ಕರ್ನಾಟಕದ ರೇಷ್ಮೆ ನೂಲು ಬಿಚ್ಚಾಣಿಕೆ ಉದ್ಯಮದ ಬಿಕ್ಕಟ್ಟು ಮತ್ತು ಸವಾಲುಗಳು | Crisis in Karnataka Silk Reeling Industry

1. ಪೂರ್ಣ ವಿಷಯದ ಸಾರಾಂಶ ಮತ್ತು ಪರೀಕ್ಷಾ ವಿಶ್ಲೇಷಣೆ (Comprehensive Summary & Exam Analysis):

ಪ್ರಮುಖ ಪ್ರಚಲಿತ ಘಟನೆಗಳು (Core Current Affairs Summary):

• ಕರ್ನಾಟಕದ ಪ್ರಮುಖ ರೇಷ್ಮೆ ಉತ್ಪಾದನಾ ಜಿಲ್ಲೆಗಳಾದ ರಾಮನಗರ, ಚಿಕ್ಕಬಳ್ಳಾಪುರ, ಕೋಲಾರ ಮತ್ತು ಚಾಮರಾಜನಗರಗಳಲ್ಲಿ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ನೂಲು ಬಿಚ್ಚಾಣಿಕೆದಾರರು (Reelers) ತೀವ್ರ ಆರ್ಥಿಕ ಬಿಕ್ಕಟ್ಟನ್ನು ಎದುರಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ / Traditional silk reelers in Ramanagara, Chikkaballapura, Kolar, and Chamarajanagar face severe financial strain.
• ರಾಜ್ಯದಲ್ಲಿ ಏಳು ವರ್ಷಗಳ ಹಿಂದೆ ಸುಮಾರು 20,000 ಇದ್ದ ನೋಂದಾಯಿತ ರೀಲರ್ಸ್‌ಗಳ ಸಂಖ್ಯೆ ಪ್ರಸ್ತುತ ಕೇವಲ 6,000 ರಿಂದ 7,000 ಕ್ಕೆ ಇಳಿಕೆಯಾಗಿದೆ / Registered silk reelers in Karnataka plummeted from 20,000 seven years ago to merely 6,000-7,000 today.
• ಆಟೊಮ್ಯಾಟಿಕ್ ರೀಲಿಂಗ್ ಮಷಿನ್ (ARM) ಗಳ ಆಗಮನ, ಬೃಹತ್ ಬಂಡವಾಳದ ಪೈಪೋಟಿ, ನುರಿತ ಕಾರ್ಮಿಕರ ಕೊರತೆ ಮತ್ತು ಹೆಚ್ಚಿದ ವೆಚ್ಚಗಳು ಸಣ್ಣ ಪ್ರಮಾಣದ ಕುಶಲಕರ್ಮಿಗಳನ್ನು ಉದ್ಯಮದಿಂದ ಹೊರಹಾಕುತ್ತಿವೆ / Advent of Automatic Reeling Machines, capital concentration, labor shortages, and rising costs are displacing artisanal cottage units.
• ರೈತರು ಬೆಳೆಯುವ ರೇಷ್ಮೆಗೂಡಿಗೆ ಸರ್ಕಾರಿ ಇ-ಹರಾಜು ಮಾರುಕಟ್ಟೆಗಳಿದ್ದರೂ, ರೀಲರ್ಸ್‌ಗಳು ಉತ್ಪಾದಿಸುವ ರೇಷ್ಮೆ ನೂಲು ಖರೀದಿಸಲು ಶಾಶ್ವತ ಸಾಂಸ್ಥಿಕ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಇಲ್ಲದಿರುವುದು ಬಿಕ್ಕಟ್ಟಿಗೆ ಪ್ರಮುಖ ಕಾರಣವಾಗಿದೆ / While cocoon markets exist via e-auctions, the absence of sustained institutional buying for raw silk yarn creates market volatility.
• ಕರ್ನಾಟಕ ರೇಷ್ಮೆ ಮಾರಾಟ ಮಂಡಳಿ (KSMB) ಕೋವಿಡ್ ನಂತರ ನೂಲು ಖರೀದಿಯನ್ನು ಸ್ಥಗಿತಗೊಳಿಸಿದ್ದು, ಖಾಸಗಿ ವ್ಯಾಪಾರಿಗಳ ದರ ದಂಧೆಗೆ ರೀಲರ್ಸ್‌ಗಳು ತುತ್ತಾಗುತ್ತಿದ್ದಾರೆ / Suspension of active procurement by Karnataka Silk Marketing Board (KSMB) post-COVID leaves reelers vulnerable to private middlemen.
• ನೂಲು ಬಿಚ್ಚಾಣಿಕೆ ಕಾರ್ಮಿಕರ ಆರೋಗ್ಯ ಸುರಕ್ಷತೆಗಾಗಿ ‘ಅಂಬೇಡ್ಕರ್ ಸಹಾಯ ಹಸ್ತ ಸ್ಮಾರ್ಟ್ ಕಾರ್ಡ್’ ಯೋಜನೆಯನ್ನು ಜಾರಿಗೆ ತರಲಾಗಿದ್ದು, ಆಸ್ಪತ್ರೆ ವೆಚ್ಚಕ್ಕೆ ₹50,000 ಹಾಗೂ ಮರಣ ಹೊಂದಿದರೆ ₹2 ಲಕ್ಷ ನೆರವು ನೀಡಲಾಗುತ್ತದೆ / Under the ‘Ambedkar Sahaya Hasta Smart Card’, reeling workers receive up to ₹50,000 in hospitalization coverage and ₹2 lakh accidental death relief.
• ಚಾಮರಾಜನಗರ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಕೊಳ್ಳೇಗಾಲ ತಾಲ್ಲೂಕಿನ ಹಂಪಾಪುರದಲ್ಲಿ 85 ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸಿದ್ದ 13 ಎಕರೆ ವಿಸ್ತೀರ್ಣದ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಸರ್ಕಾರಿ ರೇಷ್ಮೆ ಕಾರ್ಖಾನೆ 2013 ರಿಂದ ಸ್ಥಗಿತಗೊಂಡು ಪಾಳುಬಿದ್ದಿದೆ / The historic 85-year-old state silk filature unit at Hampapura in Kollegal across 13 acres has remained shut since 2013.

