ಸಂವಿಧಾನದ 371ಜೆ ಮೀಸಲಾತಿ ನಿಯಮ ಬದಲಾವಣೆ ಸುತ್ತೋಲೆ ರದ್ದು: ಹೈಕೋರ್ಟ್ ಮಹತ್ವದ ತೀರ್ಪು | Karnataka HC on Article 371J Reservation

1. ಪೂರ್ಣ ವಿಷಯದ ಸಾರಾಂಶ ಮತ್ತು ಪರೀಕ್ಷಾ ವಿಶ್ಲೇಷಣೆ (Comprehensive Summary & Exam Analysis):

ಪ್ರಮುಖ ಪ್ರಚಲಿತ ಘಟನೆಗಳು (Core Current Affairs Summary):

• ಕಲ್ಯಾಣ ಕರ್ನಾಟಕ ಪ್ರದೇಶದ ಅಭ್ಯರ್ಥಿಗಳಿಗೆ ಸಂವಿಧಾನದ 371ಜೆ ವಿಧಿಯಡಿ ನೀಡಲಾಗುವ ಮೀಸಲಾತಿಯನ್ನು ಅನ್ವಯಿಸುವ ವಿಧಾನವನ್ನು ಬದಲಾಯಿಸಿ ರಾಜ್ಯ ಸರ್ಕಾರ ಹೊರಡಿಸಿದ್ದ ಸುತ್ತೋಲೆಯನ್ನು ಕರ್ನಾಟಕ ಹೈಕೋರ್ಟ್ ರದ್ದುಪಡಿಸಿ ಆದೇಶಿಸಿದೆ / The Karnataka High Court has quashed the circular issued by the State Government altering the implementation method of reservation for Kalyana Karnataka candidates under Article 371J.
• ನ್ಯಾಯಮೂರ್ತಿ ಡಿ.ಕೆ. ಸಿಂಗ್ ಮತ್ತು ನ್ಯಾಯಮೂರ್ತಿ ಎಚ್. ಶಾಂತಿಭೂಷಣ್ ಅವರನ್ನೊಳಗೊಂಡ ವಿಭಾಗೀಯ ನ್ಯಾಯಪೀಠವು ಈ ಮಹತ್ವದ ತೀರ್ಪು ನೀಡಿದೆ / A division bench comprising Justices D.K. Singh and H. Shanthibhushan delivered this landmark judgment.
• ನೇಮಕಾತಿ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆ ಆರಂಭವಾದ ನಂತರ ನಿಯಮಗಳನ್ನು ಬದಲಾಯಿಸಿ ಸರ್ಕಾರ ಹೊರಡಿಸಿದ್ದ ಸುತ್ತೋಲೆಯನ್ನು ಪ್ರಶ್ನಿಸಲಾದ ಅರ್ಜಿಗಳನ್ನು ಈ ಹಿಂದೆ ಕರ್ನಾಟಕ ಆಡಳಿತಾತ್ಮಕ ನ್ಯಾಯಮಂಡಳಿ (KAT) ರದ್ದುಪಡಿಸಿತ್ತು; ಇದನ್ನು ಪ್ರಶ್ನಿಸಿ ರವೀಂದ್ರ ಬಿ. ಮಾನವಿ ಸೇರಿದಂತೆ ಹಲವು ಅಭ್ಯರ್ಥಿಗಳು ಹೈಕೋರ್ಟ್ ಮೊರೆ ಹೋಗಿದ್ದರು / Challenging the KAT order regarding the circular that altered rules after recruitment commenced, Ravindra B. Manvi and others approached the High Court.
• ಚಾಲ್ತಿಯಲ್ಲಿರುವ ನೇಮಕಾತಿ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯ ಮೂಲ ನಿಯಮಗಳನ್ನು ಕೇವಲ ಆಡಳಿತಾತ್ಮಕ ಸೂಚನೆ ಅಥವಾ ಸುತ್ತೋಲೆಯ ಮೂಲಕ ಬದಲಾವಣೆ ಮಾಡುವುದು ಸಂಪೂರ್ಣ ಕಾನೂನುಬಾಹಿರ ಎಂದು ಹೈಕೋರ್ಟ್ ಸ್ಪಷ್ಟಪಡಿಸಿದೆ / The High Court held that altering the basic rules of an ongoing recruitment process via administrative instructions is illegal.
• ಆಟದ ನಿಯಮಗಳನ್ನು ಆಟ ಆರಂಭವಾದ ನಂತರ ಬದಲಾಯಿಸುವಂತಿಲ್ಲ (Changing the rules of the game after commencement) ಎಂಬ ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ತತ್ವವನ್ನು ಹೈಕೋರ್ಟ್ ಪುನರುಚ್ಚರಿಸಿದೆ / The bench reiterated the established jurisprudence that rules of recruitment cannot be altered midway once the selection process begins.

