ವಿಶೇಷ ಆಂದೋಲನ 6.0 ಮತ್ತು ಆಡಳಿತ ಸುಧಾರಣೆಗಳು | Special Campaign 6 for Institutionalising Swachhata & Clearing Pendency

1. ಪೂರ್ಣ ವಿಷಯದ ಸಾರಾಂಶ ಮತ್ತು ಪರೀಕ್ಷಾ ವಿಶ್ಲೇಷಣೆ (Comprehensive Summary & Exam Analysis):

ಪ್ರಮುಖ ಪ್ರಚಲಿತ ಘಟನೆಗಳು (Core Current Affairs Summary):

• ಕೇಂದ್ರ ಆಡಳಿತ ಸುಧಾರಣೆಗಳು ಮತ್ತು ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಕುಂದುಕೊರತೆಗಳ ಇಲಾಖೆಯು (DARPG) ಭಾರತ ಸರ್ಕಾರದ ಎಲ್ಲಾ 84 ಸಚಿವಾಲಯಗಳು ಮತ್ತು ಇಲಾಖೆಗಳಲ್ಲಿ ‘ವಿಶೇಷ ಆಂದೋಲನ 6.0’ (Special Campaign 6.0) ರ ಅನುಷ್ಠಾನ ಹಂತವನ್ನು ಅಕ್ಟೋಬರ್ 2 ರಿಂದ ಅಕ್ಟೋಬರ್ 31, 2026 ರವರೆಗೆ ಅಧಿಕೃತವಾಗಿ ಜಾರಿಗೆ ತಂದಿದೆ. / Department of Administrative Reforms and Public Grievances (DARPG) launched the implementation phase of Special Campaign 6.0 running from 2 to 31 October 2026 across all 84 Ministries and Departments of the Government of India.
• ಈ ಆಂದೋಲನದ ಪ್ರಮುಖ ಉದ್ದೇಶವೆಂದರೆ ಸರ್ಕಾರಿ ಕಚೇರಿಗಳಲ್ಲಿ ಬಾಕಿ ಉಳಿದಿರುವ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಕುಂದುಕೊರತೆಗಳು (Public Grievances), ಸಂಸದೀಯ ಆಶ್ವಾಸನೆಗಳು (Parliamentary Assurances) ಮತ್ತು ಕಡತಗಳ ತ್ವರಿತ ವಿಲೇವಾರಿ ಮಾಡುವುದು ಹಾಗೂ ಸ್ವಚ್ಛತೆಯನ್ನು ಸಾಂಸ್ಥಿಕಗೊಳಿಸುವುದು. / Focused on institutionalizing Swachhata, clearing administrative pendency, disposing of public grievances, and reviewing physical and digital files.
• ವಿಶೇಷ ಆಂದೋಲನ 6.0 ಈ ಬಾರಿ ಇ-ತ್ಯಾಜ್ಯದ ಸಂಗ್ರಹಣೆ, ವರ್ಗೀಕರಣ ಮತ್ತು ವಿಲೇವಾರಿಗೆ (e-Waste Management) ಹಾಗೂ ನಿಷ್ಪ್ರಯೋಜಕ ಉಪಕರಣಗಳಿಂದ ಕ್ರಿಟಿಕಲ್ ಮಿನರಲ್ಸ್ (Critical Minerals) ಮರುಪಡೆಯುವಿಕೆಗೆ ಪ್ರಮುಖ ಆದ್ಯತೆ ನೀಡಿದೆ. / Places groundbreaking emphasis on the systematic collection, segregation, and disposal of electronic waste (e-Waste) and recovery of critical minerals.
• 2021 ರಿಂದ ಈವರೆಗೆ ನಡೆಸಲಾದ 5 ಆವೃತ್ತಿಗಳ ವಿಶೇಷ ಆಂದೋಲನಗಳ ಮೂಲಕ ಸರ್ಕಾರಿ ಕಚೇರಿಗಳಲ್ಲಿ ನಿರುಪಯುಕ್ತ ಸ್ಕ್ರ್ಯಾಪ್ ವಿಲೇವಾರಿಯಿಂದ ಬರೋಬ್ಬರಿ Rs. 5,102 ಕೋಟಿಗೂ ಅಧಿಕ ಆದಾಯ ಗಳಿಸಲಾಗಿದೆ ಮತ್ತು 2.4 ಕೋಟಿ ಚದರ ಅಡಿ ಕಚೇರಿ ಸ್ಥಳಾವಕಾಶವನ್ನು ಮುಕ್ತಗೊಳಿಸಲಾಗಿದೆ. / Over five earlier editions since 2021, the campaign generated more than Rs. 5,102 crore in revenue from scrap disposal while freeing up over 2.4 crore square feet of office space.