ಸ್ಥಿರ ಸಾಮಾನ್ಯ ಜ್ಞಾನದ ಜೋಡಣೆ (Static GS Linkage):

• ಭಾರತದ ರೇಷ್ಮೆ ಉತ್ಪಾದನೆಯಲ್ಲಿ ಕರ್ನಾಟಕದ ಸ್ಥಾನ: ಭಾರತದ ಒಟ್ಟು ಹಿಪ್ಪುನೇರಳೆ (ಮಲ್ಬರಿ) ರೇಷ್ಮೆ ಉತ್ಪಾದನೆಯಲ್ಲಿ ಕರ್ನಾಟಕವು ಪ್ರಥಮ ಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿದ್ದು, ದೇಶದ ಒಟ್ಟು ರೇಷ್ಮೆಯ ಶೇ 40 ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಪಾಲನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ / Karnataka is the largest producer of mulberry silk in India, accounting for over 40% of national production.
• ರೇಷ್ಮೆಯ ನಾಲ್ಕು ಪ್ರಮುಖ ವಿಧಗಳು: ಹಿಪ್ಪುನೇರಳೆ (Mulberry), ಟಸರ್ (Tasar), ಈರಿ (Eri), ಮತ್ತು ಮೂಗಾ (Muga). ಭಾರತವು ಈ ನಾಲ್ಕೂ ಪ್ರಭೇದಗಳನ್ನು ವಾಣಿಜ್ಯಿಕವಾಗಿ ಉತ್ಪಾದಿಸುವ ಏಕೈಕ ದೇಶವಾಗಿದೆ / India commercially produces all four primary silk varieties: Mulberry, Tasar, Eri, and Muga (Muga being Assam’s GI monopoly).
• ಕೇಂದ್ರ ರೇಷ್ಮೆ ಮಂಡಳಿ (Central Silk Board - CSB): ರೇಷ್ಮೆ ಉದ್ಯಮ ಕಾಯ್ದೆ 1948 ರ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ 1949 ರಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾಪಿಸಲಾದ ಶಾಸನಬದ್ಧ ಸಂಸ್ಥೆಯಾಗಿದ್ದು, ಇದರ ಪ್ರಧಾನ ಕಚೇರಿ ಬೆಂಗಳೂರಿನಲ್ಲಿದೆ / CSB is a statutory body constituted in 1949 under the Central Silk Board Act, 1948, headquartered in Bengaluru.
• ಭೌಗೋಳಿಕ ಮಾನ್ಯತೆ (GI Tags): ಮೈಸೂರು ಸಿಲ್ಕ್ (Mysore Silk) ಮತ್ತು ಮೊಳಕಾಲ್ಮುರು ಸೀರೆಗಳು ಕರ್ನಾಟಕದ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಜಿಐ ಟ್ಯಾಗ್ ಪಡೆದ ರೇಷ್ಮೆ ಉತ್ಪನ್ನಗಳಾಗಿವೆ / Mysore Silk and Molakalmuru Sarees are prominent GI-tagged handloom textile products from Karnataka.

