ಬೆಂಗಳೂರಿನ ವಾಯು ಗುಣಮಟ್ಟ ನಿಗಾ ಕೇಂದ್ರಗಳ ಕಾರ್ಯವೈಫಲ್ಯ ಮತ್ತು ಕೆಎಸ್‌ಪಿಸಿಬಿ ಹೊಣೆಗಾರಿಕೆ | Malfunctioning of Bengaluru Air Quality Monitoring Stations and KSPCB Accountability

1. ಪೂರ್ಣ ವಿಷಯದ ಸಾರಾಂಶ ಮತ್ತು ಪರೀಕ್ಷಾ ವಿಶ್ಲೇಷಣೆ (Comprehensive Summary and Exam Analysis)

ಪ್ರಮುಖ ಪ್ರಚಲಿತ ಘಟನೆಗಳ ವಿವರಣೆ (Detailed Current Affairs Explanation)

• ದೀಪಾವಳಿ ಹಬ್ಬದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಬೆಂಗಳೂರು ನಗರದಲ್ಲಿ ವಾಯುಮಾಲಿನ್ಯದ ಪ್ರಮಾಣ ದ್ವಿಗುಣಗೊಂಡಿದ್ದು, ನಗರದ ಸರಾಸರಿ ವಾಯು ಗುಣಮಟ್ಟ ಸೂಚ್ಯಂಕ (AQI) 133 (ಮಧ್ಯಮ ವರ್ಗ) ದಾಖಲಾಗಿದೆ; ಆದರೆ ನಗರದ 14 ವಾಯು ಗುಣಮಟ್ಟ ಮೇಲ್ವಿಚಾರಣಾ ಕೇಂದ್ರಗಳ ಪೈಕಿ 6 ಕೇಂದ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಅಪೂರ್ಣ ದತ್ತಾಂಶ ದೊರಕಿರುವುದು ಬೆಳಕಿಗೆ ಬಂದಿದೆ. / During Diwali, air pollution doubled in Bengaluru with the average Air Quality Index (AQI) recorded at 133 (Moderate); however, 6 out of 14 monitoring stations in the city failed to provide complete data.
• ಕೇಂದ್ರ ಮಾಲಿನ್ಯ ನಿಯಂತ್ರಣ ಮಂಡಳಿಯ (CPCB) ನಿಯಮಗಳ ಪ್ರಕಾರ, ಸರಾಸರಿ ಎಕ್ಯೂಐ ಲೆಕ್ಕಹಾಕಲು ನಿಗಾ ಕೇಂದ್ರವು ಕನಿಷ್ಠ ಮೂರು ಮಾಲಿನ್ಯಕಾರಕಗಳ ಕನಿಷ್ಠ 16 ತಾಸಿನ ದತ್ತಾಂಶ ಒದಗಿಸಬೇಕು ಮತ್ತು ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಪಿಎಂ 2.5 (PM 2.5) ಅಥವಾ ಪಿಎಂ 10 (PM 10) ಮಾಲಿನ್ಯಕಾರಕ ಇರುವುದು ಕಡ್ಡಾಯವಾಗಿದೆ. / Under Central Pollution Control Board (CPCB) norms, calculating a valid daily average AQI requires at least 16 hours of data for a minimum of three pollutants, mandatorily including PM 2.5 or PM 10.
• ಈ ಮಾನದಂಡ ಪಾಲನೆಯಾಗದ ಕಾರಣ ನಗರದ ನಿಗಾ ಜಾಲದ ಗಣನೀಯ ಭಾಗವನ್ನು ಹೊರಗಿಟ್ಟೇ ಸರಾಸರಿ ಎಕ್ಯೂಐ ಲೆಕ್ಕಹಾಕಲಾಗಿದೆ (ದೆಹಲಿಯ ಎಕ್ಯೂಐ 376 ಹಾಗೂ ಮುಂಬೈ ಎಕ್ಯೂಐ 172 ದಾಖಲಾಗಿದೆ). / Due to non-compliance with this criterion, Bengaluru's average AQI was computed excluding a substantial part of its monitoring network (while Delhi recorded 376 and Mumbai recorded 172).
• ಹಬ್ಬಕ್ಕೆ ಮೊದಲು, ಹಬ್ಬದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ನಂತರ ವಾಯುಮಾಲಿನ್ಯ ಪರಿಶೀಲನೆ ನಡೆಸಬೇಕು ಎಂದು ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ 2018ರಲ್ಲಿ ನಿರ್ದೇಶನ ನೀಡಿದ್ದರೂ, ನಿಗಾ ಕೇಂದ್ರಗಳು ಸಮರ್ಪಕವಾಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸದಿರುವುದು ಕರ್ನಾಟಕ ರಾಜ್ಯ ಮಾಲಿನ್ಯ ನಿಯಂತ್ರಣ ಮಂಡಳಿಯ (KSPCB) ಕಾರ್ಯವೈಖರಿ ಮತ್ತು ಹೊಣೆಗಾರಿಕೆಯನ್ನು ಪ್ರಶ್ನಿಸುವಂತೆ ಮಾಡಿದೆ. / Despite the Supreme Court's 2018 directive mandating pre-, during-, and post-Diwali pollution monitoring, the malfunctioning of stations has questioned the accountability of the Karnataka State Pollution Control Board (KSPCB).
• ವಾಯು ಗುಣಮಟ್ಟ ಸೂಚ್ಯಂಕವು ಕೇವಲ ಅಧ್ಯಯನಕ್ಕಲ್ಲದೆ ಮಕ್ಕಳು, ಹಿರಿಯ ನಾಗರಿಕರು, ಅಸ್ತಮಾ ಹಾಗೂ ಹೃದಯ ಸಂಬಂಧಿ ರೋಗಿಗಳಿಗೆ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಆರೋಗ್ಯ ಮುನ್ನೆಚ್ಚರಿಕೆ ನೀಡಲು ಅತ್ಯಗತ್ಯ ಸಾಧನವಾಗಿದೆ. / AQI is not merely an analytical metric; it serves as a vital public health advisory tool for children, the elderly, and patients with asthma or cardiovascular conditions.

