ಸೈಬರ್ ಅಪರಾಧ ‘ಡಿಜಿಟಲ್ ದರೋಡೆ’: ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ಮಹತ್ವದ ಆದೇಶ | SC on Cybercrime and Digital Arrest

1. ಪೂರ್ಣ ವಿಷಯದ ಸಾರಾಂಶ ಮತ್ತು ಪರೀಕ್ಷಾ ವಿಶ್ಲೇಷಣೆ (Comprehensive Summary & Exam Analysis):

ಪ್ರಮುಖ ಪ್ರಚಲಿತ ಘಟನೆಗಳು (Core Current Affairs Summary):

• ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ಸೈಬರ್ ಅಪರಾಧಗಳು ಮತ್ತು ನಕಲಿ ‘ಡಿಜಿಟಲ್ ಬಂಧನ’ಗಳನ್ನು (Digital Arrest) ‘ಡಿಜಿಟಲ್ ದರೋಡೆ’ಗೆ (Digital Robbery) ಸಮಾನ ಎಂದು ಬಣ್ಣಿಸಿದೆ / The Supreme Court characterized cyber frauds and fake ‘digital arrests’ as equivalent to ‘digital robbery’.
• ಮುಖ್ಯ ನ್ಯಾಯಮೂರ್ತಿ ಸೂರ್ಯಕಾಂತ್, ನ್ಯಾಯಮೂರ್ತಿಗಳಾದ ಜಾಯ್‌ಮಾಲ್ಯಾ ಬಾಗ್ಚಿ ಮತ್ತು ವಿ.ಮೋಹನಾ ಅವರಿದ್ದ ತ್ರಿಸದಸ್ಯ ಪೀಠವು ಈ ಮಹತ್ವದ ತೀರ್ಪು ನೀಡಿದೆ / A bench headed by CJI Surya Kant with Justices Joymalya Bagchi and V. Mohana delivered the verdict.
• 12 ರಾಜ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ದಾಖಲಾಗಿರುವ 35 ಕ್ರಿಮಿನಲ್ ಪ್ರಕರಣಗಳನ್ನು ಒಂದೇ ಕಡೆ ಕ್ರೋಡೀಕರಿಸಲು ಕೋರಿದ್ದ ಆರೋಪಿಗಳ ಅರ್ಜಿಯನ್ನು ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ಸಾರಾಸಗಟಾಗಿ ವಜಾಗೊಳಿಸಿದೆ / The apex court refused to club 35 criminal cases pending across 12 states against accused running shell entities for cyber scams.
• ಹಿರಿಯ ನಾಗರಿಕರನ್ನು ಗುರಿಯಾಗಿಸಿಕೊಂಡು ನಡೆಸುವ ಇಂತಹ ವ್ಯವಸ್ಥಿತ ಡಿಜಿಟಲ್ ವಂಚನೆಗಳಿಗೆ ನ್ಯಾಯಾಂಗವು ಯಾವುದೇ ರಿಯಾಯಿತಿ ನೀಡುವುದಿಲ್ಲ ಎಂದು ಸ್ಪಷ್ಟಪಡಿಸಿದೆ / The Court ruled that organizers targeting senior citizens through digital arrest scams deserve no lenient forum shopping.
• ಕೇರಳದ ಎರ್ನಾಕುಲಂನಲ್ಲಿ 81 ವರ್ಷದ ವೃದ್ಧರೊಬ್ಬರಿಗೆ ₹1.90 ಕೋಟಿ ವಂಚಿಸಿದ ನಿದರ್ಶನವನ್ನು ಪೀಠವು ಈ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಪ್ರಸ್ತಾಪಿಸಿತು / The bench cited an Ernakulam case where an 81-year-old was duped of Rs 1.90 crore via cyber manipulation.