ಪರೀಕ್ಷಾ ದೃಷ್ಟಿಕೋನದ ಮುಖ್ಯಾಂಶಗಳು (High-Yield Exam Highlights):

• ನೋಡಲ್ ಇಲಾಖೆ: ರೇಷ್ಮೆ ಕೃಷಿ ಇಲಾಖೆ, ಕರ್ನಾಟಕ ಸರ್ಕಾರ (Department of Sericulture, GoK) / Nodal Department: Sericulture Department.
• ಏಷ್ಯಾದ ಅತಿ ದೊಡ್ಡ ರೇಷ್ಮೆಗೂಡು ಮಾರುಕಟ್ಟೆ: ರಾಮನಗರ / Asia’s largest cocoon market is located in Ramanagara.
• ರೇಷ್ಮೆ ಕೃಷಿಯ ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಹೆಸರು: ಸೆರಿಕಲ್ಚರ್ (Sericulture), ಮತ್ತು ರೇಷ್ಮೆ ಹುಳುವಿನ ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಹೆಸರು: ಬಾಂಬಿಕ್ಸ್ ಮೋರಿ (Bombyx mori) / Scientific name: Sericulture; Silk moth: Bombyx mori.
• ಕಾರ್ಮಿಕರ ಕ್ಷೇಮಾಭಿವೃದ್ಧಿ ಯೋಜನೆ: ಅಂಬೇಡ್ಕರ್ ಸಹಾಯ ಹಸ್ತ ಸ್ಮಾರ್ಟ್ ಕಾರ್ಡ್ / Welfare Card: Ambedkar Sahaya Hasta Smart Card.

2. ಈ ವಿಷಯಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಬಹುಆಯ್ಕೆ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳು (MCQs):

ಪ್ರಶ್ನೆ 1: ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಒಟ್ಟು ಹಿಪ್ಪುನೇರಳೆ (Mulberry) ರೇಷ್ಮೆ ಉತ್ಪಾದನೆಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಥಮ ಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿರುವ ರಾಜ್ಯ ಯಾವುದು? / Which state ranks first in mulberry silk production in India?

A) ಆಂಧ್ರಪ್ರದೇಶ / Andhra Pradesh
B) ಪಶ್ಚಿಮ ಬಂಗಾಳ / West Bengal
C) ಕರ್ನಾಟಕ / Karnataka
D) ಅಸ್ಸಾಂ / Assam

ಉತ್ತರ: C / Answer: C

ವಿವರಣೆ (Explanation): ಕರ್ನಾಟಕವು ಭಾರತದ ಒಟ್ಟು ಹಿಪ್ಪುನೇರಳೆ ರೇಷ್ಮೆ ಉತ್ಪಾದನೆಯಲ್ಲಿ ಅಗ್ರಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿದೆ.

ಪ್ರಶ್ನೆ 2: ಕೇಂದ್ರ ರೇಷ್ಮೆ ಮಂಡಳಿಯ (Central Silk Board - CSB) ಪ್ರಧಾನ ಕಚೇರಿ ಎಲ್ಲಿದೆ? / Where is the headquarters of the Central Silk Board (CSB) located?