ಸ್ಥಿರ ಸಾಮಾನ್ಯ ಜ್ಞಾನದ ಜೋಡಣೆ (Static General Studies Linkage)

• ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವಾಯು ಗುಣಮಟ್ಟ ಸೂಚ್ಯಂಕ (National Air Quality Index - NAQI): 2014ರಲ್ಲಿ ಸ್ವಚ್ಛ ಭಾರತ ಅಭಿಯಾನದ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ 'ಒಂದು ಸಂಖ್ಯೆ-ಒಂದು ಬಣ್ಣ-ಒಂದು ವಿವರಣೆ' ಪರಿಕಲ್ಪನೆಯೊಂದಿಗೆ ಪ್ರಾರಂಭಿಸಲಾಯಿತು. ಇದು 8 ಪ್ರಮುಖ ಮಾಲಿನ್ಯಕಾರಕಗಳನ್ನು (PM10, PM2.5, NO2, SO2, CO, O3, NH3, ಮತ್ತು Pb) ಅಳೆಯುತ್ತದೆ ಹಾಗೂ ಉತ್ತಮ (0-50), ತೃಪ್ತಿದಾಯಕ (51-100), ಮಧ್ಯಮ (101-200), ಕಳಪೆ (201-300), ಅತ್ಯಂತ ಕಳಪೆ (301-400) ಮತ್ತು ತೀವ್ರ (401-500) ಎಂಬ 6 ವರ್ಗಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. / National Air Quality Index (NAQI): Launched in 2014 under Swachh Bharat Abhiyan with the 'One Number-One Colour-One Description' framework. It tracks 8 pollutants (PM10, PM2.5, NO2, SO2, CO, O3, NH3, Pb) across 6 categories: Good (0–50), Satisfactory (51–100), Moderate (101–200), Poor (201–300), Very Poor (301–400), and Severe (401–500).
• ಕೇಂದ್ರ ಮತ್ತು ರಾಜ್ಯ ಮಾಲಿನ್ಯ ನಿಯಂತ್ರಣ ಮಂಡಳಿಗಳು (CPCB & KSPCB): 1974ರ ಜಲ (ಮಾಲಿನ್ಯ ತಡೆ ಮತ್ತು ನಿಯಂತ್ರಣ) ಕಾಯ್ದೆಯ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾಪನೆಯಾದ ಶಾಸನಬದ್ಧ ಸಂಸ್ಥೆಗಳಾಗಿದ್ದು, 1981ರ ವಾಯು (ಮಾಲಿನ್ಯ ತಡೆ ಮತ್ತು ನಿಯಂತ್ರಣ) ಕಾಯ್ದೆಯ ಅಡಿಯಲ್ಲಿಯೂ ಅಧಿಕಾರ ಮತ್ತು ಜವಾಬ್ದಾರಿಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿವೆ. / CPCB & KSPCB: Statutory bodies established under the Water (Prevention and Control of Pollution) Act, 1974, and also entrusted with powers and functions under the Air (Prevention and Control of Pollution) Act, 1981.
• ಸಂವಿಧಾನದ ವಿಧಿ 21 ಮತ್ತು ವಿಧಿ 48A: ಸ್ವಚ್ಛ ಮತ್ತು ಮಾಲಿನ್ಯರಹಿತ ಗಾಳಿ ಹಾಗೂ ನೀರನ್ನು ಪಡೆಯುವುದು ವಿಧಿ 21ರ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಜೀವಿಸುವ ಮೂಲಭೂತ ಹಕ್ಕಿನ ಅವಿಭಾಜ್ಯ ಅಂಗವಾಗಿದೆ ಎಂದು ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ವ್ಯಾಖ್ಯಾನಿಸಿದೆ; ವಿಧಿ 48A ಪರಿಸರ ಸಂರಕ್ಷಣೆಯನ್ನು ರಾಜ್ಯದ ಕರ್ತವ್ಯವೆಂದು ಹೇಳುತ್ತದೆ. / Articles 21 & 48A of the Constitution: The Supreme Court has held the right to clean air and water as an integral part of the Right to Life under Article 21, while Article 48A directs the State to protect and improve the environment.