ಸ್ಥಿರ ಸಾಮಾನ್ಯ ಜ್ಞಾನದ ಜೋಡಣೆ (Static GS Linkage):

• ಮಾಹಿತಿ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ ಕಾಯ್ದೆ, 2000 (Information Technology Act, 2000): ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಸೈಬರ್ ಅಪರಾಧ, ಕಂಪ್ಯೂಟರ್ ಮೂಲ ದಾಖಲೆ ತಿದ್ದುಪಡಿ ಮತ್ತು ಹ್ಯಾಕಿಂಗ್ ತಡೆಗೆ ಮುಖ್ಯ ಶಾಸನವಾಗಿದೆ / IT Act, 2000 is the primary law in India governing electronic governance and cyber offenses.
• ಐಟಿ ಕಾಯ್ದೆಯ ಸೆಕ್ಷನ್ 66D: ಕಂಪ್ಯೂಟರ್ ಸಂಪನ್ಮೂಲಗಳನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಂಡು ವ್ಯಕ್ತಿ ಸೋಗು ಹಾಕಿ (Impersonation) ವಂಚಿಸುವುದಕ್ಕೆ ಶಿಕ್ಷೆಯನ್ನು ವಿಧಿಸುತ್ತದೆ / Section 66D of IT Act penalizes cheating by personation by using computer resources.
• ಭಾರತೀಯ ನ್ಯಾಯ ಸಂಹಿತೆ, 2023 (BNS): ಹಿಂದಿನ ಐಪಿಸಿಯನ್ನು ಬದಲಿಸಿದ್ದು, ಸುಲಿಗೆ, ವಂಚನೆ ಮತ್ತು ದರೋಡೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಅಪರಾಧಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ / Bharatiya Nyaya Sanhita (BNS) codifies fraud, cheating, extortion, and criminal conspiracy.
• ಭಾರತೀಯ ಸೈಬರ್ ಅಪರಾಧ ಸಮನ್ವಯ ಕೇಂದ್ರ (I4C): ಕೇಂದ್ರ ಗೃಹ ಸಚಿವಾಲಯದ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ದೇಶದಲ್ಲಿ ಸೈಬರ್ ಅಪರಾಧಗಳ ಸಮಗ್ರ ನಿಗ್ರಹಕ್ಕಾಗಿ ಸ್ಥಾಪಿತವಾಗಿದೆ / Indian Cyber Crime Coordination Centre (I4C) under MHA coordinates nationwide cyber law enforcement.

ಪರೀಕ್ಷಾ ದೃಷ್ಟಿಕೋನದ ಮುಖ್ಯಾಂಶಗಳು (High-Yield Exam Highlights):

• ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸೈಬರ್ ಅಪರಾಧ ಸಹಾಯವಾಣಿ ಸಂಖ್ಯೆ: 1930 / National Cyber Helpline: 1930.
• ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸೈಬರ್ ಅಪರಾಧ ಪೋರ್ಟಲ್: cybercrime.gov.in / National Portal: cybercrime.gov.in.
• ಕಂಪ್ಯೂಟರ್ ತುರ್ತು ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆ ತಂಡ: CERT-In (ಕೇಂದ್ರ ಎಲೆಕ್ಟ್ರಾನಿಕ್ಸ್ ಮತ್ತು ಐಟಿ ಸಚಿವಾಲಯದ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ) / Cyber Emergency Team: CERT-In (under MeitY).
• ಭಾರತದ ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ಸಾಂವಿಧಾನಿಕ ಸ್ಥಾನಮಾನ: ವಿಧಿ 124 ರಿಂದ 147 (ಭಾಗ V) / Supreme Court provisions: Articles 124 to 147.

2. ಈ ವಿಷಯಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಬಹುಆಯ್ಕೆ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳು (MCQs):

ಪ್ರಶ್ನೆ 1: ಇತ್ತೀಚೆಗೆ ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ಕೆಳಗಿನ ಯಾವ ಅಪರಾಧ ಪ್ರಕಾರವನ್ನು ‘ಡಿಜಿಟಲ್ ದರೋಡೆ’ (Digital Robbery) ಎಂದು ಬಣ್ಣಿಸಿದೆ? / Which crime was recently termed ‘Digital Robbery’ by the Supreme Court of India?

