ಸಂಡೂರು ನಾರಿಹಳ್ಳ ಪಂಪ್ ಸ್ಟೋರೇಜ್ ಜಲವಿದ್ಯುತ್ ಯೋಜನೆ | Narihalla Pumped Storage Project

1. ಪೂರ್ಣ ವಿಷಯದ ಸಾರಾಂಶ ಮತ್ತು ಪರೀಕ್ಷಾ ವಿಶ್ಲೇಷಣೆ (Comprehensive Summary & Exam Analysis):

ಪ್ರಮುಖ ಪ್ರಚಲಿತ ಘಟನೆಗಳು (Core Current Affairs Summary):

• ಬಳ್ಳಾರಿ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಸಂಡೂರು ತಾಲ್ಲೂಕಿನ ತಾರಾನಗರ ಮತ್ತು ಶಂಕರಾಪುರ ಬಳಿ ಜೆಎಸ್‌ಡಬ್ಲ್ಯು (JSW) ಸಂಸ್ಥೆ ಸ್ಥಾಪಿಸಲಿರುವ 300 ಮೆಗಾವಾಟ್ ಸಾಮರ್ಥ್ಯದ ನಾರಿಹಳ್ಳ ಪಂಪ್ ಸ್ಟೋರೇಜ್ ಜಲವಿದ್ಯುತ್ ಯೋಜನೆಗೆ (PSP) ಕೇಂದ್ರ ಪರಿಸರ, ಅರಣ್ಯ ಮತ್ತು ಹವಾಮಾನ ಬದಲಾವಣೆ ಸಚಿವಾಲಯದ ತಜ್ಞರ ಮೌಲ್ಯಮಾಪನ ಸಮಿತಿ (EAC) ಮೊದಲ ಹಂತದ ಅನುಮೋದನೆ ನೀಡಿದೆ. / MoEFCC Expert Appraisal Committee approved Stage-1 clearance for the 300 MW Narihalla PSP in Sandur, Ballari.
• ಈ ಬೃಹತ್ ಜಲವಿದ್ಯುತ್ ಯೋಜನೆಯ ಒಟ್ಟು ಅಂದಾಜು ವೆಚ್ಚ Rs 2,215 ಕೋಟಿ ಆಗಿದೆ. / Total capital investment for the project is estimated at Rs 2,215 crore.
• ಯೋಜನೆಗೆ ಒಟ್ಟು 111.10 ಹೆಕ್ಟೇರ್ ಭೂಮಿ ಅಗತ್ಯವಿದ್ದು, ಇದರಲ್ಲಿ 39.255 ಹೆಕ್ಟೇರ್ ಅರಣ್ಯ ಭೂಮಿ, 10.47 ಹೆಕ್ಟೇರ್ ಸರ್ಕಾರಿ ಭೂಮಿ, 31.754 ಹೆಕ್ಟೇರ್ ಎನ್‌ಎಚ್‌ಪಿ ಭೂಮಿ ಹಾಗೂ 29.622 ಹೆಕ್ಟೇರ್ ಖಾಸಗಿ ಭೂಮಿ ಸೇರಿದೆ. / Requires 111.10 hectares, including 39.255 hectares of forest land and private plots.
• ಯೋಜನೆಯು ತಲಾ 150 ಮೆಗಾವಾಟ್ ಸಾಮರ್ಥ್ಯದ 2 ಭೂಗತ ಟರ್ಬೈನ್‌ಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರಲಿದ್ದು, ವಾರ್ಷಿಕ 832.20 ದಶಲಕ್ಷ ಯೂನಿಟ್ ವಿದ್ಯುತ್ ಉತ್ಪಾದನೆ ಮಾಡುವ ಸಾಮರ್ಥ್ಯ ಹೊಂದಿದೆ. / Features two underground 150 MW turbines generating 832.20 million units annually.
• ತುರ್ತು ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ನೀರು ತರಲು ಕಂಪ್ಲಿ ಬಳಿ ಪಂಪ್‌ಹೌಸ್ ನಿರ್ಮಿಸಿ 48 ಕಿ.ಮೀ ಪೈಪ್‌ಲೈನ್ ಮೂಲಕ ತುಂಗಭದ್ರಾ ನದಿಯಿಂದ ನೀರೆತ್ತುವ ಪರ್ಯಾಯ ಯೋಜನೆ ರೂಪಿಸಲಾಗಿದ್ದು, ನೀರಾವರಿ ನೀರನ್ನು ಬಳಸದಂತೆ ಷರತ್ತು ವಿಧಿಸಲಾಗಿದೆ. / An alternative 48 km pipeline from the Tungabhadra River near Kampli is planned under strict safeguards.

