ಕೆ.ಆರ್. ನಗರ ತಾಲೂಕು ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಕುಂದುಕೊರತೆ ಸಭೆ: ಆಡಳಿತ ಸುಧಾರಣೆ ಮತ್ತು ಜನಸ್ಪಂದನ | KR Nagar Public Grievances Drive Governance

1. ಪೂರ್ಣ ವಿಷಯದ ಸಾರಾಂಶ ಮತ್ತು ಪರೀಕ್ಷಾ ವಿಶ್ಲೇಷಣೆ (Comprehensive Summary & Exam Analysis):

ಪ್ರಮುಖ ಪ್ರಚಲಿತ ಘಟನೆಗಳು (Core Current Affairs Summary):

• ಮೈಸೂರು ಜಿಲ್ಲೆಯ ಕೃಷ್ಣರಾಜನಗರ (ಕೆ.ಆರ್. ನಗರ) ತಾಲೂಕು ಆಡಳಿತ ಸೌಧದಲ್ಲಿ ತಾಲೂಕು ಮಟ್ಟದ ಬೃಹತ್ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಕುಂದುಕೊರತೆ ನಿವಾರಣಾ ಸಭೆ (Public Grievance Hearing) ನಡೆಯಿತು.
• ಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಸ್ಥಳೀಯ ಸಾರ್ವಜನಿಕರಿಂದ ವಸತಿ ಯೋಜನೆ, ನಿವೇಶನ ಹಂಚಿಕೆ, ಕುಡಿಯುವ ನೀರು, ರಸ್ತೆ ದುರಸ್ತಿ, ಸರ್ಕಾರಿ ಜಮೀನು ಒತ್ತುವರಿ ತೆರವು ಹಾಗೂ ಸಂಧ್ಯಾ ಸುರಕ್ಷಾ ಪಿಂಚಣಿ ವಿಳಂಬ ಸೇರಿದಂತೆ 170 ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಅಹವಾಲು ಅರ್ಜಿಗಳು ದಾಖಲಾದವು.
• ತಾಲೂಕು ದಂಡಾಧಿಕಾರಿಗಳು ಮತ್ತು ವಿವಿಧ ಇಲಾಖೆಗಳ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ಸ್ಥಳದಲ್ಲೇ ಹಾಜರಿದ್ದು, ಅರ್ಹ ಅರ್ಜಿಗಳನ್ನು ತಕ್ಷಣವೇ ಪರಿಹರಿಸಿ ಸಾರ್ವಜನಿಕರಿಗೆ ಸೇವೆ ಖಾತರಿಪಡಿಸುವಂತೆ ಸೂಚಿಸಿದರು.
• ಕರ್ನಾಟಕ ಸಕಾಲ ಸೇವೆಗಳ ಕಾಯ್ದೆ 2011 ರ ನಿಯಮಗಳ ಅನ್ವಯ ವಿಳಂಬವಿಲ್ಲದೆ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಅರ್ಜಿಗಳನ್ನು ವಿಲೇವಾರಿ ಮಾಡಲು ಅಧಿಕಾರಿಗಳಿಗೆ ಕಾಲಮಿತಿ ಗಡುವು ವಿಧಿಸಲಾಯಿತು.
• ತಾಲೂಕು ಮತ್ತು ಗ್ರಾಮ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಜನಸ್ಪಂದನ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳನ್ನು ನಿಯಮಿತವಾಗಿ ಆಯೋಜಿಸುವುದರಿಂದ ಆಡಳಿತದಲ್ಲಿ ಪಾರದರ್ಶಕತೆ ಹಾಗೂ ಜನಸಾಮಾನ್ಯರಿಗೆ ಶೀಘ್ರ ನ್ಯಾಯ ಸಿಗಲು ಸಹಕಾರಿಯಾಗುತ್ತದೆ ಎಂದು ಪ್ರಶಂಸಿಸಲಾಯಿತು.