A) ನವದೆಹಲಿ / New Delhi
B) ಮೈಸೂರು / Mysuru
C) ಬೆಂಗಳೂರು / Bengaluru
D) ವಾರಣಾಸಿ / Varanasi

ಉತ್ತರ: C / Answer: C

ವಿವರಣೆ (Explanation): ಕೇಂದ್ರ ರೇಷ್ಮೆ ಮಂಡಳಿಯು 1949 ರಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾಪಿತವಾದ ಶಾಸನಬದ್ಧ ಸಂಸ್ಥೆಯಾಗಿದ್ದು, ಇದರ ಪ್ರಧಾನ ಕಚೇರಿ ಬೆಂಗಳೂರು ನಗರದಲ್ಲಿದೆ.

ಪ್ರಶ್ನೆ 3: ಏಷ್ಯಾದಲ್ಲೇ ಅತಿ ದೊಡ್ಡ ರೇಷ್ಮೆಗೂಡು (Silk Cocoon) ಮಾರುಕಟ್ಟೆ ಕರ್ನಾಟಕದ ಯಾವ ಜಿಲ್ಲೆಯಲ್ಲಿದೆ? / Asia’s largest silk cocoon market is located in which district of Karnataka?

A) ಕೋಲಾರ / Kolar
B) ರಾಮನಗರ / Ramanagara
C) ಚಿಕ್ಕಬಳ್ಳಾಪುರ / Chikkaballapura
D) ಮಂಡ್ಯ / Mandya

ಉತ್ತರ: B / Answer: B

ವಿವರಣೆ (Explanation): ರಾಮನಗರ ಜಿಲ್ಲೆಯಲ್ಲಿ ಏಷ್ಯಾದ ಅತಿ ದೊಡ್ಡ ರೇಷ್ಮೆಗೂಡು ಮಾರುಕಟ್ಟೆ ಇದ್ದು, ಇಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿದಿನ ಕೋಟ್ಯಂತರ ರೂಪಾಯಿ ವಹಿವಾಟು ನಡೆಯುತ್ತದೆ.

ಪ್ರಶ್ನೆ 4: ಹಿಪ್ಪುನೇರಳೆ ರೇಷ್ಮೆ ಹುಳುವಿನ ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಹೆಸರೇನು? / What is the scientific name of the mulberry silkworm?

A) ಆಂಥೆರಿಯಾ ಅಸ್ಸಾಮೆನ್ಸಿಸ್ / Antheraea assamensis
B) ಬಾಂಬಿಕ್ಸ್ ಮೋರಿ / Bombyx mori
C) ಆಂಥೆರಿಯಾ ಮೈಲಿಟ್ಟಾ / Antheraea mylitta
D) ಅಪಿಸ್ ಮೆಲ್ಲಿಫೆರಾ / Apis mellifera

ಉತ್ತರ: B / Answer: B

ವಿವರಣೆ (Explanation): ಹಿಪ್ಪುನೇರಳೆ ರೇಷ್ಮೆ ಹುಳುವಿನ ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಹೆಸರು ಬಾಂಬಿಕ್ಸ್ ಮೋರಿ (Bombyx mori).

ಪ್ರಶ್ನೆ 5: ರೇಷ್ಮೆ ನೂಲು ಬಿಚ್ಚಾಣಿಕೆ ಕಾರ್ಮಿಕರ ಆರೋಗ್ಯ ರಕ್ಷಣೆಗಾಗಿ ಕರ್ನಾಟಕ ಸರ್ಕಾರ ನೀಡುತ್ತಿರುವ ಸ್ಮಾರ್ಟ್ ಕಾರ್ಡ್ ಯೋಜನೆಯ ಹೆಸರೇನು? / What is the name of the welfare smart card scheme provided to silk reeling workers in Karnataka?