ಸ್ಥಿರ ಸಾಮಾನ್ಯ ಜ್ಞಾನದ ಜೋಡಣೆ (Static GS Linkage):

• ಪಂಪ್ಡ್ ಸ್ಟೋರೇಜ್ ಹೈಡ್ರೋಪವರ್ (PSP): ವಿದ್ಯುತ್ ಗ್ರಿಡ್‌ನಲ್ಲಿ ಗರಿಷ್ಠ ಬೇಡಿಕೆ ನಿರ್ವಹಣೆಗೆ (Peak Shaving) ನೀರನ್ನು ಕೆಳ ಜಲಾಶಯದಿಂದ ಮೇಲ್ಭಾಗಕ್ಕೆ ಪಂಪ್ ಮಾಡಿ ಸಂಗ್ರಹಿಸುವ ಜಲ ಬ್ಯಾಟರಿ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ. / Functions as a clean gravitational battery to provide peak grid stability.
• ಅರಣ್ಯ ಸಂರಕ್ಷಣಾ ಕಾಯ್ದೆ, 1980 (Forest Conservation Act, 1980): ಅರಣ್ಯ ಭೂಮಿಯನ್ನು ಅರಣ್ಯೇತರ ಉದ್ದೇಶಗಳಿಗೆ ಬದಲಾಯಿಸಲು ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರದ ಶಾಸನಬದ್ಧ ಅನುಮತಿ ಕಡ್ಡಾಯ. / Governs statutory forest clearance for non-forestry development works.
• ಪರಿಸರ ಪ್ರಭಾವ ಮೌಲ್ಯಮಾಪನ (EIA 2006): ಪರಿಸರ ಸಂರಕ್ಷಣಾ ಕಾಯ್ದೆ 1986ರ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಬೃಹತ್ ಕೈಗಾರಿಕಾ ಮತ್ತು ಇಂಧನ ಯೋಜನೆಗಳಿಗೆ ಪರಿಸರ ಅನುಮತಿ ಪಡೆಯುವುದು ಕಡ್ಡಾಯವಾಗಿದೆ. / Mandatory framework under Environment Protection Act, 1986.

ಪರೀಕ್ಷಾ ದೃಷ್ಟಿಕೋನದ ಮುಖ್ಯಾಂಶಗಳು (High-Yield Exam Highlights):

• ಯೋಜನಾ ಸ್ಥಳ: ಸಂಡೂರು, ಬಳ್ಳಾರಿ ಜಿಲ್ಲೆ.
• ವಿದ್ಯುತ್ ಉತ್ಪಾದನಾ ಸಾಮರ್ಥ್ಯ: 300 ಮೆಗಾವಾಟ್ (2 x 150 MW).
• ಒಟ್ಟು ಹೂಡಿಕೆ ವೆಚ್ಚ: Rs 2,215 ಕೋಟಿ.
• ವಾರ್ಷಿಕ ಉತ್ಪಾದನೆ: 832.20 ದಶಲಕ್ಷ ಯೂನಿಟ್.

