ವಿದ್ಯುತ್ ಕಾಯ್ದೆ ಕಲಂ 11, ಬ್ಯಾಟರಿ ಎನರ್ಜಿ ಸ್ಟೋರೇಜ್ (BESS) ಮತ್ತು ಸೌರ ಇಂಧನ | Electricity Act Section 11, BESS and Solar Transition

1. ಪೂರ್ಣ ವಿಷಯದ ಸಾರಾಂಶ ಮತ್ತು ಪರೀಕ್ಷಾ ವಿಶ್ಲೇಷಣೆ (Comprehensive Summary & Exam Analysis):

ಪ್ರಮುಖ ಪ್ರಚಲಿತ ಘಟನೆಗಳು (Core Current Affairs Summary):

• ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರವು ಅಕ್ಟೋಬರ್ 1 ರಿಂದ ಜಾರಿಗೆ ಬರುವಂತೆ ವಿದ್ಯುತ್ ಕಾಯ್ದೆ, 2003 ರ ಕಲಂ 11 ನ್ನು (Section 11 of Electricity Act) ವಿಧಿಸಿದ್ದು, ಖಾಸಗಿ ವಿದ್ಯುತ್ ಉತ್ಪಾದನಾ ಕಂಪನಿಗಳು ಮುಕ್ತ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯಲ್ಲಿ ದುಬಾರಿ ದರಕ್ಕೆ ಮಾರಾಟ ಮಾಡುವ ಬದಲು ಮೊದಲು ಸರ್ಕಾರಿ ವಿದ್ಯುತ್ ಸರಬರಾಜು ಸಂಸ್ಥೆಗಳಿಗೆ (Discoms) ವಿದ್ಯುತ್ ಪೂರೈಕೆ ಮಾಡುವುದನ್ನು ಕಡ್ಡಾಯಗೊಳಿಸಿದೆ. / The Union Government invoked Section 11 of the Electricity Act, 2003 effective October 1, mandating private generation companies to prioritize power supply to state distribution utilities.
• ಪಶ್ಚಿಮ ಘಟ್ಟಗಳ ಸೂಕ್ಷ್ಮ ಪರಿಸರ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ (ಬೇಡ್ತಿ, ಅಘನಾಶಿನಿ ಹಾಗೂ ಗುಂಡ್ಯಾ ಯೋಜನೆಗಳು) ಮಿನಿ ಜಲವಿದ್ಯುತ್ ಯೋಜನೆಗಳಿಗೆ ಸಾರ್ವಜನಿಕರ ತೀವ್ರ ವಿರೋಧ ವ್ಯಕ್ತವಾಗಿರುವ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ, ಇಂಧನ ವಲಯವು ಜಲವಿದ್ಯುತ್‌ನಿಂದ ಸೌರಶಕ್ತಿ ಮತ್ತು ಬ್ಯಾಟರಿ ಸಂಗ್ರಹಣಾ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯತ್ತ (BESS) ಮುಖಮಾಡಿದೆ. / With environmental opposition halting hydel projects in the Western Ghats (such as Bedthi, Aghanashini, and Gundya), the energy sector is transitioning towards solar power and Battery Energy Storage Systems (BESS).