ಸ್ಥಿರ ಸಾಮಾನ್ಯ ಜ್ಞಾನದ ಜೋಡಣೆ (Static GS Linkage):

• ಆಡಳಿತ ಸುಧಾರಣೆಗಳು ಮತ್ತು ಉತ್ತಮ ಆಡಳಿತ: ಸರ್ಕಾರದ ‘ಕನಿಷ್ಠ ಸರ್ಕಾರ, ಗರಿಷ್ಠ ಆಡಳಿತ’ (Minimum Government, Maximum Governance) ತತ್ವದಡಿ ಕಡತಗಳ ಡಿಜಿಟಲೀಕರಣಕ್ಕಾಗಿ e-Office ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಕಡ್ಡಾಯಗೊಳಿಸಲಾಗಿದೆ.
• ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಕುಂದುಕೊರತೆ ನಿವಾರಣಾ ವ್ಯವಸ್ಥೆ: ನಾಗರಿಕರ ಅಹವಾಲುಗಳನ್ನು ತ್ವರಿತವಾಗಿ ಇತ್ಯರ್ಥಪಡಿಸಲು DARPG ನಿರ್ವಹಿಸುವ ಕೇಂದ್ರೀಕೃತ ಪೋರ್ಟಲ್ CPGRAMS (Centralised Public Grievance Redress and Monitoring System).
• ಇ-ತ್ಯಾಜ್ಯ ನಿಯಮಗಳು: ಪರಿಸರ (ಸಂರಕ್ಷಣೆ) ಕಾಯ್ದೆ 1986 ರ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಅಧಿಸೂಚಿಸಲಾದ ಇ-ತ್ಯಾಜ್ಯ (ನಿರ್ವಹಣೆ) ನಿಯಮಗಳು, 2022 (E-Waste Management Rules, 2022) ರನ್ವಯ ವಿಸ್ತರಿತ ಉತ್ಪಾದಕರ ಹೊಣೆಗಾರಿಕೆ (EPR - Extended Producer Responsibility) ಕಡ್ಡಾಯವಾಗಿದೆ.
• ಸಾಂವಿಧಾನಿಕ ವಿಧಿಗಳು: ಸಂವಿಧಾನದ Article 33 ಮತ್ತು ಸಚಿವಾಲಯಗಳ ಕಾರ್ಯವಿಧಾನ ನಿಯಮಗಳು (Rules of Business, 1961) ಆಡಳಿತ ದಕ್ಷತೆಯನ್ನು ಖಾತರಿಪಡಿಸುತ್ತವೆ. Article 51A(h) ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಮನೋಭಾವ ಮತ್ತು ಸುಧಾರಣಾ ಮನೋಭಾವವನ್ನು ಪ್ರತಿಪಾದಿಸುತ್ತದೆ.