A) ನಕಲಿ ನೋಟು ಚಲಾವಣೆ / Fake currency circulation
B) ಸೈಬರ್ ಅಪರಾಧ ಮತ್ತು ಡಿಜಿಟಲ್ ಬಂಧನ / Cybercrime and fake digital arrest
C) ಅಕ್ರಮ ಷೇರು ವಹಿವಾಟು / Illegal stock trading
D) ಕಸ್ಟಮ್ಸ್ ತೆರಿಗೆ ವಂಚನೆ / Customs tax evasion

ಉತ್ತರ: B / Answer: B

ವಿವರಣೆ (Explanation): ಸೈಬರ್ ಅಪರಾಧ ಮತ್ತು ಡಿಜಿಟಲ್ ಬಂಧನ ವಂಚನೆಯನ್ನು ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ಡಿಜಿಟಲ್ ದರೋಡೆ ಎಂದು ಕರೆದಿದೆ. The SC termed cybercrime and digital arrest scams as digital robbery.

ಪ್ರಶ್ನೆ 2: ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಸೈಬರ್ ವಂಚನೆಗಳನ್ನು ತಕ್ಷಣ ವರದಿ ಮಾಡಲು ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರ ಆರಂಭಿಸಿರುವ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸಹಾಯವಾಣಿ ಸಂಖ್ಯೆ ಯಾವುದು? / What is the National Cyber Crime reporting helpline number in India?

A) 112
B) 1098
C) 1930
D) 1552

ಉತ್ತರ: C / Answer: C

ವಿವರಣೆ (Explanation): ಹಣಕಾಸಿನ ಸೈಬರ್ ವಂಚನೆಗಳನ್ನು ವರದಿ ಮಾಡಲು ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಹೆಲ್ಪ್‌ಲೈನ್ ಸಂಖ್ಯೆ 1930 ಆಗಿದೆ. The cyber financial fraud reporting helpline is 1930.

ಪ್ರಶ್ನೆ 3: ಭಾರತೀಯ ಸೈಬರ್ ಅಪರಾಧ ಸಮನ್ವಯ ಕೇಂದ್ರವು (I4C) ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರದ ಯಾವ ಸಚಿವಾಲಯದ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತದೆ? / The Indian Cyber Crime Coordination Centre (I4C) operates under which Ministry?

A) ಗೃಹ ಸಚಿವಾಲಯ / Ministry of Home Affairs
B) ಎಲೆಕ್ಟ್ರಾನಿಕ್ಸ್ ಮತ್ತು ಮಾಹಿತಿ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ ಸಚಿವಾಲಯ / MeitY
C) ಕಾನೂನು ಮತ್ತು ನ್ಯಾಯ ಸಚಿವಾಲಯ / Ministry of Law & Justice
D) ರಕ್ಷಣಾ ಸಚಿವಾಲಯ / Ministry of Defence

ಉತ್ತರ: A / Answer: A

ವಿವರಣೆ (Explanation): I4C ಯು ಕೇಂದ್ರ ಗೃಹ ಸಚಿವಾಲಯದ (MHA) ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಸೈಬರ್ ಅಪರಾಧ ನಿಯಂತ್ರಣಕ್ಕೆ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತದೆ. I4C works under the Ministry of Home Affairs.

ಪ್ರಶ್ನೆ 4: ಮಾಹಿತಿ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ ಕಾಯ್ದೆ 2000 ರ ಯಾವ ಸೆಕ್ಷನ್ ಕಂಪ್ಯೂಟರ್ ಮೂಲಕ ವ್ಯಕ್ತಿ ಸೋಗು ಹಾಕಿ (Personation) ವಂಚಿಸುವುದಕ್ಕೆ ಶಿಕ್ಷೆ ವಿಧಿಸುತ್ತದೆ? / Which section of the IT Act, 2000 penalizes cheating by personation using computer resources?