• ದೇಶದಲ್ಲಿ ಸೌರ ವಿದ್ಯುತ್‌ನ ಗರಿಷ್ಠ ಬಳಕೆಗೆ ಪೂರಕವಾಗಿ ಒಟ್ಟು 36 ಬೃಹತ್ ಬ್ಯಾಟರಿ ದಾಸ್ತಾನು ಕೇಂದ್ರಗಳು (BESS Hubs) ತಲೆ ಎತ್ತಲಿದ್ದು, ಇವು 800 ಮೆಗಾವ್ಯಾಟ್‌ನಿಂದ 3,200 ಮೆಗಾವ್ಯಾಟ್‌ವರೆಗೆ ವಿದ್ಯುತ್ ದಾಸ್ತಾನು ಮಾಡುವ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವನ್ನು ಹೊಂದಿರಲಿವೆ. / A total of 36 large-scale BESS hubs are planned nationally, capable of storing between 800 MW and 3,200 MW of power.
• ಕರ್ನಾಟಕದ ವಿದ್ಯುತ್ ಜಾಲದಲ್ಲಿ ಹಗಲಿನ ಒಟ್ಟು ಬೇಡಿಕೆಯ ಶೇಕಡಾ 60 ರಷ್ಟು ಸೌರಶಕ್ತಿಯಿಂದ ಪೂರೈಕೆಯಾಗುತ್ತಿದ್ದರೂ, ಸಂಜೆ 6 ರಿಂದ ರಾತ್ರಿ 10 ರವರೆಗೆ ಬರೋಬ್ಬರಿ 1,289 ಮೆಗಾವ್ಯಾಟ್ ವಿದ್ಯುತ್ ಕೊರತೆ ಉಂಟಾಗುತ್ತಿದೆ. ಇದನ್ನು ಸರಿದೂಗಿಸಲು ಕೊಪ್ಪಳ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಕುಷ್ಟಗಿಯಲ್ಲಿ 250 ಮೆಗಾವ್ಯಾಟ್ ಹಾಗೂ ತುಮಕೂರು ಜಿಲ್ಲೆಯ ಹುಲಿಯೂರುದುರ್ಗದಲ್ಲಿ 200 ಮೆಗಾವ್ಯಾಟ್ ಸಾಮರ್ಥ್ಯದ ಬ್ಯಾಟರಿ ದಾಸ್ತಾನು ಕೇಂದ್ರಗಳನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಲಾಗುತ್ತಿದೆ. / While solar power meets 60% of daytime peak demand in Karnataka, the state faces an evening peak deficit of 1,289 MW (6 PM to 10 PM), prompting the setup of BESS hubs at Kushtagi (250 MW) and Huliyurdurga (200 MW).
• ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರದ ಪಿಎಂ ಸೂರ್ಯ ಘರ್ ಮುಫ್ಟ್ ಬಿಜ್ಲಿ ಯೋಜನೆ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ 3 ಕಿಲೋವ್ಯಾಟ್ ಸಾಮರ್ಥ್ಯದ ರೂಫ್‌ಟಾಪ್ ಸೌರ ಫಲಕಗಳಿಗೆ ₹78,000 ವರೆಗೆ ಸಬ್ಸಿಡಿ ನೀಡಲಾಗುತ್ತಿದ್ದು, ರಾಜಸ್ಥಾನ, ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರ ಮತ್ತು ಗುಜರಾತ್ ರಾಜ್ಯಗಳು ಸೌರ ಕೃಷಿ ಪಂಪ್‌ಸೆಟ್‌ಗಳ ಅಳವಡಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಅಗ್ರಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿವೆ. / Under the PM Surya Ghar Muft Bijli Yojana, the Centre provides up to ₹78,000 subsidy for 3 kW rooftop solar panels, with Rajasthan, Maharashtra, and Gujarat leading in solar agriculture pump installations.