ಸ್ಥಿರ ಸಾಮಾನ್ಯ ಜ್ಞಾನದ ಜೋಡಣೆ (Static GS Linkage):

• ಕರ್ನಾಟಕ ಸಕಾಲ ಸೇವೆಗಳ ಖಾತರಿ ಕಾಯ್ದೆ, 2011 (Sakala Act): ಸಾರ್ವಜನಿಕರಿಗೆ ಸರ್ಕಾರಿ ಸೇವೆಗಳನ್ನು ನಿಗದಿತ ಕಾಲಮಿತಿಯೊಳಗೆ ಒದಗಿಸುವ ಶಾಸನಬದ್ಧ ಹಕ್ಕನ್ನು ನೀಡಿದ ದೇಶದ ಪ್ರವರ್ತಕ ಕಾಯ್ದೆಯಾಗಿದೆ.
• ಸಿಪಿಜಿಆರ್‌ಎಎಂಎಸ್ (CPGRAMS): ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರದ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಕುಂದುಕೊರತೆಗಳ ನಿವಾರಣಾ ಕೇಂದ್ರೀಕೃತ ಆನ್‌ಲೈನ್ ಪೋರ್ಟಲ್ ಆಗಿದೆ (ಕೇಂದ್ರ ಸಿಬ್ಬಂದಿ ಮತ್ತು ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಕುಂದುಕೊರತೆ ಸಚಿವಾಲಯ).
• ಜನಸ್ಪಂದನ / ಐಪಿಜಿಆರ್‌ಎಸ್ (IPGRS): ಕರ್ನಾಟಕ ರಾಜ್ಯ ಸರ್ಕಾರವು ನಾಗರಿಕರ ದೂರುಗಳನ್ನು ಆನ್‌ಲೈನ್ ಮೂಲಕ ಸ್ವೀಕರಿಸಿ ಪರಿಹರಿಸಲು ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸಿರುವ ಸಮಗ್ರ ಕುಂದುಕೊರತೆ ನಿವಾರಣಾ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಾಗಿದೆ.
• ಉತ್ತಮ ಆಡಳಿತ ದಿನ (Good Governance Day): ಮಾಜಿ ಪ್ರಧಾನಿ ಅಟಲ್ ಬಿಹಾರಿ ವಾಜಪೇಯಿ ಅವರ ಜನ್ಮದಿನದ ಸ್ಮರಣಾರ್ಥ ಪ್ರತಿವರ್ಷ ಡಿಸೆಂಬರ್ 25 ರಂದು ಉತ್ತಮ ಆಡಳಿತ ದಿನವನ್ನು ಆಚರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.

ಪರೀಕ್ಷಾ ದೃಷ್ಟಿಕೋನದ ಮುಖ್ಯಾಂಶಗಳು (High-Yield Exam Highlights):

• ತಾಲೂಕು ಕೇಂದ್ರ: ಕೃಷ್ಣರಾಜನಗರ (ಮೈಸೂರು ಜಿಲ್ಲೆ).
• ಸೇವೆಗಳ ಖಾತರಿ ಕಾಯ್ದೆ: ಕರ್ನಾಟಕ ಸಕಾಲ ಕಾಯ್ದೆ, 2011.
• ಕೇಂದ್ರ ಕುಂದುಕೊರತೆ ಪೋರ್ಟಲ್: CPGRAMS.
• ರಾಜ್ಯ ದೂರು ನಿವಾರಣಾ ವೇದಿಕೆ: ಜನಸ್ಪಂದನ (Janaspandana).
• ಉತ್ತಮ ಆಡಳಿತ ದಿನ: ಡಿಸೆಂಬರ್ 25.

2. ಈ ವಿಷಯಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಬಹುಆಯ್ಕೆ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳು (MCQs):

ಪ್ರಶ್ನೆ 1: ನಾಗರಿಕರಿಗೆ ನಿಗದಿತ ಕಾಲಮಿತಿಯೊಳಗೆ ಸರ್ಕಾರಿ ಸೇವೆಗಳನ್ನು ಒದಗಿಸುವ ‘ಕರ್ನಾಟಕ ಸಕಾಲ ಸೇವೆಗಳ ಖಾತರಿ ಕಾಯ್ದೆ’ (Sakala Act) ಯಾವ ವರ್ಷದಲ್ಲಿ ಜಾರಿಗೆ ಬಂದಿತು? / In which year was the Karnataka Guarantee of Services to Citizens Act (Sakala Act) enacted?

A) 2005
B) 2011
C) 2014
D) 2018

ಉತ್ತರ: B / Answer: B

ವಿವರಣೆ (Explanation): ಸರ್ಕಾರಿ ಸೇವೆಗಳನ್ನು ಸಕಾಲದಲ್ಲಿ ಪಾರದರ್ಶಕವಾಗಿ ಒದಗಿಸಲು ಕರ್ನಾಟಕ ಸರ್ಕಾರವು 2011 ರಲ್ಲಿ ಸಕಾಲ ಕಾಯ್ದೆಯನ್ನು ಜಾರಿಗೆ ತಂದಿತು.

ಪ್ರಶ್ನೆ 2: ಭಾರತದಲ್ಲಿ ನಾಗರಿಕರ ಕುಂದುಕೊರತೆಗಳನ್ನು ಆನ್‌ಲೈನ್ ಮೂಲಕ ದಾಖಲಿಸಿ ಪರಿಹರಿಸುವ ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರದ ಏಕೀಕೃತ ಪೋರ್ಟಲ್‌ನ ಹೆಸರೇನು? / What is the name of the central portal for receiving and resolving citizen grievances across India?

A) CPGRAMS
B) PRAGATI
C) UMANG
D) DIKSHA

ಉತ್ತರ: A / Answer: A

ವಿವರಣೆ (Explanation): CPGRAMS (Centralised Public Grievance Redress and Monitoring System) ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರದ ಅಧಿಕೃತ ಕುಂದುಕೊರತೆ ಪೋರ್ಟಲ್ ಆಗಿದೆ.

ಪ್ರಶ್ನೆ 3: ಕರ್ನಾಟಕದಲ್ಲಿ ಸಾರ್ವಜನಿಕರ ದೂರುಗಳನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸಿ ನಿಗದಿತ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಪರಿಹರಿಸಲು ಸರ್ಕಾರ ಜಾರಿಗೊಳಿಸಿರುವ ಪ್ರಮುಖ ಆನ್‌ಲೈನ್ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಯಾವುದು? / Which dedicated online grievance redressal platform is maintained by the Karnataka Government?

A) ಜನಸ್ಪಂದನ (Janaspandana)
B) ಭೂಮಿ ಪೋರ್ಟಲ್
C) ಈ-ಕ್ಷೇತ್ರ
D) ಖಜಾನೆ-2

ಉತ್ತರ: A / Answer: A

ವಿವರಣೆ (Explanation): ಸಾರ್ವಜನಿಕರ ಅಹವಾಲುಗಳನ್ನು ಆನ್‌ಲೈನ್‌ನಲ್ಲಿ ದಾಖಲಿಸಿ ನಿವಾರಿಸಲು ಕರ್ನಾಟಕ ಸರ್ಕಾರವು ‘ಜನಸ್ಪಂದನ’ ಪೋರ್ಟಲ್ ಮತ್ತು ಸಹಾಯವಾಣಿಯನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತಿದೆ.

ಪ್ರಶ್ನೆ 4: ಮಾಜಿ ಪ್ರಧಾನಮಂತ್ರಿ ಅಟಲ್ ಬಿಹಾರಿ ವಾಜಪೇಯಿ ಅವರ ಜನ್ಮದಿನದ ಅಂಗವಾಗಿ ಪ್ರತಿವರ್ಷ ‘ಉತ್ತಮ ಆಡಳಿತ ದಿನ’ವನ್ನು (Good Governance Day) ಯಾವ ದಿನಾಂಕದಂದು ಆಚರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ? / On which date is Good Governance Day celebrated annually commemorating Atal Bihari Vajpayee?

A) ಅಕ್ಟೋಬರ್ 2
B) ನವೆಂಬರ್ 26
C) ಡಿಸೆಂಬರ್ 25
D) ಜನವರಿ 26

ಉತ್ತರ: C / Answer: C

ವಿವರಣೆ (Explanation): ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿವರ್ಷ ಡಿಸೆಂಬರ್ 25 ರಂದು ಉತ್ತಮ ಆಡಳಿತ ದಿನ (Good Governance Day) ಆಚರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.

ಪ್ರಶ್ನೆ 5: ಭಾರತೀಯ ಆಡಳಿತ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ ‘ತಾಲೂಕು ದಂಡಾಧಿಕಾರಿ’ (Taluk Executive Magistrate) ಆಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುವ ಅಧಿಕಾರಿ ಯಾರು? / Who functions as the Taluk Executive Magistrate under the Code of Criminal Procedure?