A) ಸೆಕ್ಷನ್ 43 / Section 43
B) ಸೆಕ್ಷನ್ 66A / Section 66A
C) ಸೆಕ್ಷನ್ 66D / Section 66D
D) ಸೆಕ್ಷನ್ 72 / Section 72

ಉತ್ತರ: C / Answer: C

ವಿವರಣೆ (Explanation): ಐಟಿ ಕಾಯ್ದೆಯ ಸೆಕ್ಷನ್ 66D ಕಂಪ್ಯೂಟರ್ ಮೂಲಕ ಸೋಗು ಹಾಕಿ ವಂಚಿಸುವುದಕ್ಕೆ ಮೂರು ವರ್ಷಗಳವರೆಗೆ ಜೈಲು ಶಿಕ್ಷೆ ವಿಧಿಸುತ್ತದೆ. Section 66D penalizes cheating by personation.

ಪ್ರಶ್ನೆ 5: ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಕಂಪ್ಯೂಟರ್ ಭದ್ರತೆ ಮತ್ತು ಸೈಬರ್ ದಾಳಿಗಳನ್ನು ಎದುರಿಸುವ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ನೋಡಲ್ ಸಂಸ್ಥೆ ಯಾವುದು? / Which is the national nodal agency for responding to computer security incidents in India?

A) CERT-In
B) CBI
C) ED
D) NIA

ಉತ್ತರ: A / Answer: A

ವಿವರಣೆ (Explanation): CERT-In (Indian Computer Emergency Response Team) ಸೈಬರ್ ಸುರಕ್ಷತೆಯ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ನೋಡಲ್ ಸಂಸ್ಥೆಯಾಗಿದೆ. CERT-In is the national nodal agency for cyber incidents.

ಪ್ರಶ್ನೆ 6: ಭಾರತದ ಸರ್ವೋಚ್ಚ ನ್ಯಾಯಾಲಯದ ಸ್ಥಾಪನೆ ಮತ್ತು ಸಂಯೋಜನೆಯನ್ನು ತಿಳಿಸುವ ಸಂವಿಧಾನದ ವಿಧಿ ಯಾವುದು? / Which Article of the Indian Constitution provides for the establishment and constitution of the Supreme Court?

A) ವಿಧಿ 124 / Article 124
B) ವಿಧಿ 131 / Article 131
C) ವಿಧಿ 136 / Article 136
D) ವಿಧಿ 143 / Article 143

ಉತ್ತರ: A / Answer: A

ವಿವರಣೆ (Explanation): ಸಂವಿಧಾನದ ವಿಧಿ 124 ಭಾರತದ ಸರ್ವೋಚ್ಚ ನ್ಯಾಯಾಲಯದ ರಚನೆ ಮತ್ತು ನ್ಯಾಯಮೂರ್ತಿಗಳ ನೇಮಕಾತಿಯನ್ನು ತಿಳಿಸುತ್ತದೆ. Article 124 establishes the Supreme Court.

ಪ್ರಶ್ನೆ 7: ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ತನ್ನ ವಿಶೇಷ ರಜಾ ಅರ್ಜಿ (SLP) ಅಧಿಕಾರ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯನ್ನು ಸಂವಿಧಾನದ ಯಾವ ವಿಧಿಯ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಚಲಾಯಿಸುತ್ತದೆ? / Under which Article does the Supreme Court exercise its Special Leave Petition (SLP) jurisdiction?

A) ವಿಧಿ 32 / Article 32
B) ವಿಧಿ 136 / Article 136
C) ವಿಧಿ 141 / Article 141
D) ವಿಧಿ 226 / Article 226

ಉತ್ತರ: B / Answer: B

ವಿವರಣೆ (Explanation): ಸಂವಿಧಾನದ ವಿಧಿ 136 ರ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್‌ಗೆ ವಿಶೇಷ ರಜಾ ಅರ್ಜಿಗಳನ್ನು (SLP) ಪುರಸ್ಕರಿಸುವ ಪರಮಾಧಿಕಾರವಿದೆ. Article 136 governs Special Leave Petitions.