ಪರೀಕ್ಷಾ ದೃಷ್ಟಿಕೋನದ ಮುಖ್ಯಾಂಶಗಳು (High-Yield Exam Highlights):

• ಆಂದೋಲನದ ಹೆಸರು: ವಿಶೇಷ ಆಂದೋಲನ 6.0 (Special Campaign 6.0) / Initiative: Special Campaign 6.0
• ಅನುಷ್ಠಾನದ ಅವಧಿ: 2 ಅಕ್ಟೋಬರ್ ರಿಂದ 31 ಅಕ್ಟೋಬರ್ 2026 / Duration: 2–31 October 2026
• ವಿಶೇಷ ಆದ್ಯತೆ: ಇ-ತ್ಯಾಜ್ಯ ವಿಲೇವಾರಿ ಮತ್ತು ಕ್ರಿಟಿಕಲ್ ಮಿನರಲ್ಸ್ ಮರುಪಡೆಯುವಿಕೆ (e-Waste Management)
• ನೋಡಲ್ ಇಲಾಖೆ: ಆಡಳಿತ ಸುಧಾರಣೆಗಳು ಮತ್ತು ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಕುಂದುಕೊರತೆಗಳ ಇಲಾಖೆ (DARPG)
• ಕೇಂದ್ರ ಸಚಿವರು: ಡಾ. ಜಿತೇಂದ್ರ ಸಿಂಗ್ / Union Minister: Dr. Jitendra Singh.

---

2. ಈ ವಿಷಯಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಬಹುಆಯ್ಕೆ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳು (MCQs):

ಪ್ರಶ್ನೆ 1: ಭಾರತ ಸರ್ಕಾರದ ಎಲ್ಲಾ ಸಚಿವಾಲಯಗಳು ಮತ್ತು ಕಚೇರಿಗಳಲ್ಲಿ ಬಾಕಿ ಕಡತಗಳ ವಿಲೇವಾರಿ ಮತ್ತು ಸ್ವಚ್ಛತೆಗಾಗಿ ಜಾರಿಗೆ ತರಲಾದ ‘ವಿಶೇಷ ಆಂದೋಲನ 6.0’ (Special Campaign 6.0) ರ ಅನುಷ್ಠಾನ ಅವಧಿ ಯಾವುದು? / What is the official implementation duration of ‘Special Campaign 6.0’ launched across all Ministries of the Government of India?

A) 15 ಆಗಸ್ಟ್ ರಿಂದ 15 ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 2026
B) 16 ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ ರಿಂದ 30 ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 2026
C) 2 ಅಕ್ಟೋಬರ್ ರಿಂದ 31 ಅಕ್ಟೋಬರ್ 2026 / 2 to 31 October 2026
D) 1 ನವೆಂಬರ್ ರಿಂದ 30 ನವೆಂಬರ್ 2026

ಉತ್ತರ: C / Answer: C

ವಿವರಣೆ (Explanation): ವಿಶೇಷ ಆಂದೋಲನ 6.0 ರ ಪೂರ್ವಸಿದ್ಧತಾ ಹಂತವು ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 16-30 ರವರೆಗೆ ನಡೆದಿದ್ದು, ಮುಖ್ಯ ಅನುಷ್ಠಾನ ಹಂತವು ಅಕ್ಟೋಬರ್ 2 ರಿಂದ 31, 2026 ರವರೆಗೆ ನಡೆಯುತ್ತದೆ. / Special Campaign 6.0 runs its operational implementation phase from 2nd October to 31st October 2026.

---

ಪ್ರಶ್ನೆ 2: ಸರ್ಕಾರಿ ಕಚೇರಿಗಳಲ್ಲಿ ಬಾಕಿ ಕಡತಗಳನ್ನು ತೆರವುಗೊಳಿಸಲು ಮತ್ತು ಸ್ವಚ್ಛತೆಯನ್ನು ಸಾಂಸ್ಥಿಕಗೊಳಿಸಲು ನೋಡಲ್ ಸಂಸ್ಥೆಯಾಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುವ ಕೇಂದ್ರ ಇಲಾಖೆ ಯಾವುದು? / Which central department acts as the apex nodal coordinator for conceptualizing and monitoring the annual Special Campaigns?