A) ಯಶಸ್ವಿನಿ ಕಾರ್ಡ್ / Yashaswini Card
B) ಆಯುಷ್ಮಾನ್ ಭಾರತ್ ಕಾರ್ಡ್ / Ayushman Bharat Card
C) ಅಂಬೇಡ್ಕರ್ ಸಹಾಯ ಹಸ್ತ ಸ್ಮಾರ್ಟ್ ಕಾರ್ಡ್ / Ambedkar Sahaya Hasta Smart Card
D) ಇ-ಶ್ರಮ್ ಕಾರ್ಡ್ / e-Shram Card

ಉತ್ತರ: C / Answer: C

ವಿವರಣೆ (Explanation): ನೂಲು ಬಿಚ್ಚಾಣಿಕೆದಾರರ ಕ್ಷೇಮಾಭಿವೃದ್ಧಿಗಾಗಿ ಅಂಬೇಡ್ಕರ್ ಸಹಾಯ ಹಸ್ತ ಸ್ಮಾರ್ಟ್ ಕಾರ್ಡ್ ನೀಡಲಾಗುತ್ತಿದ್ದು, ಇದು ಆರೋಗ್ಯ ಮತ್ತು ವಿಮಾ ರಕ್ಷಣೆ ಒದಗಿಸುತ್ತದೆ.

ಪ್ರಶ್ನೆ 6: ಕೆಳಗಿನವುಗಳಲ್ಲಿ ಯಾವುದು ಕರ್ನಾಟಕದ ಭೌಗೋಳಿಕ ಸೂಚ್ಯಂಕ (GI Tag) ಪಡೆದ ರೇಷ್ಮೆ ಜವಳಿ ಉತ್ಪನ್ನವಾಗಿದೆ? / Which of the following is a GI-tagged silk textile product from Karnataka?

A) ಪೋಚಂಪಲ್ಲಿ ಇಕ್ಕತ್ / Pochampally Ikat
B) ಮೈಸೂರು ಸಿಲ್ಕ್ / Mysore Silk
C) ಚಂದೇರಿ ಸೀರೆ / Chanderi Saree
D) ಭಾಗಲ್‌ಪುರಿ ಸಿಲ್ಕ್ / Bhagalpuri Silk

ಉತ್ತರ: B / Answer: B

ವಿವರಣೆ (Explanation): ಮೈಸೂರು ಸಿಲ್ಕ್ (Mysore Silk) ಮತ್ತು ಮೊಳಕಾಲ್ಮುರು ಸೀರೆ ಕರ್ನಾಟಕದ ಜಿಐ ಟ್ಯಾಗ್ ಪಡೆದ ಪ್ರಮುಖ ರೇಷ್ಮೆ ಉತ್ಪನ್ನಗಳಾಗಿವೆ.

ಪ್ರಶ್ನೆ 7: ಅಸ್ಸಾಂ ರಾಜ್ಯದ ಭೌಗೋಳಿಕ ಏಕಸ್ವಾಮ್ಯ ಹೊಂದಿರುವ ಮತ್ತು ಚಿನ್ನದ ಬಣ್ಣದ ಹೊಳಪಿಗೆ ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾದ ರೇಷ್ಮೆ ಪ್ರಭೇದ ಯಾವುದು? / Which variety of silk is a geographical monopoly of Assam, known for its natural golden sheen?

A) ಮಲ್ಬರಿ / Mulberry
B) ಟಸರ್ / Tasar
C) ಈರಿ / Eri
D) ಮೂಗಾ / Muga

ಉತ್ತರ: D / Answer: D

ವಿವರಣೆ (Explanation): ಮೂಗಾ ರೇಷ್ಮೆ (Muga Silk) ಅಸ್ಸಾಂನ ವಿಶಿಷ್ಟ ರೇಷ್ಮೆಯಾಗಿದ್ದು, ನೈಸರ್ಗಿಕ ಹಳದಿ/ಚಿನ್ನದ ಹೊಳಪಿಗೆ ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾಗಿದೆ.

