ವಸತಿ ಸಂಘದ 60 ಎಕರೆ ಭೂಸ್ವಾಧೀನ ರದ್ದುಗೊಳಿಸಿದ ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ | Supreme Court Quashes 60-Acre Land Acquisition in Bengaluru

1. ಪೂರ್ಣ ವಿಷಯದ ಸಾರಾಂಶ ಮತ್ತು ಪರೀಕ್ಷಾ ವಿಶ್ಲೇಷಣೆ (Comprehensive Summary & Exam Analysis):

ಪ್ರಮುಖ ಪ್ರಚಲಿತ ಘಟನೆಗಳು (Core Current Affairs Summary):

• ಬೆಂಗಳೂರಿನ ಯಲಹಂಕ ತಾಲ್ಲೂಕಿನ ನೆಲಗೆದರನಹಳ್ಳಿಯಲ್ಲಿ ಗೃಹ ನಿರ್ಮಾಣ ಸಹಕಾರ ಸಂಘಕ್ಕಾಗಿ 1988ರಲ್ಲಿ ಕೈಗೊಂಡಿದ್ದ 59 ಎಕರೆ 39 ಗುಂಟೆ (ಸುಮಾರು 60 ಎಕರೆ) ಜಮೀನಿನ ಭೂಸ್ವಾಧೀನ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯನ್ನು ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ರದ್ದುಗೊಳಿಸಿದೆ. / The Supreme Court quashed the 1988 acquisition of 59 acres 39 guntas of land in Nelagedaranahalli, Yelahanka taluk, Bengaluru.
• ಕರ್ನಾಟಕ ಹೈಕೋರ್ಟ್‌ನ ದ್ವಿಸದಸ್ಯ ಪೀಠದ ಆದೇಶವನ್ನು ರದ್ದುಗೊಳಿಸಿದ ನ್ಯಾಯಮೂರ್ತಿಗಳಾದ ಜೆ.ಬಿ. ಪಾರ್ದಿವಾಲಾ ಮತ್ತು ಕೆ. ವಿನೋದ್ ಚಂದ್ರನ್ ಅವರ ಪೀಠವು, ಏಕಸದಸ್ಯ ಪೀಠದ ಆದೇಶವನ್ನು ಎತ್ತಿಹಿಡಿದು 71 ಪುಟಗಳ ಮಹತ್ವದ ತೀರ್ಪು ನೀಡಿದೆ. / A bench comprising Justices J.B. Pardiwala and K. Vinod Chandran set aside the Karnataka High Court division bench ruling and upheld the single judge order.
• ಯಾವುದೇ ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ವಸತಿ ಯೋಜನೆ ಅಥವಾ ಲೇಔಟ್‌ಗೆ ಸರ್ಕಾರದ ಪೂರ್ವಾನುಮೋದನೆ ಇಲ್ಲದಿರುವುದು, ಸಂಘದ ಸದಸ್ಯತ್ವದಲ್ಲಿ ಸ್ಪಷ್ಟತೆಯ ಕೊರತೆ ಮತ್ತು ಮಧ್ಯವರ್ತಿಗಳ ಹಸ್ತಕ್ಷೇಪದಿಂದಾಗಿ ಇಡೀ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯೇ ದೋಷಪೂರಿತವಾಗಿದೆ ಎಂದು ಪೀಠ ಅಭಿಪ್ರಾಯಪಟ್ಟಿದೆ. / The apex court noted the entire acquisition was flawed due to absence of prior government scheme approvals, shadowy society membership, and involvement of middlemen.
• ಭೂಸ್ವಾಧೀನ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯನ್ನು ಪ್ರಶ್ನಿಸಿದ್ದಾರೆಯೇ ಅಥವಾ ಇಲ್ಲವೇ ಎಂಬುದನ್ನು ಗಣನೆಗೆ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳದೆ ಭೂಮಾಲೀಕತ್ವವನ್ನು ಮೂಲ ಮಾಲೀಕರಿಗೆ ಹಿಂದಿರುಗಿಸಬೇಕು ಮತ್ತು ಪರಿಹಾರ ಪಡೆದವರು ಬಡ್ಡಿರಹಿತವಾಗಿ ಮೊತ್ತವನ್ನು ಮರುಪಾವತಿಸಬೇಕು ಎಂದು ಆದೇಶಿಸಿದೆ. / The court directed restoration of land ownership to original owners regardless of individual challenges, with compensation refund without interest.
• ಮೂಲ ಮಾಲೀಕರು ಪರಿಹಾರ ಮೊತ್ತ ಹಿಂದಿರುಗಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗದಿದ್ದಲ್ಲಿ, ಜಿಲ್ಲಾ ನ್ಯಾಯಾಧೀಶರ ಮೇಲ್ವಿಚಾರಣೆಯಲ್ಲಿ ಜಮೀನು ಹರಾಜು ಹಾಕಿ ಸಂತ್ರಸ್ತರಿಗೆ ಪರಿಹಾರ ಒದಗಿಸಲು ಕರ್ನಾಟಕ ರಾಜ್ಯ ಕಾನೂನು ಸೇವೆಗಳ ಪ್ರಾಧಿಕಾರದ (KSLSA) ಸಹಯೋಗ ಪಡೆಯಲು ನಿರ್ದೇಶಿಸಲಾಗಿದೆ. / If owners cannot refund compensation, land will be auctioned under District Judge supervision with proceeds channeled via Karnataka State Legal Services Authority.