ಪರೀಕ್ಷಾ ದೃಷ್ಟಿಕೋನದ ಮುಖ್ಯಾಂಶಗಳು (High-Yield Exam Highlights)

• ಬೆಂಗಳೂರಿನ ಒಟ್ಟು ನಿಗಾ ಕೇಂದ್ರಗಳು ಮತ್ತು ಅಪೂರ್ಣ ದತ್ತಾಂಶ ಕೇಂದ್ರಗಳು: ಒಟ್ಟು 14 ಕೇಂದ್ರಗಳಲ್ಲಿ 6 ಕೇಂದ್ರಗಳು ಅಪೂರ್ಣ ದತ್ತಾಂಶ ನೀಡಿವೆ. / Bengaluru Monitoring Stations: 6 out of 14 stations reported incomplete data.
• ದಾಖಲಾದ ಸರಾಸರಿ AQI: ಬೆಂಗಳೂರು 133 (ಮಧ್ಯಮ), ಮುಂಬೈ 172 (ಮಧ್ಯಮ), ದೆಹಲಿ 376 (ಅತ್ಯಂತ ಕಳಪೆ). / Recorded Average AQI: Bengaluru 133 (Moderate), Mumbai 172 (Moderate), Delhi 376 (Very Poor).
• CPCB ಕನಿಷ್ಠ ದತ್ತಾಂಶ ಮಾನದಂಡ: ಕನಿಷ್ಠ 3 ಮಾಲಿನ್ಯಕಾರಕಗಳ ಕನಿಷ್ಠ 16 ಗಂಟೆಗಳ ದತ್ತಾಂಶ (PM 2.5 ಅಥವಾ PM 10 ಕಡ್ಡಾಯ). / CPCB Minimum Data Norm: At least 16 hours of data for at least 3 pollutants, mandatorily including PM 2.5 or PM 10.
• ಕಾನೂನು ಚೌಕಟ್ಟು: ವಾಯು (ಮಾಲಿನ್ಯ ತಡೆ ಮತ್ತು ನಿಯಂತ್ರಣ) ಕಾಯ್ದೆ, 1981 ಮತ್ತು ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವಾಯು ಗುಣಮಟ್ಟ ಸೂಚ್ಯಂಕ (2014). / Legal Framework: Air (Prevention and Control of Pollution) Act, 1981 and National AQI (2014).