ಸ್ಥಿರ ಸಾಮಾನ್ಯ ಜ್ಞಾನದ ಜೋಡಣೆ (Static GS Linkage):

• ವಿದ್ಯುತ್ ಕಾಯ್ದೆ, 2003 ರ ಕಲಂ 11: ನೈಸರ್ಗಿಕ ವಿಕೋಪ ಅಥವಾ ಅಸಾಧಾರಣ ತುರ್ತು ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಹಿತದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ಯಾವುದೇ ಉತ್ಪಾದನಾ ಕಂಪನಿಯು ತನ್ನ ಉತ್ಪಾದನಾ ಕೇಂದ್ರವನ್ನು ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ನಿರ್ವಹಿಸಬೇಕು ಎಂದು ನಿರ್ದೇಶನ ನೀಡಲು ಕೇಂದ್ರ ಅಥವಾ ರಾಜ್ಯ ಸರ್ಕಾರಕ್ಕೆ ಅಸಾಧಾರಣ ಅಧಿಕಾರ ನೀಡುತ್ತದೆ. / Section 11 of Electricity Act, 2003: Empowers the appropriate government to direct generating stations to operate and maintain generation to meet extraordinary circumstances in public interest.
• ಪಾವಗಡ ಸೌರ ಪಾರ್ಕ್ (ಶಕ್ತಿ ಸ್ಥಲ): ತುಮಕೂರು ಜಿಲ್ಲೆಯ ಪಾವಗಡದಲ್ಲಿರುವ 2,050 ಮೆಗಾವ್ಯಾಟ್ ಸಾಮರ್ಥ್ಯದ ಸೌರ ವಿದ್ಯುತ್ ಯೋಜನೆಯು ಕರ್ನಾಟಕ ಸೋಲಾರ್ ಪವರ್ ಡೆವಲಪ್‌ಮೆಂಟ್ ಕಾರ್ಪೊರೇಷನ್ ಲಿಮಿಟೆಡ್ (KSPDCL) ನಿಂದ ನಿರ್ಮಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ವಿಶ್ವದ ಅತಿ ದೊಡ್ಡ ಸೌರ ಪಾರ್ಕ್‌ಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ. / Pavagada Solar Park (Shakti Sthala): Spanning Tumakuru district with 2,050 MW capacity, it is one of the world’s largest operational solar installations developed by KSPDCL.
• ಭಾರತದ ಪಂಚಾಮೃತ ಗುರಿಗಳು (COP26 Panchamrit): 2030 ರ ವೇಳೆಗೆ 500 ಗಿಗಾವ್ಯಾಟ್ (GW) ಪಳೆಯುಳಿಕೆಯೇತರ ವಿದ್ಯುತ್ ಉತ್ಪಾದನಾ ಸಾಮರ್ಥ್ಯ ಸಾಧಿಸುವುದು ಹಾಗೂ ಒಟ್ಟು ವಿದ್ಯುತ್ ಬೇಡಿಕೆಯ ಶೇಕಡಾ 50 ರಷ್ಟನ್ನು ನವೀಕರಿಸಬಹುದಾದ ಇಂಧನದಿಂದ ಪೂರೈಸುವ ಬದ್ಧತೆಯನ್ನು ಭಾರತ ಹೊಂದಿದೆ. / India’s Panchamrit Climate Targets: Commitment to install 500 GW of non-fossil electricity capacity and satisfy 50% of energy requirements from renewables by 2030.

ಪರೀಕ್ಷಾ ದೃಷ್ಟಿಕೋನದ ಮುಖ್ಯಾಂಶಗಳು (High-Yield Exam Highlights):

• ತುರ್ತು ನಿಯಂತ್ರಣ ಕಲಮು: ವಿದ್ಯುತ್ ಕಾಯ್ದೆ 2003 ರ ಕಲಂ 11 (Section 11 of Electricity Act). / Emergency Regulatory Section: Section 11 of Electricity Act 2003.
• ದೇಶದಲ್ಲಿ ಯೋಜಿತ BESS ಕೇಂದ್ರಗಳು: 36 ದಾಸ್ತಾನು ಕೇಂದ್ರಗಳು (800 MW ನಿಂದ 3,200 MW). / Planned National BESS Hubs: 36 hubs (800 MW to 3,200 MW).
• ಕರ್ನಾಟಕದ ಪ್ರಮುಖ BESS ಕೇಂದ್ರಗಳು: ಕುಷ್ಟಗಿ (250 MW), ಹುಲಿಯೂರುದುರ್ಗ (200 MW). / Karnataka BESS Centres: Kushtagi (250 MW), Huliyurdurga (200 MW).
• ರೂಫ್‌ಟಾಪ್ ಸೋಲಾರ್ ಕೇಂದ್ರ ಯೋಜನೆ: ಪಿಎಂ ಸೂರ್ಯ ಘರ್ ಮುಫ್ಟ್ ಬಿಜ್ಲಿ ಯೋಜನೆ (PM Surya Ghar: Muft Bijli Yojana). / Rooftop Solar Flagship: PM Surya Ghar Yojana.