ಸ್ಥಿರ ಸಾಮಾನ್ಯ ಜ್ಞಾನದ ಜೋಡಣೆ (Static GS Linkage):

• ಭೂಸ್ವಾಧೀನ ಕಾಯ್ದೆಗಳು: 1894ರ ಭೂಸ್ವಾಧೀನ ಕಾಯ್ದೆಯ ಬದಲಿಗೆ ಸಂಸತ್ತು ಭೂಸ್ವಾಧೀನ, ಪುನರ್ವಸತಿ ಮತ್ತು ಪುನರ್ವ್ಯವಸ್ಥಾಪನೆಯಲ್ಲಿ ನ್ಯಾಯಯುತ ಪರಿಹಾರ ಹಾಗೂ ಪಾರದರ್ಶಕತೆಯ ಹಕ್ಕು ಕಾಯ್ದೆ, 2013 (LARR Act 2013) ಅನ್ನು ಜಾರಿಗೆ ತಂದಿತು. / The Land Acquisition Act, 1894 was replaced by the Right to Fair Compensation and Transparency in Land Acquisition, Rehabilitation and Resettlement Act, 2013 (LARR Act).
• ಆಸ್ತಿಯ ಹಕ್ಕು (Right to Property): ಮೂಲ ಸಂವಿಧಾನದಲ್ಲಿ 31ನೇ ವಿಧಿಯಡಿ ಮೂಲಭೂತ ಹಕ್ಕಾಗಿದ್ದ ಆಸ್ತಿಯ ಹಕ್ಕನ್ನು 44ನೇ ಸಂವಿಧಾನ ತಿದ್ದುಪಡಿ ಕಾಯ್ದೆ (1978) ಮೂಲಕ ತೆಗೆದುಹಾಕಿ, ವಿಧಿ 300ಎ (Article 300A) ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಕೇವಲ ಕಾನೂನಾತ್ಮಕ/ಸಾಂವಿಧಾನಿಕ ಹಕ್ಕನ್ನಾಗಿ ಮಾಡಲಾಗಿದೆ. / Property right was removed from Fundamental Rights by the 44th Constitutional Amendment Act, 1978 and placed as a legal right under Article 300A.
• ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್‌ನ ಮೇಲ್ಮನವಿ ವ್ಯಾಪ್ತಿ: ಭಾರತೀಯ ಸಂವಿಧಾನದ ವಿಧಿ 136 ರ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್‌ಗೆ ವಿಶೇಷ ಮೇಲ್ಮನವಿ ಅರ್ಜಿ (Special Leave Petition - SLP) ಮೂಲಕ ಹೈಕೋರ್ಟ್ ತೀರ್ಪುಗಳನ್ನು ಪರಿಶೀಲಿಸುವ ಪರಮಾಧಿಕಾರವಿದೆ. / Article 136 of the Constitution provides appellate jurisdiction to the Supreme Court via Special Leave Petitions against any tribunal or court order.