ಪರೀಕ್ಷಾ ಪ್ರಸ್ತುತತೆ (Examination Relevance)

• ಪರಿಸರ ವಿಜ್ಞಾನ, ವಾಯುಮಾಲಿನ್ಯ ನಿಯಂತ್ರಣ ಕಾನೂನುಗಳು, ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವಾಯು ಗುಣಮಟ್ಟ ಸೂಚ್ಯಂಕ (NAQI), CPCB/KSPCB ಕಾರ್ಯವೈಖರಿ ಮತ್ತು ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಆರೋಗ್ಯ ಆಡಳಿತದ ಕುರಿತು UPSC Prelims/Mains, KPSC KAS, PSI, FDA, SDA ಮತ್ತು PDO ಪರೀಕ್ಷೆಗಳಿಗೆ ಈ ವಿಷಯವು ಬಹಳ ಮಹತ್ವದ್ದಾಗಿದೆ. / This topic is vital for UPSC Prelims/Mains, KPSC KAS, PSI, FDA, SDA, and PDO exams covering Environmental Science, pollution control laws, NAQI, CPCB/KSPCB functioning, and public health governance.

---

2. ಈ ವಿಷಯಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಬಹು ಆಯ್ಕೆ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳು (Topic-Based Multiple-Choice Questions)

ಪ್ರಶ್ನೆ 1 (Question 1): ಕೇಂದ್ರ ಮಾಲಿನ್ಯ ನಿಯಂತ್ರಣ ಮಂಡಳಿಯ (CPCB) ನಿಯಮಗಳ ಪ್ರಕಾರ, ಸರಾಸರಿ ವಾಯು ಗುಣಮಟ್ಟ ಸೂಚ್ಯಂಕ (AQI) ಲೆಕ್ಕಹಾಕಲು ನಿಗಾ ಕೇಂದ್ರವು ಕನಿಷ್ಠ ಎಷ್ಟು ಮಾಲಿನ್ಯಕಾರಕಗಳ ಮತ್ತು ಎಷ್ಟು ಗಂಟೆಗಳ ದತ್ತಾಂಶ ಒದಗಿಸಬೇಕು? / Under CPCB norms, data for at least how many pollutants and how many hours must a monitoring station provide to compute a valid average AQI?

A) 2 ಮಾಲಿನ್ಯಕಾರಕಗಳು ಮತ್ತು 8 ಗಂಟೆ / 2 pollutants and 8 hours
B) 3 ಮಾಲಿನ್ಯಕಾರಕಗಳು ಮತ್ತು 16 ಗಂಟೆ / 3 pollutants and 16 hours
C) 5 ಮಾಲಿನ್ಯಕಾರಕಗಳು ಮತ್ತು 24 ಗಂಟೆ / 5 pollutants and 24 hours
D) 8 ಮಾಲಿನ್ಯಕಾರಕಗಳು ಮತ್ತು 12 ಗಂಟೆ / 8 pollutants and 12 hours

ಉತ್ತರ (Answer): B

ವಿವರಣೆ (Explanation): ಸಿಪಿಸಿಬಿ ನಿಯಮದ ಪ್ರಕಾರ ಸರಾಸರಿ ಎಕ್ಯೂಐ ಲೆಕ್ಕಹಾಕಲು ನಿಗಾ ಕೇಂದ್ರವು ಕನಿಷ್ಠ 3 ಮಾಲಿನ್ಯಕಾರಕಗಳ ಕನಿಷ್ಠ 16 ತಾಸಿನ ದತ್ತಾಂಶ ಒದಗಿಸಬೇಕು ಮತ್ತು ಅವುಗಳಲ್ಲಿ PM 2.5 ಅಥವಾ PM 10 ಇರುವುದು ಕಡ್ಡಾಯ. / Per CPCB norms, a monitoring station must supply at least 16 hours of data for a minimum of three pollutants, mandatorily including PM 2.5 or PM 10.

---

ಪ್ರಶ್ನೆ 2 (Question 2): ಬೆಂಗಳೂರಿನಲ್ಲಿರುವ ಒಟ್ಟು 14 ವಾಯು ಗುಣಮಟ್ಟ ಮೇಲ್ವಿಚಾರಣಾ ಕೇಂದ್ರಗಳ ಪೈಕಿ ಎಷ್ಟು ಕೇಂದ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಇತ್ತೀಚೆಗೆ ಅಪೂರ್ಣ ದತ್ತಾಂಶ ದೊರಕಿದೆ? / Out of the 14 air quality monitoring stations in Bengaluru, how many stations recently recorded incomplete data?

A) 2 ಕೇಂದ್ರಗಳು / 2 stations
B) 4 ಕೇಂದ್ರಗಳು / 4 stations
C) 6 ಕೇಂದ್ರಗಳು / 6 stations
D) 10 ಕೇಂದ್ರಗಳು / 10 stations

ಉತ್ತರ (Answer): C

ವಿವರಣೆ (Explanation): ಬೆಂಗಳೂರಿನಲ್ಲಿರುವ 14 ವಾಯು ಗುಣಮಟ್ಟ ಮೇಲ್ವಿಚಾರಣಾ ಕೇಂದ್ರಗಳ ಪೈಕಿ 6 ಕೇಂದ್ರಗಳಲ್ಲಿ ನಿರ್ಣಾಯಕ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಅಪೂರ್ಣ ದತ್ತಾಂಶವಷ್ಟೇ ದೊರಕಿದೆ. / Out of 14 air quality monitoring stations in Bengaluru, 6 stations provided only incomplete data during the crucial festive period.

---

ಪ್ರಶ್ನೆ 3 (Question 3): ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವಾಯು ಗುಣಮಟ್ಟ ಸೂಚ್ಯಂಕದ (NAQI) ವರ್ಗೀಕರಣದ ಪ್ರಕಾರ, 133 AQI ಮೌಲ್ಯವು ಯಾವ ವರ್ಗದ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಬರುತ್ತದೆ? / According to the National Air Quality Index (NAQI) classification, under which category does an AQI value of 133 fall?

A) ಉತ್ತಮ (Good)
B) ತೃಪ್ತಿದಾಯಕ (Satisfactory)
C) ಮಧ್ಯಮ (Moderate)
D) ಅತ್ಯಂತ ಕಳಪೆ (Very Poor)

ಉತ್ತರ (Answer): C

ವಿವರಣೆ (Explanation): ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವಾಯು ಗುಣಮಟ್ಟ ಸೂಚ್ಯಂಕದಲ್ಲಿ 101 ರಿಂದ 200ರವರೆಗಿನ AQI ಮೌಲ್ಯವನ್ನು 'ಮಧ್ಯಮ' (Moderate) ವರ್ಗವೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. / In the National Air Quality Index, an AQI value between 101 and 200 falls under the 'Moderate' category.

---

ಪ್ರಶ್ನೆ 4 (Question 4): ಭಾರತದಲ್ಲಿ ವಾಯು (ಮಾಲಿನ್ಯ ತಡೆ ಮತ್ತು ನಿಯಂತ್ರಣ) ಕಾಯ್ದೆಯನ್ನು ಯಾವ ವರ್ಷದಲ್ಲಿ ಜಾರಿಗೊಳಿಸಲಾಯಿತು? / In which year was the Air (Prevention and Control of Pollution) Act enacted in India?

A) 1972
B) 1974
C) 1981
D) 1986

ಉತ್ತರ (Answer): C

ವಿವರಣೆ (Explanation): ವಾಯುಮಾಲಿನ್ಯವನ್ನು ತಡೆಗಟ್ಟಲು ಮತ್ತು ನಿಯಂತ್ರಿಸಲು ಭಾರತ ಸಂಸತ್ತು 1981ರಲ್ಲಿ ವಾಯು (ಮಾಲಿನ್ಯ ತಡೆ ಮತ್ತು ನಿಯಂತ್ರಣ) ಕಾಯ್ದೆಯನ್ನು ಜಾರಿಗೊಳಿಸಿತು. / Parliament enacted the Air (Prevention and Control of Pollution) Act in 1981 to prevent, control, and abate air pollution.

---

ಪ್ರಶ್ನೆ 5 (Question 5): ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವಾಯು ಗುಣಮಟ್ಟ ಸೂಚ್ಯಂಕವು (NAQI) ಒಟ್ಟು ಎಷ್ಟು ಪ್ರಮುಖ ವಾಯು ಮಾಲಿನ್ಯಕಾರಕಗಳನ್ನು ಪರಿಗಣಿಸುತ್ತದೆ? / How many major air pollutants are monitored under India's National Air Quality Index (NAQI)?