A) ಆಡಳಿತ ಸುಧಾರಣೆಗಳು ಮತ್ತು ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಕುಂದುಕೊರತೆಗಳ ಇಲಾಖೆ (DARPG) / DARPG
B) ಸಿಬ್ಬಂದಿ ಮತ್ತು ತರಬೇತಿ ಇಲಾಖೆ (DoPT)
C) ವೆಚ್ಚ ಇಲಾಖೆ
D) ನೀತಿ ಆಯೋಗ

ಉತ್ತರ: A / Answer: A

ವಿವರಣೆ (Explanation): ಸಿಬ್ಬಂದಿ, ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಕುಂದುಕೊರತೆ ಮತ್ತು ಪಿಂಚಣಿ ಸಚಿವಾಲಯದ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯಲ್ಲಿ ಬರುವ DARPG ಸಂಸ್ಥೆಯು ಈ ವಿಶೇಷ ಆಂದೋಲನಗಳ ಉಸ್ತುವಾರಿ ನೋಡಲ್ ಇಲಾಖೆಯಾಗಿದೆ. / The Department of Administrative Reforms and Public Grievances (DARPG) steers the Special Campaign across all central ministries.

---

ಪ್ರಶ್ನೆ 3: 2026 ರ ‘ವಿಶೇಷ ಆಂದೋಲನ 6.0’ ರ ಆವೃತ್ತಿಯು ಈ ಕೆಳಗಿನ ಯಾವ ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ತ್ಯಾಜ್ಯ ವಿಲೇವಾರಿ ಮತ್ತು ಸಂಪನ್ಮೂಲ ಮರುಪಡೆಯುವಿಕೆಗೆ ನೂತನ ಆದ್ಯತೆ ನೀಡಿದೆ? / Which specific waste stream and resource recovery domain has been accorded focal emphasis under Special Campaign 6.0?

A) ಪ್ಲಾಸ್ಟಿಕ್ ತ್ಯಾಜ್ಯ ಮಾತ್ರ
B) ಇ-ತ್ಯಾಜ್ಯ ನಿರ್ವಹಣೆ ಮತ್ತು ನಿರ್ಣಾಯಕ ಖನಿಜಗಳ ಮರುಪಡೆಯುವಿಕೆ (e-Waste & Critical Minerals) / e-Waste & Critical Minerals
C) ವೈದ್ಯಕೀಯ ತ್ಯಾಜ್ಯ
D) ಕೇವಲ ಹಳೆಯ ಕಾಗದ ಕಡತಗಳ ದಹನ

ಉತ್ತರ: B / Answer: B

ವಿವರಣೆ (Explanation): ವಿಶೇಷ ಆಂದೋಲನ 6.0 ರ ಪ್ರಮುಖ ಆಕರ್ಷಣೆಯೆಂದರೆ ಇ-ತ್ಯಾಜ್ಯದ ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಸಂಗ್ರಹಣೆ ಹಾಗೂ ಅದರಿಂದ ಚಿನ್ನ, ತಾಮ್ರ ಮತ್ತು ಅಪರೂಪದ ಖನಿಜಗಳನ್ನು (Critical Minerals) ಮರುಪಡೆಯುವುದಾಗಿದೆ. / Special Campaign 6.0 uniquely prioritizes effective collection, segregation, and scientific disposal of e-Waste to recover critical minerals.

---

ಪ್ರಶ್ನೆ 4: ಭಾರತ ಸರ್ಕಾರದ ಸಚಿವಾಲಯಗಳು ಮತ್ತು ಇಲಾಖೆಗಳಲ್ಲಿ ನಾಗರಿಕರು ಸಲ್ಲಿಸುವ ಕುಂದುಕೊರತೆಗಳನ್ನು ಆನ್‌ಲೈನ್‌ನಲ್ಲಿ ಸ್ವೀಕರಿಸಿ ಪರಿಹರಿಸಲು DARPG ನಿರ್ವಹಿಸುವ ಏಕೀಕೃತ ಪೋರ್ಟಲ್ ಯಾವುದು? / What is the name of the integrated online grievance redressal platform managed by DARPG across all Central Ministries?