---

2. ಈ ವಿಷಯಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಬಹುಆಯ್ಕೆ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳು (MCQs):

ಪ್ರಶ್ನೆ 1: ತುರ್ತು ವಿದ್ಯುತ್ ಕೊರತೆಯನ್ನು ನಿವಾರಿಸಲು ಖಾಸಗಿ ಕಂಪನಿಗಳು ಉತ್ಪಾದನಾ ಕೇಂದ್ರಗಳನ್ನು ಕಡ್ಡಾಯವಾಗಿ ನಿರ್ವಹಿಸಿ ಸರ್ಕಾರಿ ಗ್ರಿಡ್‌ಗೆ ವಿದ್ಯುತ್ ಸರಬರಾಜು ಮಾಡಲು ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರವು ವಿದ್ಯುತ್ ಕಾಯ್ದೆ 2003 ರ ಯಾವ ಕಲಮನ್ನು ಅನ್ವಯಿಸಿದೆ? / Under which provision of the Electricity Act, 2003 did the Union Government issue directions to generating stations to operate and maintain supply to state utilities?

A) ಕಲಂ 11 / Section 11
B) ಕಲಂ 62 / Section 62
C) ಕಲಂ 79 / Section 79
D) ಕಲಂ 14 / Section 14

ಉತ್ತರ: A / Answer: A

ವಿವರಣೆ (Explanation): ವಿದ್ಯುತ್ ಕಾಯ್ದೆ 2003 ರ ಕಲಂ 11 ತುರ್ತು ಅಥವಾ ಅಸಾಧಾರಣ ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ವಿದ್ಯುತ್ ಉತ್ಪಾದನಾ ಘಟಕಗಳಿಗೆ ಉತ್ಪಾದನೆ ಮತ್ತು ಪೂರೈಕೆ ನಿರ್ದೇಶನ ನೀಡುವ ಶಾಸನಬದ್ಧ ಅಧಿಕಾರವನ್ನು ಸರ್ಕಾರಕ್ಕೆ ಒದಗಿಸುತ್ತದೆ. / Section 11 of the Electricity Act empowers the government to issue directions to power generation stations under extraordinary conditions.

---

ಪ್ರಶ್ನೆ 2: ಸೌರಶಕ್ತಿಯ ಅಸ್ಥಿರತೆಯನ್ನು ನಿವಾರಿಸಲು ಭಾರತದಾದ್ಯಂತ ಯೋಜಿಸಲಾಗಿರುವ ಬ್ಯಾಟರಿ ಎನರ್ಜಿ ಸ್ಟೋರೇಜ್ ಸಿಸ್ಟಮ್ (BESS) ಹಬ್‌ಗಳ ಒಟ್ಟು ಸಂಖ್ಯೆ ಎಷ್ಟು? / How many Battery Energy Storage System (BESS) hubs are planned across India to store renewable energy and mitigate peak load shortages?

A) 18 ಕೇಂದ್ರಗಳು / 18 hubs
B) 36 ಕೇಂದ್ರಗಳು / 36 hubs
C) 50 ಕೇಂದ್ರಗಳು / 50 hubs
D) 75 ಕೇಂದ್ರಗಳು / 75 hubs

ಉತ್ತರ: B / Answer: B

ವಿವರಣೆ (Explanation): ದೇಶಾದ್ಯಂತ ಒಟ್ಟು 36 ಬ್ಯಾಟರಿ ದಾಸ್ತಾನು ಕೇಂದ್ರಗಳನ್ನು (BESS) ಸ್ಥಾಪಿಸಲು ಯೋಜಿಸಲಾಗಿದ್ದು, ಇವು 800 MW ನಿಂದ 3,200 MW ವರೆಗಿನ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವನ್ನು ಹೊಂದಿರಲಿವೆ. / A total of 36 BESS hubs with capacities spanning 800 MW to 3,200 MW are planned nationally.