---

2. ಈ ವಿಷಯಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಬಹುಆಯ್ಕೆ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳು (MCQs):

ಪ್ರಶ್ನೆ 1: ನಾರಿಹಳ್ಳ ಪಂಪ್ ಸ್ಟೋರೇಜ್ ಜಲವಿದ್ಯುತ್ ಯೋಜನೆಯನ್ನು (PSP) ಕರ್ನಾಟಕದ ಯಾವ ಜಿಲ್ಲೆಯಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾಪಿಸಲಾಗುತ್ತಿದೆ? / In which district of Karnataka is the Narihalla PSP situated?
A) ಕೊಪ್ಪಳ / Koppal
B) ಬಳ್ಳಾರಿ / Ballari
C) ವಿಜಯನಗರ / Vijayanagara
D) ರಾಯಚೂರು / Raichur

ಉತ್ತರ: B / Answer: B

ವಿವರಣೆ (Explanation): ನಾರಿಹಳ್ಳ ಯೋಜನೆಯು ಬಳ್ಳಾರಿ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಸಂಡೂರು ತಾಲ್ಲೂಕಿನಲ್ಲಿ ನೆಲೆಗೊಂಡಿದೆ. / Located in Sandur taluk of Ballari district.

---

ಪ್ರಶ್ನೆ 2: ಜೆಎಸ್‌ಡಬ್ಲ್ಯು ಸಂಸ್ಥೆಯು ಸಂಡೂರಿನಲ್ಲಿ ಕೈಗೆತ್ತಿಕೊಂಡಿರುವ ನಾರಿಹಳ್ಳ ಯೋಜನೆಯ ಪ್ರಸ್ತುತ ವಿದ್ಯುತ್ ಸಾಮರ್ಥ್ಯ ಎಷ್ಟು? / What is the capacity of the Narihalla project in Sandur?
A) 250 ಮೆಗಾವಾಟ್ / 250 MW
B) 300 ಮೆಗಾವಾಟ್ / 300 MW
C) 557 ಮೆಗಾವಾಟ್ / 557 MW
D) 1000 ಮೆಗಾವಾಟ್ / 1000 MW

ಉತ್ತರ: B / Answer: B

ವಿವರಣೆ (Explanation): ಈ ಯೋಜನೆಯ ಪ್ರಸ್ತುತ ಸಾಮರ್ಥ್ಯ 300 ಮೆಗಾವಾಟ್ ಆಗಿದೆ (ತಲಾ 150 ಮೆಗಾವಾಟ್‌ನ 2 ಟರ್ಬೈನ್‌ಗಳು). / Cleared for 300 MW (2 units of 150 MW).

---

ಪ್ರಶ್ನೆ 3: ನಾರಿಹಳ್ಳ ಪಂಪ್ ಸ್ಟೋರೇಜ್ ಯೋಜನೆಯ ಒಟ್ಟು ಅಂದಾಜು ಬಂಡವಾಳ ವೆಚ್ಚವೆಷ್ಟು? / What is the estimated total cost of the Narihalla PSP?
A) Rs 1,200 ಕೋಟಿ / Rs 1,200 crore
B) Rs 1,850 ಕೋಟಿ / Rs 1,850 crore
C) Rs 2,215 ಕೋಟಿ / Rs 2,215 crore
D) Rs 3,500 ಕೋಟಿ / Rs 3,500 crore

ಉತ್ತರ: C / Answer: C

ವಿವರಣೆ (Explanation): ನಾರಿಹಳ್ಳ ಜಲವಿದ್ಯುತ್ ಯೋಜನೆಯ ಒಟ್ಟು ಯೋಜನಾ ವೆಚ್ಚ Rs 2,215 ಕೋಟಿ ಆಗಿದೆ. / Project capital cost is Rs 2,215 crore.

---

ಪ್ರಶ್ನೆ 4: ಕೆಳಗಿನ ಹೇಳಿಕೆಗಳನ್ನು ಪರಿಗಣಿಸಿ / Consider the following statements:
1. ನಾರಿಹಳ್ಳ ಯೋಜನೆಯಿಂದ ವಾರ್ಷಿಕ 832.20 ದಶಲಕ್ಷ ಯೂನಿಟ್ ವಿದ್ಯುತ್ ಉತ್ಪಾದನೆಯ ಅಂದಾಜಿದೆ. / Narihalla project is estimated to produce 832.20 million units annually.
2. ತುರ್ತು ನೀರಿನ ಪೂರೈಕೆಗಾಗಿ ಕಂಪ್ಲಿ ಬಳಿಯ ತುಂಗಭದ್ರಾ ನದಿಯಿಂದ 48 ಕಿ.ಮೀ ಪೈಪ್‌ಲೈನ್ ಪ್ರಸ್ತಾಪಿಸಲಾಗಿದೆ. / A 48 km pipeline from Tungabhadra near Kampli is proposed for contingency.
ಯಾವುದು ಸರಿ? / Which is correct?
A) 1 ಮಾತ್ರ / 1 only
B) 2 ಮಾತ್ರ / 2 only
C) 1 ಮತ್ತು 2 ಎರಡೂ / Both 1 and 2
D) ಯಾವುದೂ ಅಲ್ಲ / Neither