A) ಪ್ರಗತಿ (PRAGATI)
B) ಸಿಪಿಜಿಆರ್‌ಎಎಂಎಸ್ (CPGRAMS) / CPGRAMS
C) ಸಮರ್ಥ ಪೋರ್ಟಲ್
D) ಈ-ಸೇವಾ ನೆಟ್

ಉತ್ತರ: B / Answer: B

ವಿವರಣೆ (Explanation): CPGRAMS (Centralised Public Grievance Redress and Monitoring System) ನಾಗರಿಕರ ದೂರುಗಳನ್ನು 24x7 ಸ್ವೀಕರಿಸಿ ಪರಿಹರಿಸುವ ಪ್ರಮುಖ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಆನ್‌ಲೈನ್ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಾಗಿದೆ. / CPGRAMS is the centralized portal enabling citizens to lodge complaints against public authorities for time-bound resolution.

---

ಪ್ರಶ್ನೆ 5: 2021 ರಿಂದ ಈವರೆಗೆ ನಡೆಸಲಾದ ವಿಶೇಷ ಆಂದೋಲನಗಳ ಮೂಲಕ ಸರ್ಕಾರಿ ಕಚೇರಿಗಳಲ್ಲಿ ಅನುಪಯುಕ್ತ ವಸ್ತುಗಳ (Scrap Disposal) ವಿಲೇವಾರಿಯಿಂದ ಸಂಗ್ರಹಿಸಲಾದ ಒಟ್ಟು ಆದಾಯ ಎಷ್ಟು? / How much cumulative revenue has been generated by the Government of India through scrap disposal across five editions of Special Campaigns since 2021?

A) Rs. 1,000 ಕೋಟಿಗೂ ಹೆಚ್ಚು
B) Rs. 2,500 ಕೋಟಿಗೂ ಹೆಚ್ಚು
C) Rs. 5,102 ಕೋಟಿಗೂ ಹೆಚ್ಚು / More than Rs. 5,102 crore
D) Rs. 10,000 ಕೋಟಿಗೂ ಹೆಚ್ಚು

ಉತ್ತರ: C / Answer: C

ವಿವರಣೆ (Explanation): ಹಿಂದಿನ ಐದು ಆವೃತ್ತಿಗಳ ವಿಶೇಷ ಆಂದೋಲನಗಳಲ್ಲಿ ನಿರುಪಯುಕ್ತ ಸ್ಕ್ರ್ಯಾಪ್ ಮಾರಾಟದಿಂದ ಬರೋಬ್ಬರಿ Rs. 5,102.91 ಕೋಟಿ ಆದಾಯ ಸಂಗ್ರಹವಾಗಿದೆ. / Over five editions since 2021, scrap disposal and unserviceable material auctions generated over Rs. 5,102 crore for the exchequer.

---

ಪ್ರಶ್ನೆ 6: ಪರಿಸರ (ಸಂರಕ್ಷಣೆ) ಕಾಯ್ದೆ 1986 ರ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಅಧಿಸೂಚಿಸಲಾದ ಇ-ತ್ಯಾಜ್ಯ ನಿಯಮಗಳಲ್ಲಿ ಉತ್ಪಾದಕರು ಹಳೆಯ ಎಲೆಕ್ಟ್ರಾನಿಕ್ ವಸ್ತುಗಳನ್ನು ಮರುಸಂಗ್ರಹಿಸುವುದನ್ನು ಕಡ್ಡಾಯಗೊಳಿಸುವ ತತ್ವ ಯಾವುದು? / Which environmental principle mandates electronics manufacturers to manage end-of-life disposal under the E-Waste Management Rules, 2022?