A) 4 ಮಾಲಿನ್ಯಕಾರಕಗಳು / 4 pollutants
B) 6 ಮಾಲಿನ್ಯಕಾರಕಗಳು / 6 pollutants
C) 8 ಮಾಲಿನ್ಯಕಾರಕಗಳು / 8 pollutants
D) 12 ಮಾಲಿನ್ಯಕಾರಕಗಳು / 12 pollutants

ಉತ್ತರ (Answer): C

ವಿವರಣೆ (Explanation): ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವಾಯು ಗುಣಮಟ್ಟ ಸೂಚ್ಯಂಕವು PM10, PM2.5, NO2, SO2, CO, O3, NH3 ಮತ್ತು Pb ಎಂಬ 8 ಪ್ರಮುಖ ಮಾಲಿನ್ಯಕಾರಕಗಳನ್ನು ಅಳೆಯುತ್ತದೆ. / The National AQI considers 8 pollutants: PM10, PM2.5, NO2, SO2, CO, O3, NH3, and Pb.

---

ಪ್ರಶ್ನೆ 6 (Question 6): CPCB ನಿಯಮದ ಪ್ರಕಾರ AQI ಲೆಕ್ಕಾಚಾರಕ್ಕೆ ಒದಗಿಸುವ ಕನಿಷ್ಠ 3 ಮಾಲಿನ್ಯಕಾರಕಗಳಲ್ಲಿ ಯಾವ ಮಾಲಿನ್ಯಕಾರಕವು ಕಡ್ಡಾಯವಾಗಿ ಇರಲೇಬೇಕು? / Under CPCB norms, which pollutant must mandatorily be included among the minimum three pollutants required for AQI calculation?

A) PM 2.5 ಅಥವಾ PM 10 / PM 2.5 or PM 10
B) ಕಾರ್ಬನ್ ಡೈಆಕ್ಸೈಡ್ (CO2) / Carbon Dioxide (CO2)
C) ಮೀಥೇನ್ (CH4) / Methane (CH4)
D) ಕ್ಲೋರೋಫ್ಲೋರೋಕಾರ್ಬನ್ (CFC) / Chlorofluorocarbon (CFC)

ಉತ್ತರ (Answer): A

ವಿವರಣೆ (Explanation): ನಿಗಾ ಕೇಂದ್ರವು ಒದಗಿಸುವ ಕನಿಷ್ಠ 3 ಮಾಲಿನ್ಯಕಾರಕಗಳ ದತ್ತಾಂಶದಲ್ಲಿ ಪಿಎಂ 2.5 (PM 2.5) ಅಥವಾ ಪಿಎಂ 10 (PM 10) ಮಾಲಿನ್ಯಕಾರಕವು ಇರುವುದು ಕಡ್ಡಾಯವಾಗಿದೆ. / It is mandatory that either PM 2.5 or PM 10 is included among the minimum three pollutants reported by a monitoring station.

---

ಪ್ರಶ್ನೆ 7 (Question 7): ವಾಯು ಗುಣಮಟ್ಟ ನಿಗಾ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಕುರಿತು ಕೆಳಗಿನ ಹೇಳಿಕೆಗಳನ್ನು ಪರಿಗಣಿಸಿ: 1. 2018ರಲ್ಲಿ ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ದೀಪಾವಳಿ ಹಬ್ಬಕ್ಕೆ ಮೊದಲು, ಹಬ್ಬದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ನಂತರ ವಾಯುಮಾಲಿನ್ಯ ಪರಿಶೀಲಿಸಲು ಮಾಲಿನ್ಯ ನಿಯಂತ್ರಣ ಮಂಡಳಿಗಳಿಗೆ ನಿರ್ದೇಶನ ನೀಡಿತ್ತು. 2. ದೆಹಲಿಯ ಸರಾಸರಿ ಎಕ್ಯೂಐ 376 ದಾಖಲಾಗಿದ್ದು, ಇದು 'ಮಧ್ಯಮ' ವರ್ಗದಲ್ಲಿ ಬರುತ್ತದೆ. ಮೇಲಿನ ಹೇಳಿಕೆಗಳಲ್ಲಿ ಯಾವುದು ಸರಿಯಾಗಿದೆ? / Consider the following statements regarding air quality monitoring: 1. In 2018, the Supreme Court directed pollution control boards to monitor air pollution before, during, and after Diwali. 2. Delhi's average AQI of 376 falls under the 'Moderate' category. Which of the above statements is/are correct?

A) 1 ಮಾತ್ರ / 1 only
B) 2 ಮಾತ್ರ / 2 only
C) 1 ಮತ್ತು 2 ಎರಡೂ / Both 1 and 2
D) 1 ಅಥವಾ 2 ಅಲ್ಲ / Neither 1 nor 2

ಉತ್ತರ (Answer): A

ವಿವರಣೆ (Explanation): ಹೇಳಿಕೆ 1 ಸರಿಯಾಗಿದೆ. ಹೇಳಿಕೆ 2 ತಪ್ಪಾಗಿದೆ, ಏಕೆಂದರೆ 376 AQI ಮೌಲ್ಯವು 'ಅತ್ಯಂತ ಕಳಪೆ' (Very Poor: 301-400) ವರ್ಗದಲ್ಲಿ ಬರುತ್ತದೆ. / Statement 1 is correct. Statement 2 is incorrect because an AQI of 376 falls under the 'Very Poor' (301–400) category.

---

ಪ್ರಶ್ನೆ 8 (Question 8): ವಾಯು ಗುಣಮಟ್ಟ ಸೂಚ್ಯಂಕ (AQI) ಮೌಲ್ಯಗಳು ಮತ್ತು ಅವುಗಳ ವರ್ಗಗಳನ್ನು ಸರಿಯಾಗಿ ಹೊಂದಿಸಿ: 1. 0–50 - ಎ) ಮಧ್ಯಮ (Moderate), 2. 101–200 - ಬಿ) ಉತ್ತಮ (Good), 3. 301–400 - ಸಿ) ಅತ್ಯಂತ ಕಳಪೆ (Very Poor). ಸರಿಯಾದ ಹೊಂದಾಣಿಕೆಯನ್ನು ಆರಿಸಿ: / Match the AQI value ranges with their categories: 1. 0–50 - a) Moderate, 2. 101–200 - b) Good, 3. 301–400 - c) Very Poor. Select the correct match:

A) 1-b, 2-a, 3-c
B) 1-a, 2-b, 3-c
C) 1-c, 2-a, 3-b
D) 1-b, 2-c, 3-a

ಉತ್ತರ (Answer): A

ವಿವರಣೆ (Explanation): 0–50 (ಉತ್ತಮ), 101–200 (ಮಧ್ಯಮ) ಮತ್ತು 301–400 (ಅತ್ಯಂತ ಕಳಪೆ) ಸರಿಯಾದ ಹೊಂದಾಣಿಕೆಯಾಗಿದೆ. / 0–50 (Good), 101–200 (Moderate), and 301–400 (Very Poor) is the correct match.

---

ಪ್ರಶ್ನೆ 9 (Question 9): ನಗರದ ಹಲವು ವಾಯು ಗುಣಮಟ್ಟ ನಿಗಾ ಕೇಂದ್ರಗಳು ನಿಷ್ಕ್ರಿಯವಾಗಿದ್ದಾಗ ಅಥವಾ ಅಪೂರ್ಣ ದತ್ತಾಂಶ ನೀಡಿದಾಗ ಉಂಟಾಗುವ ಪ್ರಮುಖ ಆಡಳಿತಾತ್ಮಕ ಲೋಪವೇನು? / What is the primary governance failure when multiple urban air quality monitoring stations malfunction or yield incomplete data?

A) ಸಾರ್ವಜನಿಕರಿಗೆ, ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಅಸ್ತಮಾ ಮತ್ತು ಹೃದಯ ರೋಗಿಗಳಿಗೆ ನಿಖರ ಆರೋಗ್ಯ ಮುನ್ನೆಚ್ಚರಿಕೆ ನೀಡಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗದಿರುವುದು / Inability to issue accurate public health advisories, particularly for asthma and cardiac patients
B) ನಗರದಲ್ಲಿ ವಾಹನ ಸಂಚಾರ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ನಿಂತುಹೋಗುವುದು / Complete halt of vehicular traffic in the city
C) ಮಳೆ ಪ್ರಮಾಣ ತಕ್ಷಣವೇ ದ್ವಿಗುಣಗೊಳ್ಳುವುದು / Immediate doubling of rainfall
D) ಕೈಗಾರಿಕೆಗಳ ವಿದ್ಯುತ್ ಸಂಪರ್ಕ ಸ್ವಯಂಚಾಲಿತವಾಗಿ ಕಡಿತಗೊಳ್ಳುವುದು / Automatic disconnection of industrial power supply

ಉತ್ತರ (Answer): A

ವಿವರಣೆ (Explanation): ಎಕ್ಯೂಐ ದತ್ತಾಂಶವು ಮಕ್ಕಳು, ಹಿರಿಯ ನಾಗರಿಕರು ಮತ್ತು ಶ್ವಾಸಕೋಶ ಹಾಗೂ ಹೃದಯ ಸಂಬಂಧಿ ಸಮಸ್ಯೆ ಉಳ್ಳವರಿಗೆ ಆರೋಗ್ಯ ಮುನ್ನೆಚ್ಚರಿಕೆ ನೀಡಲು ಅತ್ಯಗತ್ಯವಾಗಿದ್ದು, ಅಪೂರ್ಣ ದತ್ತಾಂಶವು ಈ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಆರೋಗ್ಯ ರಕ್ಷಣೆಯನ್ನು ದುರ್ಬಲಗೊಳಿಸುತ್ತದೆ. / AQI data is vital for issuing health advisories to children, seniors, and respiratory/cardiac patients; incomplete data undermines public health protection.

---

ಪ್ರಶ್ನೆ 10 (Question 10): ಕೆಳಗಿನ ಹೇಳಿಕೆಗಳನ್ನು ಪರಿಗಣಿಸಿ: 1. ಕರ್ನಾಟಕ ರಾಜ್ಯ ಮಾಲಿನ್ಯ ನಿಯಂತ್ರಣ ಮಂಡಳಿಯು (KSPCB) 1974ರ ಜಲ ಕಾಯ್ದೆಯ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾಪನೆಯಾದ ಶಾಸನಬದ್ಧ ಸಂಸ್ಥೆಯಾಗಿದೆ. 2. ಸ್ವಚ್ಛ ಗಾಳಿ ಪಡೆಯುವ ಹಕ್ಕನ್ನು ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ಸಂವಿಧಾನದ ವಿಧಿ 21ರ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಮೂಲಭೂತ ಹಕ್ಕಿನ ಭಾಗವೆಂದು ಗುರುತಿಸಿದೆ. ಮೇಲಿನ ಹೇಳಿಕೆಗಳಲ್ಲಿ ಯಾವುದು ಸರಿಯಾಗಿದೆ? / Consider the following statements: 1. The Karnataka State Pollution Control Board (KSPCB) is a statutory body constituted under the Water Act, 1974. 2. The Supreme Court has recognized the right to clean air as part of the fundamental right under Article 21. Which of the statements given above is/are correct?

A) 1 ಮಾತ್ರ / 1 only
B) 2 ಮಾತ್ರ / 2 only
C) 1 ಮತ್ತು 2 ಎರಡೂ / Both 1 and 2
D) 1 ಅಥವಾ 2 ಅಲ್ಲ / Neither 1 nor 2

ಉತ್ತರ (Answer): C

ವಿವರಣೆ (Explanation): ಎರಡೂ ಹೇಳಿಕೆಗಳು ಸರಿಯಾಗಿವೆ. KSPCB ಶಾಸನಬದ್ಧ ಮಂಡಳಿಯಾಗಿದ್ದು, ಸಂವಿಧಾನದ ವಿಧಿ 21ರ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಮಾಲಿನ್ಯರಹಿತ ಪರಿಸರ ಮತ್ತು ಸ್ವಚ್ಛ ಗಾಳಿಯನ್ನು ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ಮೂಲಭೂತ ಹಕ್ಕೆಂದು ವ್ಯಾಖ್ಯಾನಿಸಿದೆ. / Both statements are correct. KSPCB is a statutory board, and the Supreme Court has interpreted clean air and a pollution-free environment as a fundamental right under Article 21.

---