ಉತ್ತರ: C / Answer: C

ವಿವರಣೆ (Explanation): ಎರಡೂ ಹೇಳಿಕೆಗಳು ಸರಿಯಾಗಿವೆ. ವಾರ್ಷಿಕ 832.20 ಮಿಲಿಯನ್ ಯೂನಿಟ್ ಉತ್ಪಾದನೆ ಮತ್ತು ಕಂಪ್ಲಿಯಿಂದ 48 ಕಿ.ಮೀ ಪೈಪ್‌ಲೈನ್ ಪ್ರಸ್ತಾಪಿಸಲಾಗಿದೆ. / Both statements are factually correct.

---

ಪ್ರಶ್ನೆ 5: ಕೇಂದ್ರ ಪರಿಸರ ಸಚಿವಾಲಯದ ಯೋಜನಾ ಅನುಮೋದನಾ ಸಮಿತಿಯಾದ EAC ಯ ಪೂರ್ಣ ರೂಪವೇನು? / What does EAC stand for under the MoEFCC clearance mechanism?
A) Environmental Action Committee
B) Expert Appraisal Committee
C) Ecological Assessment Commission
D) Energy Audit Cell

ಉತ್ತರ: B / Answer: B

ವಿವರಣೆ (Explanation): EAC ಎಂದರೆ Expert Appraisal Committee (ತಜ್ಞರ ಮೌಲ್ಯಮಾಪನ ಸಮಿತಿ). / Stands for Expert Appraisal Committee.

---

ಪ್ರಶ್ನೆ 6: ನಾರಿಹಳ್ಳ ಯೋಜನೆಗೆ ಅಗತ್ಯವಿರುವ ಒಟ್ಟು 111.10 ಹೆಕ್ಟೇರ್ ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ಅರಣ್ಯ ಭೂಮಿಯ ವಿಸ್ತೀರ್ಣವೆಷ್ಟು? / How much forest land is required for the Narihalla project?
A) 10.47 ಹೆಕ್ಟೇರ್ / 10.47 hectares
B) 29.622 ಹೆಕ್ಟೇರ್ / 29.622 hectares
C) 39.255 ಹೆಕ್ಟೇರ್ / 39.255 hectares
D) 50.00 ಹೆಕ್ಟೇರ್ / 50.00 hectares

ಉತ್ತರ: C / Answer: C

ವಿವರಣೆ (Explanation): ಯೋಜನಾ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಒಟ್ಟು 39.255 ಹೆಕ್ಟೇರ್ ಅರಣ್ಯ ಭೂಮಿ ಸೇರಿದೆ. / Forest land required is 39.255 hectares.

---

ಪ್ರಶ್ನೆ 7: ಕೆಳಗಿನವುಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿಸಿ ಬರೆಯಿರಿ / Match the following:

ಸ್ಥಳ / ನದಿ / Place / River	ಪ್ರಾಮುಖ್ಯತೆ / Significance
1. ಸಂಡೂರು	P. ಪರ್ಯಾಯ ಇನ್‌ಟೇಕ್ ವೆಲ್ / ಪಂಪ್‌ಹೌಸ್ ಸ್ಥಳ
2. ನಾರಿಹಳ್ಳ	Q. ಬಳ್ಳಾರಿ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಕಬ್ಬಿಣದ ಅದಿರು ತಾಣ
3. ಕಂಪ್ಲಿ	R. ಜಲವಿದ್ಯುತ್‌ನ ಕೆಳಭಾಗದ ಜಲಾಶಯ

A) 1-Q, 2-R, 3-P
B) 1-P, 2-Q, 3-R
C) 1-R, 2-P, 3-Q
D) 1-Q, 2-P, 3-R

ಉತ್ತರ: A / Answer: A

ವಿವರಣೆ (Explanation): ಸಂಡೂರು ಅದಿರು ತಾಣ, ನಾರಿಹಳ್ಳ ಕೆಳ ಜಲಾಶಯ ಹಾಗೂ ಕಂಪ್ಲಿ ಪರ್ಯಾಯ ನೀರೆತ್ತುವ ಕೇಂದ್ರ. / Correct match: 1-Q, 2-R, 3-P.

---

ಪ್ರಶ್ನೆ 8: ತುಂಗಭದ್ರಾ ನದಿಯು ಈ ಕೆಳಗಿನ ಯಾವ ಪ್ರಮುಖ ನದಿಯ ಉಪನದಿಯಾಗಿದೆ? / Tungabhadra is a major tributary of which river?
A) ಗೋದಾವರಿ / Godavari
B) ಕಾವೇರಿ / Cauvery
C) ಕೃಷ್ಣಾ / Krishna
D) ಮಹಾನದಿ / Mahanadi

ಉತ್ತರ: C / Answer: C

ವಿವರಣೆ (Explanation): ತುಂಗಭದ್ರಾ ನದಿಯು ಕೃಷ್ಣಾ ನದಿಯ ಪ್ರಮುಖ ದಕ್ಷಿಣ ಉಪನದಿಯಾಗಿದೆ. / Tungabhadra is a prime tributary of the Krishna River.

---

ಪ್ರಶ್ನೆ 9: ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಅರಣ್ಯ ಸಂರಕ್ಷಣಾ ಕಾಯ್ದೆಯನ್ನು (Forest Conservation Act) ಯಾವ ವರ್ಷದಲ್ಲಿ ಜಾರಿಗೆ ತರಲಾಯಿತು? / In which year was the Forest Conservation Act enacted in India?
A) 1972
B) 1980
C) 1986
D) 2002

ಉತ್ತರ: B / Answer: B

ವಿವರಣೆ (Explanation): ಅರಣ್ಯ ಭೂಮಿ ಸಂರಕ್ಷಣೆಗಾಗಿ ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರವು 1980ರಲ್ಲಿ ಅರಣ್ಯ ಸಂರಕ್ಷಣಾ ಕಾಯ್ದೆಯನ್ನು ತಂದಿತು. / Enacted in 1980.

---

ಪ್ರಶ್ನೆ 10: ಪರಿಸರ ಸಂರಕ್ಷಣಾ ಕಾಯ್ದೆ 1986ರ ಸೆಕ್ಷನ್ 3ರ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಪರಿಸರ ಅನುಮತಿ ನೀಡಲು ಜಾರಿಗೊಳಿಸಲಾದ ನಿಯಮಾವಳಿ ಯಾವುದು? / Which notification mandates prior environmental clearance under EPA 1986?
A) ಪ್ಲಾಸ್ಟಿಕ್ ನಿಯಂತ್ರಣ ನಿಯಮಾವಳಿ / Plastic Waste Rules
B) ಪರಿಸರ ಪ್ರಭಾವ ಮೌಲ್ಯಮಾಪನ ಅಧಿಸೂಚನೆ (EIA 2006)
C) ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಹಸಿರು ನ್ಯಾಯಮಂಡಳಿ ನಿಯಮಾವಳಿ / NGT Rules
D) ಘನತ್ಯಾಜ್ಯ ನಿರ್ವಹಣಾ ನಿಯಮಾವಳಿ / Solid Waste Rules

ಉತ್ತರ: B / Answer: B

ವಿವರಣೆ (Explanation): ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಯೋಜನೆಗಳ ಪರಿಸರ ಪರಿಣಾಮ ಮೌಲ್ಯಮಾಪನ ಮಾಡಲು EIA 2006 ಅಧಿಸೂಚನೆ ಜಾರಿಯಲ್ಲಿದೆ. / Governed under EIA Notification 2006.