A) ಮಾಲಿನ್ಯಕಾರಕನೇ ದಂಡ ತೆರಬೇಕು ತತ್ವ
B) ವಿಸ್ತರಿತ ಉತ್ಪಾದಕರ ಹೊಣೆಗಾರಿಕೆ (Extended Producer Responsibility - EPR) / Extended Producer Responsibility
C) ಮುನ್ನೆಚ್ಚರಿಕೆ ತತ್ವ
D) ಸಾರ್ವಜನಿಕ ನಂಬಿಕೆ ಸಿದ್ಧಾಂತ

ಉತ್ತರ: B / Answer: B

ವಿವರಣೆ (Explanation): ವಿಸ್ತರಿತ ಉತ್ಪಾದಕರ ಹೊಣೆಗಾರಿಕೆ (EPR) ನಿಯಮದ ಪ್ರಕಾರ ಕಂಪನಿಗಳು ಮಾರುಕಟ್ಟೆಗೆ ಬಿಡುವ ಎಲೆಕ್ಟ್ರಾನಿಕ್ ಸರಕುಗಳ ತ್ಯಾಜ್ಯವನ್ನು ಮರಳಿ ಸಂಗ್ರಹಿಸಿ ಮರುಬಳಕೆ ಮಾಡುವುದು ಕಡ್ಡಾಯವಾಗಿದೆ. / Extended Producer Responsibility (EPR) legally mandates producers to channelize e-waste to certified recyclers to prevent ecological toxicity.

---

ಪ್ರಶ್ನೆ 7: ವಿಶೇಷ ಆಂದೋಲನ 6.0 ಮತ್ತು ಆಡಳಿತ ಸುಧಾರಣೆಗಳಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ಈ ಕೆಳಗಿನ ಹೇಳಿಕೆಗಳನ್ನು ಪರಿಗಣಿಸಿ: / Consider the following statements regarding Special Campaign 6.0 and secretariat reforms:
1. ಆಂದೋಲನದ ಪ್ರಗತಿಯನ್ನು ನೈಜ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಮೇಲ್ವಿಚಾರಣೆ ಮಾಡಲು ‘SCDPM’ ಎಂಬ ಮೀಸಲಾದ ವೆಬ್-ಪೋರ್ಟಲ್ ಅನ್ನು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ. / Progress is monitored online through the dedicated SCDPM web portal managed by DARPG.
2. ಈ ಆಂದೋಲನವು ಕೇವಲ ನವದೆಹಲಿಯ ಕಚೇರಿಗಳಿಗೆ ಸೀಮಿತವಾಗಿದ್ದು, ವಿದೇಶಗಳಲ್ಲಿರುವ ಭಾರತೀಯ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿಗಳಿಗೆ ಅನ್ವಯಿಸುವುದಿಲ್ಲ. / The campaign is restricted strictly to New Delhi headquarters and excludes Indian diplomatic missions abroad.
3. ಕಡತಗಳ ಡಿಜಿಟಲೀಕರಣ ಮತ್ತು ಅನಗತ್ಯ ಕಾಗದ ಕಡತಗಳ ನಾಶಪಡಿಸುವಿಕೆಯು (File Weeding) ಆಡಳಿತದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಳಾವಕಾಶ ಮತ್ತು ದಕ್ಷತೆಯನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸುತ್ತದೆ. / Systematic record review and file weeding create valuable office space while optimizing workflow digitization.
ಮೇಲಿನ ಹೇಳಿಕೆಗಳಲ್ಲಿ ಯಾವುದು ಸರಿಯಾಗಿದೆ? / Which of the statements given above is/are correct?