ಪರೀಕ್ಷಾ ದೃಷ್ಟಿಕೋನದ ಮುಖ್ಯಾಂಶಗಳು (High-Yield Exam Highlights):

• ತೀರ್ಪು ನೀಡಿದ ಪೀಠ: ನ್ಯಾಯಮೂರ್ತಿ ಜೆ.ಬಿ. ಪಾರ್ದಿವಾಲಾ ಮತ್ತು ನ್ಯಾಯಮೂರ್ತಿ ಕೆ. ವಿನೋದ್ ಚಂದ್ರನ್.
• ವಿವಾದಿತ ಪ್ರದೇಶ: ನೆಲಗೆದರನಹಳ್ಳಿ, ಯಲಹಂಕ ತಾಲ್ಲೂಕು, ಬೆಂಗಳೂರು.
• ಸ್ವಾಧೀನಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳಲಾಗಿದ್ದ ಭೂಮಿಯ ವಿಸ್ತೀರ್ಣ: 59 ಎಕರೆ 39 ಗುಂಟೆ.
• ಅರ್ಜಿದಾರರಿಗೆ ವಿಧಿಸಲಾದ ವೆಚ್ಚ: ಪ್ರತಿ ಅರ್ಜಿದಾರರಿಗೆ ₹50,000.
• ಕಾನೂನು ಪ್ರಾಧಿಕಾರ: ಕರ್ನಾಟಕ ರಾಜ್ಯ ಕಾನೂನು ಸೇವೆಗಳ ಪ್ರಾಧಿಕಾರ (KSLSA).

---

2. ಈ ವಿಷಯಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಬಹುಆಯ್ಕೆ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳು (MCQs):

ಪ್ರಶ್ನೆ 1: ಇತ್ತೀಚೆಗೆ ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ಬೆಂಗಳೂರಿನ ಯಾವ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ 1988ರಲ್ಲಿ ಕೈಗೊಂಡಿದ್ದ 60 ಎಕರೆ ಭೂಸ್ವಾಧೀನವನ್ನು ರದ್ದುಗೊಳಿಸಿದೆ? / In which locality of Bengaluru did the Supreme Court quash a 1988 land acquisition of nearly 60 acres?

A) ನೆಲಗೆದರನಹಳ್ಳಿ, ಯಲಹಂಕ ತಾಲ್ಲೂಕು / Nelagedaranahalli, Yelahanka taluk
B) ಬಿಡದಿ, ರಾಮನಗರ ತಾಲ್ಲೂಕು / Bidadi, Ramanagara taluk
C) ದೇವನಹಳ್ಳಿ, ಬೆಂಗಳೂರು ಗ್ರಾಮಾಂತರ / Devanahalli, Bengaluru Rural
D) ಕೆಂಗೇರಿ, ಬೆಂಗಳೂರು ದಕ್ಷಿಣ / Kengeri, Bengaluru South

ಉತ್ತರ: A / Answer: A

ವಿವರಣೆ (Explanation): ಬೆಂಗಳೂರಿನ ಯಲಹಂಕ ತಾಲ್ಲೂಕಿನ ನೆಲಗೆದರನಹಳ್ಳಿಯಲ್ಲಿ ವಸತಿ ಸಹಕಾರ ಸಂಘಕ್ಕಾಗಿ ಕೈಗೊಂಡಿದ್ದ 59 ಎಕರೆ 39 ಗುಂಟೆ ಭೂಸ್ವಾಧೀನವನ್ನು ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ರದ್ದುಗೊಳಿಸಿದೆ.

---

ಪ್ರಶ್ನೆ 2: ನೆಲಗೆದರನಹಳ್ಳಿ ಭೂಸ್ವಾಧೀನ ಪ್ರಕರಣದಲ್ಲಿ 71 ಪುಟಗಳ ಮಹತ್ವದ ತೀರ್ಪು ನೀಡಿದ ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ಪೀಠದಲ್ಲಿದ್ದ ನ್ಯಾಯಮೂರ್ತಿಗಳು ಯಾರು? / Which Supreme Court bench delivered the 71-page judgment quashing the acquisition?

A) ನ್ಯಾಯಮೂರ್ತಿ ಬಿ.ಆರ್. ಗವಾಯಿ ಮತ್ತು ನ್ಯಾಯಮೂರ್ತಿ ಸೂರ್ಯ ಕಾಂತ್ / Justices B.R. Gavai and Surya Kant
B) ನ್ಯಾಯಮೂರ್ತಿ ಜೆ.ಬಿ. ಪಾರ್ದಿವಾಲಾ ಮತ್ತು ನ್ಯಾಯಮೂರ್ತಿ ಕೆ. ವಿನೋದ್ ಚಂದ್ರನ್ / Justices J.B. Pardiwala and K. Vinod Chandran
C) ನ್ಯಾಯಮೂರ್ತಿ ಡಿ.ವೈ. ಚಂದ್ರಚೂಡ್ ಮತ್ತು ನ್ಯಾಯಮೂರ್ತಿ ಸಂಜೀವ್ ಖನ್ನಾ / Justices D.Y. Chandrachud and Sanjiv Khanna
D) ನ್ಯಾಯಮೂರ್ತಿ ಎ.ಎಸ್. ಓಕಾ ಮತ್ತು ನ್ಯಾಯಮೂರ್ತಿ ಉಜ್ಜಲ್ ಭುಯಾನ್ / Justices A.S. Oka and Ujjal Bhuyan