ಸ್ಥಿರ ಸಾಮಾನ್ಯ ಜ್ಞಾನದ ಜೋಡಣೆ (Static GS Linkage):

• ಸಂವಿಧಾನದ 98ನೇ ತಿದ್ದುಪಡಿ ಕಾಯ್ದೆ, 2012: ಈ ತಿದ್ದುಪಡಿಯ ಮೂಲಕ ಭಾರತೀಯ ಸಂವಿಧಾನಕ್ಕೆ 371ಜೆ ವಿಧಿಯನ್ನು ಸೇರ್ಪಡೆಗೊಳಿಸಲಾಯಿತು. ಇದು ಹೈದರಾಬಾದ್-ಕರ್ನಾಟಕ (ಪ್ರಸ್ತುತ ಕಲ್ಯಾಣ ಕರ್ನಾಟಕ) ಭಾಗಕ್ಕೆ ವಿಶೇಷ ಸ್ಥಾನಮಾನವನ್ನು ಒದಗಿಸುತ್ತದೆ / Article 371J was inserted into the Constitution by the 98th Constitutional Amendment Act, 2012, providing special provisions for the Kalyana Karnataka region.
• ಕಲ್ಯಾಣ ಕರ್ನಾಟಕ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯ ಜಿಲ್ಲೆಗಳು: ಕಲಬುರಗಿ, ಬೀದರ್, ರಾಯಚೂರು, ಕೊಪ್ಪಳ, ಯಾದಗಿರಿ, ಬಳ್ಳಾರಿ ಮತ್ತು ವಿಜಯನಗರ ಸೇರಿದಂತೆ 7 ಜಿಲ್ಲೆಗಳು 371ಜೆ ಸೌಲಭ್ಯವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತವೆ / Seven districts (Kalaburagi, Bidar, Raichur, Koppal, Yadgir, Ballari, and Vijayanagara) fall under the ambit of Article 371J.
• ಉದ್ಯೋಗ ಮತ್ತು ಶಿಕ್ಷಣದಲ್ಲಿ ಮೀಸಲಾತಿ: 371ಜೆ ವಿಧಿಯ ಅನುಸಾರ ರಾಜ್ಯ ನಾಗರಿಕ ಸೇವೆಗಳಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಶೈಕ್ಷಣಿಕ ಸಂಸ್ಥೆಗಳಲ್ಲಿ ಈ ಭಾಗದ ಸ್ಥಳೀಯರಿಗೆ ಶಾಸನಬದ್ಧ ಮೀಸಲಾತಿ ಕಲ್ಪಿಸಲಾಗಿದೆ / The article provides quota in state government jobs and educational institutions for local cadres belonging to this region.
• ಕರ್ನಾಟಕ ಆಡಳಿತಾತ್ಮಕ ನ್ಯಾಯಮಂಡಳಿ (KAT): ಸಂವಿಧಾನದ 323ಎ ವಿಧಿ ಮತ್ತು ಆಡಳಿತಾತ್ಮಕ ನ್ಯಾಯಮಂಡಳಿಗಳ ಕಾಯ್ದೆ 1985 ರ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ರಾಜ್ಯ ಸರ್ಕಾರಿ ನೌಕರರ ಸೇವಾ ವ್ಯಾಜ್ಯಗಳನ್ನು ಇತ್ಯರ್ಥಪಡಿಸಲು KAT ಸ್ಥಾಪಿಸಲಾಗಿದೆ / KAT was established under Article 323A and the Administrative Tribunals Act, 1985 to adjudicate public service disputes.