A) 1 ಮತ್ತು 2 ಮಾತ್ರ / 1 and 2 only
B) 1 ಮತ್ತು 3 ಮಾತ್ರ / 1 and 3 only
C) 2 ಮತ್ತು 3 ಮಾತ್ರ / 2 and 3 only
D) 1, 2 ಮತ್ತು 3 / 1, 2 and 3

ಉತ್ತರ: B / Answer: B

ವಿವರಣೆ (Explanation): ಹೇಳಿಕೆ 1 ಮತ್ತು 3 ಸರಿಯಾಗಿವೆ. ಹೇಳಿಕೆ 2 ತಪ್ಪಾಗಿದೆ, ಏಕೆಂದರೆ ವಿಶೇಷ ಆಂದೋಲನವು ಕೇಂದ್ರ ಕಚೇರಿಗಳು ಮಾತ್ರವಲ್ಲದೆ ದೇಶಾದ್ಯಂತ ಇರುವ ಕ್ಷೇತ್ರ ಕಚೇರಿಗಳು ಮತ್ತು ವಿದೇಶಗಳಲ್ಲಿರುವ ಭಾರತೀಯ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿಗಳನ್ನೂ (Indian Missions Abroad) ಒಳಗೊಳ್ಳುತ್ತದೆ. / Statements 1 and 3 are correct. Statement 2 is incorrect because the campaign extends to field offices, autonomous bodies, and Indian Missions abroad.

---

ಪ್ರಶ್ನೆ 8: ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರಿ ಕಚೇರಿಗಳಲ್ಲಿ ಕಾಗದರಹಿತ ಆಡಳಿತವನ್ನು ಉತ್ತೇಜಿಸಲು ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಮಾಹಿತಿ ಕೇಂದ್ರವು (NIC) ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸಿರುವ ಸಾಫ್ಟ್‌ವೇರ್ ವೇದಿಕೆ ಯಾವುದು? / What is the name of the mission-mode digital workplace solution developed by NIC for paperless file movement in government offices?

A) ಈ-ಆಫೀಸ್ (e-Office) / e-Office
B) ಡಿಜಿಟಲ್ ಇಂಡಿಯಾ ಪೋರ್ಟಲ್
C) ಈ-ಪ್ರಮಾಣ
D) ಗವರ್ನೆನ್ಸ್ ಗ್ರಿಡ್

ಉತ್ತರ: A / Answer: A

ವಿವರಣೆ (Explanation): e-Office ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಭೌತಿಕ ಕಡತಗಳನ್ನು ಎಲೆಕ್ಟ್ರಾನಿಕ್ ಕಡತಗಳನ್ನಾಗಿ (e-Files) ಪರಿವರ್ತಿಸಿ ಪಾರದರ್ಶಕ ಮತ್ತು ತ್ವರಿತ ಕಡತ ಚಲನೆಗೆ ಅವಕಾಶ ನೀಡಲಾಗಿದೆ. / The e-Office suite enables electronic workflow, automated auditing, and secure movement of files across ministries.

---

ಪ್ರಶ್ನೆ 9: ಪ್ರತಿವರ್ಷ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ‘ಉತ್ತಮ ಆಡಳಿತ ದಿನ’ವನ್ನು (Good Governance Day) ಯಾರ ಜನ್ಮದಿನದ ಸವಿನೆನಪಿಗಾಗಿ ಡಿಸೆಂಬರ್ 25 ರಂದು ಆಚರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ? / In honor of which visionary former Prime Minister is Good Governance Day celebrated annually in India on December 25?

A) ಲಾಲ್ ಬಹದ್ದೂರ್ ಶಾಸ್ತ್ರಿ
B) ಅಟಲ್ ಬಿಹಾರಿ ವಾಜಪೇಯಿ (Atal Bihari Vajpayee) / Atal Bihari Vajpayee
C) ಪಿ. ವಿ. ನರಸಿಂಹ ರಾವ್
D) ಮೊರಾರ್ಜಿ ದೇಸಾಯಿ

ಉತ್ತರ: B / Answer: B

ವಿವರಣೆ (Explanation): ಭಾರತ ರತ್ನ ಅಟಲ್ ಬಿಹಾರಿ ವಾಜಪೇಯಿ ಅವರ ಜನ್ಮದಿನವಾದ ಡಿಸೆಂಬರ್ 25 ಅನ್ನು 2014 ರಿಂದ ‘ಉತ್ತಮ ಆಡಳಿತ ದಿನ’ವನ್ನಾಗಿ ಆಚರಿಸಲಾಗುತ್ತಿದೆ. / Good Governance Day is observed annually on December 25 to mark the birth anniversary of former Prime Minister Atal Bihari Vajpayee.