ಉತ್ತರ: B / Answer: B

ವಿವರಣೆ (Explanation): ನ್ಯಾಯಮೂರ್ತಿಗಳಾದ ಜೆ.ಬಿ. ಪಾರ್ದಿವಾಲಾ ಮತ್ತು ಕೆ. ವಿನೋದ್ ಚಂದ್ರನ್ ಅವರಿದ್ದ ದ್ವಿಸದಸ್ಯ ಪೀಠವು ಈ ಆದೇಶವನ್ನು ಹೊರಡಿಸಿದೆ.

---

ಪ್ರಶ್ನೆ 3: ಭಾರತೀಯ ಸಂವಿಧಾನದ ಯಾವ ತಿದ್ದುಪಡಿಯ ಮೂಲಕ ‘ಆಸ್ತಿಯ ಹಕ್ಕು’ ಮೂಲಭೂತ ಹಕ್ಕುಗಳ ಪಟ್ಟಿಯಿಂದ ರದ್ದಾಯಿತು? / Which Constitutional Amendment Act deleted the Right to Property from the list of Fundamental Rights?

A) 42ನೇ ತಿದ್ದುಪಡಿ ಕಾಯ್ದೆ 1976 / 42nd Amendment Act 1976
B) 44ನೇ ತಿದ್ದುಪಡಿ ಕಾಯ್ದೆ 1978 / 44th Amendment Act 1978
C) 52ನೇ ತಿದ್ದುಪಡಿ ಕಾಯ್ದೆ 1985 / 52nd Amendment Act 1985
D) 86ನೇ ತಿದ್ದುಪಡಿ ಕಾಯ್ದೆ 2002 / 86th Amendment Act 2002

ಉತ್ತರ: B / Answer: B

ವಿವರಣೆ (Explanation): 1978ರ 44ನೇ ಸಂವಿಧಾನ ತಿದ್ದುಪಡಿ ಕಾಯ್ದೆಯು ಆಸ್ತಿಯ ಹಕ್ಕನ್ನು 31ನೇ ವಿಧಿಯಿಂದ ತೆಗೆದುಹಾಕಿ ಸಂವಿಧಾನದ 12ನೇ ಭಾಗದ ವಿಧಿ 300ಎ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಕೇವಲ ಕಾನೂನು ಹಕ್ಕನ್ನಾಗಿ ಮಾಡಿತು.

---

ಪ್ರಶ್ನೆ 4: ಪ್ರಸ್ತುತ ಭಾರತೀಯ ಸಂವಿಧಾನದ ಯಾವ ವಿಧಿಯ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ‘ಆಸ್ತಿಯ ಹಕ್ಕು’ ಒಂದು ಶಾಸನಬದ್ಧ/ಸಾಂವಿಧಾನಿಕ ಹಕ್ಕಾಗಿ ಉಳಿದಿದೆ? / Under which Article of the Constitution does the Right to Property currently exist as a constitutional right?

A) ವಿಧಿ 31 / Article 31
B) ವಿಧಿ 300 / Article 300
C) ವಿಧಿ 300ಎ / Article 300A
D) ವಿಧಿ 31ಎ / Article 31A

ಉತ್ತರ: C / Answer: C

ವಿವರಣೆ (Explanation): ಸಂವಿಧಾನದ ವಿಧಿ 300ಎ ಪ್ರಕಾರ, ಕಾನೂನಿನ ಅಧಿಕಾರವಿಲ್ಲದೆ ಯಾವುದೇ ವ್ಯಕ್ತಿಯನ್ನು ಆತನ ಆಸ್ತಿಯಿಂದ ವಂಚಿಸುವಂತಿಲ್ಲ.

---

ಪ್ರಶ್ನೆ 5: ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಹಳೆಯ 1894ರ ಭೂಸ್ವಾಧೀನ ಕಾಯ್ದೆಯ ಬದಲಿಗೆ ಜಾರಿಗೆ ತರಲಾದ ಸಮಗ್ರ ಕಾಯ್ದೆ ಯಾವುದು? / Which comprehensive legislation replaced the colonial Land Acquisition Act of 1894 in India?