ಪ್ರಶ್ನೆ 8: ಹೇಳಿಕೆಗಳನ್ನು ಪರಿಗಣಿಸಿ: 1. ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಯಾವುದೇ ಕಾನೂನುಬದ್ಧ ಸಂಸ್ಥೆಯು ವಿಡಿಯೋ ಕಾಲ್ ಮೂಲಕ ‘ಡಿಜಿಟಲ್ ಬಂಧನ’ (Digital Arrest) ಮಾಡುವ ಅಧಿಕಾರ ಹೊಂದಿಲ್ಲ. 2. CERT-In ಸಂಸ್ಥೆಯು ಕೇಂದ್ರ ಗೃಹ ಸಚಿವಾಲಯದ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತದೆ. / Consider the statements: 1. No law enforcement agency in India has legal authority to make a ‘digital arrest’ via video call. 2. CERT-In functions under the Ministry of Home Affairs. Which is correct?

A) 1 ಮಾತ್ರ ಸರಿ / 1 only
B) 2 ಮಾತ್ರ ಸರಿ / 2 only
C) 1 ಮತ್ತು 2 ಎರಡೂ ಸರಿ / Both 1 and 2
D) ಎರಡೂ ತಪ್ಪು / Neither 1 nor 2

ಉತ್ತರ: A / Answer: A

ವಿವರಣೆ (Explanation): ಭಾರತೀಯ ಕಾನೂನಿನಲ್ಲಿ ಡಿಜಿಟಲ್ ಬಂಧನ ಎಂಬ ಪರಿಕಲ್ಪನೆಯೇ ಇಲ್ಲ (ಹೇಳಿಕೆ 1 ಸರಿ). ಆದರೆ CERT-In ಸಂಸ್ಥೆಯು ಎಲೆಕ್ಟ್ರಾನಿಕ್ಸ್ ಮತ್ತು ಐಟಿ ಸಚಿವಾಲಯದ (MeitY) ಅಡಿಯಲ್ಲಿದೆ (ಹೇಳಿಕೆ 2 ತಪ್ಪು). Statement 1 is correct; CERT-In operates under MeitY.

ಪ್ರಶ್ನೆ 9: ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಮಾಹಿತಿ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ ಕಾಯ್ದೆಯು (IT Act) ಯಾವ ವರ್ಷದಲ್ಲಿ ಜಾರಿಗೆ ಬಂದಿತು? / In which year was the Information Technology Act enacted in India?

A) 1998
B) 2000
C) 2005
D) 2008

ಉತ್ತರ: B / Answer: B

ವಿವರಣೆ (Explanation): ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಐಟಿ ಕಾಯ್ದೆಯನ್ನು 2000 ರಲ್ಲಿ ಜಾರಿಗೆ ತರಲಾಯಿತು. The Information Technology Act was enacted in 2000.

ಪ್ರಶ್ನೆ 10: ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ಘೋಷಿಸುವ ಕಾನೂನು ಭಾರತದ ಎಲ್ಲಾ ನ್ಯಾಯಾಲಯಗಳ ಮೇಲೂ ಬದ್ಧವಾಗಿರುತ್ತದೆ ಎಂದು ಸಾರುವ ವಿಧಿ ಯಾವುದು? / Which Article states that law declared by the Supreme Court shall be binding on all courts within India?

A) ವಿಧಿ 137 / Article 137
B) ವಿಧಿ 141 / Article 141
C) ವಿಧಿ 142 / Article 142
D) ವಿಧಿ 144 / Article 144

ಉತ್ತರ: B / Answer: B

ವಿವರಣೆ (Explanation): ಸಂವಿಧಾನದ ವಿಧಿ 141 ರ ಅನ್ವಯ ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ನೀಡುವ ತೀರ್ಪು ದೇಶದ ಎಲ್ಲಾ ನ್ಯಾಯಾಲಯಗಳಿಗೆ ಬದ್ಧವಾಗಿರುತ್ತದೆ. Article 141 makes Supreme Court decisions binding on all courts.