---

ಪ್ರಶ್ನೆ 10: ಹೇಳಿಕೆ (A) ಮತ್ತು ಕಾರಣ (R) ಗಳನ್ನು ಪರಿಗಣಿಸಿ / Consider the following Assertion (A) and Reason (R):
ಹೇಳಿಕೆ (A): ಸರ್ಕಾರಿ ಕಚೇರಿಗಳಲ್ಲಿ ವಿಶೇಷ ಆಂದೋಲನ 6.0 ರ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಕಡತಗಳ ಪರಿಶೀಲನೆ ಮತ್ತು ಇ-ತ್ಯಾಜ್ಯ ವಿಲೇವಾರಿಯು ಉತ್ತಮ ಆಡಳಿತಕ್ಕೆ (Good Governance) ಅತ್ಯಂತ ಪೂರಕವಾಗಿದೆ. / Assertion (A): Institutionalizing Special Campaign 6.0 across ministries is instrumental in transforming administrative efficiency and responsive governance.
ಕಾರಣ (R): ಬಾಕಿ ಉಳಿದಿರುವ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಕುಂದುಕೊರತೆಗಳ ಶೂನ್ಯ ವಿಲೇವಾರಿ ಮತ್ತು ನಿರುಪಯುಕ್ತ ಕಡತಗಳ ತೆರವುಗೊಳಿಸುವಿಕೆಯು ನಾಗರಿಕ-ಕೇಂದ್ರಿತ ಸೇವಾ ವಿತರಣೆಯನ್ನು ಚುರುಕುಗೊಳಿಸುತ್ತದೆ. / Reason (R): Systematic elimination of public grievance pendency and clearing redundant physical clutter accelerates decision-making cycles in citizen services.

A) (A) ಮತ್ತು (R) ಎರಡೂ ಸರಿ, ಮತ್ತು (R) ಎಂಬುದು (A) ಗೆ ಸರಿಯಾದ ವಿವರಣೆಯಾಗಿದೆ. / Both (A) and (R) are true, and (R) is the correct explanation of (A).
B) (A) ಮತ್ತು (R) ಎರಡೂ ಸರಿ, ಆದರೆ (R) ಎಂಬುದು (A) ಗೆ ಸರಿಯಾದ ವಿವರಣೆಯಲ್ಲ. / Both (A) and (R) are true, but (R) is not the correct explanation of (A).
C) (A) ಸರಿ, ಆದರೆ (R) ತಪ್ಪು. / (A) is true, but (R) is false.
D) (A) ತಪ್ಪು, ಆದರೆ (R) ಸರಿ. / (A) is false, but (R) is true.

ಉತ್ತರ: A / Answer: A

ವಿವರಣೆ (Explanation): ವಿಶೇಷ ಆಂದೋಲನಗಳು ಕೇವಲ ಸ್ವಚ್ಛತೆಗೆ ಸೀಮಿತವಾಗದೆ, ಸಾರ್ವಜನಿಕರ ದೂರುಗಳನ್ನು ತಕ್ಷಣ ಪರಿಹರಿಸುವ ಮತ್ತು ಆಡಳಿತದಲ್ಲಿ ಜವಾಬ್ದಾರಿಯನ್ನು ತರುವ ಪ್ರಮುಖ ಸುಧಾರಣಾ ಕ್ರಮವಾಗಿವೆ. / Saturation campaigns targeting file disposal and grievance redressal transform bureaucratic inertia into accountable, citizen-first governance.

---