A) LARR Act, 2013
B) RERA Act, 2016
C) Transfer of Property Act, 1882
D) SARFAESI Act, 2002

ಉತ್ತರ: A / Answer: A

ವಿವರಣೆ (Explanation): 2013ರಲ್ಲಿ ಸಂಸತ್ತು ಅಂಗೀಕರಿಸಿದ LARR Act, 2013 (ನ್ಯಾಯಯುತ ಪರಿಹಾರ ಹಾಗೂ ಪುನರ್ವಸತಿ ಕಾಯ್ದೆ) ಭೂಸ್ವಾಧೀನ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯಲ್ಲಿ ಪಾರದರ್ಶಕತೆ ಮತ್ತು ಸಾಮಾಜಿಕ ಪರಿಣಾಮ ಮೌಲ್ಯಮಾಪನವನ್ನು ಕಡ್ಡಾಯಗೊಳಿಸಿದೆ.

---

ಪ್ರಶ್ನೆ 6: ಕೆಳಗಿನ ಹೇಳಿಕೆಗಳನ್ನು ಪರಿಗಣಿಸಿ: 1. ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್‌ನಲ್ಲಿ ವಿಶೇಷ ಮೇಲ್ಮನವಿ ಅರ್ಜಿಗಳನ್ನು (SLP) ಸಂವಿಧಾನದ ವಿಧಿ 136ರ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಸಲ್ಲಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. 2. ನೆಲಗೆದರನಹಳ್ಳಿ ಪ್ರಕರಣದಲ್ಲಿ ಸಂತ್ರಸ್ತರಿಗೆ ಪರಿಹಾರ ಹಂಚಿಕೆಗೆ ಕರ್ನಾಟಕ ರಾಜ್ಯ ಕಾನೂನು ಸೇವೆಗಳ ಪ್ರಾಧಿಕಾರದ (KSLSA) ನೆರವು ಪಡೆಯಲು ಸೂಚಿಸಲಾಗಿದೆ. / Consider: 1. Special Leave Petitions are filed under Article 136. 2. The Supreme Court directed KSLSA consultation for victim relief.

A) 1 ಮಾತ್ರ ಸರಿ / 1 only
B) 2 ಮಾತ್ರ ಸರಿ / 2 only
C) 1 ಮತ್ತು 2 ಎರಡೂ ಸರಿ / Both 1 and 2
D) ಎರಡೂ ತಪ್ಪು / Neither 1 nor 2

ಉತ್ತರ: C / Answer: C

ವಿವರಣೆ (Explanation): ಎರಡೂ ಹೇಳಿಕೆಗಳು ಸರಿಯಾಗಿವೆ. ವಿಧಿ 136 ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್‌ಗೆ ವಿಶೇಷ ಮೇಲ್ಮನವಿ ಅಧಿಕಾರ ನೀಡುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಈ ತೀರ್ಪಿನಲ್ಲಿ ಕೆಎಸ್‌ಎಲ್‌ಎಸ್‌ಎ ಪಾತ್ರವನ್ನು ನಿರ್ದೇಶಿಸಲಾಗಿದೆ.

---

ಪ್ರಶ್ನೆ 7: ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಕಾನೂನು ಸೇವೆಗಳ ಪ್ರಾಧಿಕಾರವನ್ನು (NALSA) ಯಾವ ಶಾಸನಬದ್ಧ ಕಾಯ್ದೆಯಡಿ ಸ್ಥಾಪಿಸಲಾಗಿದೆ? / Under which statutory act was the National Legal Services Authority (NALSA) established?

A) ವಕೀಲರ ಕಾಯ್ದೆ 1961 / Advocates Act 1961
B) ಕಾನೂನು ಸೇವೆಗಳ ಪ್ರಾಧಿಕಾರಗಳ ಕಾಯ್ದೆ 1987 / Legal Services Authorities Act 1987
C) ಮಾನವ ಹಕ್ಕುಗಳ ಸಂರಕ್ಷಣಾ ಕಾಯ್ದೆ 1993 / Protection of Human Rights Act 1993
D) ಗ್ರಾಹಕ ಸಂರಕ್ಷಣಾ ಕಾಯ್ದೆ 2019 / Consumer Protection Act 2019

ಉತ್ತರ: B / Answer: B

ವಿವರಣೆ (Explanation): ಬಡವರಿಗೆ ಮತ್ತು ಸಮಾಜದ ದುರ್ಬಲ ವರ್ಗಗಳಿಗೆ ಉಚಿತ ಕಾನೂನು ನೆರವು ಒದಗಿಸಲು ಕಾನೂನು ಸೇವೆಗಳ ಪ್ರಾಧಿಕಾರಗಳ ಕಾಯ್ದೆ 1987 ರ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ NALSA ಮತ್ತು KSLSA ಗಳನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಲಾಗಿದೆ.