---

ಪ್ರಶ್ನೆ 3: ಹೇಳಿಕೆಗಳನ್ನು ಪರಿಗಣಿಸಿ: 1. ಕರ್ನಾಟಕದಲ್ಲಿ ಹಗಲಿನ ವಿದ್ಯುತ್ ಬೇಡಿಕೆಯ ಸುಮಾರು ಶೇಕಡಾ 60 ರಷ್ಟು ಸೌರಶಕ್ತಿಯಿಂದ ಪೂರೈಕೆಯಾಗುತ್ತಿದೆ. 2. ಸಂಜೆ 6 ರಿಂದ ರಾತ್ರಿ 10 ರವರೆಗಿನ ಪೀಕ್ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ರಾಜ್ಯದಲ್ಲಿ ಸೌರ ವಿದ್ಯುತ್ ಲಭ್ಯವಿಲ್ಲದೆ ತೀವ್ರ ಕೊರತೆ ಎದುರಾಗುತ್ತದೆ. ಮೇಲಿನವುಗಳಲ್ಲಿ ಯಾವುದು ಸರಿ? / Consider the statements: 1. Around 60% of daytime peak electricity demand in Karnataka is met through solar energy. 2. The state experiences acute deficits between 6 PM and 10 PM due to the absence of solar generation. Which is correct?

A) 1 ಮಾತ್ರ / 1 only
B) 2 ಮಾತ್ರ / 2 only
C) 1 ಮತ್ತು 2 ಎರಡೂ / Both 1 and 2
D) ಯಾವುದೂ ಅಲ್ಲ / Neither 1 nor 2

ಉತ್ತರ: C / Answer: C

ವಿವರಣೆ (Explanation): ಕರ್ನಾಟಕದಲ್ಲಿ ಹಗಲಿನಲ್ಲಿ ಸೋಲಾರ್ ಪಾಲು ಶೇ.60 ರಷ್ಟಿದ್ದರೂ, ಸಂಜೆಯ ಪೀಕ್ ಲೋಡ್ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಸೂರ್ಯನ ಕಿರಣಗಳಿಲ್ಲದೆ ಸುಮಾರು 1,289 ಮೆಗಾವ್ಯಾಟ್ ಕೊರತೆ ಸೃಷ್ಟಿಯಾಗುತ್ತದೆ. ಆದ್ದರಿಂದ ಎರಡೂ ಹೇಳಿಕೆಗಳು ಸರಿಯಾಗಿವೆ. / Both statements are correct regarding the temporal mismatch between solar peak output and evening demand peaks.

---

ಪ್ರಶ್ನೆ 4: ತುಮಕೂರು ಜಿಲ್ಲೆಯ ಪಾವಗಡದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾಪಿಸಲಾಗಿರುವ ‘ಶಕ್ತಿ ಸ್ಥಲ’ ಸೌರ ವಿದ್ಯುತ್ ಪಾರ್ಕ್‌ನ ಒಟ್ಟು ಉತ್ಪಾದನಾ ಸಾಮರ್ಥ್ಯ ಎಷ್ಟು? / What is the total installed generation capacity of the ‘Shakti Sthala’ solar park at Pavagada in Tumakuru district?

A) 1,000 ಮೆಗಾವ್ಯಾಟ್ / 1,000 MW
B) 1,500 ಮೆಗಾವ್ಯಾಟ್ / 1,500 MW
C) 3,000 ಮೆಗಾವ್ಯಾಟ್ / 3,000 MW
D) 2,050 ಮೆಗಾವ್ಯಾಟ್ / 2,050 MW

ಉತ್ತರ: D / Answer: D

ವಿವರಣೆ (Explanation): ಪಾವಗಡದ ಅಲ್ಟ್ರಾ ಮೆಗಾ ಸೋಲಾರ್ ಪಾರ್ಕ್ 2,050 ಮೆಗಾವ್ಯಾಟ್ (2.05 GW) ಸಾಮರ್ಥ್ಯವನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದು, ಇದು ಕರ್ನಾಟಕದ ನವೀಕರಿಸಬಹುದಾದ ಇಂಧನ ಕ್ರಾಂತಿಯ ಹೆಗ್ಗುರುತಾಗಿದೆ. / The Pavagada Solar Park in Tumakuru district holds an installed capacity of 2,050 MW.

---

ಪ್ರಶ್ನೆ 5: ಕರ್ನಾಟಕದಲ್ಲಿ ಆರಂಭಿಕ ಹಂತದಲ್ಲಿ ಬ್ಯಾಟರಿ ಎನರ್ಜಿ ಸ್ಟೋರೇಜ್ ಸಿಸ್ಟಮ್ (BESS) ಕೇಂದ್ರಗಳನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಲು ಗುರುತಿಸಲಾದ ಸ್ಥಳಗಳು ಯಾವುವು? / Which locations in Karnataka have been earmarked for initial Battery Energy Storage System (BESS) installations?