ಪರೀಕ್ಷಾ ದೃಷ್ಟಿಕೋನದ ಮುಖ್ಯಾಂಶಗಳು (High-Yield Exam Highlights):

• ಸಂವಿಧಾನದ ತಿದ್ದುಪಡಿ: 98ನೇ ಸಾಂವಿಧಾನಿಕ ತಿದ್ದುಪಡಿ ಕಾಯ್ದೆ, 2012 / Constitutional Amendment: 98th Amendment Act, 2012.
• ಹೈಕೋರ್ಟ್ ಪೀಠದ ನ್ಯಾಯಮೂರ್ತಿಗಳು: ನ್ಯಾ. ಡಿ.ಕೆ. ಸಿಂಗ್ ಮತ್ತು ನ್ಯಾ. ಎಚ್. ಶಾಂತಿಭೂಷಣ್ / Bench: Justices D.K. Singh and H. Shanthibhushan.
• ಸಂಬಂಧಪಟ್ಟ ಸಾಂವಿಧಾನಿಕ ವಿಧಿ: ಆರ್ಟಿಕಲ್ 371ಜೆ / Relevant Article: Article 371J.
• ನ್ಯಾಯಾಂಗ ತತ್ವ: ನೇಮಕಾತಿ ನಿಯಮಗಳನ್ನು ಪ್ರಕ್ರಿಯೆ ನಡುವೆ ಬದಲಾಯಿಸುವಂತಿಲ್ಲ / Principle: Rules of selection cannot be altered midway.

2. ಈ ವಿಷಯಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಬಹುಆಯ್ಕೆ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳು (MCQs):

ಪ್ರಶ್ನೆ 1: ಕಲ್ಯಾಣ ಕರ್ನಾಟಕ ಭಾಗಕ್ಕೆ ಸಂವಿಧಾನದಲ್ಲಿ ವಿಶೇಷ ಸ್ಥಾನಮಾನ ಮತ್ತು ಮೀಸಲಾತಿ ಒದಗಿಸುವ ವಿಧಿ ಯಾವುದು? / Which Article of the Indian Constitution provides special status and reservations for the Kalyana Karnataka region?

A) 371ಎ / Article 371A
B) 371ಜೆ / Article 371J
C) 371ಡಿ / Article 371D
D) 370 / Article 370

ಉತ್ತರ: B / Answer: B

ವಿವರಣೆ (Explanation): ಭಾರತೀಯ ಸಂವಿಧಾನದ 371ಜೆ ವಿಧಿಯ ಮೂಲಕ ಕಲ್ಯಾಣ ಕರ್ನಾಟಕ ಭಾಗಕ್ಕೆ ಶಿಕ್ಷಣ ಮತ್ತು ಉದ್ಯೋಗದಲ್ಲಿ ವಿಶೇಷ ಮೀಸಲಾತಿ ನೀಡಲಾಗಿದೆ / Article 371J guarantees special reservation provisions in education and employment for Kalyana Karnataka.

ಪ್ರಶ್ನೆ 2: ಸಂವಿಧಾನಕ್ಕೆ 371ಜೆ ವಿಧಿಯನ್ನು ಯಾವ ಸಾಂವಿಧಾನಿಕ ತಿದ್ದುಪಡಿ ಕಾಯ್ದೆಯ ಮೂಲಕ ಸೇರಿಸಲಾಯಿತು? / Through which Constitutional Amendment Act was Article 371J inserted into the Constitution?