---

ಪ್ರಶ್ನೆ 8: ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ಆದೇಶದಂತೆ, ಭೂಮಾಲೀಕರು ಸರ್ಕಾರ ಪಡೆದ ಪರಿಹಾರ ಮೊತ್ತವನ್ನು ಹೇಗೆ ಮರುಪಾವತಿಸಬೇಕು? / As per the Supreme Court ruling, how must the received compensation be refunded?

A) ಶೇ 18 ರಷ್ಟು ಚಕ್ರಬಡ್ಡಿಯೊಂದಿಗೆ / With 18% compound interest
B) ಶೇ 12 ರಷ್ಟು ಸರಳ ಬಡ್ಡಿಯೊಂದಿಗೆ / With 12% simple interest
C) ಬಡ್ಡಿರಹಿತವಾಗಿ ಮೂಲ ಮೊತ್ತವನ್ನು ಮಾತ್ರ / Interest-free principal amount
D) ಮಾರುಕಟ್ಟೆ ದರಕ್ಕೆ ಅನುಗುಣವಾಗಿ ದುಪ್ಪಟ್ಟು / Double amount as per market rate

ಉತ್ತರ: C / Answer: C

ವಿವರಣೆ (Explanation): ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ಪೀಠವು ಭೂಮಾಲೀಕರು ಸರ್ಕಾರದಿಂದ ಪಡೆದ ಪರಿಹಾರವನ್ನು ಬಡ್ಡಿರಹಿತವಾಗಿ ಮರುಪಾವತಿಸಬೇಕು ಎಂದು ಆದೇಶಿಸಿದೆ.

---

ಪ್ರಶ್ನೆ 9: ಭಾರತೀಯ ಸಂವಿಧಾನದ ಯಾವ ವಿಧಿಯು ರಾಜ್ಯಕ್ಕೆ ‘ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಉದ್ದೇಶಕ್ಕಾಗಿ’ ಭೂಸ್ವಾಧೀನ ಮಾಡುವ ಅಧಿಕಾರವನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸುತ್ತದೆ? / Which constitutional provision broadly provides state authority over land and public purpose requisitions?

A) ವಿಧಿ 31ಎ ಮತ್ತು 300ಎ / Articles 31A and 300A
B) ವಿಧಿ 19(1)(ಎ) / Article 19(1)(a)
C) ವಿಧಿ 21ಎ / Article 21A
D) ವಿಧಿ 51ಎ / Article 51A

ಉತ್ತರ: A / Answer: A

ವಿವರಣೆ (Explanation): ವಿಧಿ 31ಎ ಆಸ್ತಿಗಳ ಸ್ವಾಧೀನಕ್ಕೆ ರಕ್ಷಣೆ ನೀಡಿದರೆ, ವಿಧಿ 300ಎ ಕಾನೂನಿನ ಆಡಳಿತಾತ್ಮಕ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯಿಲ್ಲದೆ ಯಾರ ಆಸ್ತಿಯನ್ನೂ ಕಸಿದುಕೊಳ್ಳಲಾಗದು ಎಂದು ತಿಳಿಸುತ್ತದೆ.

---

ಪ್ರಶ್ನೆ 10: ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ನೆಲಗೆದರನಹಳ್ಳಿ ತೀರ್ಪಿನಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿ ಅರ್ಜಿದಾರರಿಗೆ ಪಾವತಿಸಲು ಎಷ್ಟು ವೆಚ್ಚ (costs) ವಿಧಿಸಿದೆ? / How much litigation costs did the Supreme Court order per petitioner?

A) ₹10,000
B) ₹25,000
C) ₹50,000
D) ₹1,00,000

ಉತ್ತರ: C / Answer: C

ವಿವರಣೆ (Explanation): ಏಕಸದಸ್ಯ ಪೀಠದ ಆದೇಶವನ್ನು ಎತ್ತಿಹಿಡಿದು, ಪ್ರತಿ ಅರ್ಜಿದಾರರಿಗೆ ತಲಾ ₹50,000 ಮೊತ್ತದ ವೆಚ್ಚವನ್ನು ಪಾವತಿಸುವಂತೆ ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ಆದೇಶಿಸಿದೆ.