A) ಕುಷ್ಟಗಿ ಮತ್ತು ಹುಲಿಯೂರುದುರ್ಗ / Kushtagi and Huliyurdurga
B) ನಿಪ್ಪಾಣಿ ಮತ್ತು ಬೈಲಹೊಂಗಲ / Nippani and Bailhongal
C) ಶಿರಸಿ ಮತ್ತು ಸಕಲೇಶಪುರ / Sirsi and Sakleshpur
D) ಇಂಡಿ ಮತ್ತು ಸಿಂದಗಿ / Indi and Sindagi

ಉತ್ತರ: A / Answer: A

ವಿವರಣೆ (Explanation): ಕೊಪ್ಪಳ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಕುಷ್ಟಗಿಯಲ್ಲಿ 250 ಮೆಗಾವ್ಯಾಟ್ ಹಾಗೂ ತುಮಕೂರು ಜಿಲ್ಲೆಯ ಹುಲಿಯೂರುದುರ್ಗದಲ್ಲಿ 200 ಮೆಗಾವ್ಯಾಟ್ ಸಾಮರ್ಥ್ಯದ ಬ್ಯಾಟರಿ ಶೇಖರಣಾ ಘಟಕಗಳನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಲು ಪ್ರಸ್ತಾಪಿಸಲಾಗಿದೆ. / BESS hubs are planned at Kushtagi (250 MW) and Huliyurdurga (200 MW) in Karnataka.

---

ಪ್ರಶ್ನೆ 6: ಕೆಳಗಿನವುಗಳನ್ನು ಸರಿಯಾಗಿ ಹೊಂದಿಸಿ ಬರೆಯಿರಿ: 1. ಬೇಡ್ತಿ ಮತ್ತು ಅಘನಾಶಿನಿ — a. ಸೋಲಾರ್ ಪಾರ್ಕ್ (ತುಮಕೂರು), 2. ಪಾವಗಡ — b. ಪಶ್ಚಿಮ ಘಟ್ಟದ ನದಿಗಳು (ಪರಿಸರ ಹೋರಾಟ), 3. ಕುಷ್ಟಗಿ — c. BESS ಕೇಂದ್ರ (ಕೊಪ್ಪಳ), 4. ಯರಮರಸ್ — d. ಕಲ್ಲಿದ್ದಲು ಶಾಖೋತ್ಪನ್ನ ವಿದ್ಯುತ್ ಕೇಂದ್ರ (ರಾಯಚೂರು)

A) 1-a, 2-b, 3-c, 4-d
B) 1-b, 2-a, 3-c, 4-d
C) 1-c, 2-a, 3-d, 4-b
D) 1-b, 2-c, 3-a, 4-d

ಉತ್ತರ: B / Answer: B

ವಿವರಣೆ (Explanation): ಬೇಡ್ತಿ-ಅಘನಾಶಿನಿ ಪಶ್ಚಿಮ ಘಟ್ಟಗಳ ನದಿಗಳು, ಪಾವಗಡ ಸೌರ ಪಾರ್ಕ್, ಕುಷ್ಟಗಿ ಬ್ಯಾಟರಿ ಕೇಂದ್ರ ಮತ್ತು ಯರಮರಸ್ ಶಾಖೋತ್ಪನ್ನ ಕೇಂದ್ರ. ಸರಿಯಾದ ಜೋಡಣೆ 1-b, 2-a, 3-c, 4-d. / Bedthi-Aghanashini are Western Ghats rivers, Pavagada is a solar park, Kushtagi is a BESS site, and Yermarus is a thermal plant.

