಳುವ ನೋಡಲ್ ವಿಭಾಗವಾಗಿದೆ. The Centre for Research and Planning acts as the in-house research think tank for the Supreme Court.

---

ಪ್ರಶ್ನೆ 8: ಹೇಳಿಕೆಗಳನ್ನು ಪರಿಗಣಿಸಿ: 1. ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ನ್ಯಾಯಾಂಗ ಅಧಿಕಾರಿಗಳ ಮಾನಸಿಕ ಸ್ವಾಸ್ಥ್ಯಕ್ಕಾಗಿ ಜಸ್ಟಿಸ್ ಕೆ.ವಿ. ವಿಶ್ವನಾಥನ್ ನೇತೃತ್ವದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾಯಿ ಸಮಿತಿಯನ್ನು ರಚಿಸಿದೆ. 2. ಜಿಲ್ಲಾ ನ್ಯಾಯಾಂಗದ ಆಡಳಿತಾತ್ಮಕ ನಿಯಂತ್ರಣವು ನೇರವಾಗಿ ಕೇಂದ್ರ ಕಾನೂನು ಸಚಿವಾಲಯದ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಬರುತ್ತದೆ. / Consider the statements: 1. The Supreme Court constituted a Standing Committee on Judicial Well-being headed by Justice K.V. Viswanathan. 2. The administrative superintendence of the district judiciary is placed under the Union Ministry of Law and Justice. Which statement is correct?

A) 1 ಮಾತ್ರ ಸರಿ / Only 1 is correct
B) 2 ಮಾತ್ರ ಸರಿ / Only 2 is correct
C) 1 ಮತ್ತು 2 ಎರಡೂ ಸರಿ / Both 1 and 2 are correct
D) ಎರಡೂ ತಪ್ಪು / Neither is correct

ಉತ್ತರ: A / Answer: A

ವಿವರಣೆ (Explanation): ಹೇಳಿಕೆ 1 ಸರಿಯಾಗಿದೆ. ಹೇಳಿಕೆ 2 ತಪ್ಪಾಗಿದೆ, ಏಕೆಂದರೆ ಸಂವಿಧಾನದ 235 ನೇ ವಿಧಿಯ ಪ್ರಕಾರ ಜಿಲ್ಲಾ ಮತ್ತು ಅಧೀನ ನ್ಯಾಯಾಲಯಗಳ ಆಡಳಿತಾತ್ಮಕ ನಿಯಂತ್ರಣವು ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರದ ಬದಲಿಗೆ ಸಂಬಂಧಪಟ್ಟ ಹೈಕೋರ್ಟ್‌ನ ಅಧೀನದಲ್ಲಿರುತ್ತದೆ. Statement 1 is correct; administrative control over district courts rests with High Courts under Article 235, not the Union Law Ministry.

---

ಪ್ರಶ್ನೆ 9: ‘ನ್ಯಾಯಾಂಗದ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ’ (Independence of Judiciary) ಎಂಬ ತತ್ವವನ್ನು ಭಾರತದ ಸಂವಿಧಾನದ ಯಾವ ಪ್ರಮುಖ ದೇಶದ ಸಂವಿಧಾನದಿಂದ ಎರವಲು ಪಡೆಯಲಾಗಿದೆ? / From which country’s constitutional jurisprudence did India primarily adopt the concept of ‘Independence of Judiciary’?

A) ಯುನೈಟೆಡ್ ಕಿಂಗ್‌ಡಮ್ (UK) / United Kingdom
B) ಅಮೇರಿಕಾ ಸಂಯುಕ್ತ ಸಂಸ್ಥಾನ (USA) / United States of America
C) ರಷ್ಯಾ (USSR) / Russia
D) ಕೆನಡಾ / Canada

ಉತ್ತರ: B / Answer: B

ವಿವರಣೆ (Explanation): ನ್ಯಾಯಾಂಗದ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ, ನ್ಯಾಯಾಂಗ ವಿಮರ್ಶೆ (Judicial Review) ಮತ್ತು ಮೂಲಭೂತ ಹಕ್ಕುಗಳ ಕಲ್ಪನೆಯನ್ನು ಅಮೆರಿಕದ ಸಂವಿಧಾನದಿಂದ (US Constitution) ಎರವಲು ಪಡೆಯಲಾಗಿದೆ. Independence of the judiciary and judicial review are borrowed from the US Constitution.

---

ಪ್ರಶ್ನೆ 10: ಭಾರತದಲ್ಲಿ ನವೀನ ನ್ಯಾಯಾಧೀಶರಿಗೆ ಉನ್ನತ ತರಬೇತಿ ನೀಡುವ ‘ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ನ್ಯಾಯಾಂಗ ಅಕಾಡೆಮಿ’ (National Judicial Academy - NJA) ಎಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿದೆ? / Where is the premier National Judicial Academy (NJA) of India located?

A) ನವದೆಹಲಿ / New Delhi
B) ಭೋಪಾಲ್ / Bhopal
C) ಬೆಂಗಳೂರು / Bengaluru
D) ಹೈದರಾಬಾದ್ / Hyderabad

ಉತ್ತರ: B / Answer: B

ವಿವರಣೆ (Explanation): ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ನ್ಯಾಯಾಂಗ ಅಕಾಡೆಮಿಯು (NJA) ಮಧ್ಯಪ್ರದೇಶದ ಭೋಪಾಲ್‌ನಲ್ಲಿದೆ. The National Judicial Academy is located in Bhopal, Madhya Pradesh.

---

ಪ್ರಶ್ನೆ 11: ಬಡವರಿಗೆ ಮತ್ತು ಅಸಹಾಯಕರಿಗೆ ಉಚಿತ ಕಾನೂನು ನೆರವು ಒದಗಿಸಲು (Article 39A) ಭಾರತ ಸರ್ಕಾರವು ಜಾರಿಗೆ ತಂದ ಶಾಸನಬದ್ಧ ಕಾಯ್ದೆ ಯಾವುದು? / Which statutory legislation was enacted to provide free and competent legal services to weaker sections under Article 39A?

A) ಕಾನೂನು ಸೇವೆಗಳ ಪ್ರಾಧಿಕಾರ ಕಾಯ್ದೆ 1987 (NALSA Act) / Legal Services Authorities Act, 1987
B) ನಾಗರಿಕ ಹಕ್ಕುಗಳ ರಕ್ಷಣಾ ಕಾಯ್ದೆ / Protection of Civil Rights Act
C) ಗ್ರಾಮ ನ್ಯಾಯಾಲಯಗಳ ಕಾಯ್ದೆ 2008 / Gram Nyayalayas Act, 2008
D) ಮಧ್ಯಸ್ಥಿಕೆ ಮತ್ತು ಸಂಧಾನ ಕಾಯ್ದೆ / Arbitration and Conciliation Act

ಉತ್ತರ: A / Answer: A

ವಿವರಣೆ (Explanation): ಸಂವಿಧಾನದ 39ಎ ವಿಧಿಯನ್ವಯ ಉಚಿತ ಕಾನೂನು ನೆರವು ಮತ್ತು ಲೋಕ ಅದಾಲತ್‌ಗಳ ಆಯೋಜನೆಗಾಗಿ ಕಾನೂನು ಸೇವೆಗಳ ಪ್ರಾಧಿಕಾರ ಕಾಯ್ದೆ 1987 (NALSA Act) ಅನ್ನು ಜಾರಿಗೊಳಿಸಲಾಯಿತು. The Legal Services Authorities Act, 1987 established NALSA to ensure justice for all.

---