A) 91ನೇ ತಿದ್ದುಪಡಿ ಕಾಯ್ದೆ / 91st Amendment Act
B) 98ನೇ ತಿದ್ದುಪಡಿ ಕಾಯ್ದೆ / 98th Amendment Act
C) 103ನೇ ತಿದ್ದುಪಡಿ ಕಾಯ್ದೆ / 103rd Amendment Act
D) 104ನೇ ತಿದ್ದುಪಡಿ ಕಾಯ್ದೆ / 104th Amendment Act

ಉತ್ತರ: B / Answer: B

ವಿವರಣೆ (Explanation): 98ನೇ ಸಾಂವಿಧಾನಿಕ ತಿದ್ದುಪಡಿ ಕಾಯ್ದೆ 2012 ರ ಮೂಲಕ ಹೈದರಾಬಾದ್-ಕರ್ನಾಟಕ (ಕಲ್ಯಾಣ ಕರ್ನಾಟಕ) ಭಾಗಕ್ಕೆ ವಿಶೇಷ ರಕ್ಷಣೆ ನೀಡಲು 371ಜೆ ವಿಧಿಯನ್ನು ಸೇರಿಸಲಾಯಿತು / The 98th Constitutional Amendment Act, 2012 added Article 371J to the Indian Constitution.

ಪ್ರಶ್ನೆ 3: 371ಜೆ ಮೀಸಲಾತಿ ನಿಯಮಗಳನ್ನು ನೇಮಕಾತಿ ನಡುವೆ ಬದಲಾಯಿಸಿದ ಸರ್ಕಾರದ ಸುತ್ತೋಲೆಯನ್ನು ರದ್ದುಪಡಿಸಿದ ಹೈಕೋರ್ಟ್ ವಿಭಾಗೀಯ ಪೀಠದಲ್ಲಿದ್ದ ನ್ಯಾಯಮೂರ್ತಿಗಳು ಯಾರು? / Who were the judges in the High Court bench that quashed the circular altering Article 371J norms midway?

A) ನ್ಯಾ. ಪ್ರಸನ್ನ ಬಿ. ವರಾಳೆ ಮತ್ತು ನ್ಯಾ. ಕೃಷ್ಣ ಎಸ್. ದೀಕ್ಷಿತ್ / Justices Prasanna B. Varale and Krishna S. Dixit
B) ನ್ಯಾ. ಡಿ.ಕೆ. ಸಿಂಗ್ ಮತ್ತು ನ್ಯಾ. ಎಚ್. ಶಾಂತಿಭೂಷಣ್ / Justices D.K. Singh and H. Shanthibhushan
C) ನ್ಯಾ. ಎನ್.ವಿ. ಅಂಜಾರಿಯಾ ಮತ್ತು ನ್ಯಾ. ಎಸ್.ವಿ.ಎನ್. ಭಟ್ಟಿ / Justices N.V. Anjaria and S.V.N. Bhatti
D) ನ್ಯಾ. ಎಚ್.ಪಿ. ಸಂದೇಶ್ ಮತ್ತು ನ್ಯಾ. ನಾಗಪ್ರಸನ್ನ / Justices H.P. Sandesh and Nagaprasanna

ಉತ್ತರ: B / Answer: B

ವಿವರಣೆ (Explanation): ಕರ್ನಾಟಕ ಹೈಕೋರ್ಟ್‌ನ ನ್ಯಾಯಮೂರ್ತಿ ಡಿ.ಕೆ. ಸಿಂಗ್ ಮತ್ತು ನ್ಯಾಯಮೂರ್ತಿ ಎಚ್. ಶಾಂತಿಭೂಷಣ್ ಅವರಿದ್ದ ದ್ವಿಸದಸ್ಯ ಪೀಠವು ಈ ಮಹತ್ವದ ತೀರ್ಪು ಪ್ರಕಟಿಸಿದೆ / The division bench of Justices D.K. Singh and H. Shanthibhushan delivered the verdict.

ಪ್ರಶ್ನೆ 4: ಪ್ರಸ್ತುತ ಕಲ್ಯಾಣ ಕರ್ನಾಟಕ ಭಾಗದಲ್ಲಿ (371ಜೆ ವ್ಯಾಪ್ತಿ) ಒಟ್ಟು ಎಷ್ಟು ಜಿಲ್ಲೆಗಳು ಒಳಪಟ್ಟಿವೆ? / How many districts are currently included within the Kalyana Karnataka region under Article 371J?

A) 5 ಜಿಲ್ಲೆಗಳು / 5 districts
B) 6 ಜಿಲ್ಲೆಗಳು / 6 districts
C) 7 ಜಿಲ್ಲೆಗಳು / 7 districts
D) 8 ಜಿಲ್ಲೆಗಳು / 8 districts

ಉತ್ತರ: C / Answer: C

ವಿವರಣೆ (Explanation): ಕಲಬುರಗಿ, ಬೀದರ್, ರಾಯಚೂರು, ಕೊಪ್ಪಳ, ಯಾದಗಿರಿ, ಬಳ್ಳಾರಿ ಮತ್ತು ಹೊಸದಾಗಿ ರಚನೆಯಾದ ವಿಜಯನಗರ ಸೇರಿ ಒಟ್ಟು 7 ಜಿಲ್ಲೆಗಳು ಕಲ್ಯಾಣ ಕರ್ನಾಟಕ ಪ್ರದೇಶದ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯಲ್ಲಿವೆ / Kalyana Karnataka comprises a total of 7 districts including the newly carved out Vijayanagara.

ಪ್ರಶ್ನೆ 5: ಆಡಳಿತಾತ್ಮಕ ನ್ಯಾಯಮಂಡಳಿಗಳನ್ನು (Administrative Tribunals) ಸ್ಥಾಪಿಸಲು ಸಂಸತ್ತಿಗೆ ಅಧಿಕಾರ ನೀಡುವ ಸಂವಿಧಾನದ ವಿಧಿ ಯಾವುದು? / Which Article of the Indian Constitution empowers Parliament to establish Administrative Tribunals?

A) ಆರ್ಟಿಕಲ್ 323ಎ / Article 323A
B) ಆರ್ಟಿಕಲ್ 324 / Article 324
C) ಆರ್ಟಿಕಲ್ 280 / Article 280
D) ಆರ್ಟಿಕಲ್ 315 / Article 315

ಉತ್ತರ: A / Answer: A

ವಿವರಣೆ (Explanation): ಸಂವಿಧಾನದ 323ಎ ವಿಧಿಯ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಕೇಂದ್ರ ಮತ್ತು ರಾಜ್ಯ ಸರ್ಕಾರಿ ನೌಕರರ ಸೇವಾ ವಿವಾದಗಳ ಇತ್ಯರ್ಥಕ್ಕಾಗಿ ಆಡಳಿತಾತ್ಮಕ ನ್ಯಾಯಮಂಡಳಿಗಳನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಲಾಗಿದೆ / Under Article 323A, administrative tribunals like KAT and CAT are established.

ಪ್ರಶ್ನೆ 6: ನೇಮಕಾತಿ ನಿಯಮಗಳಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ಕೆಳಗಿನ ಹೇಳಿಕೆಗಳನ್ನು ಪರಿಗಣಿಸಿ: 1. ನೇಮಕಾತಿ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆ ಪ್ರಾರಂಭವಾದ ನಂತರ ನಿಯಮಗಳನ್ನು ಬದಲಾಯಿಸುವುದು ಕಾನೂನುಬಾಹಿರ. 2. ಆಡಳಿತಾತ್ಮಕ ಸುತ್ತೋಲೆಗಳ ಮೂಲಕ ಶಾಸನಬದ್ಧ ನಿಯಮಗಳನ್ನು ತಿದ್ದುಪಡಿ ಮಾಡಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ. / Consider the statements: 1. Altering recruitment rules after the process has commenced is unlawful. 2. Statutory service rules cannot be superseded by mere administrative circulars. Which is correct?

A) ಹೇಳಿಕೆ 1 ಮಾತ್ರ ಸರಿ / Statement 1 only
B) ಹೇಳಿಕೆ 2 ಮಾತ್ರ ಸರಿ / Statement 2 only
C) 1 ಮತ್ತು 2 ಎರಡೂ ಸರಿ / Both 1 and 2 are correct
D) ಎರಡೂ ತಪ್ಪು / Neither is correct

ಉತ್ತರ: C / Answer: C

ವಿವರಣೆ (Explanation): ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ಮತ್ತು ಹೈಕೋರ್ಟ್ ತೀರ್ಪುಗಳ ಪ್ರಕಾರ ನೇಮಕಾತಿ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯ ಮಧ್ಯೆ ನಿಯಮ ಬದಲಾಯಿಸುವುದು ಅಸಿಂಧು ಮತ್ತು ಸುತ್ತೋಲೆಗಳು ಕಾಯ್ದೆಯ ನಿಯಮಗಳನ್ನು ಮೀರುವಂತಿಲ್ಲ, ಆದ್ದರಿಂದ ಎರಡೂ ಸರಿ / Both statements are legally sound under administrative jurisprudence.

ಪ್ರಶ್ನೆ 7: ಸಂವಿಧಾನದ 371ಜೆ ವಿಧಿಯ ಅನುಷ್ಠಾನಕ್ಕಾಗಿ ಶಿಫಾರಸು ಮಾಡಿದ ಸಂಸದೀಯ ಸಮಿತಿ ಅಥವಾ ಆಯೋಗದ ಅಧ್ಯಕ್ಷರು ಯಾರಾಗಿದ್ದರು? / Whose high-level committee report primarily recommended regional development boards and special provisions that culminated in Article 371J?

A) ಪ್ರೊ. ಡಿ.ಎಂ. ನಂಜುಂಡಪ್ಪ / Prof. D.M. Nanjundappa
B) ನ್ಯಾಯಮೂರ್ತಿ ಜೆ.ಸಿ. ಶಾ / Justice J.C. Shah
C) ಡಾ. ಕಸ್ತೂರಿರಂಗನ್ / Dr. Kasturirangan
D) ಎ.ಜಿ. ನೂರಾನಿ / A.G. Noorani

ಉತ್ತರ: A / Answer: A

ವಿವರಣೆ (Explanation): ಕರ್ನಾಟಕದಲ್ಲಿ ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಅಸಮತೋಲನ ನಿವಾರಣೆಗೆ ಪ್ರೊ. ಡಿ.ಎಂ. ನಂಜುಂಡಪ್ಪ ಸಮಿತಿಯು 371ಜೆ ಮಾದರಿಯ ವಿಶೇಷ ಸ್ಥಾನಮಾನ ಮತ್ತು ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಮಂಡಳಿಗೆ ಶಿಫಾರಸು ಮಾಡಿತ್ತು / The Prof. D.M. Nanjundappa Committee on regional imbalances strongly laid the groundwork for special measures.

ಪ್ರಶ್ನೆ 8: ಭಾರತೀಯ ಸಂವಿಧಾನದ ಯಾವ ಭಾಗದಲ್ಲಿ 371 ಮತ್ತು 371ಜೆ ನಂತಹ ವಿಶೇಷ ತಾತ್ಕಾಲಿಕ ಮತ್ತು ಪರಿವರ್ತನಾ ನಿಬಂಧನೆಗಳನ್ನು ಸೇರಿಸಲಾಗಿದೆ? / Under which Part of the Indian Constitution are special temporary and transitional provisions like Article 371J placed?