---

ಪ್ರಶ್ನೆ 7: ಹೇಳಿಕೆಗಳನ್ನು ಪರಿಗಣಿಸಿ: 1. ಪಿಎಂ ಸೂರ್ಯ ಘರ್ ಮುಫ್ಟ್ ಬಿಜ್ಲಿ ಯೋಜನೆಯು ಮನೆಗಳ ಮೇಲೆ ಸೌರ ಫಲಕ ಅಳವಡಿಕೆಗೆ ಸಬ್ಸಿಡಿ ನೀಡುತ್ತದೆ. 2. 3 ಕಿಲೋವ್ಯಾಟ್ ಸಾಮರ್ಥ್ಯದ ಮನೆ ಮೇಲಿನ ಸೌರ ಫಲಕಕ್ಕೆ ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರವು ₹78,000 ವರೆಗೆ ನೆರವು ಒದಗಿಸುತ್ತದೆ. ಮೇಲಿನವುಗಳಲ್ಲಿ ಯಾವುದು ಸರಿ? / Consider the statements: 1. PM Surya Ghar Muft Bijli Yojana provides financial subsidies for rooftop solar installations. 2. The central government offers up to ₹78,000 financial support for 3 kW residential rooftop systems. Which is correct?

A) 1 ಮಾತ್ರ / 1 only
B) 2 ಮಾತ್ರ / 2 only
C) 1 ಮತ್ತು 2 ಎರಡೂ / Both 1 and 2
D) ಯಾವುದೂ ಅಲ್ಲ / Neither 1 nor 2

ಉತ್ತರ: C / Answer: C

ವಿವರಣೆ (Explanation): ಪಿಎಂ ಸೂರ್ಯ ಘರ್ ಯೋಜನೆಯು 1 ಕೋಟಿ ಮನೆಗಳಿಗೆ ಸೌರಶಕ್ತಿ ಕಲ್ಪಿಸುವ ಗುರಿ ಹೊಂದಿದ್ದು, 3 ಕೆವಿ ಸಿಸ್ಟಮ್‌ಗಳಿಗೆ ₹78,000 ವರೆಗೆ ಕೇಂದ್ರ ಸಬ್ಸಿಡಿ ಲಭ್ಯವಿದೆ. ಎರಡೂ ಸರಿ. / Both statements are correct regarding the PM Surya Ghar Muft Bijli Yojana rooftop subsidy parameters.

---

ಪ್ರಶ್ನೆ 8: ಕಾಪ್-26 (COP26) ಶೃಂಗಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಘೋಷಿಸಲಾದ ‘ಪಂಚಾಮೃತ’ ಬದ್ಧತೆಯಂತೆ, ಭಾರತವು 2030 ರ ವೇಳೆಗೆ ಎಷ್ಟು ಗಿಗಾವ್ಯಾಟ್ (GW) ಪಳೆಯುಳಿಕೆಯೇತರ ವಿದ್ಯುತ್ ಸಾಮರ್ಥ್ಯ ತಲುಪುವ ಗುರಿ ಹೊಂದಿದೆ? / Under the ‘Panchamrit’ commitments announced at COP26, what is India’s non-fossil fuel electricity capacity target by 2030?

A) 300 ಗಿಗಾವ್ಯಾಟ್ / 300 GW
B) 400 ಗಿಗಾವ್ಯಾಟ್ / 400 GW
C) 175 ಗಿಗಾವ್ಯಾಟ್ / 175 GW
D) 500 ಗಿಗಾವ್ಯಾಟ್ / 500 GW

ಉತ್ತರ: D / Answer: D

ವಿವರಣೆ (Explanation): ಭಾರತವು 2030 ರ ಹೊತ್ತಿಗೆ 500 ಗಿಗಾವ್ಯಾಟ್ (500 GW) ಪಳೆಯುಳಿಕೆಯೇತರ ಇಂಧನ ಮೂಲಗಳಿಂದ ವಿದ್ಯುತ್ ಉತ್ಪಾದನಾ ಸಾಮರ್ಥ್ಯ ಸ್ಥಾಪಿಸುವ ಮಹತ್ವಾಕಾಂಕ್ಷೆಯ ಗುರಿ ಹೊಂದಿದೆ. / India aims to achieve 500 GW of non-fossil energy capacity by the year 2030.

---

ಪ್ರಶ್ನೆ 9: ಹೇಳಿಕೆಗಳನ್ನು ಪರಿಗಣಿಸಿ: 1. ಬ್ಯಾಟರಿ ಶೇಖರಣಾ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳು (BESS) ಸೌರಶಕ್ತಿಯು ಗರಿಷ್ಠ ಉತ್ಪಾದನೆಯಾಗುವ ಹಗಲಿನ ವೇಳೆಯಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚುವರಿ ವಿದ್ಯುತ್ತನ್ನು ಸಂಗ್ರಹಿಸಿ ಪೀಕ್ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡುತ್ತವೆ. 2. ಭಾರತದಲ್ಲಿ ನವೀಕರಿಸಬಹುದಾದ ಇಂಧನ ಯೋಜನೆಗಳ ಟೆಂಡರ್ ಮತ್ತು ಮೇಲ್ವಿಚಾರಣೆಯನ್ನು ಸೋಲಾರ್ ಎನರ್ಜಿ ಕಾರ್ಪೊರೇಷನ್ ಆಫ್ ಇಂಡಿಯಾ (SECI) ನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತದೆ. ಮೇಲಿನವುಗಳಲ್ಲಿ ಯಾವುದು ಸರಿ? / Consider the statements: 1. Battery Energy Storage Systems store daytime solar surplus and discharge during evening peak deficits. 2. SECI is the designated nodal agency executing renewable tenders and battery storage auctions in India. Which is correct?

A) 1 ಮತ್ತು 2 ಎರಡೂ / Both 1 and 2
B) 1 ಮಾತ್ರ / 1 only
C) 2 ಮಾತ್ರ / 2 only
D) ಯಾವುದೂ ಅಲ್ಲ / Neither 1 nor 2

ಉತ್ತರ: A / Answer: A

ವಿವರಣೆ (Explanation): BESS ವ್ಯವಸ್ಥೆಯು ಗ್ರಿಡ್ ಸ್ಥಿರತೆಗೆ ಅತ್ಯಗತ್ಯವಾಗಿದ್ದು, ಸೆಕಿ (SECI) ಸಂಸ್ಥೆಯು ಸೌರ ಮತ್ತು ಹೈಬ್ರಿಡ್-ಬ್ಯಾಟರಿ ಯೋಜನೆಗಳ ಟೆಂಡರ್ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆ ನಡೆಸುವ ನೋಡಲ್ ಏಜೆನ್ಸಿಯಾಗಿದೆ. ಎರಡೂ ಸರಿ. / Both statements accurately describe the technical function of BESS and the administrative mandate of SECI.

---

ಪ್ರಶ್ನೆ 10: ಭಾರತ ಸರ್ಕಾರದ ನವೀಕರಿಸಬಹುದಾದ ಇಂಧನ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಸಂಸ್ಥೆ (IREDA) ಯು ಯಾವ ಸಚಿವಾಲಯದ ಆಡಳಿತಾತ್ಮಕ ನಿಯಂತ್ರಣಕ್ಕೆ ಒಳಪಟ್ಟಿದೆ? / Under which Union Ministry does the Indian Renewable Energy Development Agency (IREDA) operate?

A) ವಿದ್ಯುತ್ ಸಚಿವಾಲಯ / Ministry of Power
B) ಹೊಸ ಮತ್ತು ನವೀಕರಿಸಬಹುದಾದ ಇಂಧನ ಸಚಿವಾಲಯ / Ministry of New and Renewable Energy (MNRE)
C) ಪರಿಸರ, ಅರಣ್ಯ ಮತ್ತು ಹವಾಮಾನ ಬದಲಾವಣೆ ಸಚಿವಾಲಯ / Ministry of Environment, Forest and Climate Change
D) ಭಾರೀ ಕೈಗಾರಿಕೆಗಳ ಸಚಿವಾಲಯ / Ministry of Heavy Industries

ಉತ್ತರ: B / Answer: B

ವಿವರಣೆ (Explanation): ಐರೆಡಾ (IREDA) ನವರತ್ನ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಉದ್ಯಮವಾಗಿದ್ದು, ಹೊಸ ಮತ್ತು ನವೀಕರಿಸಬಹುದಾದ ಇಂಧನ ಸಚಿವಾಲಯದ (MNRE) ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತದೆ. / IREDA is a Navratna NBFC under the administrative control of the Ministry of New and Renewable Energy (MNRE).

---