ಪ್ರಶ್ನೆ 8: ಕೆಳಗಿನ ಹೇಳಿಕೆಗಳನ್ನು ಪರಿಗಣಿಸಿ: 1. ರೇಷ್ಮೆ ಹುಳುಗಳನ್ನು ಕೊಲ್ಲದೆ ಅಹಿಂಸಾ ತತ್ವದಡಿ ಉತ್ಪಾದಿಸುವ ರೇಷ್ಮೆಯನ್ನು ‘ಈರಿ ರೇಷ್ಮೆ’ (Ahimsa Silk) ಎನ್ನಲಾಗುತ್ತದೆ. 2. ಕರ್ನಾಟಕ ರೇಷ್ಮೆ ಮಾರಾಟ ಮಂಡಳಿಯು (KSMB) ರೇಷ್ಮೆ ನೂಲು ಖರೀದಿ ಮತ್ತು ಮಾರಾಟದ ನೋಡಲ್ ಸಂಸ್ಥೆಯಾಗಿದೆ. / Consider the statements: 1. Silk produced without killing pupae under non-violent methods is often Eri/Ahimsa silk. 2. KSMB is the state agency intended for raw silk marketing.

A) 1 ಮಾತ್ರ ಸರಿ / 1 only
B) 2 ಮಾತ್ರ ಸರಿ / 2 only
C) 1 ಮತ್ತು 2 ಎರಡೂ ಸರಿ / Both 1 and 2
D) ಎರಡೂ ತಪ್ಪು / Neither 1 nor 2

ಉತ್ತರ: C / Answer: C

ವಿವರಣೆ (Explanation): ಎರಡೂ ಹೇಳಿಕೆಗಳೂ ಸರಿಯಾಗಿವೆ. ಈರಿ ರೇಷ್ಮೆಯನ್ನು ಅಹಿಂಸಾ ಸಿಲ್ಕ್ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ ಮತ್ತು KSMB ರಾಜ್ಯದ ರೇಷ್ಮೆ ಮಾರುಕಟ್ಟೆ ಮಂಡಳಿಯಾಗಿದೆ.

ಪ್ರಶ್ನೆ 9: ರೇಷ್ಮೆ ಗೂಡಿನಿಂದ ನೂಲನ್ನು ಬೇರ್ಪಡಿಸುವ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯನ್ನು ತಾಂತ್ರಿಕವಾಗಿ ಏನೆಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ? / What is the technical process of unwinding raw silk filaments from the cocoon called?

A) ಜಿನ್ನಿಂಗ್ / Ginning
B) ರೀಲಿಂಗ್ / Reeling
C) ಕಾರ್ಡಿಂಗ್ / Carding
D) ರೇಟಿಂಗ್ / Retting

ಉತ್ತರ: B / Answer: B

ವಿವರಣೆ (Explanation): ರೇಷ್ಮೆ ಗೂಡನ್ನು ನೀರಿನಲ್ಲಿ ಬೇಯಿಸಿ ಅದರಿಂದ ನೂಲು ತೆಗೆಯುವ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಗೆ ರೀಲಿಂಗ್ (Reeling / ಬಿಚ್ಚಾಣಿಕೆ) ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ.

ಪ್ರಶ್ನೆ 10: ರೇಷ್ಮೆ ನೂಲಿನಲ್ಲಿರುವ ನೈಸರ್ಗಿಕ ಪ್ರೋಟೀನ್‌ಗಳು ಯಾವುವು? / Which natural proteins constitute the raw silk filament?

A) ಕೆರಾಟಿನ್ ಮತ್ತು ಕಾಲಾಜೆನ್ / Keratin and Collagen
B) ಫೈಬ್ರೊಯಿನ್ ಮತ್ತು ಸೆರಿಸಿನ್ / Fibroin and Sericin
C) ಗ್ಲುಟೆನ್ ಮತ್ತು ಕೇಸಿನ್ / Gluten and Casein
D) ಅಲ್ಬುಮಿನ್ ಮತ್ತು ಗ್ಲೋಬ್ಯುಲಿನ್ / Albumin and Globulin

ಉತ್ತರ: B / Answer: B

ವಿವರಣೆ (Explanation): ರೇಷ್ಮೆ ನೂಲು ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಫೈಬ್ರೊಯಿನ್ (ರಚನಾತ್ಮಕ ಪ್ರೋಟೀನ್) ಮತ್ತು ಸೆರಿಸಿನ್ (ನೈಸರ್ಗಿಕ ಅಂಟು ಪ್ರೋಟೀನ್) ಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದೆ.