ಕರ್ನಾಟಕ ಅರಣ್ಯ ಇಲಾಖೆಯಿಂದ ‘ತೇಗ ಸಿರಿ’ ಹಾಗೂ 50:50 ಸೌರ ಬೇಲಿ ಯೋಜನೆ ಅನುಷ್ಠಾನ | Karnataka Forest Dept Launches Tega Siri and Solar Fencing

1. ಪೂರ್ಣ ವಿಷಯದ ಸಾರಾಂಶ ಮತ್ತು ಪರೀಕ್ಷಾ ವಿಶ್ಲೇಷಣೆ (Comprehensive Summary & Exam Analysis):

ಪ್ರಮುಖ ಪ್ರಚಲಿತ ಘಟನೆಗಳು (Core Current Affairs Summary):

• ಕರ್ನಾಟಕ ಸರ್ಕಾರದ ಅರಣ್ಯ, ಪರಿಸರ ಮತ್ತು ಜೀವ ಪರಿಸ್ಥಿತಿ ಇಲಾಖೆಯು ರೈತರ ಆರ್ಥಿಕ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಹಾಗೂ ರಾಜ್ಯದಲ್ಲಿ ಹಸಿರು ಹೊದಿಕೆ (Green Cover) ಹೆಚ್ಚಿಸಲು ‘ತೇಗ ಸಿರಿ’ (Tega Siri) ಸಮಗ್ರ ವೃಕ್ಷ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಯೋಜನೆಯನ್ನು ಜಾರಿಗೆ ತಂದಿದೆ. / The Karnataka Forest Department introduced the Tega Siri agroforestry scheme to boost farmer income and expand the State’s green canopy.
• ಈ ಯೋಜನೆಯಡಿ ರೈತರ ಜಮೀನುಗಳಿಗೆ ಹೊಂದಿಕೊಂಡಿರುವ ರಸ್ತೆ ಬದಿಯ ದ್ವಾರಿ ಜಮೀನುಗಳಲ್ಲಿ ರೈತರ ಸಹಭಾಗಿತ್ವದೊಂದಿಗೆ ತೇಗ (Teak), ಹೊನ್ನೆ, ಶಿವನೆ, ಮಹಾಗನಿ, ಹೆಬ್ಬೇವು, ಹಲಸು ಮತ್ತು ಮಾವಿನ ಮರಗಳನ್ನು ಬೆಳೆಸಲಾಗುತ್ತದೆ. / Under Tega Siri, high-value timber and fruit saplings such as teak, hone, mahogany, silver oak, and jackfruit will be cultivated along roadside lands abutting farmer holdings.
• ಅರಣ್ಯದಂಚಿನ ಗ್ರಾಮಗಳಲ್ಲಿ ಕಾಡುಪ್ರಾಣಿಗಳ ದಾಳಿಯಿಂದ ಬೆಳೆಗಳನ್ನು ರಕ್ಷಿಸಲು ಹಾಗೂ ಮಾನವ-ವನ್ಯಜೀವಿ ಸಂಘರ್ಷ (Human-Wildlife Conflict) ತಡೆಯಲು ‘50:50 ಸೌರಶಕ್ತಿ ಬೇಲಿ ಯೋಜನೆ’ (Solar Fencing) ಜಾರಿಗೆ ತರಲಾಗಿದೆ. / To mitigate human-wildlife conflicts on forest fringes, the government operationalized a 50:50 cost-share Solar Fencing Scheme.
• ಸೌರ ಬೇಲಿ ಅಳವಡಿಸಲು ತಗಲುವ ಒಟ್ಟು ವೆಚ್ಚದಲ್ಲಿ ಶೇ. 50 ರಷ್ಟು ಸಹಾಯಧನವನ್ನು ಅರಣ್ಯ ಇಲಾಖೆಯಿಂದ ನೇರವಾಗಿ ಫಲಾನುಭವಿಗಳ ಖಾತೆಗೆ (DBT ಮೂಲಕ) ಜಮೆ ಮಾಡಲಾಗುತ್ತದೆ. / 50% of the solar fencing installation cost is directly reimbursed to the farmer’s bank account via Direct Benefit Transfer (DBT).
• ರೈತರು ತಮ್ಮ ಅಗತ್ಯಕ್ಕೆ ತಕ್ಕಂತೆ 3 ರಿಂದ 7 ಎಳೆಗಳ ಸೌರಬೇಲಿ ಮಾದರಿಗಳನ್ನು ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಬಹುದಾಗಿದ್ದು, ಕನಿಷ್ಠ 10 ಎಕರೆ ವಿಸ್ತೀರ್ಣಕ್ಕೆ ಸಮುದಾಯ ಬೇಲಿ (Community Fencing) ನಿರ್ಮಿಸುವ ರೈತರಿಗೆ ವಿಶೇಷ ಆದ್ಯತೆ ನೀಡಲಾಗುತ್ತದೆ. / Farmers can opt for 3 to 7 strand fence models, with priority accorded to cluster community fencing covering a minimum contiguous area of 10 acres.
• ಸರ್ಕಾರಿ ಅರಣ್ಯ ಭೂಮಿಯನ್ನು ಅತಿಕ್ರಮಣಗಳಿಂದ ಮುಕ್ತಗೊಳಿಸಿ ಅರಣ್ಯ ಪರಿಸರ ಸಂರಕ್ಷಣೆ ಮಾಡುವುದನ್ನು ಇಲಾಖೆಯ ಶಾಸನಬದ್ಧ ಆದ್ಯತೆಯಾಗಿಸಲಾಗಿದೆ. / The initiative also strictly reinforces the statutory eviction of encroachments to maintain native forest corridors.

ಸ್ಥಿರ ಸಾಮಾನ್ಯ ಜ್ಞಾನದ ಜೋಡಣೆ (Static GS Linkage):

• ಭಾರತೀಯ ಅರಣ್ಯ ನೀತಿ 1988: ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಅರಣ್ಯ ನೀತಿಯು ದೇಶದ ಒಟ್ಟು ಭೌಗೋಳಿಕ ವಿಸ್ತೀರ್ಣದಲ್ಲಿ ಕನಿಷ್ಠ ಶೇ. 33 ರಷ್ಟು ಭಾಗವನ್ನು (ಪರ್ವತ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಶೇ. 66) ಅರಣ್ಯ ಮತ್ತು ವೃಕ್ಷ ಹೊದಿಕೆಯನ್ನಾಗಿ ನಿರ್ವಹಿಸುವ ಗುರಿ ಹೊಂದಿದೆ. / The National Forest Policy 1988 mandates maintaining 33% of the nation’s total landmass (and 66% in mountainous regions) under forest and tree cover.
• ವನ್ಯಜೀವಿ ಸಂರಕ್ಷಣಾ ಕಾಯ್ದೆ 1972: ವನ್ಯಜೀವಿಗಳ ಆವಾಸಸ್ಥಾನಗಳ ಸಂರಕ್ಷಣೆ, ಬೇಟೆ ತಡೆ ಹಾಗೂ ಮಾನವ-ವನ್ಯಪ್ರಾಣಿ ಸಂಘರ್ಷ ನಿರ್ವಹಣೆಗೆ ಶಾಸನಬದ್ಧ ಚೌಕಟ್ಟನ್ನು ನೀಡುತ್ತದೆ. / The Wildlife (Protection) Act, 1972 provides the legal backbone for wildlife habitat management and conflict mitigation.
• ಕರ್ನಾಟಕ ಅರಣ್ಯ ಕಾಯ್ದೆ 1963: ಕರ್ನಾಟಕ ರಾಜ್ಯದಲ್ಲಿ ಸಂರಕ್ಷಿತ, ಮೀಸಲು ಅರಣ್ಯಗಳ ನಿರ್ವಹಣೆ ಮತ್ತು ಮರ ಕಡಿಯುವಿಕೆ ನಿಯಂತ್ರಣವನ್ನು ಈ ಕಾಯ್ದೆ ನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತದೆ. / The Karnataka Forest Act, 1963 governs state reserved forests, village forests, and timber transit rules.

ಪರೀಕ್ಷಾ ದೃಷ್ಟಿಕೋನದ ಮುಖ್ಯಾಂಶಗಳು (High-Yield Exam Highlights):

• ಯೋಜನೆಗಳ ಹೆಸರು: ‘ತೇಗ ಸಿರಿ’ ಮತ್ತು 50:50 ಸೌರಶಕ್ತಿ ಬೇಲಿ ಯೋಜನೆ.
• ಅನುದಾನ ಅನುಪಾತ: ಶೇ. 50 ಸರ್ಕಾರ ಮತ್ತು ಶೇ. 50 ರೈತರ ಪಾಲು.
• ಸಮುದಾಯ ಬೇಲಿ ಕನಿಷ್ಠ ಮಿತಿ: 10 ಎಕರೆ.
• ನೋಡಲ್ ಇಲಾಖೆ: ಅರಣ್ಯ, ಪರಿಸರ ಮತ್ತು ಜೀವ ಪರಿಸ್ಥಿತಿ ಇಲಾಖೆ, ಕರ್ನಾಟಕ.

---

2. ಈ ವಿಷಯಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಬಹುಆಯ್ಕೆ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳು (MCQs):

ಪ್ರಶ್ನೆ 1: ರೈತರ ಜಮೀನುಗಳಿಗೆ ಹೊಂದಿಕೊಂಡಿರುವ ರಸ್ತೆ ಬದಿಯಲ್ಲಿ ಆರ್ಥಿಕ ಮೌಲ್ಯದ ತೇಗ ಮತ್ತಿತರ ಮರಗಳನ್ನು ಬೆಳೆಸಲು ಕರ್ನಾಟಕ ಅರಣ್ಯ ಇಲಾಖೆ ರೂಪಿಸಿರುವ ಯೋಜನೆಯ ಹೆಸರೇನು? / What is the name of the Karnataka Forest Department scheme to plant teak and valuable timber trees along roadside farmlands?

A) ಕೃಷಿ ಸಿರಿ ಯೋಜನೆ
B) ತೇಗ ಸಿರಿ ಯೋಜನೆ / Tega Siri Scheme
C) ವೃಕ್ಷ ಸಂಜೀವಿನಿ
D) ಹಸಿರು ಕವಚ

ಉತ್ತರ: B / Answer: B

ವಿವರಣೆ (Explanation): ರಸ್ತೆ ಬದಿಯ ರೈತರ ಜಮೀನುಗಳಲ್ಲಿ ಮರಗಳನ್ನು ಬೆಳೆಸಿ ಹಸಿರು ಹೊದಿಕೆ ಹೆಚ್ಚಿಸಲು ‘ತೇಗ ಸಿರಿ’ ಯೋಜನೆಯನ್ನು ರೂಪಿಸಲಾಗಿದೆ.

---

ಪ್ರಶ್ನೆ 2: ಅರಣ್ಯದಂಚಿನ ಗ್ರಾಮಗಳಲ್ಲಿ ಕಾಡುಪ್ರಾಣಿಗಳ ದಾಳಿಯಿಂದ ಬೆಳೆ ರಕ್ಷಿಸಲು ಕರ್ನಾಟಕ ಸರ್ಕಾರ ಜಾರಿಗೆ ತಂದಿರುವ ಸೌರ ಬೇಲಿ ಯೋಜನೆಯ ಅನುದಾನದ ಅನುಪಾತ ಎಷ್ಟು? / What is the subsidy sharing ratio between the government and farmers under Karnataka’s solar fencing scheme?

A) 75:25
B) 60:40
C) 50:50
D) 90:10

ಉತ್ತರ: C / Answer: C

ವಿವರಣೆ (Explanation): ಈ ಯೋಜನೆಯಡಿ ಶೇ. 50 ಸರ್ಕಾರ ಮತ್ತು ಶೇ. 50 ರೈತರ ಪಾಲುದಾರಿಕೆ (50:50) ಇರುತ್ತದೆ.

---

ಪ್ರಶ್ನೆ 3: ಸೌರ ಬೇಲಿ ಯೋಜನೆಯಲ್ಲಿ ಸಮುದಾಯ ಬೇಲಿಗೆ (Community Fencing) ಆದ್ಯತೆ ನೀಡಲು ಕನಿಷ್ಠ ಎಷ್ಟು ಎಕರೆ ವಿಸ್ತೀರ್ಣ ನಿಗದಿಪಡಿಸಲಾಗಿದೆ? / What is the minimum land area required to avail priority benefits under the cluster community solar fencing scheme?

A) 5 ಎಕರೆ / 5 acres
B) 10 ಎಕರೆ / 10 acres
C) 20 ಎಕರೆ / 20 acres
D) 25 ಎಕರೆ / 25 acres

ಉತ್ತರ: B / Answer: B

ವಿವರಣೆ (Explanation): ಸಮುದಾಯ ಬೇಲಿ ಅಳವಡಿಕೆಗೆ ರೈತರು ಒಟ್ಟುಗೂಡಿ ಕನಿಷ್ಠ 10 ಎಕರೆಗೆ ಕಡಿಮೆ ಇಲ್ಲದಂತೆ ಜಮೀನು ಹೊಂದಿರಬೇಕು.

---

ಪ್ರಶ್ನೆ 4: ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಅರಣ್ಯ ನೀತಿ 1988 ರ ಪ್ರಕಾರ ದೇಶದ ಒಟ್ಟು ಭೌಗೋಳಿಕ ವಿಸ್ತೀರ್ಣದಲ್ಲಿ ಕನಿಷ್ಠ ಎಷ್ಟು ಶೇಕಡಾವಾರು ಅರಣ್ಯ ಹೊದಿಕೆ ಇರಬೇಕು? / According to the National Forest Policy 1988, what percentage of the country’s geographical area should be under forest cover?

A) 20%
B) 25%
C) 33%
D) 50%

ಉತ್ತರ: C / Answer: C

ವಿವರಣೆ (Explanation): ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಅರಣ್ಯ ನೀತಿಯ ಪ್ರಕಾರ ದೇಶದ ಒಟ್ಟು ವಿಸ್ತೀರ್ಣದ ಕನಿಷ್ಠ ಶೇಕಡಾ 33 ರಷ್ಟು ಭಾಗ ಅರಣ್ಯ ಮತ್ತು ವೃಕ್ಷ ಹೊದಿಕೆಯಿಂದ ಕೂಡಿರಬೇಕು.

---

ಪ್ರಶ್ನೆ 5: ಭಾರತೀಯ ‘ವನ್ಯಜೀವಿ ಸಂರಕ್ಷಣಾ ಕಾಯ್ದೆ’ (Wildlife Protection Act) ಸಂಸತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಅಂಗೀಕಾರವಾದ ವರ್ಷ ಯಾವುದು? / In which year was the Wildlife (Protection) Act enacted in India?

A) 1968
B) 1972
C) 1980
D) 1986

ಉತ್ತರ: B / Answer: B

ವಿವರಣೆ (Explanation): ವನ್ಯಜೀವಿಗಳ ರಕ್ಷಣೆ ಮತ್ತು ಬೇಟೆ ನಿಯಂತ್ರಣಕ್ಕಾಗಿ ಭಾರತ ಸರ್ಕಾರವು 1972 ರಲ್ಲಿ ವನ್ಯಜೀವಿ ಸಂರಕ್ಷಣಾ ಕಾಯ್ದೆಯನ್ನು ಜಾರಿಗೆ ತಂದಿತು.

---

ಪ್ರಶ್ನೆ 6: ಕೆಳಗಿನ ಹೇಳಿಕೆಗಳನ್ನು ಪರಿಗಣಿಸಿ:
1. ಸೌರ ಬೇಲಿ ಅಳವಡಿಕೆಗೆ ರೈತರು 3 ರಿಂದ 7 ಎಳೆಗಳ ಮಾದರಿಯನ್ನು ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಬಹುದು.
2. ಸೌರ ಬೇಲಿಯ ಸಹಾಯಧನವನ್ನು ಡಿಬಿಟಿ (DBT) ಮೂಲಕ ರೈತರ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಖಾತೆಗೆ ನೇರವಾಗಿ ಪಾವತಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಮೇಲಿನ ಹೇಳಿಕೆಗಳಲ್ಲಿ ಯಾವುದು ಸರಿಯಾಗಿದೆ? / Consider the statements: 1. Farmers can select between 3 to 7 strand solar fence models. 2. Subsidies are credited directly to farmers’ accounts via Direct Benefit Transfer (DBT). Which is correct?

A) 1 ಮಾತ್ರ / 1 only
B) 2 ಮಾತ್ರ / 2 only
C) 1 ಮತ್ತು 2 ಎರಡೂ / Both 1 and 2
D) ಯಾವುದೂ ಅಲ್ಲ / Neither 1 nor 2

ಉತ್ತರ: C / Answer: C

ವಿವರಣೆ (Explanation): ಎರಡೂ ಹೇಳಿಕೆಗಳು ಸರಿಯಾಗಿವೆ. ರೈತರಿಗೆ 3 ರಿಂದ 7 ಎಳೆಗಳ ಆಯ್ಕೆ ನೀಡಲಾಗಿದ್ದು, ಸಹಾಯಧನವನ್ನು ಡಿಬಿಟಿ ಮೂಲಕ ನೀಡಲಾಗುತ್ತದೆ.

---

ಪ್ರಶ್ನೆ 7: ತೇಗದ ಮರದ (Teak Wood) ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಹೆಸರೇನು? / What is the scientific botanical name of Teak?

A) ಸಂತಾಲಂ ಆಲ್ಬಮ್ (Santalum album)
B) ಟೆಕ್ಟೋನಾ ಗ್ರಾಂಡಿಸ್ (Tectona grandis) / Tectona grandis
C) ಡಾಲ್ಬರ್ಜಿಯಾ ಸಿಸೂ (Dalbergia sissoo)
D) ಅಜಾಡಿರಾಕ್ಟಾ ಇಂಡಿಕಾ (Azadirachta indica)

ಉತ್ತರ: B / Answer: B

ವಿವರಣೆ (Explanation): ತೇಗದ ಮರದ ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಸಸ್ಯಶಾಸ್ತ್ರೀಯ ಹೆಸರು ಟೆಕ್ಟೋನಾ ಗ್ರಾಂಡಿಸ್ (Tectona grandis) ಆಗಿದೆ.

---

ಪ್ರಶ್ನೆ 8: ಕರ್ನಾಟಕ ರಾಜ್ಯ ಅರಣ್ಯ ಇಲಾಖೆಯ ಕೇಂದ್ರ ಪ್ರಧಾನ ಕಚೇರಿ (ಅರಣ್ಯ ಭವನ) ಎಲ್ಲಿದೆ? / Where is the headquarters of the Karnataka Forest Department (Aranya Bhavan) located?

A) ಮಲ್ಲೇಶ್ವರಂ, ಬೆಂಗಳೂರು / Malleshwaram, Bengaluru
B) ಮೈಸೂರು / Mysuru
C) ಧಾರವಾಡ / Dharwad
D) ಶಿವಮೊಗ್ಗ / Shivamogga

ಉತ್ತರ: A / Answer: A

ವಿವರಣೆ (Explanation): ಕರ್ನಾಟಕ ಅರಣ್ಯ ಇಲಾಖೆಯ ಪ್ರಧಾನ ಕಚೇರಿಯಾದ ಅರಣ್ಯ ಭವನವು ಬೆಂಗಳೂರಿನ ಮಲ್ಲೇಶ್ವರಂನಲ್ಲಿದೆ.

---

ಪ್ರಶ್ನೆ 9: ಭಾರತ ಅರಣ್ಯ ಸ್ಥಿತಿಗತಿ ವರದಿ (ISFR - India State of Forest Report) ಅನ್ನು ಎಷ್ಟು ವರ್ಷಗಳಿಗೊಮ್ಮೆ ಪ್ರಕಟಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ? / How frequently is the India State of Forest Report (ISFR) published by the Forest Survey of India?

A) ಪ್ರತಿ ವರ್ಷ / Annually
B) ಪ್ರತಿ 2 ವರ್ಷಗಳಿಗೊಮ್ಮೆ / Biennially (every 2 years)
C) ಪ್ರತಿ 3 ವರ್ಷಗಳಿಗೊಮ್ಮೆ / Every 3 years
D) ಪ್ರತಿ 5 ವರ್ಷಗಳಿಗೊಮ್ಮೆ / Every 5 years

ಉತ್ತರ: B / Answer: B

ವಿವರಣೆ (Explanation): ಡೆಹರಾಡೂನ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ಭಾರತೀಯ ಅರಣ್ಯ ಸಮೀಕ್ಷೆ (FSI) ಸಂಸ್ಥೆಯು ಪ್ರತಿ 2 ವರ್ಷಗಳಿಗೊಮ್ಮೆ (ದ್ವೈವಾರ್ಷಿಕ) ISFR ವರದಿಯನ್ನು ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡುತ್ತದೆ.

---

ಪ್ರಶ್ನೆ 10: ಮಾನವ ಮತ್ತು ಆನೆಗಳ ಸಂಘರ್ಷ ತಡೆಯಲು ಜೇನುನೊಣಗಳನ್ನು ಬಳಸುವ ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರದ ವಿಶಿಷ್ಟ ಯೋಜನೆಯ ಹೆಸರೇನು? / What is the name of the KVIC initiative using honey bees to deter elephant attacks on human habitations?

A) ಪ್ರಾಜೆಕ್ಟ್ ಎಲಿಫೆಂಟ್
B) ರಿ-ಹ್ಯಾಬ್ ಯೋಜನೆ (Project RE-HAB) / Project RE-HAB
C) ಗಜ ಮಿತ್ರ
D) ಮಧು ಮಿಷನ್

ಉತ್ತರ: B / Answer: B

ವಿವರಣೆ (Explanation): Project RE-HAB (Reducing Elephant-Human Attacks using Bees) ಯೋಜನೆಯನ್ನು ಖಾದಿ ಮತ್ತು ಗ್ರಾಮೋದ್ಯೋಗ ಆಯೋಗವು (KVIC) ಜಾರಿಗೆ ತಂದಿದೆ.

---