A) ಭಾಗ XX / Part XX
B) ಭಾಗ XXI / Part XXI
C) ಭಾಗ XVIII / Part XVIII
D) ಭಾಗ XIV / Part XIV

ಉತ್ತರ: B / Answer: B

ವಿವರಣೆ (Explanation): ಭಾರತ ಸಂವಿಧಾನದ ಭಾಗ XXI (ತಾತ್ಕಾಲಿಕ, ಪರಿವರ್ತನಾ ಮತ್ತು ವಿಶೇಷ ನಿಬಂಧನೆಗಳು) ಅಡಿಯಲ್ಲಿ 371 ರಿಂದ 371ಜೆ ವಿಧಿಗಳನ್ನು ಅಳವಡಿಸಲಾಗಿದೆ / Part XXI of the Indian Constitution deals with Temporary, Transitional, and Special Provisions.

ಪ್ರಶ್ನೆ 9: 371ಜೆ ವಿಧಿಯ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ರಾಜ್ಯಪಾಲರಿಗೆ ಕೆಳಗಿನ ಯಾವ ಅಧಿಕಾರವನ್ನು ನೀಡಲಾಗಿದೆ? / What key authority is vested with the Governor under Article 371J?

A) ಪ್ರತ್ಯೇಕ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಮಂಡಳಿ ಸ್ಥಾಪನೆ ಮತ್ತು ಮೇಲ್ವಿಚಾರಣೆ / Establishing an equitable development board
B) ಸ್ಥಳೀಯ ಹುದ್ದೆಗಳ ಮೀಸಲಾತಿ ನಿಯಮಾವಳಿ / Equitable allocation of funds and reservation in employment
C) ಶಿಕ್ಷಣ ಸಂಸ್ಥೆಗಳಲ್ಲಿ ಸೀಟುಗಳ ಮೀಸಲಾತಿ / Reservation in educational institutions for local cadre
D) ಮೇಲಿನ ಎಲ್ಲವೂ / All of the above

ಉತ್ತರ: D / Answer: D

ವಿವರಣೆ (Explanation): 371ಜೆ ವಿಧಿಯ ಅನ್ವಯ ಕಲ್ಯಾಣ ಕರ್ನಾಟಕಕ್ಕೆ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಮಂಡಳಿ ರಚನೆ, ಸಮಾನ ನಿಧಿ ಹಂಚಿಕೆ ಹಾಗೂ ಶಿಕ್ಷಣ-ಉದ್ಯೋಗ ಮೀಸಲಾತಿಯ ವಿಶೇಷ ಜವಾಬ್ದಾರಿಯನ್ನು ರಾಜ್ಯಪಾಲರಿಗೆ ನೀಡಲಾಗಿದೆ / Article 371J empowers the Governor regarding boards, equitable allocation, and local reservations.

ಪ್ರಶ್ನೆ 10: ಹೈಕೋರ್ಟ್ ಹೊರಡಿಸುವ ರಿಟ್ ಆಜ್ಞೆಗಳ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯನ್ನು ಸಂವಿಧಾನದ ಯಾವ ವಿಧಿಯಲ್ಲಿ ವ್ಯಾಖ್ಯಾನಿಸಲಾಗಿದೆ? / Under which Article of the Indian Constitution does a High Court exercise its writ jurisdiction?

A) ಆರ್ಟಿಕಲ್ 32 / Article 32
B) ಆರ್ಟಿಕಲ್ 226 / Article 226
C) ಆರ್ಟಿಕಲ್ 136 / Article 136
D) ಆರ್ಟಿಕಲ್ 227 / Article 227

ಉತ್ತರ: B / Answer: B

ವಿವರಣೆ (Explanation): ಸಂವಿಧಾನದ 226ನೇ ವಿಧಿಯ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಹೈಕೋರ್ಟ್‌ಗಳು ಮೂಲಭೂತ ಹಕ್ಕುಗಳು ಹಾಗೂ ಕಾನೂನು ಹಕ್ಕುಗಳ ಜಾರಿಗೆ ರಿಟ್ ಆದೇಶಗಳನ್ನು ಹೊರಡಿಸುವ ಅಧಿಕಾರ ಹೊಂದಿವೆ / High Courts exercise extraordinary writ jurisdiction under Article 226 of the Constitution.