A) ತಹಶೀಲ್ದಾರ್ (Tahsildar)
B) ತಾಲೂಕು ಪಂಚಾಯಿತಿ ಇಒ (EO)
C) ಉಪ ಅಧೀಕ್ಷಕರು (DySP)
D) ಕ್ಷೇತ್ರ ಶಿಕ್ಷಣಾಧಿಕಾರಿ (BEO)

ಉತ್ತರ: A / Answer: A

ವಿವರಣೆ (Explanation): ತಾಲೂಕು ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ತಹಶೀಲ್ದಾರರು ತಾಲ್ಲೂಕು ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಾಹಕ ದಂಡಾಧಿಕಾರಿಯಾಗಿ (Taluk Executive Magistrate) ಶಾಂತಿ ಮತ್ತು ಕಾನೂನು ಸುವ್ಯವಸ್ಥೆ ನೋಡಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ.

ಪ್ರಶ್ನೆ 6: ಮೈಸೂರು ಜಿಲ್ಲೆಯ ಕೆ.ಆರ್. ನಗರ (ಕೃಷ್ಣರಾಜನಗರ) ತಾಲೂಕು ಯಾವ ಪವಿತ್ರ ನದಿಯ ಜಲಾನಯನ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿದೆ? / K.R. Nagar taluk in Mysuru district is situated in the basin of which perennial river?

A) ಕಾವೇರಿ ನದಿ
B) ಕೃಷ್ಣಾ ನದಿ
C) ತುಂಗಭದ್ರಾ ನದಿ
D) ಶರಾವತಿ ನದಿ

ಉತ್ತರ: A / Answer: A

ವಿವರಣೆ (Explanation): ಕೃಷ್ಣರಾಜನಗರ ತಾಲೂಕು ಕಾವೇರಿ ನದಿಯ ಫಲವತ್ತಾದ ಕಣಿವೆ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿದೆ (ಚುನಚನಕಟ್ಟೆ ಜಲಪಾತ ಇಲ್ಲಿದೆ).

ಪ್ರಶ್ನೆ 7: ಸಕಾಲ ಮತ್ತು ಆಡಳಿತ ಸುಧಾರಣೆ ಕುರಿತ ಕೆಳಗಿನ ಹೇಳಿಕೆಗಳನ್ನು ಪರಿಗಣಿಸಿ: 1. ಸಕಾಲ ಕಾಯ್ದೆಯಡಿ ನಿಗದಿತ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಸೇವೆ ನೀಡದ ಅಧಿಕಾರಿಗೆ ದಂಡ ವಿಧಿಸಲು ಅವಕಾಶವಿದೆ. 2. ಈ ದಂಡದ ಮೊತ್ತವನ್ನು ಅರ್ಜಿದಾರನಿಗೆ ಪರಿಹಾರವಾಗಿ ಪಾವತಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಮೇಲಿನವುಗಳಲ್ಲಿ ಯಾವುದು ಸರಿಯಾಗಿದೆ? / Consider statements on Sakala Act: 1. It provides for compensatory penalty against defaulting officers. 2. The penalty amount is paid to the applicant. Which is/are correct?

A) 1 ಮಾತ್ರ
B) 2 ಮಾತ್ರ
C) 1 ಮತ್ತು 2 ಎರಡೂ
D) ಯಾವುದೂ ಅಲ್ಲ

ಉತ್ತರ: C / Answer: C

ವಿವರಣೆ (Explanation): ಸಕಾಲ ಕಾಯ್ದೆಯ ಪ್ರಕಾರ ನಿಗದಿತ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಸೇವೆ ನೀಡದಿದ್ದರೆ ದಂಡ ವಿಧಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಅದನ್ನು ನೊಂದ ಅರ್ಜಿದಾರರಿಗೆ ಪರಿಹಾರವಾಗಿ ನೀಡಲಾಗುತ್ತದೆ; ಎರಡೂ ಸರಿ.

ಪ್ರಶ್ನೆ 8: ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರದ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಕುಂದುಕೊರತೆಗಳು ಮತ್ತು ಆಡಳಿತ ಸುಧಾರಣೆಯ ನೋಡಲ್ ಇಲಾಖೆ (DARPG) ಯಾವ ಸಚಿವಾಲಯದ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಬರುತ್ತದೆ? / The Department of Administrative Reforms and Public Grievances (DARPG) functions under which Ministry?

A) ಗೃಹ ಸಚಿವಾಲಯ
B) ಕಾನೂನು ಮತ್ತು ನ್ಯಾಯ ಸಚಿವಾಲಯ
C) ಸಿಬ್ಬಂದಿ, ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಕುಂದುಕೊರತೆಗಳು ಮತ್ತು ಪಿಂಚಣಿ ಸಚಿವಾಲಯ
D) ಸಂಸದೀಯ ವ್ಯವಹಾರಗಳ ಸಚಿವಾಲಯ

ಉತ್ತರ: C / Answer: C

ವಿವರಣೆ (Explanation): DARPG ಇಲಾಖೆಯು ಕೇಂದ್ರ ಸಿಬ್ಬಂದಿ, ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಕುಂದುಕೊರತೆಗಳು ಮತ್ತು ಪಿಂಚಣಿ ಸಚಿವಾಲಯದ ಆಡಳಿತದಲ್ಲಿದೆ.

ಪ್ರಶ್ನೆ 9: ಪ್ರಗತಿ (PRAGATI - Pro-Active Governance and Timely Implementation) ಎಂಬ ಪ್ರಧಾನಮಂತ್ರಿಯವರ ಸಭೆಯ ಮುಖ್ಯ ಉದ್ದೇಶವೇನು? / What is the core objective of the PRAGATI platform chaired by the Prime Minister?

A) ಕೇವಲ ವಿದೇಶಾಂಗ ನೀತಿ ಪರಿಶೀಲನೆ
B) ಕೇಂದ್ರ-ರಾಜ್ಯ ಬೃಹತ್ ಮೂಲಸೌಕರ್ಯ ಯೋಜನೆಗಳು ಮತ್ತು ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಕುಂದುಕೊರತೆಗಳ ನೇರ ಪರಿಶೀಲನೆ
C) ಚುನಾವಣಾ ಆಯೋಗದ ವೆಚ್ಚ ಲೆಕ್ಕಪರಿಶೋಧನೆ
D) ರಕ್ಷಣಾ ಬಜೆಟ್ ಹಂಚಿಕೆ ಮಾತ್ರ

ಉತ್ತರ: B / Answer: B

ವಿವರಣೆ (Explanation): PRAGATI ವೇದಿಕೆಯ ಮೂಲಕ ಪ್ರಧಾನಮಂತ್ರಿಗಳು ಕೇಂದ್ರ-ರಾಜ್ಯಗಳ ಪ್ರಮುಖ ಯೋಜನೆಗಳ ಪ್ರಗತಿ ಹಾಗೂ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಅಹವಾಲುಗಳನ್ನು ವೀಡಿಯೊ ಕಾನ್ಫರೆನ್ಸ್ ಮೂಲಕ ನೇರವಾಗಿ ಪರಿಶೀಲಿಸುತ್ತಾರೆ.

ಪ್ರಶ್ನೆ 10: ಕರ್ನಾಟಕದ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ‘ಚುಂಚನಕಟ್ಟೆ ಜಲಪಾತ’ (Chunchanakatte Falls) ಕಾವೇರಿ ನದಿಯಿಂದ ಯಾವ ತಾಲೂಕಿನಲ್ಲಿ ಸೃಷ್ಟಿಯಾಗಿದೆ? / Chunchanakatte Falls on the Cauvery River is located in which taluk of Mysuru?

A) ನಂಜನಗೂಡು
B) ಕೃಷ್ಣರಾಜನಗರ (ಕೆ.ಆರ್. ನಗರ)
C) ಎಚ್.ಡಿ. ಕೋಟೆ
D) ಪಿರಿಯಾಪಟ್ಟಣ

ಉತ್ತರ: B / Answer: B

ವಿವರಣೆ (Explanation): ಕಾವೇರಿ ನದಿಯು ಮೈಸೂರು ಜಿಲ್ಲೆಯ ಕೆ.ಆರ್. ನಗರ ತಾಲೂಕಿನಲ್ಲಿ ಸುಂದರವಾದ ಚುಂಚನಕಟ್ಟೆ ಜಲಪಾತವನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸುತ್ತದೆ.